Produkcja kwasu azotowego(V)

Praktyczny egzamin z kwalifikacji CHM.06 „Organizacja i kontrolowanie procesów technologicznych w przemyśle chemicznym” trwa 180 minut i koncentruje się na opracowaniu dokumentacji technologicznej dla wytwarzania 50% kwasu azotowego(V). Praca opiera się na opisie procesu katalitycznego utleniania amoniaku, schemacie instalacji, danych do obliczeń oraz wyciągu z karty charakterystyki amoniaku bezwodnego. Najpierw trzeba uzupełnić kartę technologiczną: podać równanie sumaryczne NH3 + 2O2 → HNO3 + H2O, wskazać katalizator platynowo-rodowy, sposób oczyszczania powietrza, składniki kierowane do reaktora, miejsca chłodzenia gazów nitrozowych, stężenia kwasu oraz metodę oczyszczania gazów odlotowych i bielenia produktu. Drugi element to obliczenie zapotrzebowania na surowce do otrzymania 2500 kg roztworu HNO3 o stężeniu 50%, z uwzględnieniem wydajności 95%, mas molowych NH3 i HNO3 oraz objętości molowej gazu. Kolejna tabela wymaga opisania uproszczonego schematu blokowego instalacji, obejmującego m.in. odparowalnik amoniaku, reaktor-utleniacz, chłodnice, oddzielacz, kolumnę utleniającą, absorpcyjną i bielącą. Trzeba też wskazać kontrolowane parametry procesu, takie jak temperatura około 800°C, ciśnienia 0,4 MPa i 0,8 MPa, temperatura chłodzenia 30–35°C oraz stężenia kwasu. Ostatnia część dotyczy doboru środków ochrony indywidualnej przy kontakcie z amoniakiem: gogli lub maski twarzowej, rękawic chemoodpornych i chroniących przed zimnem, odzieży ochronnej, obuwia oraz ochrony dróg oddechowych z filtrem K lub aparatem izolującym. Egzaminator ocenia poprawność dokumentacji, obliczeń technologicznych, rozpoznania aparatury, parametrów kontroli i zasad BHP.