Otrzymywanie siarczanu(VI) baru

Opis arkusza

Praktyczny egzamin z kwalifikacji CHM.03 trwa 180 minut i ma charakter planistyczno-analityczny: nie polega na swobodnym opisie teorii, tylko na przygotowaniu kompletnej dokumentacji laboratoryjnej związanej z otrzymaniem preparatu siarczanu(VI) baru. Najpierw trzeba wykonać obliczenia do sporządzenia 150 cm3 roztworu chlorku baru o stężeniu 20% (m/m), uwzględniając gęstość roztworu, gęstość wody oraz fakt, że używany jest BaCl2·2H2O, a nie bezwodny chlorek baru. Równolegle oblicza się objętość stężonego roztworu H2SO4 18 mol/dm3 potrzebną do przygotowania 25 cm3 roztworu 1 mol/dm3. Kolejny element to wypełnienie etykiety dla przygotowanego roztworu kwasu siarkowego(VI): nazwa, wzór, stężenie, typ produktu i symbole zagrożeń. Dalej opracowuje się dwa zestawy wyposażenia: osobno sprzęt i odczynniki do wykonania obu roztworów oraz osobno sprzęt i odczynniki potrzebne do samego otrzymania osadu BaSO4. Istotna część pracy to zapisanie poprawnej sekwencji czynności laboratoryjnych zgodnie z podaną procedurą: zakwaszenie roztworu chlorku baru HCl, ogrzewanie obu roztworów w łaźni wodnej, strącanie osadu, dojrzewanie osadu w 80°C, dekantacja, trzykrotne przemywanie wodą z dodatkiem kwasu siarkowego(VI), sączenie i suszenie na szkiełku zegarkowym. Na końcu dobiera się środki ochrony indywidualnej na podstawie wyciągów z kart charakterystyki, m.in. gogle lub okulary, rękawice nitrylowe i odzież ochronną. Egzaminator ocenia poprawność obliczeń, logiczną i technicznie prawidłową kolejność operacji, trafny dobór szkła i odczynników oraz zgodność oznakowania i BHP z właściwościami substancji.