Otrzymywanie i oczyszczanie kwasu borowego

Praktyczny egzamin z kwalifikacji CHM.03 „Przygotowywanie sprzętu, odczynników chemicznych i próbek do badań analitycznych” trwa 180 minut i ma charakter planistyczno-obliczeniowy. Praca koncentruje się na przygotowaniu dokumentacji do otrzymywania oraz oczyszczania kwasu borowego H3BO3 z boraksu. Najpierw trzeba zaplanować sporządzenie 100 g roztworu kwasu solnego o stężeniu 25% przez rozcieńczenie roztworu HCl 35% wodą destylowaną. Do tego wykorzystuje się podane gęstości, wylicza objętość stężonego kwasu i wody, a następnie dobiera sprzęt laboratoryjny oraz opisuje czynności przygotowania roztworu. Kolejna część dokumentacji dotyczy procesu otrzymywania kwasu borowego: rozpuszczenia 50 g boraksu w 500 cm3 wrzącej wody, dodania 60 cm3 kwasu solnego, chłodzenia, sączenia pod zmniejszonym ciśnieniem, krystalizacji, przemywania do zaniku jonów chlorkowych, suszenia i ważenia preparatu. Trzeba wskazać sprzęt, odczynniki chemiczne z nazwami, wzorami i stężeniami lub czystością, a także środki ochrony indywidualnej wynikające z kart charakterystyki, czyli przede wszystkim gogle, rękawice odporne chemicznie i odzież ochronną. Ostatni element to obliczenia stechiometryczne dla reakcji boraksu z HCl, masa teoretyczna H3BO3 oraz procentowa wydajność przy masie produktu 26,8 g. Egzaminator ocenia kompletność sześciu tabel, poprawność rachunków, trafny dobór sprzętu i odczynników, logiczny opis czynności laboratoryjnych oraz uwzględnienie zasad bezpieczeństwa pracy z substancjami żrącymi i drażniącymi.