Przejdź do głównej treści
ELE.06-01-25.06-SGCzerwiec 2025 · 18 kroków · ok. 29 min · 37 kryteriów z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Dokumentacja pomiarów elektroenergetycznych

Firma elektroenergetyczna układa w ziemi kabel YAKY 4×25 0,6/1 kV o długości 2 000 m między stacją transformatorową a halą produkcyjną na gruntach podmokłych, a do dokumentacji powykonawczej wykonuje trzy pomiary: rezystancji izolacji kabla, rezystancji uziomu hali metodą techniczną i impedancji pętli zwarcia. Zadanie to dobór sprzętu do robót ziemnych i kablowych oraz wypełnienie trzech protokołów na podstawie wyników pomiarów i wyciągów z instrukcji zamieszczonych w arkuszu.

Model „d”, czyli dokumentacja na papierze. Zdający wpisuje ręcznie dane, obliczenia, wyniki i oceny do tabel i protokołów wydrukowanych w arkuszu. W podglądzie tłem jest strona arkusza, wpisy zdającego są granatowe i odręczne, a pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto. Kolejność kroków idzie za kolejnością tabel w arkuszu, a w obrębie jednej tabeli - za kryteriami klucza.

Dane. Wszystkie liczby pochodzą z treści zadania i tabel arkusza CKE. Każdy wynik jest w skrypcie policzony z tych danych i porównany z kluczem oceniania, a każda wpisana nazwa - z tekstem kryterium. Tam, gdzie klucz przyjmuje kilka zapisów albo przedział wartości, w kroku jest to zaznaczone.

Kryteria oceny wyników. Wszystkie wymagania są w arkuszu: najmniejsza rezystancja izolacji kabla (z przeliczeniem na długość linii i na temperaturę 20 °C współczynnikiem K20), dopuszczalna rezystancja uziomu z tabeli 4 i współczynnik sezonowy kp z tabeli 5, a dla pętli zwarcia warunek Zp ≤ Zs, gdzie Zs = UN / Ia i Ia = IN · k. Ocena „pozytywna/negatywna” wynika wyłącznie z porównania liczb z protokołu z tymi wymaganiami.

Bezpieczeństwo. To materiał do nauki do egzaminu, a nie instrukcja wykonywania prac. Prace eksploatacyjne, pomiary i przełączenia przy urządzeniach i sieciach elektroenergetycznych wolno wykonywać wyłącznie osobom z odpowiednimi uprawnieniami (świadectwo kwalifikacyjne), na polecenie i z zachowaniem procedur bezpiecznej pracy.

To jedno z możliwych rozwiązań: kolejność wypełniania jest dowolna, a zalecenia w protokołach można sformułować innymi słowami - klucz przyjmuje równoważne sformułowania.

Jak liczą się punkty. Klucz ma 37 kryteriów w 4 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 28 punktów - można stracić 9 kryteriów i nadal zdać. Tabela A daje 10 punktów, protokół izolacji 10, protokół uziemienia 7, protokół pętli zwarcia 10.

Arkusz i pliki do pobrania Treść arkusza (PDF)

  1. Etap 1: Tabela A. Dobór sprzętu do ułożenia kabla

    Kroki 1-5 · po tym etapie masz 10 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Koparka i folia ostrzegawcza

    Kryteria: ,

    R.1.1 Tabela A, wiersz 1: koparka, TAK

    R.1.2 Tabela A, wiersz 2: folia kablowa ostrzegawcza, TAK

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij tabelę A z doborem maszyn, narzędzi, materiałów i przyrządów do wykonania prac związanych z ułożeniem kabla w ziemi.

    Nazwy wpisuje się dokładnie tak jak w tabeli 1. Zdjęcie 1 to minikoparka z wymiennymi łyżkami - koparka, potrzebna do wykopania rowu kablowego: TAK. Zdjęcie 2 to niebieska rolka folii - folia kablowa ostrzegawcza, układana nad kablem, żeby przy późniejszych wykopach ostrzec przed kablem: TAK. Rozpoznanie sprzętu ze zdjęć to wiedza ogólna, odpowiedzi wg klucza.

    Typowe błędy

    Nazwy własnymi słowami („minikoparka”, „taśma”) - uwaga pod tytułem tabeli każe pisać zgodnie z tabelą 1.

    Dokument po tym kroku

  2. Krok 2: Spawarka i klucz nastawny

    Kryteria: ,

    R.1.3 Tabela A, wiersz 3: spawarka, NIE

    R.1.4 Tabela A, wiersz 4: klucz nastawny, NIE

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij tabelę A z doborem maszyn, narzędzi, materiałów i przyrządów do wykonania prac związanych z ułożeniem kabla w ziemi.

    Zdjęcie 3 to spawarka (inwertor z przewodami i przyłbicą), zdjęcie 4 to klucz nastawny do rur. Przy układaniu kabla w ziemi nic się nie spawa ani nie skręca rur - w obu wierszach NIE.

    Dokument po tym kroku

  3. Krok 3: Kabel elektroenergetyczny

    Kryteria:

    R.1.5 Tabela A, wiersz 5: kabel elektroenergetyczny, TAK

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij tabelę A z doborem maszyn, narzędzi, materiałów i przyrządów do wykonania prac związanych z ułożeniem kabla w ziemi.

    Zdjęcie 5 to przekrój kabla z czterema żyłami sektorowymi - kabel elektroenergetyczny, czyli to, co się układa: TAK.

    Dokument po tym kroku

  4. Krok 4: Luksomierz, łopata i piasek

    Kryteria: , ,

    R.1.6 Tabela A, wiersz 6: luksomierz, NIE

    R.1.7 Tabela A, wiersz 7: łopata, TAK

    R.1.8 Tabela A, wiersz 8: piasek, TAK

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij tabelę A z doborem maszyn, narzędzi, materiałów i przyrządów do wykonania prac związanych z ułożeniem kabla w ziemi.

    Zdjęcie 6 to luksomierz (miernik natężenia oświetlenia z fotoogniwem) - przy kablu niepotrzebny: NIE. Zdjęcie 7 to łopata do wyrównania dna rowu i zasypywania: TAK. Zdjęcie 8 to piasek - podsypka i przysypka kabla w rowie: TAK.

    Dokument po tym kroku

  5. Krok 5: Zawór zwrotny i obcinak hydrauliczny

    Kryteria: ,

    R.1.9 Tabela A, wiersz 9: zawór zwrotny, NIE

    R.1.10 Tabela A, wiersz 10: hydrauliczny obcinak do przewodów, TAK

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij tabelę A z doborem maszyn, narzędzi, materiałów i przyrządów do wykonania prac związanych z ułożeniem kabla w ziemi.

    Zdjęcie 9 to mosiężny zawór zwrotny - armatura wodna: NIE. Zdjęcie 10 to hydrauliczny obcinak do przewodów - do równego cięcia kabla na długość: TAK.

    Dokument po tym kroku

  6. Etap 2: Tabela B. Protokół rezystancji izolacji kabla

    Kroki 6-9 · po tym etapie masz 20 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 6: Warunki i rodzaj pomiaru

    Kryteria: , ,

    R.2.1 Tabela B: Temperatura otoczenia: 10 ºC

    R.2.2 Tabela B: Rodzaj pomiaru: rezystancja izolacji

    R.2.3 Tabela B: Napięcie pomiarowe: 2 500 V lub 2,5 kV

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów rezystancji izolacji kabla ‒ tabela B.

    Z uwagi pod tabelą 3: pomiar w temperaturze otoczenia 10 °C. Rodzaj pomiaru - rezystancja izolacji. Napięcie pomiarowe podaje wyciąg z instrukcji: miernik z ustawionym napięciem 2 500 V.

    Dokument po tym kroku

  7. Krok 7: Rezystancje przeliczone do 20 °C

    Kryteria: , , ,

    R.2.4 Tabela B: L1-L2, L3, PEN pomiar 1: 10,40 ±0,01 lub 10,4

    R.2.5 Tabela B: L2-L1, L3, PEN pomiar 2: 11,44 ±0,01

    R.2.6 Tabela B: L3-L1, L2, PEN pomiar 3: 12,48 ±0,01

    R.2.7 Tabela B: PEN-L1, L2, L3 pomiar 4: 9,88 ±0,01

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów rezystancji izolacji kabla ‒ tabela B.

    Kabel YAKY ma izolację polwinitową (Y), więc z tabeli 2 bierze się wiersz „polwinitowa kabla” i kolumnę 10 °C: K20 = 0,26. Robl = K20 · Rx: 0,26 · 40 = 10,40, 0,26 · 44 = 11,44, 0,26 · 48 = 12,48, 0,26 · 38 = 9,88 MΩ. Polwinit poniżej 20 °C ma wyższą rezystancję niż w temperaturze odniesienia, dlatego wynik maleje.

    Typowe błędy

    Dzielenie przez K20 zamiast mnożenia albo wiersz izolacji gumowej (Y w oznaczeniu kabla to polwinit).

    Dokument po tym kroku

  8. Krok 8: Wymagana rezystancja dla linii 2 km

    Kryteria:

    R.2.8 Tabela B: Wymagana rezystancja minimalna w temperaturze odniesienia, MΩ: 10

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów rezystancji izolacji kabla ‒ tabela B.

    Kabel 0,6/1 kV pracuje w linii do 1 kV, a izolacja polwinitowa wymaga tam 20 MΩ na 1 km. Linia ma 2 000 m (rysunek 1), a wymaganie maleje odwrotnie proporcjonalnie do długości: 20 / 2 = 10 MΩ.

    Typowe błędy

    Wpisanie 20 MΩ bez uwzględnienia długości albo 40 MΩ z wiersza „powyżej 1 kV”.

    Dokument po tym kroku

  9. Krok 9: Ocena i dopuszczenie kabla

    Kryteria: ,

    R.2.9 Tabela B: Ocena zmierzonych wartości rezystancji izolacji wpisane tylko: 4 lub pomiar 4

    R.2.10 Tabela B: Kabel YAKY 4×25 0,6/1 kV dopuszczony do eksploatacji: NIE

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów rezystancji izolacji kabla ‒ tabela B.

    Tylko w pomiarze 4 (PEN względem pozostałych żył) wynik 9,88 MΩ jest mniejszy niż wymagane 10 MΩ. Jedna żyła nie spełnia wymagań, więc kabel nie jest dopuszczony do eksploatacji - skreśla się „TAK”. Zalecenia nie są oceniane; rozsądnie jest wstrzymać eksploatację i po usunięciu usterki powtórzyć pomiar.

    Dokument po tym kroku

  10. Etap 3: Tabela C. Protokół rezystancji uziemienia

    Kroki 10-13 · po tym etapie masz 27 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 10: Napięcie i prąd pomiarowy w jednostkach protokołu

    Kryteria: ,

    R.3.1 Tabela C: Zmierzone napięcie uziomowe UE = 24 V lub 24 000 mV

    R.3.2 Tabela C: Zmierzony prąd pomiarowy IE = 16 A lub 0,016 kA

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiaru rezystancji uziemienia ‒ tabela C.

    Protokół ma wydrukowane jednostki V i A, więc wyniki z uwagi pod tabelą 5 trzeba przeliczyć: 24 000 mV = 24 V, 0,016 kA = 16 A.

    Typowe błędy

    Przepisanie 24 000 i 0,016 bez zmiany jednostek - z nich wychodzi rezystancja milion razy za duża.

    Dokument po tym kroku

  11. Krok 11: Rezystancja uziomu

    Kryteria:

    R.3.3 Tabela C: Obliczona rezystancja uziomu RE = 1,5 Ω

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiaru rezystancji uziemienia ‒ tabela C.

    RE = UE / IE = 24 V / 16 A = 1,5 Ω.

    Dokument po tym kroku

  12. Krok 12: Współczynnik sezonowy i największa rezystancja

    Kryteria: ,

    R.3.4 Tabela C: Przyjęty współczynnik sezonowych zmian rezystywności gruntu kp = 2

    R.3.5 Tabela C: Największa spodziewana rezystancja uziomu REmax = 3 Ω UWAGA! Jeżeli w kryterium R.3.3 lub/i R.3.4 wpisane inne wartości, ale dokonano poprawnych obliczeń, kryterium należy uznać za spełnione

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiaru rezystancji uziemienia ‒ tabela C.

    Uziom pionowy o długości 4 m mieści się w wierszu l = 2,5-5 m tabeli 5. Pomiar był w ciągu trzech dni po długotrwałych opadach, czyli w gruncie mokrym (przypis 3): kp = 2. REmax = RE · kp = 1,5 · 2 = 3 Ω.

    Typowe błędy

    Wybór kolumny „suchy” tylko dlatego, że był sierpień - przypis 1 wyłącza trzy dni po opadach.

    Dokument po tym kroku

  13. Krok 13: Wartość dopuszczalna i ocena

    Kryteria: ,

    R.3.6 Tabela C: Dopuszczalna maksymalna wartość rezystancji uziomu 10 Ω

    R.3.7 Tabela C: Uziemienie spełnia stawiane mu wymagania: TAK i spełnia to warunek, że zapisana wartość REmax jest mniejsza niż dopuszczalna maksymalna wartość rezystancji uziomu

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiaru rezystancji uziemienia ‒ tabela C.

    Hala stoi na gruncie podmokłym, a uziom pionowy klucz zalicza do grupy „uziomy poziome i mieszane oraz stopy fundamentowe” - z tabeli 4: 10 Ω. REmax = 3 Ω < 10 Ω, więc uziemienie spełnia wymagania - skreśla się „NIE”.

    Dokument po tym kroku

  14. Etap 4: Tabela D. Protokół pętli zwarcia

    Kroki 14-18 · po tym etapie masz 37 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 14: Wyłącznik B10: prąd wyłączający

    Kryteria: ,

    R.4.1 Tabela D, w wierszu 1: IN = 10 i k = 5

    R.4.2 Tabela D, w wierszu 1: Ia = 50

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów impedancji pętli zwarcia ‒ tabela D.

    Oznaczenie S191 B10 to charakterystyka B i prąd znamionowy 10 A; dla typu B współczynnik krotności k = 5. Ia = IN · k = 10 · 5 = 50 A.

    Dokument po tym kroku

  15. Krok 15: Wyłącznik B10: impedancja dopuszczalna i ocena

    Kryteria: ,

    R.4.3 Tabela D, w wierszu 1: Zs = 4,60 lub 4,6 UWAGA! Jeżeli w kryterium R.4.2 wpisana inna wartość, ale dokonano poprawnych obliczeń, kryterium należy uznać za spełnione

    R.4.4 Tabela D, w wierszu 1: Ocena ochrony przeciwporażeniowej: negatywna i spełnia to warunek, że zapisana wartość Zp jest większa od Zs

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów impedancji pętli zwarcia ‒ tabela D.

    Zs = UN / Ia = 230 V / 50 A = 4,60 Ω. Zmierzone Zp = 4,91 Ω jest większe od Zs - wyłącznik nie zadziała dość szybko przy zwarciu, ocena negatywna.

    Dokument po tym kroku

  16. Krok 16: Wyłącznik C16: prąd znamionowy, krotność, prąd wyłączający

    Kryteria: , ,

    R.4.5 Tabela D, w wierszu 2: IN = 16

    R.4.6 Tabela D, w wierszu 2: k = 10

    R.4.7 Tabela D, w wierszu 2: Ia = 160

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów impedancji pętli zwarcia ‒ tabela D.

    S191 C16: IN = 16 A, dla charakterystyki C k = 10, więc Ia = 16 · 10 = 160 A.

    Typowe błędy

    Przyjęcie k = 5 także dla typu C - krotność zależy od litery charakterystyki.

    Dokument po tym kroku

  17. Krok 17: Wyłącznik C16: impedancja dopuszczalna i ocena

    Kryteria: ,

    R.4.8 Tabela D, w wierszu 2: Zs = 1,44 ±0,01 UWAGA! Jeżeli w kryterium R.4.7 wpisana inna wartość, ale dokonano poprawnych obliczeń, kryterium należy uznać za spełnione

    R.4.9 Tabela D, w wierszu 2: Ocena ochrony przeciwporażeniowej: pozytywna i spełnia to warunek, że zapisana wartość Zp jest mniejsza lub równa Zs

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów impedancji pętli zwarcia ‒ tabela D.

    Zs = 230 / 160 = 1,4375 ≈ 1,44 Ω. Zp = 1,12 Ω ≤ Zs - ocena pozytywna.

    Dokument po tym kroku

  18. Krok 18: Zalecenia dla obwodu z B10

    Kryteria:

    R.4.10 Tabela D, w zaleceniach: informację rozwiązującą problem braku ochrony przeciwporażeniowej w obwodzie z wyłącznikiem B10, np.: wymiana wyłącznika na inny o mniejszym prądzie znamionowym lub zastosowanie wyłącznika RCD lub zwiększenie przekroju przewodów

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij protokół z pomiarów impedancji pętli zwarcia ‒ tabela D.

    Trzeba zmniejszyć Ia albo impedancję pętli: wyłącznik o mniejszym prądzie znamionowym (np. B6: Ia = 30 A, Zs = 7,67 Ω ≥ 4,91 Ω - o ile pozwala na to obciążenie obwodu), wyłącznik różnicowoprądowy albo przewody o większym przekroju. Klucz przyjmuje każde z tych rozwiązań.

    Dokument po tym kroku

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.