Rozwiązanie krok po kroku: Diagnostyka instalacji mieszkaniowej

Przy wyłączonych łącznikach napięcie fazowe 230 V jest tylko tam, gdzie faza dochodzi bez łącznika: w punkcie A (za F2) i I (za F3, zasilanie gniazd). Punkty B-E za otwartymi łącznikami, przewód PE (F) i przewody N (G, H) mają 0 V względem N. Wszystkie wyniki są prawidłowe - „+” w każdej pozycji.

Między fazą oprawy a PE (B-F, C-F, D-F, E-F) w sprawnej instalacji nie ma połączenia - prawidłowo jest ∞. W pozycji 1 (B-F) omomierz pokazuje 0,1 Ω: faza oprawy OP1 jest zwarta z PE - „−”. Pozycje 2-4 „+”.

⚠️ Sprzeczność w arkuszu: przy zwarciu L-PE w OP1 punkty C, D i E mają połączenie z PE przez przewód N i żarnik OP1, więc w tej samej serii pomiarów C-F, D-F i E-F powinny pokazać około 1 060 Ω, 1 590 Ω i 1 590 Ω (z rezystancji żarników z pozycji 5 i 7), a nie ∞. Arkusz podaje ∞, a klucz przyjmuje w tych pozycjach „+” - tak jak dla instalacji bez zwarcia w OP1. Wyniki pomiarów przeczą sobie, więc nie da się ustalić poprawnej oceny - wpisana jest wartość z klucza („+”). Na egzaminie punkt daje „+”.

Między fazą oprawy a N leży żarnik. B-G (jedna żarówka) 1 060 Ω, a D-G i E-G (dwie żarówki OP3 i OP4 równolegle na jednym przewodzie) 550 Ω, czyli połowa - wyniki spójne, „+”. C-G = 0,3 Ω to zwarcie zamiast żarnika - pozycja 6 „−”. I-H (faza i N gniazd bez odbiorników) - ∞, „+”. Pozycji 5, 7 i 8 klucz nie ocenia (punkty są za 6 i 9), ale tabelę wypełnia się w całości.

Po załączeniu łącznika między punktem A a przewodem do oprawy ma być ciągłość: 0,1 Ω we wszystkich czterech pomiarach - „+”. Łączniki są sprawne, usterki leżą za nimi.

Pomiar B-F (0,1 Ω) pokazuje połączenie fazy OP1 z PE. Po załączeniu S1 prąd płynie przewodem PE, a nie wraca przez N - zadziała wyłącznik różnicowoprądowy F1, który jest wspólny dla obu obwodów (ogólna zasada działania RCD). Dlatego gaśnie też obwód gniazd.

C-G = 0,3 Ω: faza i N oprawy OP2 są zwarte (np. zwarte źródło światła). Po załączeniu S2 płynie prąd zwarciowy z pominięciem PE, więc różnicówka nie reaguje, a działa wyłącznik nadprądowy F2 - gaśnie tylko oświetlenie.

Nagrzewnica 4,2 kW pobiera I = P : U = 4 200 W : 230 V ≈ 18,3 A. To więcej niż prąd znamionowy typowego zabezpieczenia obwodu gniazd (np. 16 A - wiedza ogólna, arkusz nie podaje F3). Wyłączenie „po chwili” to zadziałanie członu przeciążeniowego, a nie zwarciowego. Przyczyna: zbyt duża moc odbiornika albo zbyt mały prąd znamionowy F3 (klucz przyjmuje oba zapisy).

Miejsca wynikają z tabeli 3: oprawa OP1 (pomiar B-F), oprawa OP2 (pomiar C-G) i obwód gniazd (F3 i przyłączony odbiornik). Wiersz 4 zostaje pusty - usterki są trzy.

OP1 - zwarcie przewodów L i PE, OP2 - zwarte źródło światła (zwarcie L i N), gniazda - przeciążenie.

OP1 - właściwe podłączenie przewodów albo wymiana oprawy, OP2 - wymiana źródła światła albo oprawy, gniazda - dobór odbiornika o mniejszej mocy albo wymiana F3. Zwiększenie prądu zabezpieczenia wolno rozważyć tylko wtedy, gdy przekrój przewodów na to pozwala (ogólna zasada doboru zabezpieczeń).

Tabela 1 to pomiary napięcia (woltomierz), tabela 2 - rezystancji (omomierz). Oba pomiary wykona jeden multimetr.

Do przełączenia przewodów w oprawie i wymiany źródła albo oprawy: komplet wkrętaków, szczypce do cięcia przewodów i przyrząd do ściągania izolacji. Klucz ocenia też, czy w wykazie są tylko narzędzia potrzebne do tych usterek - bez np. wiertarki czy młotka.