Przejdź do głównej treści
GIW.09-01-24.06-SGCzerwiec 2024 · 11 kroków · ok. 22 min · 35 kryteriów z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Eksploatacja zabierki z podsadzką

Pokład 405 (grubość 2,5 m, nachylenie 5°, poziom 730 m) jest wybierany systemem długich zabierek z podsadzką hydrauliczną. Zabierki idą po upadzie na całą grubość pokładu, przodek urabia się robotami strzałowymi, a urobek ładuje ładowarka bocznie wysypująca ŁBS na przenośnik zgrzebłowy. Po wybraniu zabierki na wlocie stawia się tamę podsadzkową i zabierkę podsadza. Trzeba nazwać elementy ładowarki (rysunek 1) i tamy (rysunek 2), ułożyć czynności zasadnicze cyklu, sporządzić wykaz maszyn, narzędzi i materiałów oraz dobrać zabezpieczenia przed zagrożeniami (metanowe IV kategorii, wybuch pyłu klasy B, pożarowe).

Model „d”, czyli dokumentacja na papierze. Zdający wpisuje ręcznie nazwy elementów, maszyn, czynności i sposobów zabezpieczeń do tabel wydrukowanych w arkuszu. W podglądzie tłem jest strona arkusza, wpisy zdającego są granatowe i odręczne, a pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto. Kolejność kroków idzie za kolejnością tabel w arkuszu, a w obrębie jednej tabeli - za kryteriami klucza.

Skąd brać odpowiedzi. Prawie wszystkie wpisy wybiera się z list „przykładowych” elementów, maszyn i czynności wydrukowanych w arkuszu - na każdej liście są też pozycje błędne, które nie pasują do opisanego wyrobiska. Rozstrzygają dane z opisu zadania (rodzaj wyrobiska, wyposażenie, sposób urabiania, kategorie i klasy zagrożeń). Każdy wpis jest w skrypcie porównany z tekstem kryterium klucza oceniania. Nazwy elementów maszyn i obudów na rysunkach to wiedza ogólna z górnictwa - przypisanie cyfr idzie za kluczem i jest zaznaczone w krokach.

To jedno z możliwych rozwiązań: w tabelach 4 i 5 kolejność wpisów jest dowolna, a w tabelach 1-3 oceniana.

Jak liczą się punkty. Klucz ma 35 kryteriów w 5 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 27 punktów - można stracić 8 kryteriów i nadal zdać. Najwięcej punktów (po 9) dają tabele 4 i 5.

  1. Etap 1: Tabela 1. Elementy ładowarki ŁBS

    Kroki 1-2 · po tym etapie masz 7 z 35 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Ładowarka: czerpak i zasilanie

    Kryteria: , ,

    R.1.1 zespół czerpaka

    R.1.2 lina do podwieszenia kabla

    R.1.3 kabel zasilający

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym zapisz w tabeli 1 nazwy elementów ładowarki bocznie wysypującej ŁBS oznaczone cyframi na rysunku 1.

    Cyfra 1 wskazuje łyżkę na ramionach z przodu maszyny - zespół czerpaka, który nabiera urobek i wysypuje go bokiem na przenośnik. Cyfra 2 - linę rozpiętą pod stropem: lina do podwieszenia kabla, cyfra 3 - przewód zwisający z liny: kabel zasilający. Rozpoznanie zespołów ładowarki to wiedza ogólna; przypisanie cyfr idzie za kluczem.

    Dokument po tym kroku
  2. Krok 2: Ładowarka: podwozie i napęd

    Kryteria: , , ,

    R.1.4 koło napędowe

    R.1.5 podwozie gąsienicowe

    R.1.6 koło zwrotne

    R.1.7 agregat napędowy

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym zapisz w tabeli 1 nazwy elementów ładowarki bocznie wysypującej ŁBS oznaczone cyframi na rysunku 1.

    Cyfra 4 - tylne koło gąsienicy: koło napędowe, cyfra 5 - gąsienica: podwozie gąsienicowe, cyfra 6 - przednie koło gąsienicy: koło zwrotne, cyfra 7 - żółta skrzynia na korpusie: agregat napędowy.

    Typowe błędy

    Zamiana koła napędowego ze zwrotnym - nazwa musi stać przy właściwej cyfrze.

    Dokument po tym kroku
  3. Etap 2: Tabela 2. Elementy tamy podsadzkowej

    Kroki 3-4 · po tym etapie masz 12 z 35 kryteriów (pkt)

    Krok 3: Tama podsadzkowa: obicie, chłopek, słup

    Kryteria: , ,

    R.2.1 obicie z desek

    R.2.2 chłopek (rozpora)

    R.2.3 słup

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym zapisz w tabeli 2 nazwy elementów tamy podsadzkowej w zabierce oznaczone cyframi na rysunku 2.

    Tama zamyka wlot zabierki, żeby podsadzka hydrauliczna nie wypłynęła. Cyfra 1 - deski od strony zabierki: obicie z desek, cyfra 2 - pionowy element rozpierający tamę przy ryglach: chłopek (rozpora), cyfra 3 - pionowa belka tuż za obiciem, od spągu do stropu: słup. Budowa tamy podsadzkowej to wiedza ogólna; przypisanie cyfr idzie za kluczem.

    Dokument po tym kroku
  4. Krok 4: Tama podsadzkowa: zastrzały i rygle

    Kryteria: ,

    R.2.4 zastrzały

    R.2.5 rygle (podciągi)

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym zapisz w tabeli 2 nazwy elementów tamy podsadzkowej w zabierce oznaczone cyframi na rysunku 2.

    Cyfra 4 - ukośne belki podpierające tamę od strony chodnika: zastrzały, cyfra 5 - poziome belki widoczne w przekroju jako koła: rygle (podciągi), o które opierają się zastrzały.

    Dokument po tym kroku
  5. Etap 3: Tabela 3. Cykl drążenia zabierki

    Krok 5 · po tym etapie masz 17 z 35 kryteriów (pkt)

    Krok 5: Czynności zasadnicze w kolejności cyklu

    Kryteria: , , , ,

    R.3.1 urabianie przodka robotami strzałowymi

    R.3.2 obrywka przodka

    R.3.3 wykonanie obudowy tymczasowej

    R.3.4 ładowanie i odstawa urobku

    R.3.5 wykonanie obudowy ostatecznej

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź w tabeli 3 wykaz kolejnych czynności zasadniczych cyklu drążenia zabierki.

    Czynności zasadnicze to te, które przesuwają przodek: urabianie przodka robotami strzałowymi, obrywka przodka (usunięcie luźnych brył po strzelaniu), wykonanie obudowy tymczasowej zabezpieczającej strop nad ładowarką, ładowanie i odstawa urobku i na koniec wykonanie obudowy ostatecznej. Zabudowa torów, transport materiałów, przedłużanie lutniociągu i odwadnianie to czynności pomocnicze, a urabianie kombajnem nie pasuje do opisu. Podział na czynności zasadnicze i pomocnicze to wiedza ogólna.

    Typowe błędy

    Obudowa tymczasowa po ładowaniu - pod niezabezpieczonym stropem nie wolno pracować, a kolejność w tabeli 3 jest oceniana.

    Dokument po tym kroku
  6. Etap 4: Tabela 4. Maszyny, narzędzia i materiały

    Kroki 6-8 · po tym etapie masz 26 z 35 kryteriów (pkt)

    Krok 6: Maszyny ładowania i odstawy

    Kryteria: ,

    R.4.1 ładowarka bocznie wysypująca ŁBS

    R.4.2 przenośnik zgrzebłowy

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź w tabeli 4 wykaz maszyn, urządzeń, narzędzi i materiałów zastosowanych w zabierce.

    Z opisu: ładowarka bocznie wysypująca ŁBS podaje urobek na przenośnik zgrzebłowy. Przenośnika taśmowego i kolejki podwieszanej opis nie wymienia.

    Dokument po tym kroku
  7. Krok 7: Wiercenie i narzędzia ręczne

    Kryteria: , , ,

    R.4.3 wiertarka PWR-5 lub wiertarka WUP-22

    R.4.4 łom długi 2,5 m

    R.4.5 łom krótki 1,5 m

    R.4.6 kilof

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź w tabeli 4 wykaz maszyn, urządzeń, narzędzi i materiałów zastosowanych w zabierce.

    Do otworów strzałowych potrzebna jest wiertarka - klucz przyjmuje wiertarka PWR-5 albo WUP-22. Do obrywki i prac przy obudowie: łom długi 2,5 m, łom krótki 1,5 m i kilof.

    Dokument po tym kroku
  8. Krok 8: Roboty strzałowe i podsadzka

    Kryteria: , ,

    R.4.7 metanit specjalny

    R.4.8 zapalarka elektryczna ZK-100

    R.4.9 materiał podsadzkowy

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź w tabeli 4 wykaz maszyn, urządzeń, narzędzi i materiałów zastosowanych w zabierce.

    W pokładzie z IV kategorią zagrożenia metanowego wolno strzelać tylko metanowymi materiałami wybuchowymi - stąd metanit specjalny, a nie dynamit (dobór materiału wybuchowego do zagrożenia metanowego to wiedza ogólna). Ładunki odpala zapalarka elektryczna ZK-100, a wybraną zabierkę wypełnia materiał podsadzkowy.

    Typowe błędy

    Wpisanie dynamitu - w polu metanowym jest niedopuszczalny, klucz go nie zalicza.

    Dokument po tym kroku
  9. Etap 5: Tabela 5. Zabezpieczenia przed zagrożeniami

    Kroki 9-11 · po tym etapie masz 35 z 35 kryteriów (pkt)

    Krok 9: Zagrożenie metanowe IV kategorii

    Kryteria: , ,

    R.5.1 odmetanowanie górotworu

    R.5.2 pomiary metanu metanomierzami przenośnymi

    R.5.3 zabudowane czujniki metanometrii automatycznej

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym zapisz w tabeli 5 sposoby zabezpieczenia przed zagrożeniami występującymi w pokładzie 405.

    Odmetanowanie górotworu ujmuje metan, zanim dopłynie do wyrobiska, a pomiary metanu metanomierzami przenośnymi i zabudowane czujniki metanometrii automatycznej kontrolują jego stężenie, co przy robotach strzałowych ma szczególne znaczenie.

    Dokument po tym kroku
  10. Krok 10: Wybuch pyłu węglowego klasy B

    Kryteria: , ,

    R.5.4 zraszanie na przesypach odstawy urobku

    R.5.5 utrzymywanie zapór przeciwwybuchowych

    R.5.6 utrzymywanie stref zabezpieczających na całej długości wyrobiska

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym zapisz w tabeli 5 sposoby zabezpieczenia przed zagrożeniami występującymi w pokładzie 405.

    Urobek przesypuje się z ładowarki na przenośnik - stąd zraszanie na przesypach odstawy urobku; do tego utrzymywanie zapór przeciwwybuchowych i utrzymywanie stref zabezpieczających na całej długości wyrobiska. Zraszanie na organie kombajnu odpada, bo kombajnu w zabierce nie ma.

    Dokument po tym kroku
  11. Krok 11: Zagrożenie pożarowe

    Kryteria: , ,

    R.5.7 stosowanie aparatów KA - 60

    R.5.8 rurociąg przeciwpożarowy

    R.5.9 gaśnice proszkowe i pianowe

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie danych i rysunków zamieszczonych w arkuszu egzaminacyjnym zapisz w tabeli 5 sposoby zabezpieczenia przed zagrożeniami występującymi w pokładzie 405.

    Przy pożarze: stosowanie aparatów KA-60 (aparat ucieczkowy chroniący drogi oddechowe przy wycofywaniu się z dymu i gazów pożarowych - wiedza ogólna), rurociąg przeciwpożarowy i gaśnice proszkowe i pianowe. Środki filtrujące P-2 chronią przed pyłem szkodliwym, a analiza dozymetryczna dotyczy promieniowania - żadnego z tych zagrożeń nie ma w opisie.

    Typowe błędy

    Wpisanie sposobu w wierszu innego zagrożenia - punkty są liczone osobno dla każdego zagrożenia.

    Dokument po tym kroku

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.