Transformator olejowy 1 000 kVA w stacji 15/0,4 kV „Słoneczna” w Rudzie głośno pracuje („buczy”). Rejonowa Dyspozycja Ruchu wydała pisemne polecenie przeglądu, które dostał kierujący zespołem Pogotowia Energetycznego w Janowie - Jan Nowak. Zdający wciela się w niego i dokumentuje całą pracę: potwierdzenia w poleceniu pisemnym, sposób pomiaru izolacji w szczegółowym zakresie czynności, kartę przełączeń, zestawienie środków ochrony i przyrządów, protokół z pomiarów oraz wpisy w dzienniku operacyjnym.
Model „d”, czyli dokumentacja na papierze. Zdający wpisuje ręcznie dane, obliczenia, wyniki i oceny do tabel i protokołów wydrukowanych w arkuszu. W podglądzie tłem jest strona arkusza, wpisy zdającego są granatowe i odręczne, a pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto. Kolejność kroków idzie za kolejnością tabel w arkuszu, a w obrębie jednej tabeli - za kryteriami klucza.
Dane. Wszystkie liczby pochodzą z treści zadania i tabel arkusza CKE. Każdy wynik jest w skrypcie policzony z tych danych i porównany z kluczem oceniania, a każda wpisana nazwa - z tekstem kryterium. Tam, gdzie klucz przyjmuje kilka zapisów albo przedział wartości, w kroku jest to zaznaczone.
Osoby i daty. Wszystkie nazwiska i daty pochodzą z arkusza: poleceniodawca Ewa Król, kierujący zespołem Jan Nowak (on też przygotowuje miejsce pracy), nadzorujący Andrzej Paluch, członek zespołu Adam Nowak; polecenie nr 12/2022 z 5 lutego 2022 r., praca 8 lutego 2022 r. w godz. 8:00-11:30. Druki wypełnia się w imieniu Jana Nowaka, więc w podglądzie są jego dane, a nie dane zdającego. Godziny, których arkusz nie podaje wprost, to planowany termin rozpoczęcia pracy (8:00) - tak też przyjmuje klucz. Pola, które nie powinny być wypełnione, przekreśla się kreskami.
Bezpieczeństwo. To materiał do nauki do egzaminu, a nie instrukcja wykonywania prac. Prace eksploatacyjne, pomiary i przełączenia przy urządzeniach i sieciach elektroenergetycznych wolno wykonywać wyłącznie osobom z odpowiednimi uprawnieniami (świadectwo kwalifikacyjne), na polecenie i z zachowaniem procedur bezpiecznej pracy.
To jedno z możliwych rozwiązań: klucz dopuszcza zapisy równoważne w opisach, zestawieniu środków ochrony i kolejności czynności łączeniowych.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 45 kryteriów w 6 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 34 punktów - można stracić 11 kryteriów i nadal zdać.
Kroki 1-5 · po tym etapie masz 8 z 45 kryteriów (pkt)
Uzupełnij druk Polecenie pisemne wykonania pracy.
Wiersz 1 tabeli w punkcie 13 dotyczy przygotowania i przekazania miejsca pracy. Data 8.02.2022 i godzina 08:00 - planowany początek pracy z punktu 2 polecenia. Zgody na przygotowanie miejsca pracy udziela koordynujący - według punktu 5 polecenia to dyżurny RDR (klucz przyjmuje też poleceniodawcę, Ewę Król).
Uzupełnij druk Polecenie pisemne wykonania pracy.
Miejsce pracy przekazuje przygotowujący - z punktu 4 polecenia Nowak Jan, a przyjmuje nadzorujący - z punktu 6 Paluch Andrzej. Godzina przekazania to także 08:00. Część „Przerwy w pracy” ma w druku kreski - przerw nie było.
Zamiana ról: przyjmujący to nadzorujący (Paluch), a nie kierujący zespołem.
Uzupełnij druk Polecenie pisemne wykonania pracy. W polach, które uznasz, że nie powinny być wypełniane wstaw kreski.
Wysłuchanie instruktażu potwierdzają podpisem osoby wykonujące pracę.
⚠️ Sprzeczność w arkuszu: arkusz nie rozstrzyga, kto udziela instruktażu. Jeśli kierujący zespołem (Jan Nowak) - podpisują Andrzej Paluch i Adam Nowak; jeśli nadzorujący (Andrzej Paluch) - Jan Nowak i Adam Nowak. Klucz CKE wymaga zapisu „Paluch Andrzej i Nowak Jan”. Nie da się ustalić poprawnego składu, wpisany jest zapis z klucza, uzupełniony o Adama Nowaka (pole c), który też wykonuje pracę. Na egzaminie punkt daje zapis z klucza.
Uzupełnij druk Polecenie pisemne wykonania pracy. W polach, które uznasz, że nie powinny być wypełniane wstaw kreski.
Punkt 11 polecenia („Zmiany w poleceniu”) jest pusty, więc w tabeli realizacji zmian cały pierwszy wiersz przekreśla się kreskami (klucz przyjmuje też pustą tabelę).
Uzupełnij druk Polecenie pisemne wykonania pracy.
Pracę kończy nadzorujący: w punkcie 16 data 8.02.2022 r. i Paluch Andrzej. Urządzenie nie nadaje się do załączenia - rezystancja izolacji z protokołu (rezultat 5) jest poniżej wymaganych 50 MΩ - więc „(nie)” zostaje nieskreślone. W punkcie 17 likwidację miejsca pracy potwierdza przygotowujący miejsce pracy: data 8.02.2022 i Nowak Jan.
⚠️ Rozbieżność arkusz-klucz: „(nie)” wynika z oceny izolacji w protokole - według danych arkusza transformator nie spełnia wymagań, więc nie nadaje się do załączenia, i tak jest wpisane. Klucz CKE uznaje transformator za sprawny (wtedy „(nie)” się skreśla), ale w punkcie 16 ocenia tylko datę i nazwisko.
Wpisanie w punkcie 17 nadzorującego - likwidację miejsca pracy potwierdza przygotowujący miejsce pracy.
Kroki 6-9 · po tym etapie masz 18 z 45 kryteriów (pkt)
Dokończ Szczegółowy zakres czynności związanych z przeprowadzeniem przeglądu transformatora 15/0,4 kV w stacji „Słoneczna”, Ruda.
Przed pomiarem izolacji odłącza się zaciski uzwojeń transformatora od sieci (po obu stronach), a kadź transformatora uziemia na czas pomiaru. Wiedza ogólna: bez odłączenia mierzyłoby się równolegle izolację kabli i aparatury.
Dokończ Szczegółowy zakres czynności związanych z przeprowadzeniem przeglądu transformatora 15/0,4 kV w stacji „Słoneczna”, Ruda.
Wytyczne ze strony 5: w transformatorach grupy III za temperaturę uzwojeń przyjmuje się temperaturę kadzi mierzoną na 2/3 wysokości, a badane uzwojenie przed każdym pomiarem uziemia się na około 2 minuty.
Dokończ Szczegółowy zakres czynności związanych z przeprowadzeniem przeglądu transformatora 15/0,4 kV w stacji „Słoneczna”, Ruda.
Miernik o napięciu co najmniej 2,5 kV (wytyczne). Układy pomiarowe takie jak w protokole: G-D (górne napięcie względem dolnego), G-D+Z (górne względem dolnego połączonego z uziemioną kadzią) i D-G+Z.
Dokończ Szczegółowy zakres czynności związanych z przeprowadzeniem przeglądu transformatora 15/0,4 kV w stacji „Słoneczna”, Ruda.
Rezystancję odczytuje się po 15 s i 60 s - z tych dwóch odczytów liczy się współczynnik absorpcji R60/R15. Po każdym pomiarze trzeba rozładować transformator (uziemić uzwojenie): pojemność uzwojeń ładuje się napięciem miernika i rozładowana chroni następny pomiar i osobę, która dotyka zacisków (wiedza ogólna).
Kroki 10-12 · po tym etapie masz 24 z 45 kryteriów (pkt)
Wypełnij Kartę przełączeń.
Data pracy: 08.02.2022 (w druku „z dnia 08.02. 20 22 r.”). Stacja: „Słoneczna”, Ruda, ul. Łąkowa 12. Zadanie: odłączenie transformatora 15/0,4 kV do przeglądu, z dokładnym wskazaniem miejsc łączeń (pole transformatorowe rozdzielnicy SN i rozłącznik rozdzielnicy nN).
Wypełnij Kartę przełączeń.
Najpierw zdejmuje się obciążenie: rozłącznik QT11 po stronie nN, potem wyłącznik Q1T w polu transformatorowym (6) rozdzielnicy SN, odłącznik Q2T, sprawdzenie braku napięcia sygnalizatorem neonowym, zamknięcie uziemnika i blokady z tabliczkami zgodnie z punktem 8 polecenia. Kolejność opiera się na instrukcji ze stron 3-4 i schematach z rysunków 3 i 4; dokładny zapis kolejności to wiedza ogólna - klucz ocenia, czy w tabeli jest odłączenie napięcia (transformatora), i dopuszcza zapisy równoznaczne.
Otwarcie odłącznika SN pod obciążeniem przed wyłączeniem rozłącznika nN i wyłącznika.
Wypełnij Kartę przełączeń.
Pod tabelą: wykonujący zadanie - Nowak (kierujący zespołem z upoważnieniem do czynności łączeniowych), wydający polecenie - Król (poleceniodawca).
Kroki 13-15 · po tym etapie masz 30 z 45 kryteriów (pkt)
Sporządź zestawienie środków ochrony indywidualnej i przyrządów pomiarowych niezbędnych do bezpiecznego przygotowania i wykonania pracy.
Do prac przy rozdzielnicy i transformatorze: kask ochronny, okulary ochronne i rękawice elektroizolacyjne do czynności łączeniowych (prace manipulacyjne wykonuje się dwuosobowo - punkt 8 polecenia). Dobór środków i liczby sztuk (po jednym na osobę w trzyosobowym zespole) to wiedza ogólna; klucz wymaga kasku lub okularów ochronnych.
Sporządź zestawienie środków ochrony indywidualnej i przyrządów pomiarowych niezbędnych do bezpiecznego przygotowania i wykonania pracy.
Tabliczki wynikają wprost z punktu 8 polecenia: „MIEJSCE PRACY” na zablokowanym napędzie rozłącznika nN, „MIEJSCE PRACY - NIE WŁĄCZAĆ” na drzwiach pola transformatorowego i „URZĄDZENIE POD NAPIĘCIEM” na zamkniętym przedziale szynowym.
Sporządź zestawienie środków ochrony indywidualnej i przyrządów pomiarowych niezbędnych do bezpiecznego przygotowania i wykonania pracy.
Komplet narzędzi monterskich (konserwacja styków i połączeń śrubowych) i miernik rezystancji izolacji MIC 5010 (protokół, punkt 8). Do pomiaru temperatury kadzi przyda się termometr, a do sprzątania komory i czyszczenia izolatorów - środki czyszczące (punkty 6-7 załącznika 1).
Kroki 16-20 · po tym etapie masz 39 z 45 kryteriów (pkt)
Uzupełnij Protokół z pomiarów transformatora SN/nN.
Miejsce i data: Ruda, 8.02.2022 (data badania ta sama). Zleceniodawca: Rejonowa Dyspozycja Ruchu w Janowie (klucz przyjmuje też Ewę Król). Miejsce zainstalowania: stacja „Słoneczna” w Rudzie, powód badania: głośna praca transformatora.
Uzupełnij Protokół z pomiarów transformatora SN/nN.
Z danych technicznych TR1 (strona 6): producent i typ Schneider Electric Energy, MINERA TNOSP(A) 1000/15,75, nr fabryczny 987654321, moc 1 000 kVA, przekładnia 15,75/0,4 kV, napięcie zwarcia 6 %, grupa połączeń Dyn5.
Uzupełnij Protokół z pomiarów transformatora SN/nN.
Pomiar w 27 °C: k1 = 0,87, R30 = 0,87 · R, np. G-D: R15 = 0,87 · 45,3 = 39,41 MΩ, R60 = 0,87 · 53,1 = 46,20 MΩ. Współczynnik absorpcji R60/R15 nie zależy od przeliczenia: 53,1 / 45,3 = 1,17, 57,2 / 41,8 = 1,37, 55,5 / 46,2 = 1,20 - wszystkie nie mniejsze niż 1,15.
Uwaga: 57,2 / 41,8 = 1,368, czyli 1,37; klucz podaje 1,36, ale z tolerancją ±1 %, więc oba zapisy są przyjmowane.
Liczenie współczynnika absorpcji odwrotnie (R15/R60) - wychodzi mniej niż 1.
Uzupełnij Protokół z pomiarów transformatora SN/nN.
Wynik oględzin podaje przyczynę wprost: wkładki wibroizolacyjne pod kołami od strony GN nieprzytwierdzone do podłoża - czyli brak właściwego zamocowania izolacji wibroakustycznej. Wśród prac wymienia się czynności z zakresu przeglądu: sprawdzenie szczelności, pomiar rezystancji izolacji, dokręcenie śrub mocujących, prace porządkowe.
Uzupełnij Protokół z pomiarów transformatora SN/nN.
Rezystancje R60 przeliczone do 30 °C (46,20, 49,76 i 48,29 MΩ) są niższe od wymaganych 50 MΩ (transformator olejowy 1 000 kVA, 15 kV - strona 5), więc skreśla się „spełniają” i „nadaje się”: wyniki nie spełniają wymagań, transformator nie nadaje się do eksploatacji. Współczynniki absorpcji (1,17; 1,37; 1,20) są wprawdzie powyżej 1,15. Podpisy: badania wykonali członkowie zespołu z uprawnieniami w zakresie pomiarów (klucz ich nie ocenia).
⚠️ Rozbieżność arkusz-klucz: z danych arkusza wychodzi „nie spełniają” i „nie nadaje się” (R60 w 30 °C: 46,20, 49,76 i 48,29 MΩ < 50 MΩ) i ten wariant jest wpisany; klucz CKE przyjmuje „spełniają” i „nadaje się” (skreślone „nie spełniają” i „nie nadaje się”). Na egzaminie punkt daje wariant z klucza.
Kroki 21-22 · po tym etapie masz 45 z 45 kryteriów (pkt)
Uzupełnij zapisy Dziennika operacyjnego Posterunku Energetycznego w Janowie.
Z polecenia (strona 10): nr 12/2022, data wydania 05.02.2022, rodzaj pracy przegląd transformatora, termin 08.02.2022 8:00-11:30, wydający Ewa Król, odbierający Jan Nowak. Uwag nie ma - kreska (klucz przyjmuje też puste pole).
Uzupełnij zapisy Dziennika operacyjnego Posterunku Energetycznego w Janowie.
W części „Prowadzenie ruchu” odnotowuje się zdarzenie: przygotowanie i przekazanie miejsca pracy przez kierującego zespołem. Arkusz nie podaje rzeczywistej godziny, więc wpisany jest planowany początek pracy. Klucz tej części nie ocenia.
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.