EKA.07-02-21.06-SGCzerwiec 2021 · 41 kroków · ok. 72 min · 35 kryteriów z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Księgowanie odchyleń od cen ewidencyjnych BAWARIA
Przedsiębiorstwo Produkcyjne BAWARIA sp. z o.o. z Gliwic produkuje meble drewniane. Maj 2021 r. to w arkuszu rok obrotowy, materiały ewidencjonuje się w stałej cenie ewidencyjnej (różnice między ceną zakupu a ceną ewidencyjną trafiają na konto 341 Odchylenia od cen ewidencyjnych materiałów), a koszty - równolegle na kontach zespołu 4 i 5 (konto 490 Rozliczenie kosztów). W tym arkuszu odchylenia są niekorzystne: tarcicę kupiono drożej, niż wynosi jej cena ewidencyjna, a stan początkowy konta 341 jest po stronie Wn. Trzeba zaksięgować zakup tarcicy z przyjęciem do magazynu, wyksięgować odchylenia od zakupu (PK 1), wydanie tarcicy do produkcji, naprawę kserokopiarki w sekretariacie, sprzedaż mebli z wydaniem z magazynu i trzy pozycje wyciągu bankowego, a potem policzyć ręcznie współczynnik i narzut odchyleń i przeksięgować narzut na zużyte materiały (PK 2). Podatku dochodowego, wyniku finansowego i rachunku zysków i strat ten arkusz nie wymaga. Wydruki: plan kont, dwa dowody PK, zestawienie obrotów i sald i dziennik księgowań; w arkuszu - obliczenia odchyleń i analiza rentowności netto aktywów.
Model „dk”, czyli praca przy komputerze. Rezultaty to wydruki z programu finansowo-księgowego (na egzaminie najczęściej Rewizor GT albo Symfonia - układ wydruku różni się między programami, ale pozycje oceniane w kluczu są w każdym) oraz analiza rentowności (i obliczenie odchyleń) pisana ręcznie w arkuszu egzaminacyjnym. W podglądzie wydruki są odtworzone na stronie: dane wprowadzone przez zdającego są granatowe, krojem komputerowym, a wpisy ręczne - krojem odręcznym. Pola i wiersze z bieżącego kroku są podświetlone na żółto.
Numer PESEL. Arkusz każe wpisać numer PESEL zdającego pod nazwą jednostki - trafia on do nagłówka każdego wydruku. W rozwiązaniu stoi tam „Bartosz Bryniarski”; na egzaminie wpisuje się własny numer PESEL.
Każda kwota jest policzona. Dekrety pochodzą z dowodów zamieszczonych w arkuszu, a obroty, salda, współczynnik i narzut odchyleń skrypt liczy z tych dekretów i porównuje z kluczem oceniania CKE. Zasady ewidencji pochodzą z arkusza.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 35 kryteriów w 6 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 27 punktów - można stracić 8 kryteriów i nadal zdać. Błędny dekret jednego dowodu psuje zwykle kilka kryteriów naraz: dziennik, salda w zestawieniu, a przy odchyleniach - także obliczenie narzutu i PK 2.
Suwak i strzałki obok niego - albo ←→ na klawiaturze - przechodzą krok po kroku; wyjaśnienie i podgląd zmieniają się razem z krokiem.
Lista „Etap” przenosi od razu do wybranego etapu.
„Rozwiązuję samodzielnie” chowa rozwiązanie kroku - najpierw własna próba, potem odsłonięcie.
„Tryb prezentacji” pokazuje same kroki, bez menu strony - na rzutnik.
Etap 1: Przygotowanie programu i plan kont (rezultat 1)
Kroki 1-8 · po tym etapie masz 3 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 1: Dane identyfikacyjne przedsiębiorstwa i numer PESEL
ok. 4 min
Polecenie z arkusza
Prace z programem finansowo-księgowym rozpocznij od: wprowadzenia danych identyfikacyjnych Przedsiębiorstwa Produkcyjnego BAWARIA sp. z o.o., wpisania swojego numeru PESEL pod nazwą Przedsiębiorstwa Produkcyjnego BAWARIA sp. z o.o.
Dane z tabeli „Dane identyfikacyjne Przedsiębiorstwa Produkcyjnego BAWARIA sp. z o.o.” wpisuje się w kartotece firmy (wersja próbna), razem z danymi urzędu skarbowego. Nazwa i adres drukują się w nagłówku zestawienia obrotów i sald (tam ocenia je klucz), a numer PESEL zdającego pod nazwą (tu: Bartosz Bryniarski) - na każdym wydruku.
Dokument po tym kroku
Krok 2: Parametry programu
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Numeracja dokumentów jest prowadzona ze wskazaniem numeru, miesiąca i roku np. PK 1/05/2021. Dekretacja dowodów księgowych w programie finansowo-księgowym odbywa się z datą ich wystawienia.
Rok obrotowy 01.05.2021 - 31.05.2021, VAT miesięczny, wariant kalkulacyjny z kontami zespołu 4 i 5 - koszty księguje się podwójnie: rodzajowo (zespół 4) i funkcjonalnie (zespół 5), a łączy je konto 490 Rozliczenie kosztów. Dekretacja z datą wystawienia dowodu, dlatego PK 1 z 04.05.2021 trafi do dziennika przed wydaniem materiałów z 06.05.2021.
Dokument po tym kroku
Krok 3: Kartoteki kontrahentów
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Prace z programem finansowo-księgowym rozpocznij od: założenia kartotek kontrahentów,
Kontrahenci z dowodów: dostawca tarcicy Tartak FLORIAN (1), serwis kserokopiarki SERWIS MASZYN (2) i odbiorca mebli Hurtownia SONIA (3). Numer kontrahenta jest numerem konta analitycznego: FLORIAN - 210-1, SERWIS MASZYN - 210-2, SONIA - 200-3.
Dokument po tym kroku
Krok 4: Plan kont: konta bilansowe 010-224
Kryteria:
R.1.1 wprowadzone konta księgowe i oznaczone jako tylko bilansowe: 010, 071, 100, 131, 134, 200, 210, 223, 224
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Prace z programem finansowo-księgowym rozpocznij od: wprowadzenia planu kont,
Konta wpisuje się z wykazu z numerem, nazwą i typem. Pierwsza grupa bilansowych: 010, 071, 100, 131, 134, rozrachunki 200 i 210 oraz konta VAT - w tym arkuszu 223 to VAT naliczony, a 224 VAT należny. Konta 220 ani 225 w wykazie nie ma - VAT zostaje na 223 i 224, a podatku dochodowego arkusz nie wymaga.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Plan kont: konta bilansowe 300-802
Kryteria:
R.1.2 wprowadzone konta księgowe i oznaczone jako tylko bilansowe: 300, 310, 341, 501, 601, 801, 802
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
UWAGA: Konto 501 Koszty działalności podstawowej należy zdefiniować jako konto bilansowe.
Druga grupa bilansowych: 300 i 310, 341 Odchylenia od cen ewidencyjnych materiałów (korekta wartości materiałów - konto bilansowe), 501 Koszty działalności podstawowej - bilansowe, zgodnie z uwagą w wykazie, 601 Wyroby gotowe i kapitały 801, 802. Konta 860 w wykazie nie ma - arkusz nie każe ustalać wyniku.
Typowe błędy
Konto 341 albo 501 jako wynikowe (R.1.2).
Dokument po tym kroku
Krok 6: Plan kont: konta wynikowe
Kryteria:
R.1.3 wprowadzone konta księgowe i oznaczone jako tylko wynikowe: 400, 401, 402, 403, 490, 550, 701, 711, 750, 751, 760, 761
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj plan kont księgi głównej i ksiąg pomocniczych.
Wynikowe: koszty rodzajowe 400, 401, 402, 403 i 490 Rozliczenie kosztów, 550 Koszty ogólnego zarządu, przychody i koszt sprzedanych wyrobów 701/711, przychody i koszty finansowe 750/751, pozostałe operacyjne 760/761. Wpisuje się wszystkie konta z wykazu, także te bez obrotów w maju.
Dokument po tym kroku
Krok 7: Konta ksiąg pomocniczych 200-X i 210-X
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Prace z programem finansowo-księgowym rozpocznij od: założenia kont ksiąg pomocniczych (analitycznych) do kont: 200 Rozrachunki z odbiorcami i 210 Rozrachunki z dostawcami,
Pod konta 200 i 210 podłącza się konta kontrahentów 200-1, 200-2, 200-3 i 210-1, 210-2, 210-3. Wydrukuj plan kont z typami - to rezultat 1.
Dokument po tym kroku
Krok 8: Bilans otwarcia na 01.05.2021
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Prace z programem finansowo-księgowym rozpocznij od: wprowadzenia stanów początkowych kont do bilansu otwarcia.
Stany początkowe: Wn - środki trwałe, kasa, rachunek (67 000,00 zł - tyle jest też na początku wyciągu), materiały w cenie ewidencyjnej, odchylenia od cen ewidencyjnych 10 000,00 zł (tabela podaje wprost stronę Wn - to odchylenia niekorzystne: materiały kupowano drożej, niż wynosi ich cena ewidencyjna) i wyroby gotowe; Ma - umorzenie, kredyt, kapitał zakładowy i zapasowy. Suma obu stron: 1 485 000,00 zł.
Typowe błędy
Stan 341 po stronie Ma - suma bilansu otwarcia się nie zgodzi, a licznik współczynnika odchyleń dostanie zły znak (R.4.2, R.2.1).
Dokument po tym kroku
Etap 2: Księgowanie zakupu materiałów (rezultat 5)
Kroki 9-10 · po tym etapie masz 5 z 35 kryteriów (pkt)
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: zakupu materiałów,
Faktura od Tartaku FLORIAN to zakup materiałów: 50 m3 tarcicy sosnowej × 150,00 + 20 m3 tarcicy bukowej × 250,00 = 12 500,00 zł netto w cenie zakupu przez 300 Rozliczenie zakupu materiałów, VAT naliczony 2 875,00 zł na 223, zobowiązanie brutto na 210-1.
Dekret dowodu Faktura 5521/2021 z 04.05.2021 (treść: „Zakup materiałów”):
Wn 300 Rozliczenie zakupu materiałów: 12 500,00 zł - wartość netto materiałów w cenie zakupu
Ma 210-1 Rozrachunki z dostawcami - FLORIAN: 15 375,00 zł - zobowiązanie wobec dostawcy - Tartak FLORIAN (brutto)
Typowe błędy
VAT naliczony na 224 - w tym planie kont 224 to VAT należny (R.5.1).
Dokument po tym kroku
Krok 10: Pz 1/05/2021: przyjęcie materiałów w cenie ewidencyjnej
Kryteria:
R.5.2 dekret dowodu księgowego Pz 1/05/2021 z 04.05.2021 r.: konto Wn 310 / konto Ma 300 kwota 10 000,00 zł
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: przyjęcia zakupionych materiałów do magazynu w stałej cenie ewidencyjnej,
Pz przyjmuje tarcicę do magazynu w stałej cenie ewidencyjnej: 50 × 120,00 + 20 × 200,00 = 10 000,00 zł (nie ceny z faktury) - Wn 310 / Ma 300. Po tym zapisie konto 300 ma saldo Wn 2 500,00 zł: o tyle cena zakupu przewyższyła cenę ewidencyjną.
Dekret dowodu Pz 1/05/2021 z 04.05.2021 (treść: „Przyjęcie materiałów do magazynu w stałej cenie ewidencyjnej”):
Pz w cenie zakupu 12 500,00 zł - nie będzie odchyleń do wyksięgowania (R.5.2, R.3.3).
Dokument po tym kroku
Etap 3: PK 1/05/2021 - odchylenia od zakupu (rezultat 3)
Kroki 11-13 · po tym etapie masz 8 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 11: PK 1/05/2021: numer i data
Kryteria:
R.3.1 numer: 1/05/2021 i data: 04.05.2021 r.
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj na dzień 04.05.2021 r. Polecenie księgowania PK 1/05/2021 dotyczące wyksięgowania odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów przypadających na zakupione materiały.
PK 1 sporządza się z datą 04.05.2021 - tego dnia jest faktura i Pz, a dekretacja odbywa się z datą wystawienia dowodu. Numer: PK 1/05/2021.
Dokument po tym kroku
Krok 12: PK 1/05/2021: dekret 341/300
Kryteria:
R.3.2 PK 1/05/2021 (ocenie podlega dekret) zawiera dekret: konto Wn 341/konto Ma 300
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj na dzień 04.05.2021 r. Polecenie księgowania PK 1/05/2021 dotyczące wyksięgowania odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów przypadających na zakupione materiały.
Cena zakupu (150,00 i 250,00 zł za m3) jest wyższa od ceny ewidencyjnej (120,00 i 200,00 zł), więc odchylenie jest niekorzystne - księguje się je po stronie Wn 341. Rozlicza ono saldo Wn konta 300: Wn 341 / Ma 300.
Gdyby cena zakupu była niższa od ewidencyjnej (odchylenie korzystne), dekret byłby odwrotny: Wn 300 / Ma 341.
Typowe błędy
Wn 300 / Ma 341 - odchylenie niekorzystne zapisane jak korzystne (R.3.2).
Sporządź i wydrukuj na dzień 04.05.2021 r. Polecenie księgowania PK 1/05/2021 dotyczące wyksięgowania odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów przypadających na zakupione materiały.
Kwota odchylenia: wartość w cenie zakupu - wartość w cenie ewidencyjnej = 12 500,00 - 10 000,00 = 2 500,00 zł. Konto 300 się zeruje. Zaksięguj PK 1 i wydrukuj.
Dokument po tym kroku
Etap 4: Księgowanie pozostałych dowodów (rezultat 5)
Kroki 14-20 · po tym etapie masz 15 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 14: Rw 1/05/2021: wydanie materiałów do produkcji
Kryteria:
R.5.3 dekret dowodu księgowego Rw 1/05/2021 z 06.05.2021 r.: konto Wn 401/ konto Ma 310 kwota 19 800,00 zł konto Wn 501/ konto Ma 490 kwota 19 800,00 zł
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: wydania materiałów z magazynu do produkcji,
Rw: 50 m3 tarcicy świerkowej × 240,00 + 30 m3 tarcicy dębowej × 260,00 (ceny ewidencyjne) = 19 800,00 zł wydane do produkcji. Wydano inne gatunki niż kupione 4 maja - pochodzą z zapasu z bilansu otwarcia. Przy kosztach w zespołach 4 i 5 księguje się dwa dekrety:
rodzajowo: zużycie materiałów Wn 401 / Ma 310,
funkcjonalnie: ten sam koszt na produkcję Wn 501 / Ma 490 - konto 490 równoważy podwójne ujęcie.
Dekret dowodu Rw 1/05/2021 z 06.05.2021 (treść: „Wydanie materiałów do zużycia w produkcji”):
Wn 401 Zużycie materiałów i energii / Ma 310 Materiały: 19 800,00 zł - zużycie materiałów w układzie rodzajowym (zespół 4)
Wn 501 Koszty działalności podstawowej / Ma 490 Rozliczenie kosztów: 19 800,00 zł - ten sam koszt w układzie funkcjonalnym (zespół 5), przez 490
Typowe błędy
Tylko jeden dekret (401/310) - brak przeniesienia kosztu do zespołu 5 (R.5.3).
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: zakupu usługi naprawy kserokopiarki w sekretariacie,
Faktura od SERWIS MASZYN: naprawa kserokopiarki w sekretariacie - rodzajowo usługi obce (402) 400,00 zł, VAT 92,00 zł na 223, zapłata przelewem w ciągu 21 dni, więc najpierw zobowiązanie na 210-2 (492,00 zł). Funkcjonalnie sekretariat to zarząd: Wn 550 / Ma 490 - 400,00 zł.
Dekret dowodu Faktura 180/2021 z 10.05.2021 (treść: „Zakup usługi naprawy kserokopiarki w sekretariacie”):
R.5.5 dekret dowodu księgowego Faktura 1/05/2021 z 20.05.2021 r.: konto Wn 200-X kwota 12 546,00 zł konto Ma 701 kwota 10 200,00 zł konto Ma 224 kwota 2 346,00 zł
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: sprzedaży wyrobów gotowych,
Faktura dla Hurtowni SONIA: sprzedaż wyrobów gotowych - 30 stolików × 220,00 + 20 regałów × 180,00 = 10 200,00 zł netto na 701, VAT należny 2 346,00 zł na 224, należność brutto na 200-3.
Dekret dowodu Faktura 1/05/2021 z 20.05.2021 (treść: „Sprzedaż wyrobów gotowych”):
Wn 200-3 Rozrachunki z odbiorcami - SONIA: 12 546,00 zł - należność od odbiorcy - Hurtownia SONIA (brutto)
Ma 701 Przychody ze sprzedaży wyrobów gotowych: 10 200,00 zł - przychód netto ze sprzedaży mebli
Ma 224 VAT należny: 2 346,00 zł - VAT należny 23%
Dokument po tym kroku
Krok 17: Wz 1/05/2021: wydanie sprzedanych wyrobów
Kryteria:
R.5.6 dekret dowodu księgowego Wz 1/05/2021 z 20.05.2021 r.: konto Wn 711 / konto Ma 601 kwota 5 100,00 zł
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: wydania sprzedanych wyrobów gotowych z magazynu,
Wz wycenia wydane meble według rzeczywistego kosztu wytworzenia: 30 × 110,00 + 20 × 90,00 = 5 100,00 zł - Wn 711 / Ma 601.
Dekret dowodu Wz 1/05/2021 z 20.05.2021 (treść: „Wydanie wyrobów gotowych z magazynu”):
R.5.7 dekret dowodu księgowego WB: 85/05/2021 z 31.05.2021 r.: konto Wn 210-X / Ma 131 kwota 492,00 zł
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: zmian na rachunku bankowym,
Wyciąg nr 85/05/2021, pozycja 1: spłata zobowiązania wobec SERWIS MASZYN za fakturę 180/2021 - Wn 210-2 / Ma 131.
Dekret dowodu WB 85/05/2021 z 31.05.2021 (treść: „Spłata zobowiązania wobec SERWIS MASZYN”):
Wn 210-2 Rozrachunki z dostawcami - SERWIS MASZYN / Ma 131 Rachunek bieżący: 492,00 zł
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: zmian na rachunku bankowym,
Pozycja 2: wpływ należności od Hurtowni SONIA za fakturę 1/05/2021 - Wn 131 / Ma 200-3.
Dekret dowodu WB 85/05/2021 z 31.05.2021 (treść: „Wpływ należności od Hurtowni SONIA”):
Wn 131 Rachunek bieżący / Ma 200-3 Rozrachunki z odbiorcami - SONIA: 12 546,00 zł
Dokument po tym kroku
Krok 20: WB 85/05/2021: opłata za prowadzenie rachunku
Zaksięguj w programie finansowo-księgowym, na podstawie sporządzonych i zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym dowodów księgowych, operacje gospodarcze dotyczące: zmian na rachunku bankowym,
Pozycja 3: opłata za prowadzenie rachunku bankowego - w zespole 4 to usługa obca (Wn 402 / Ma 131), a w zespole 5 koszt ogólnego zarządu (Wn 550 / Ma 490), oba po 20,00 zł. Saldo rachunku: 79 034,00 zł, jak na wyciągu.
Dekret dowodu WB 85/05/2021 z 31.05.2021 (treść: „Opłata za prowadzenie rachunku bankowego”):
Wn 402 Usługi obce / Ma 131 Rachunek bieżący: 20,00 zł - usługa banku - koszt rodzajowy (zespół 4)
Wn 550 Koszty ogólnego zarządu / Ma 490 Rozliczenie kosztów: 20,00 zł - ten sam koszt w układzie funkcjonalnym (zespół 5)
Typowe błędy
Opłata na 751 Koszty finansowe albo bez drugiego dekretu 550/490 - klucz wymaga obu zapisów (R.5.9).
Dokument po tym kroku
Etap 5: Współczynnik i narzut odchyleń (rezultat 2)
Kroki 21-25 · po tym etapie masz 20 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 21: Współczynnik odchyleń: licznik
Kryteria:
R.2.1 zapisano w liczniku wzoru na obliczenie współczynnika odchyleń kwotę w zł: 12 500,00 lub (10 000,00 + 2 500,00)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Oblicz współczynnik odchyleń przeciętnych i narzut odchyleń przeciętnych przypadający na materiały wydane do zużycia zgodnie z zamieszczonymi w arkuszu egzaminacyjnym wzorami. Miejsce na obliczenia znajduje się w arkuszu egzaminacyjnym.
Wzór z arkusza: Wo = (Oz + Op) : (Zp + Pz) × 100%. W liczniku odchylenia: Oz - stan początkowy odchyleń (Wn 341 z bilansu otwarcia) 10 000,00 zł i Op - odchylenia od zakupu z PK 1 2 500,00 zł; razem 12 500,00 zł. Oba są niekorzystne (Wn), więc dodaje się je ze znakiem plus.
Dokument po tym kroku
Krok 22: Współczynnik odchyleń: mianownik
Kryteria:
R.2.2 zapisano w mianowniku wzoru na obliczenie współczynnika odchyleń kwotę w zł: 50 000,00 lub (40 000,00 + 10 000,00)
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Oblicz współczynnik odchyleń przeciętnych i narzut odchyleń przeciętnych przypadający na materiały wydane do zużycia zgodnie z zamieszczonymi w arkuszu egzaminacyjnym wzorami. Miejsce na obliczenia znajduje się w arkuszu egzaminacyjnym.
W mianowniku wartości materiałów w cenie ewidencyjnej: Zp - zapas początkowy (310) 40 000,00 zł i Pz - zakup z Pz 10 000,00 zł; razem 50 000,00 zł.
Typowe błędy
Zakup w cenie zakupu (12 500,00 zł) w mianowniku - wzór liczy odchylenia względem wartości ewidencyjnej (R.2.2).
Dokument po tym kroku
Krok 23: Współczynnik odchyleń: wynik
Kryteria:
R.2.3 obliczony współczynnik odchyleń: 0,25 lub 25%
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Oblicz współczynnik odchyleń przeciętnych i narzut odchyleń przeciętnych przypadający na materiały wydane do zużycia zgodnie z zamieszczonymi w arkuszu egzaminacyjnym wzorami. Miejsce na obliczenia znajduje się w arkuszu egzaminacyjnym.
Wo = 12 500,00 : 50 000,00 × 100% = 25% (klucz uznaje też zapis 0,25). Na każde 100 zł materiałów w cenie ewidencyjnej przypada 25 zł odchyleń niekorzystnych.
Dokument po tym kroku
Krok 24: Narzut odchyleń: wartość rozchodu
Kryteria:
R.2.4 wpisano we wzorze na obliczenie narzutu odchyleń wartość rozchodu materiałów w zł: 19 800,00
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Oblicz współczynnik odchyleń przeciętnych i narzut odchyleń przeciętnych przypadający na materiały wydane do zużycia zgodnie z zamieszczonymi w arkuszu egzaminacyjnym wzorami. Miejsce na obliczenia znajduje się w arkuszu egzaminacyjnym.
Wzór: No = wartość rozchodowanych materiałów × Wo : 100%. Rozchód to wydanie z Rw 1/05/2021 w cenie ewidencyjnej: 19 800,00 zł.
Dokument po tym kroku
Krok 25: Narzut odchyleń: wynik
Kryteria:
R.2.5 obliczony narzut odchyleń w zł: 4 950,00
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Oblicz współczynnik odchyleń przeciętnych i narzut odchyleń przeciętnych przypadający na materiały wydane do zużycia zgodnie z zamieszczonymi w arkuszu egzaminacyjnym wzorami. Miejsce na obliczenia znajduje się w arkuszu egzaminacyjnym.
No = 19 800,00 × 25% : 100% = 4 950,00 zł - tyle odchyleń niekorzystnych przypada na zużytą tarcicę. O tę kwotę trzeba zwiększyć koszt zużycia materiałów (zużycie w cenie ewidencyjnej było „za tanie” wobec rzeczywistych cen zakupu).
Kroki 26-29 · po tym etapie masz 24 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 26: PK 2/05/2021: numer i data
Kryteria:
R.3.4 numer: PK 1/05/2021 (w programie Symfonia dopuszcza się format numeru DP1) i data: 31.12.2021 r.
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj na dzień 31.05.2021 r. Polecenie księgowania PK 2/05/2021 dotyczące przeksięgowania narzutu odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów przypadających na zużyte materiały.
PK 2 z datą 31.05.2021 (koniec okresu, po obliczeniu narzutu). Numer: PK 2/05/2021. W kluczu ten dowód opisano omyłkowo jako „PK 1/05/2021” z datą „31.12.2021” - arkusz każe sporządzić PK 2/05/2021 na dzień 31.05.2021, a w programie Symfonia dopuszcza się format numeru DP1.
Dokument po tym kroku
Krok 27: PK 2/05/2021: narzut na zużycie materiałów (401/341)
Kryteria:
R.3.5 PK 1/05/2021 (ocenie podlega dekret) zawiera dekret: konto Wn 401/ konto Ma 341 kwota 4 950,00 zł (lub kwota narzutu odchyleń wynikająca z obliczeń zdającego)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj na dzień 31.05.2021 r. Polecenie księgowania PK 2/05/2021 dotyczące przeksięgowania narzutu odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów przypadających na zużyte materiały.
Narzut odchyleń niekorzystnych zwiększa zużycie materiałów i zmniejsza saldo Wn konta 341: Wn 401 / Ma 341 - 4 950,00 zł, zwykłym zapisem z kwotą dodatnią. Zużycie na 401 rośnie do 24 750,00 zł (zużycie w rzeczywistej cenie zakupu).
Saldo Wn 341 po narzucie: 10 000,00 + 2 500,00 - 4 950,00 = 7 550,00 zł - odchylenia przypadające na materiały, które zostały w magazynie.
Typowe błędy
Storno czerwone (kwota ujemna) jak przy odchyleniach korzystnych - tu narzut zwiększa koszty (R.3.5).
Dokument po tym kroku
Krok 28: PK 2/05/2021: narzut w kosztach działalności podstawowej (501/490)
Kryteria:
R.3.6 PK 1/05/2021 (ocenie podlega dekret) zawiera dekret: konto Wn 501/ konto Ma 490 kwota 4 950,00 zł (lub kwota narzutu odchyleń wynikająca z obliczeń zdającego)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj na dzień 31.05.2021 r. Polecenie księgowania PK 2/05/2021 dotyczące przeksięgowania narzutu odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów przypadających na zużyte materiały.
Ten sam narzut zwiększa koszt w układzie funkcjonalnym: Wn 501 / Ma 490 - 4 950,00 zł. Koszty działalności podstawowej: 19 800,00 + 4 950,00 = 24 750,00 zł, tyle samo co zużycie na 401.
Typowe błędy
Korekta tylko na 401 - zespoły 4 i 5 przestają się zgadzać (R.3.6).
Dokument po tym kroku
Krok 29: PK 1 i PK 2: treści operacji
Kryteria:
R.3.7 treści oddające sens operacji gospodarczych, np. rozliczenie zakupu materiałów lub wyksięgowanie odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów, narzut odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj na dzień 31.05.2021 r. Polecenie księgowania PK 2/05/2021 dotyczące przeksięgowania narzutu odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów przypadających na zużyte materiały.
Klucz ocenia osobno treści w dowodach PK: rozliczenie zakupu materiałów (wyksięgowanie odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów) w PK 1 i narzut odchyleń od cen ewidencyjnych materiałów w PK 2. Zaksięguj PK 2 i wydrukuj oba dowody - to rezultat 3.
Dokument po tym kroku
Etap 7: Zestawienie obrotów i sald (rezultat 4)
Kroki 30-34 · po tym etapie masz 29 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 30: Zestawienie obrotów i sald: nagłówek
Kryteria:
R.4.1 dane identyfikacyjne jednostki: Przedsiębiorstwo Produkcyjne BAWARIA sp. z o.o. ul. Bałtycka 77, 44-100 Gliwice
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj zestawienie obrotów i sald za maj 2021 r.
Zestawienie drukuje się po zaksięgowaniu wszystkich dowodów, także obu PK. W nagłówku program wstawia dane jednostki z kartoteki firmy - Przedsiębiorstwo Produkcyjne BAWARIA sp. z o.o., ul. Bałtycka 77, 44-100 Gliwice (pod nazwą - numer PESEL zdającego). Kontrole: bilans otwarcia Wn = Ma (1 485 000,00 zł), obroty Wn = Ma = obroty dziennika (108 991,00 zł), salda Wn = salda Ma (1 538 091,00 zł). Konta wynikowe mają salda - arkusz nie każe ich zamykać.
Dokument po tym kroku
Krok 31: Zestawienie obrotów i sald: stany początkowe Wn
Krok 34: Zestawienie obrotów i sald: saldo VAT należnego
Kryteria:
R.4.5 Saldo końcowe konta 224: 2 346,00 zł
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj zestawienie obrotów i sald za maj 2021 r.
Saldo końcowe Ma konta 224 VAT należny: 2 346,00 zł - VAT z faktury sprzedaży. VAT naliczony (223, saldo Wn 2 967,00 zł) zostaje na osobnym koncie - arkusz nie każe go przeksięgowywać. Wydrukuj zestawienie - to rezultat 4.
Dokument po tym kroku
Etap 8: Dziennik księgowań (rezultat 5)
Krok 35 · po tym etapie masz 30 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 35: Wydruk dziennika księgowań pełnego
Kryteria:
R.5.10 treści oddające sens operacji gospodarczych, np. zakup materiałów, przyjęcie materiałów, wydanie materiałów do zużycia, zakup usługi naprawy kserokopiarki, sprzedaż wyrobów gotowych, wydanie wyrobów gotowych, spłata zobowiązania, wpływ należności, opłata za prowadzenie rachunku bankowego (należy uwzględnić treści tych operacji gospodarczych, które zostały ujęte w dzienniku księgowań zdającego)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź i wydrukuj dziennik księgowań pełny za maj 2021 r.
Dziennik ma 11 zapisów (z PK 1 na trzeciej pozycji - z datą 04.05.2021), obroty 108 991,00 zł - tyle samo, ile obroty w zestawieniu. Klucz ocenia osobno treści operacji: zakup materiałów, przyjęcie materiałów, wydanie materiałów do zużycia, zakup usługi naprawy kserokopiarki, sprzedaż wyrobów gotowych, wydanie wyrobów gotowych, spłata zobowiązania, wpływ należności, opłata za prowadzenie rachunku bankowego.
R.6.3 interpretacja wskaźnika rentowności netto aktywów w 2019 r. obliczonego przez zdającego, np.: W roku 2019 jedna złotówka zaangażowanych w działalność aktywów ogółem wygenerowała 15 groszy zysku netto.
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Dokonaj w arkuszu egzaminacyjnym analizy i oceny rentowności netto aktywów w latach 2019-2020.
Interpretacja: każda złotówka aktywów zaangażowanych w działalność przyniosła w 2019 r. 15 groszy zysku netto.
Dokument po tym kroku
Krok 39: Analiza: interpretacja za 2020 r.
Kryteria:
R.6.4 interpretacja wskaźnika rentowności netto aktywów w 2020 r. obliczonego przez zdającego, np.: W roku 2020 jedna złotówka zaangażowanych w działalność aktywów ogółem wygenerowała 2 grosze zysku netto
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Dokonaj w arkuszu egzaminacyjnym analizy i oceny rentowności netto aktywów w latach 2019-2020.
W 2020 r. - tylko 2 grosze zysku netto z każdej złotówki aktywów.
Dokument po tym kroku
Krok 40: Analiza: porównanie i ocena
Kryteria:
R.6.5 porównanie i ocena rentowności netto aktywów w latach 2019-2020 według obliczeń zdającego, np.: W roku 2020 w stosunku do roku 2019 nastąpił spadek rentowności netto aktywów o 0,13 (o 13 punktów procentowych), co oznacza, że przedsiębiorstwo wygenerowało o 13 groszy zysku netto mniej z każdej złotówki zaangażowanych w działalność aktywów. Jest to zjawisko niekorzystne świadczące o spadku efektywności wykorzystania aktywów w działalności. Obniżyła się rentowność majątku. (dopuszcza się inne sformułowania oddające sens powyższych wniosków)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Dokonaj w arkuszu egzaminacyjnym analizy i oceny rentowności netto aktywów w latach 2019-2020.
Ocena: wskaźnik spadł o 0,13 (13 punktów procentowych) - zjawisko niekorzystne: zysk netto spadł prawie dziewięciokrotnie, a aktywa tylko o około 13%, więc majątek był wykorzystywany dużo mniej efektywnie.
Typowe błędy
Sama różnica wskaźników bez oceny, czy zmiana jest korzystna (R.6.5).
Dokument po tym kroku
Etap 10: Oddanie pracy
Krok 41 · po tym etapie masz 35 z 35 kryteriów (pkt)
Krok 41: Komplet wydruków i strony arkusza
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Po zakończeniu wykonania zadania pozostaw arkusz egzaminacyjny z rezultatami oraz KARTĘ OCENY na swoim stanowisku lub w miejscu wskazanym przez przewodniczącego zespołu nadzorującego.
Na stanowisku zostaje arkusz z wpisami ręcznymi i wydruki z programu finansowo-księgowego:
plan kont z typami kont,
dowód PK 1/05/2021 z 04.05.2021 i PK 2/05/2021 z 31.05.2021,
zestawienie obrotów i sald za maj 2021 r.,
dziennik księgowań pełny.
Przed oddaniem warto sprawdzić, czy na każdym wydruku pod nazwą jednostki jest numer PESEL (tu: Bartosz Bryniarski) i czy wydruki dotyczą właściwego okresu. Na ostatniej stronie arkusza wpisuje się liczbę kartek czystopisu i brudnopisu - tu 5 wydruków (liczba kartek zależy od programu i drukarki).
W arkuszu zostają obliczenia współczynnika i narzutu odchyleń oraz analiza rentowności netto aktywów. Kontrola: obroty zestawienia = obroty dziennika (108 991,00 zł).
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.