BUD.21-01-23.06-SGCzerwiec 2023 · 21 kroków · ok. 32 min · 43 kryteria z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Wymiana sieci kanalizacyjnej
Ze względu na zły stan rurociągu trzeba wymienić odcinek sieci kanalizacyjnej SK2-SK3-SK4 (135,0 m, PCV DN200). Na podstawie profilu podłużnego istniejącego odcinka (rysunek 1), fotografii uszkodzeń i czynności konserwacyjnych oraz założeń trzeba zestawić dane z profilu, rozpoznać uszkodzenia, zwymiarować schematy warstw w wykopie, policzyć piasek na podsypkę i obsypkę, narysować harmonogram i rozpoznać czynności konserwacyjne.
Model „d”, czyli dokumentacja na papierze. Zdający wpisuje odpowiedzi ręcznie w tabelach, na schematach i w wykropkowanych miejscach arkusza. W podglądzie tłem są strony arkusza (nad tabelą - profil albo fotografie), wpisy zdającego są granatowe i odręczne, a pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto.
Dane. Wszystkie liczby pochodzą z profilu i założeń arkusza CKE. W skrypcie profil jest zapisany jako lista punktów (odległość, rzędna terenu, rzędna dna), z której liczone są odległości, spadki, głębokości wykopu i objętości - każdy wynik porównany z kluczem. Rozpoznanie uszkodzeń i czynności konserwacyjnych na fotografiach to ogólna wiedza o eksploatacji sieci kanalizacyjnej - w krokach jest to zaznaczone, a odpowiedzi są zgodne z kluczem.
Ten sam arkusz w innych sesjach. CKE powtórzyła to zadanie w styczniu 2024 i w styczniu 2026 (klucz różni się tylko doprecyzowaniem tolerancji), więc rozwiązanie dotyczy wszystkich trzech sesji.
To jedno z możliwych rozwiązań: kolejność wypełniania tabel jest dowolna, liczy się zapis w ocenianych polach.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 43 kryteria w 6 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 33 punktów - można stracić 10 kryteriów i nadal zdać. Najwięcej punktów (po 10) dają tabela 3 i dwa schematy wykopu - wszystko odczytywane z jednego profilu, więc warto go dokładnie przeczytać na początku.
Suwak i strzałki obok niego - albo ←→ na klawiaturze - przechodzą krok po kroku; wyjaśnienie i podgląd zmieniają się razem z krokiem.
Lista „Etap” przenosi od razu do wybranego etapu.
„Rozwiązuję samodzielnie” chowa rozwiązanie kroku - najpierw własna próba, potem odsłonięcie.
„Tryb prezentacji” pokazuje same kroki, bez menu strony - na rzutnik.
Etap 1: Tabela 3. Dane z profilu podłużnego
Kroki 1-5 · po tym etapie masz 10 z 43 kryteriów (pkt)
Krok 1: Rzędne dna przy trójnikach Tr1 i Tr2
Kryteria: ,
R.1.1 rzędna dna rurociągu w miejscu włączenia kanału Ø160 mm poprzez trójnik Tr 1 200/160 [m n.p.m]: 201,72
R.1.2 rzędna dna rurociągu w miejscu włączenia kanału Ø160 mm poprzez trójnik Tr 2 200/160 [m n.p.m]: 202,11
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie Rysunku 1 dokonaj analizy położenia rurociągu i innych istniejących elementów podziemnych.
W opisach trójników na profilu są rzędne dna: Tr1 - „Rz.d.=201,72”, Tr2 - „Rz.d.=202,11”. Te same liczby stoją w wierszu „RZĘDNA DNA RUROCIĄGU” pod trójnikami: 201,72 i 202,11 m n.p.m.
Dokument po tym kroku
Krok 2: Kabel telekomunikacyjny i wodociąg
Kryteria: ,
R.1.3 zagłębienie kabla telekomunikacyjnego [m]: 0,8 lub 0,80
R.1.4 rzędna rurociągu sieci wodociągowej Ø 32 [m n.p.m]: 203,43
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie Rysunku 1 dokonaj analizy położenia rurociągu i innych istniejących elementów podziemnych.
Przy skrzyżowaniu z kablem opisano „Rz.o.=204,42, h=0,8 m” - zagłębienie kabla to 0,8 m. Przy wodociągu Ø32: „Rz.o.=203,43, h=1,20 m” - rzędna rurociągu to 203,43 m n.p.m. (h to tu zagłębienie, nie rzędna).
Typowe błędy
Pomylenie danych kabla i wodociągu - przy kablu potrzebne jest h, przy wodociągu rzędna.
Dokument po tym kroku
Krok 3: Odległości Tr1-SK3 i SK2-Tr2
Kryteria: ,
R.1.5 odległość Tr1-SK3 [m]: 61 lub 61,0 lub 61,00
R.1.6 odległość SK2-Tr2 [m]: 30,7 lub 30,70
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie Rysunku 1 dokonaj analizy położenia rurociągu i innych istniejących elementów podziemnych.
Odległości sumuje się z wiersza „ODLEGŁOŚĆ”: Tr1-SK3 = 14,3 + 26,8 + 19,9 = 61,0 m, SK2-Tr2 = 16,4 + 14,3 = 30,7 m. Rachunki zapisuje się w miejscu na obliczenia pod tabelą.
Dokument po tym kroku
Krok 4: Spadki terenu SK3-SK4 i Tr2-SK3
Kryteria: ,
R.1.7 spadek terenu na odcinku SK3-SK4 [%]: 0,95
R.1.8 spadek terenu na odcinku Tr2-SK3 [%]: 1,80 lub 1,79
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie Rysunku 1 dokonaj analizy położenia rurociągu i innych istniejących elementów podziemnych.
Spadek = różnica rzędnych terenu / długość × 100%. SK3-SK4: (205,55 - 205,00) / 57,6 × 100% = 0,95%. Tr2-SK3: od Tr2 do SK3 jest 26,8 + 19,9 = 46,7 m, więc (205,00 - 204,16) / 46,7 × 100% = 1,7987 ≈ 1,80% (klucz przyjmuje też 1,79). Jednostką w tabeli są procenty, a profil podaje spadek rurociągu w promilach - nie mieszaj ich.
Typowe błędy
Wpisanie 9,55 (promile z profilu) jako spadku terenu w procentach.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Rzędne dna wykopu przy SK3 i SK4
Kryteria: ,
R.1.9 rzędna dna wykopu SK3 [m n.p.m]: 203,20 lub 203,2
R.1.10 rzędna dna wykopu SK4 [m n.p.m]: 203,75
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie Rysunku 1 dokonaj analizy położenia rurociągu i innych istniejących elementów podziemnych.
Odczyt z wiersza „RZĘDNA DNA WYKOPU”: SK3 - 203,20, SK4 - 203,75 m n.p.m.
Dokument po tym kroku
Etap 2: Tabela 4. Rodzaje uszkodzeń sieci
Kroki 6-7 · po tym etapie masz 16 z 43 kryteriów (pkt)
Krok 6: Połączenie, zator, zapchane włączenie
Kryteria: , ,
R.2.1 Uszkodzone połączenie rurociągu: przyporządkowana fotografia 3
R.2.2 Zator we wnętrzu rurociągu: przyporządkowana fotografia 6
R.2.3 Zapchany rurociąg w miejscu włączenia do studzienki kanalizacyjnej: przyporządkowana fotografia 4
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Przyporządkuj numery fotografii z Tabeli 1 odpowiednim rodzajom uszkodzeń sieci kanalizacyjnej.
Fotografia 3 pokazuje rurę rozsuniętą na kielichu - uszkodzone połączenie. Na 6 wnętrze rury wypełnia osad - zator. Na 4 widać studzienkę z wlotem zatkanym zanieczyszczeniami - zapchane włączenie do studzienki. Rozpoznanie na zdjęciach to ogólna wiedza o uszkodzeniach sieci.
Na podstawie informacji przedstawionych na profilu - Rysunek 1 (Rzędna dna kanału, Rzędna dna wykopu i Zagłębienie kanału) uzupełnij schemat ułożenia warstw w wykopie - Rysunek 2 oraz Rysunek 3.
Pełna głębokość wykopu przy SK2 = rzędna terenu - rzędna dna wykopu = 203,60 - 201,07 = 2,53 m (zewnętrzny wymiar). Arkusz każe zapisać to obliczenie w linii „Głębokość zalegania podsypki piaskowej”, bo podsypka leży na samym dnie.
Dokument po tym kroku
Krok 9: Rysunek 2: warstwy przy SK2
Kryteria: , ,
R.3.1 Rysunek 2: (SK2 grunt rodzimy) [m]: 2,03 lub wartość wynikająca z obliczeń zdająego
R.3.3 Rysunek 2: (SK2 obsypka piaskowa) [m]: 0,3 lub 0,30
R.3.4 Rysunek 2: (SK2 podsypka piaskowa) [m]: 0,2 lub 0,20
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie informacji przedstawionych na profilu - Rysunek 1 (Rzędna dna kanału, Rzędna dna wykopu i Zagłębienie kanału) uzupełnij schemat ułożenia warstw w wykopie - Rysunek 2 oraz Rysunek 3.
Obsypka i podsypka mają grubości z założeń: 0,30 i 0,20 m. Grunt rodzimy to reszta: 2,53 - 0,30 - 0,20 = 2,03 m.
Dokument po tym kroku
Krok 10: Rysunek 2: długość odcinka SK2-SK3
Kryteria:
R.3.5 Rysunek 2: (SK2-SK3 odległość) [m]: 77,4 lub 77,40
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie informacji przedstawionych na profilu - Rysunek 1 (Rzędna dna kanału, Rzędna dna wykopu i Zagłębienie kanału) uzupełnij schemat ułożenia warstw w wykopie - Rysunek 2 oraz Rysunek 3.
Długość odcinka z wiersza „SPADEK, DŁUGOŚĆ”: 77,4 m (suma 16,4 + 14,3 + 26,8 + 19,9 daje to samo).
Dokument po tym kroku
Krok 11: Rysunek 3: głębokość i warstwy przy SK3
Kryteria: , , ,
R.3.6 Rysunek 3: (SK3 grunt rodzimy) [m]: 1,3 lub 1,30 lub wartość wynikająca z obliczeń zdająego
R.3.7 Rysunek 3: (SK3 grunt rodzimy+obsypka+podsypka) [m]: 1,8 lub 1,80
R.3.8 Rysunek 3: (SK3 obsypka piaskowa) [m]: 0,3 lub 0,30
R.3.9 Rysunek 3: (SK3 podsypka piaskowa) [m]: 0,2 lub 0,20
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie informacji przedstawionych na profilu - Rysunek 1 (Rzędna dna kanału, Rzędna dna wykopu i Zagłębienie kanału) uzupełnij schemat ułożenia warstw w wykopie - Rysunek 2 oraz Rysunek 3.
Przy SK3: 205,00 - 203,20 = 1,80 m całej głębokości, obsypka 0,30, podsypka 0,20, grunt rodzimy 1,80 - 0,50 = 1,30 m. Głębokość wykopu przy SK3 jest mniejsza niż przy SK2, bo kanał biegnie pod górę razem z terenem.
Dokument po tym kroku
Krok 12: Rysunek 3: długość odcinka SK3-SK4
Kryteria:
R.3.10 Rysunek 3: (SK3-SK4 odległość) [m]: 57,6 lub 57,60
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie informacji przedstawionych na profilu - Rysunek 1 (Rzędna dna kanału, Rzędna dna wykopu i Zagłębienie kanału) uzupełnij schemat ułożenia warstw w wykopie - Rysunek 2 oraz Rysunek 3.
Z profilu: 57,6 m (23,7 + 33,9).
Dokument po tym kroku
Etap 4: Zapotrzebowanie piasku
Kroki 13-16 · po tym etapie masz 31 z 43 kryteriów (pkt)
Krok 13: Odcinek SK2-SK3: podsypka
Kryteria:
R.4.1 objętość podsypki piaskowej na odcinku SK2-SK3 [m3]: Vpods. = 15,48
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Oblicz objętość podsypki i obsypki. Obliczoną objętość obsypki pomniejsz o objętość rurociągu ułożonego w wykopie na poszczególnych odcinkach.
Podsypka to prostopadłościan: grubość × szerokość wykopu (1,0 m ze schematu) × długość: 0,20 × 1,0 × 77,4 = 15,48 m³.
Dokument po tym kroku
Krok 14: Odcinek SK2-SK3: obsypka
Kryteria:
R.4.2 objętość obsypki piaskowej na odcinku SK2-SK3 [m3]: Vobs. = 20,79
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Oblicz objętość podsypki i obsypki. Obliczoną objętość obsypki pomniejsz o objętość rurociągu ułożonego w wykopie na poszczególnych odcinkach.
Obsypka otacza rurę, więc od jej objętości odejmuje się objętość rurociągu z założeń (2,43 m³): 0,30 × 1,0 × 77,4 = 23,22, 23,22 - 2,43 = 20,79 m³.
Typowe błędy
Pominięcie objętości rury - wychodzi 23,22 zamiast 20,79.
Dokument po tym kroku
Krok 15: Odcinek SK3-SK4: podsypka i obsypka
Kryteria: ,
R.4.3 objętość podsypki piaskowej na odcinku SK3-SK4 [m3]: Vpods. = 11,52
R.4.4 objętość obsypki piaskowej na odcinku SK3-SK4 [m3]: Vobs. = 15,47
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Oblicz objętość podsypki i obsypki. Obliczoną objętość obsypki pomniejsz o objętość rurociągu ułożonego w wykopie na poszczególnych odcinkach.
Kroki 17-19 · po tym etapie masz 37 z 43 kryteriów (pkt)
Krok 17: Prace przygotowawcze i roboty ziemne
Kryteria: ,
R.5.1 wiersz 1: Prace przygotowawcze: zaznaczenie kreski obejmującej 1 dzień - pierwszy dzień roboczy
R.5.2 wiersz 2: Roboty ziemne: zaznaczenie kreski obejmującej 2 dni - drugi i trzeci dzień roboczy
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie założeń wyjściowych sporządź harmonogram realizacji robót przy wymianie sieci kanalizacyjnej; czas wykonania poszczególnych robót zaznacz na harmonogramie linią ciągłą grubą.
Roboty idą metodą kolejnego wykonania: prace przygotowawcze zajmują dzień 1, roboty ziemne dni 2-3. Liczbę dni z założeń wpisuje się w kolumnie „Liczba dni roboczych”, a w części graficznej rysuje grubą ciągłą linię.
Dokument po tym kroku
Krok 18: Prace rozbiórkowe i montażowe
Kryteria: ,
R.5.3 wiersz 3: Prace rozbiórkowe: zaznaczenie kreski obejmującej 4 dni - czwarty, piąty, szósty i siódmy dzień roboczy
R.5.4 wiersz 4: Prace montażowe: zaznaczenie kreski obejmującej 3 dni - ósmy, dziewiąty i dziesiąty dzień roboczy
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie założeń wyjściowych sporządź harmonogram realizacji robót przy wymianie sieci kanalizacyjnej; czas wykonania poszczególnych robót zaznacz na harmonogramie linią ciągłą grubą.
Rozbiórka starego rurociągu: dni 4-7, montaż nowego: dni 8-10.
Dokument po tym kroku
Krok 19: Zasypanie i roboty odtworzeniowe - równolegle
Kryteria: ,
R.5.5 wiersz 5: Ręczne zasypanie i zagęszczenie wykopów: zaznaczenie kreski obejmującej 2 dni - jedenasty i dwunasty dzień roboczy
R.5.6 wiersz 6: Roboty odtworzeniowe: zaznaczenie kreski obejmującej 2 dni - jedenasty i dwunasty dzień roboczy
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Na podstawie założeń wyjściowych sporządź harmonogram realizacji robót przy wymianie sieci kanalizacyjnej; czas wykonania poszczególnych robót zaznacz na harmonogramie linią ciągłą grubą.
Jedyny wyjątek od kolejnego wykonania: ręczne zasypanie i zagęszczenie wykopów idzie jednocześnie z robotami odtworzeniowymi, więc oba wiersze mają linie w tych samych dniach 11-12. Cała wymiana trwa 12 dni roboczych.
Typowe błędy
Odtworzenie w dniach 13-14 po zasypaniu - założenia każą prowadzić te roboty jednocześnie.
Dokument po tym kroku
Etap 6: Tabela 6. Czynności konserwacyjne
Kroki 20-21 · po tym etapie masz 43 z 43 kryteriów (pkt)
R.6.1 Inspekcja sieci kanalizacyjnej kamerą: przyporządkowana fotografia 4
R.6.2 Wykrywanie nielegalnych podłączeń do sieci kanalizacyjnej: przyporządkowana fotografia 5
R.6.3 Rewizja sieci kanalizacyjnej lustrem kanałowym: przyporządkowana fotografia 1
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Przyporządkuj numery fotografii z Tabeli 2 odpowiednim czynnościom konserwacyjnym.
Fotografia 4 - kamera opuszczana do studzienki (inspekcja), 5 - wytwornica dymu wtłaczająca dym do kanału (dym wychodzi przez nielegalne podłączenia), 1 - lustro na drążku nad włazem (rewizja lustrem). Rozpoznanie sprzętu na zdjęciach to ogólna wiedza o eksploatacji kanalizacji.
R.6.6 Ciśnieniowe czyszczenie sieci kanalizacyjnej: przyporządkowana fotografia 3
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Przyporządkuj numery fotografii z Tabeli 2 odpowiednim czynnościom konserwacyjnym.
Według klucza: 6 - płukanie studzienek (pracownicy z wężem nad włazem), 2 - ręczne czyszczenie wybierakiem (chwytak na drążku), 3 - ciśnieniowe czyszczenie sieci (dysza z wysokociśnieniowym strumieniem wody).
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.