Przejdź do głównej treści
BUD.18-01-24.01-SGStyczeń 2024 · 17 kroków · ok. 38 min · 34 kryteria z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Pomiary i szkic placu betonowego

Na mapie trzeba przedstawić plac betonowy o narożach A, B, C, D. Punkty 3 i 4 założono ciągiem poligonowym między punktami osnowy 1108-1109 i 1110-1111 (kąty i długości na rysunku 2). Trzeba policzyć ciąg w programie geodezyjnym, na sali pomierzyć z punktu 4 kierunki i odległości do naroży A, B, C, D w nawiązaniu do punktu 1110, policzyć w arkuszu współrzędne naroży i długości boków, w programie pole powierzchni i przygotować szkic usytuowania w programie do opracowań kartograficznych.

Model „wk”, czyli pomiar i praca przy komputerze. Zdający mierzy tachimetrem na sali egzaminacyjnej, część wyników wpisuje ręcznie do tabel arkusza, a raport z obliczeń i opracowanie graficzne drukuje do PDF z programów geodezyjnych. W podglądzie wpisy ręczne są granatowe i odręczne na tle strony arkusza, dokumenty z komputera mają krój komputerowy, a to, co dochodzi w bieżącym kroku, jest podświetlone na żółto.

Czego tu nie ma. Odczyty z tachimetru zna tylko zdający, który stał przy instrumencie - zależą od ustawienia stanowiska i celowania. Kroki pomiarowe opisują więc, co i jak zapisać, ale nie podają wymyślonych odczytów. Tam, gdzie klucz podaje wartość oczekiwaną (średni kąt, odległość), jest ona wpisana i opisana jako wartość z klucza. W tym arkuszu klucz nie podaje oczekiwanych kierunków ani współrzędnych naroży - zależą od tego, jak CKE rozmieściła punkty na konkretnej sali. Podaje za to długości boków (3,00, 4,00, 3,00, 4,00 m) i pole (12 m²), więc te wartości są wpisane, a współrzędne naroży są opisane wzorami.

Program. Arkusz nie narzuca programu do obliczeń ani do map (w szkołach zwykle C-Geo, WinKalk, GEO-NET, AutoCAD albo QGIS). Raport w podglądzie ma układ typowy dla takich programów, a wszystkie liczby są policzone w skrypcie z danych arkusza i porównane z kluczem. Datę opracowania przyjęto jako 09.01.2024 - pierwszy dzień części praktycznej (modele „w”, „wk”, „dk”) w sesji styczeń 2024; na egzaminie wpisuje się datę z własnego harmonogramu. W miejscu numeru PESEL jest imię i nazwisko.

To jedno z możliwych rozwiązań: program, kolejność obliczeń i układ szkicu mogą być inne, liczy się zawartość ocenianych pól.

Jak liczą się punkty. Klucz ma 34 kryteria w 5 rezultatach i przebiegu, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 26 punktów - można stracić 8 kryteriów i nadal zdać. Najwięcej (10) daje szkic - ale aż 4 jego kryteria wymagają zgodności z tabelą 2, czyli rzetelnie zapisanego pomiaru.

Arkusz i pliki do pobrania Treść arkusza (PDF)

  1. Etap 1: Przygotowanie do pomiaru

    Krok 1 · po tym etapie masz 3 z 34 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Ustawienie tachimetru nad punktem 4

    Kryteria: , ,

    P.1.1 Zdający: scentrował tachimetr

    P.1.2 Zdający: spoziomował tachimetr

    P.1.3 Zdający: bezpiecznie posługiwał się sprzętem

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    Po spoziomowaniu i scentrowaniu instrumentu, zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do wykonania pomiarów.

    Statyw nad punktem 4, instrument centruje się pionem optycznym albo laserowym i poziomuje śrubami ustawczymi (libella okrągła, potem rurkowa lub elektroniczna w dwóch prostopadłych kierunkach) - na zmianę, aż oba warunki są spełnione jednocześnie. Tachimetr przenosi się w pojemniku albo pionowo na statywie, z dokręconymi zaciskami. Egzaminator ocenia to na bieżąco, dlatego zgłasza się gotowość przed pomiarem.

    Typowe błędy

    Pomiar bez zgłoszenia gotowości - egzaminator nie ma jak sprawdzić centrowania i poziomowania.

    Dokument po tym kroku

  2. Etap 2: Ciąg poligonowy (raport)

    Kroki 2-3 · po tym etapie masz 8 z 34 kryteriów (pkt)

    Krok 2: Ciąg poligonowy w programie

    Kryteria: , ,

    R.2.1 współrzędne X, Y punktu 3: X = 472,07 ±0,02 m; Y = 569,72 m ±0,02 m

    R.2.2 współrzędne X, Y punktu 4: X = 426,79 ±0,02 m; Y = 590,92 m ±0,02 m

    R.2.4 wartości współrzędnych punktów zapisane z precyzją 0,01 m

    ok. 5 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do obliczeń geodezyjnych, oblicz współrzędne X, Y punktów 3 i 4 metodą poligonizacji oraz azymut boku nawiązania A4-1110. Wygeneruj raport z obliczeń w kolejności ich wykonania; raport powinien zawierać tytuł: Raport z obliczeń, datę opracowania raportu: datę egzaminu, dane sporządzającego raport: Twój numer PESEL oraz wykonane obliczenia.

    Wprowadza się osnowę z tabeli 1, a z rysunku 2 kąty i długości boków. Kąty na rysunku 2 są lewe (łuki po lewej stronie kierunku 1108 → 1111). Program liczy azymut nawiązania A1108-1109 = 138,2617g, przenosi azymuty kolejnych boków, porównuje wynik z azymutem A1110-1111 = 145,0545g - odchyłka kątowa fα = -77 cc idzie po równo na 4 kąty - a potem odchyłki liniowe fx, fy rozkłada proporcjonalnie do długości boków. Wynik: 3: X = 472,07, Y = 569,72; 4: X = 426,79, Y = 590,92.

    Typowe błędy

    Kąty wprowadzone jako prawe - odchyłka kątowa wychodzi rzędu setek gradów i program odrzuca ciąg.

    Dokument po tym kroku

  3. Krok 3: Azymut boku nawiązania 4-1110

    Kryteria: ,

    R.2.3 wartość azymutu: A4-1110 = 151,0761g ± 0,0500g

    R.2.5 wartość azymutu zapisaną z precyzją 0,0001g

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do obliczeń geodezyjnych, oblicz współrzędne X, Y punktów 3 i 4 metodą poligonizacji oraz azymut boku nawiązania A4-1110. Wyniki pomiarów i obliczeń zapisz w odpowiednich dziennikach i formularzach z następującą precyzją: odległości i współrzędne 0,01 m, kierunki 0,0001g, powierzchnia 0,0001 ha.

    Azymut ze współrzędnych: ΔX = -37,46, ΔY = 36,21 - ΔX ujemne, ΔY dodatnie, czyli ćwiartka II: A = 200g - arctg(|ΔY| / |ΔX|) = 151,0762g (klucz 151,0761g ± 0,0500g). To ten kierunek, od którego na sali liczy się azymuty do naroży.

    Dokument po tym kroku

  4. Etap 3: Dziennik pomiaru biegunowego

    Kroki 4-8 · po tym etapie masz 15 z 34 kryteriów (pkt)

    Krok 4: Stanowisko 4 w dzienniku

    Kryteria:

    R.1.1 w kolumnie 1: współrzędne X, Y punktu 4 zgodne z obliczonymi w raporcie

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Wykonaj pomiary kierunków i odległości poziomych do punktów A, B, C i D metodą biegunową w nawiązaniu do punktu 1110; wyniki pomiarów zapisz w dzienniku pomiarowym. Wyniki pomiarów i obliczeń zapisz w odpowiednich dziennikach i formularzach z następującą precyzją: odległości i współrzędne 0,01 m, kierunki 0,0001g, powierzchnia 0,0001 ha.

    W kolumnie 1 współrzędne stanowiska - te same co w raporcie (klucz to sprawdza): X4 = 426,79, Y4 = 590,92.

    Dokument po tym kroku

  5. Krok 5: Punkt nawiązania 1110

    Kryteria:

    R.1.4 w kolumnie 5 i 6: współrzędne X, Y punktu 1110: X1110 = 389,33, Y1110 = 627,13

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Wykonaj pomiary kierunków i odległości poziomych do punktów A, B, C i D metodą biegunową w nawiązaniu do punktu 1110; wyniki pomiarów zapisz w dzienniku pomiarowym.

    W kolumnach 5 i 6 współrzędne punktu nawiązania z tabeli 1: X = 389,33, Y = 627,13. Przy celowaniu na 1110 najwygodniej ustawić na kole poziomym 0,0000g - wtedy kierunki do naroży są od razu kątami liczonymi od boku nawiązania. Ostatni wiersz (1110 jeszcze raz) to kontrola zamknięcia: odczyt powinien wrócić do wartości początkowej.

    Dokument po tym kroku

  6. Krok 6: Kierunki do naroży

    Kryteria: ,

    R.1.2 w kolumnie 3: wartości pomierzonych kierunków poziomych do punktów 1110, A, B, C, D

    R.1.6 wartości kierunków poziomych z precyzją 0,0001g

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Wykonaj pomiary kierunków i odległości poziomych do punktów A, B, C i D metodą biegunową w nawiązaniu do punktu 1110; wyniki pomiarów zapisz w dzienniku pomiarowym. Wyniki pomiarów i obliczeń zapisz w odpowiednich dziennikach i formularzach z następującą precyzją: odległości i współrzędne 0,01 m, kierunki 0,0001g, powierzchnia 0,0001 ha.

    Celuje się kolejno na A, B, C, D i zapisuje odczyty koła poziomego w kolumnie 3 (g, c, cc - razem do 0,0001g). Wartości zależą od rozmieszczenia punktów na sali, więc w podglądzie ich nie ma. Klucz ocenia, że są zapisane, i ich precyzję.

    Typowe błędy

    Kierunek zapisany do 0,01g albo 0,001g - przepada punkt za precyzję.

    Dokument po tym kroku

  7. Krok 7: Odległości do naroży

    Kryteria:

    R.1.3 w kolumnie 4: wartości pomierzonych odległości poziomych do punktów A, B, C, D

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Wykonaj pomiary kierunków i odległości poziomych do punktów A, B, C i D metodą biegunową w nawiązaniu do punktu 1110; wyniki pomiarów zapisz w dzienniku pomiarowym.

    Odległości poziome (tryb pomiaru odległości poziomej w tachimetrze, na lustro albo bezlustrowo) - kolumna 4, do 0,01 m.

    Dokument bez zmian - taki jak po kroku 6.

  8. Krok 8: Współrzędne naroży

    Kryteria: ,

    R.1.5 w kolumnie 5 i 6: współrzędne X, Y punktów A, B, C, D

    R.1.7 wartości odległości poziomych i współrzędnych z precyzją 0,01 m

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    W arkuszu egzaminacyjnym oblicz współrzędne X i Y naroży placu betonowego (punkty A, B, C, D) metodą biegunową. Wyniki pomiarów i obliczeń zapisz w odpowiednich dziennikach i formularzach z następującą precyzją: odległości i współrzędne 0,01 m, kierunki 0,0001g, powierzchnia 0,0001 ha.

    Dla każdego naroża: azymut A = A4-1110 + kierunek = 151,0762 + kierunek (- 400g, gdy przekroczy 400), potem X = X4 + d · cos A, Y = Y4 + d · sin A (kalkulator w trybie GRAD). Wyniki do 0,01 m w kolumnach 5 i 6.

    Typowe błędy

    Kierunek użyty wprost jako azymut (bez dodania azymutu boku nawiązania) - naroża lądują w innym miejscu.

    Dokument bez zmian - taki jak po kroku 6.

  9. Etap 4: Długości boków

    Krok 9 · po tym etapie masz 20 z 34 kryteriów (pkt)

    Krok 9: Długości boków

    Kryteria: , , , ,

    R.3.1 długość dA-B [m] = 3,00 ± 0,05

    R.3.2 długość dB-C [m] = 4,00 ± 0,05

    R.3.3 długość dC-D [m]= 3,00 ± 0,05

    R.3.4 długość dD-A [m]= 4,00 ± 0,05

    R.3.5 długości z precyzją 0,01 m

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    W arkuszu egzaminacyjnym oblicz długości poziome: dA-B, dB-C, dC-D, dD-A.

    Długość boku ze współrzędnych naroży z tabeli 2: d = √(ΔX² + ΔY²). Klucz oczekuje dA-B = 3,00 m, dB-C = 4,00 m, dC-D = 3,00 m, dD-A = 4,00 m (± 0,05 m) - to wymiary obiektu wyznaczonego na sali, więc są wpisane. Jeśli z własnych współrzędnych wychodzi coś innego niż kilka centymetrów od tych wartości, błąd jest w pomiarze albo w obliczeniu współrzędnych.

    Dokument po tym kroku

  10. Etap 5: Pole powierzchni (raport)

    Krok 10 · po tym etapie masz 23 z 34 kryteriów (pkt)

    Krok 10: Pole powierzchni bt.

    Kryteria: , ,

    R.4.1 wartości współrzędnych X, Y punktów A, B, C, D zgodne z obliczonymi w Tabeli 2

    R.4.2 pole powierzchni placu betonowego: Pbt = 0,0012 ha lub 12 m2

    R.4.3 wartość pola powierzchni zapisaną z precyzją 0,0001 ha lub 1 m2

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Korzystając ponownie z programu komputerowego do obliczeń geodezyjnych, oblicz pole powierzchni placu betonowego; jako nazwę kompleksu i numer działki wpisz bt. Wyniki pomiarów i obliczeń zapisz w odpowiednich dziennikach i formularzach z następującą precyzją: odległości i współrzędne 0,01 m, kierunki 0,0001g, powierzchnia 0,0001 ha.

    W programie oblicza się pole z punktów A, B, C, D (wzór Gaussa), nazwa kompleksu i działki: bt.. Współrzędne w raporcie muszą być te same co w tabeli 2. Klucz oczekuje 12 m², czyli 0,0012 ha - zgadza się to z długościami boków (prostokąt 3,00 × 4,00 m).

    Dokument po tym kroku

  11. Etap 6: Szkic usytuowania

    Kroki 11-16 · po tym etapie masz 33 z 34 kryteriów (pkt)

    Krok 11: Kontur i symbol bt.

    Kryteria: ,

    R.5.1 kontur placu betonowego oraz opisane naroża A, B, C, D - zgodnie z Rysunkiem 1

    R.5.2 symbol placu betonowego: bt.

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do opracowań kartograficznych, sporządź szkic przedstawiający usytuowanie placu betonowego w terenie; szkic powinien zawierać rysunek placu betonowego, oznaczenie bt. i punktów A, B, C, D.

    Obrys z naroży jak na rysunku 1 i symbol bt. w środku. W programie kartograficznym rysuje się go po współrzędnych z tabeli 2, więc kształt wyjdzie sam; w podglądzie jest szkic poglądowy według rysunku 1.

    Dokument po tym kroku

  12. Krok 12: Punkty osnowy

    Kryteria: ,

    R.5.3 punkty osnowy geodezyjnej: 4, 1110

    R.5.8 współrzędne X, Y punktu 1110 - X = 389,33; Y = 627,13

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do opracowań kartograficznych, sporządź szkic przedstawiający usytuowanie placu betonowego w terenie; szkic powinien zawierać punkty ciągu poligonowego: 4 i 1110 oraz współrzędne X, Y punktu 1110.

    Stanowisko 4 i punkt nawiązania 1110 z numerami i linią boku nawiązania, przy 1110 jego współrzędne z tabeli 1.

    Dokument po tym kroku

  13. Krok 13: Kierunki pomierzone

    Kryteria: ,

    R.5.4 wartość kierunku orientacji na punkt 1110 - zgodną z zapisaną w Tabeli 2

    R.5.5 wartości kierunków poziomych na punkty A, B, C, D - zgodne z zapisanymi w Tabeli 2

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do opracowań kartograficznych, sporządź szkic przedstawiający usytuowanie placu betonowego w terenie; szkic powinien zawierać pomierzone: kierunek nawiązania, kierunki do punktów A, B, C, D.

    Linie od 4 do naroży i kierunek nawiązania 0,0000 na 1110. Wartości kierunków muszą być te same co w tabeli 2 - w podglądzie w tabeli szkicu stoi „z tabeli 2”, bo to wyniki pomiaru na sali.

    Dokument po tym kroku

  14. Krok 14: Długości pomierzone i obliczone

    Kryteria: ,

    R.5.6 długości: d4-A, d4-B, d4-C, d4-D - zgodne z zapisanymi w Tabeli 2

    R.5.9 długości: dA-B, dB-C, dC-D, dD-A - zgodne z obliczonymi w Tabeli 3

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do opracowań kartograficznych, sporządź szkic przedstawiający usytuowanie placu betonowego w terenie; szkic powinien zawierać pomierzone długości i obliczone długości boków.

    Odległości od 4 do naroży z tabeli 2 (w tabeli szkicu) i długości boków z tabeli 3 przy bokach obrysu.

    Dokument po tym kroku

  15. Krok 15: Współrzędne na szkicu

    Kryteria:

    R.5.7 współrzędne X, Y punktów 4, A, B, C, D - zgodne z zapisanymi w Tabeli 2

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do opracowań kartograficznych, sporządź szkic przedstawiający usytuowanie placu betonowego w terenie; szkic powinien zawierać współrzędne X, Y punktów: 4, A, B, C, D.

    Tabela pod rysunkiem: stanowisko 4 ze współrzędnymi z raportu, 1110 i naroża - wartości z tabeli 2.

    Dokument po tym kroku

  16. Krok 16: Kierunek północy

    Kryteria:

    R.5.10 kierunek północy

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Na stanowisku komputerowym, wyposażonym w program do opracowań kartograficznych, sporządź szkic przedstawiający usytuowanie placu betonowego w terenie; szkic powinien zawierać kierunek północy.

    Strzałka północy jak na rysunkach arkusza. Szkic ma też tytuł, datę i dane sporządzającego (wpisane od pierwszego kroku). PDF zapisuje się na pulpicie pod nazwą PESEL_SZKIC.

    Dokument po tym kroku

  17. Etap 7: Zakończenie

    Krok 17 · po tym etapie masz 34 z 34 kryteriów (pkt)

    Krok 17: Uporządkowanie stanowiska

    Kryteria:

    P.1.4 Zdający: uporządkował stanowisko pracy

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Po zakończeniu pomiarów uporządkuj stanowisko pracy, odłóż sprzęt i instrument pomiarowy w miejsce pobrania.

    Tachimetr wyłącza się, zdejmuje ze statywu i chowa do pojemnika, statyw składa, lustro odkłada na miejsce. Komputera nie wyłącza się - arkusz każe zostawić pliki na pulpicie.

    Dokument po tym kroku

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.