T.15-01-24.01-SGStyczeń 2024 · 14 kroków · ok. 25 min · 44 kryteria z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Uroczysta kolacja dla 20 mężczyzn (W arkuszu kalkulacyjnym)
⚠️ To wersja edukacyjna - do nauki arkusza kalkulacyjnego na lekcjach i do samodzielnego sprawdzania obliczeń. Na egzaminie (model „d”) zdający nie ma komputera: formularze wypełnia ręcznie, a liczy na kalkulatorze - tak jak w wersji podstawowej.
To samo zadanie co w zakładce „Wersja podstawowa”, ale obliczenia są zrobione tak, jak liczy się zapotrzebowanie i kalkulacje w gastronomii: dane z tabel arkusza (normatyw, ceny porcji, wartości energetyczne) trafiają do osobnych komórek, a wyniki liczą formuły. Gotowe wyniki przepisuje się potem ręcznie do formularzy.
Model został zbudowany w pliku kolacja_T15_2024.xlsx i przeliczony prawdziwym Excelem; każdy wynik porównano z kluczem oceniania CKE i z wersją podstawową. Plik jest w archiwum ZIP rozwiązania - można w nim zmienić np. liczbę gości i zobaczyć, jak przeliczają się formularze.
Jak czytać podgląd. Okno arkusza: niebieskie komórki to dane przepisane z treści zadania, w pasku formuły widać formułę aktywnej komórki (zapis polskiego Excela: SUMA, ZAOKR, SUMA.ILOCZYNÓW, JEŻELI, ORAZ, średnik między argumentami). Komórki dodane w danym kroku są żółte.
Menu i opis nakrycia nie wymagają obliczeń - są opisane krok po kroku w wersji podstawowej.
Punkty. Klucz ma 44 kryteria w 5 rezultatach - przy przepisywaniu wyników do formularzy każdy krok podaje, które kryteria spełnia.
Suwak i strzałki obok niego - albo ←→ na klawiaturze - przechodzą krok po kroku; wyjaśnienie i podgląd zmieniają się razem z krokiem.
Lista „Etap” przenosi od razu do wybranego etapu.
„Rozwiązuję samodzielnie” chowa rozwiązanie kroku - najpierw własna próba, potem odsłonięcie.
„Tryb prezentacji” pokazuje same kroki, bez menu strony - na rzutnik.
Etap 1: Arkusz: dane z treści zadania
Kroki 1-2 · po tym etapie masz 0 z 44 kryteriów (pkt)
Krok 1: Dane ze wstępnych ustaleń
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu sporządź kalkulację ceny kolacji dla 20 osób.
Każda liczba z treści zadania trafia do osobnej komórki z opisem. W B4 jest liczba porcji, na którą podano normatyw w Tabeli B (5) - formuła zapotrzebowania odwołuje się do niej zamiast do „4” wpisanego na sztywno.
Dokument po tym kroku
Krok 2: Normatyw z Tabeli B
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu sporządź zapotrzebowanie na surowce, półprodukty i produkty niezbędne do przygotowania przystawki zimnej z dodatkami dla 20 osób.
Ilości na 5 porcji w gramach. W kolumnie C przelicznik na jednostkę zakupu: 1 000 g w kilogramie, a z przeliczników pod Tabelą B: 20 g w pęczku naci pietruszki i 150 g w bagietce.
Dokument po tym kroku
Etap 2: Arkusz: obliczenia
Kroki 3-8 · po tym etapie masz 0 z 44 kryteriów (pkt)
Krok 3: Zapotrzebowanie na 20 porcji
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu sporządź zapotrzebowanie na surowce, półprodukty i produkty niezbędne do przygotowania przystawki zimnej z dodatkami dla 20 osób.
Jedna formuła skopiowana w dół: =B12*$B$3/$B$4/C12 - ilość na 5 porcji × 20 : 5 : przelicznik. Wyniki zostają bez zaokrąglania: 0,8 kg karpia, 1 pęczek naci, 4 bagietki.
Dokument po tym kroku
Krok 4: Cena brutto 20 porcji każdej pozycji
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu sporządź kalkulację ceny kolacji dla 20 osób.
Ceny brutto 1 porcji z Tabeli A w kolumnie B, a w kolumnie C formuła =B23*$B$3 skopiowana w dół. Ceny w karcie są już brutto - nie dolicza się marży ani VAT.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Suma i ocena limitu ceny
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu sporządź kalkulację ceny kolacji dla 20 osób.
C32: =SUMA(C23:C31) - 2 560,00 zł (z oboma winami),
C33: =B8 - limit z ustaleń,
C34: =JEŻELI(C32<=C33;"TAK";"NIE") - TAK.
Dokument po tym kroku
Krok 6: Wartość energetyczna porcji
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu wypełnij kartę oceny wartości energetycznej kolacji.
Porcje z Tabeli A (wino: 100 ml = 100 g według uwagi pod tabelą) i nadrukowane kcal w 100 g; w kolumnie D formuła =B38*C38/100. Danie główne ma gotowe 310 kcal - jest wpisane jako dana w D40.
Dokument po tym kroku
Krok 7: Suma, kontrola i udział energii
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu wypełnij kartę oceny wartości energetycznej kolacji.
D44: =SUMA(D38:D43) - 840 kcal,
D45: kontrola - =SUMA.ILOCZYNÓW(B38:B43;C38:C43)/100+D40 musi dać to samo,
D47: =ZAOKR(D44*100/D46;0) - zaokrąglenie do jedności, jak każe formularz: 24,
Ocenie podlegać będzie 6 rezultatów: menu kolacji - Formularz 1., zapotrzebowanie na surowce, półprodukty i produkty niezbędne do przygotowania przystawki zimnej z dodatkami dla 20 osób - Formularz 2., kalkulacja ceny kolacji dla 20 osób - Formularz 3., karta oceny wartości energetycznej kolacji - Formularz 4., opis schematu nakrycia stołu zastawą stołową niezbędną do podania i konsumpcji przystawki zimnej z dodatkami i napojami - Formularz 5.
Skrót Ctrl + ` przełącza arkusz w widok formuł. Przed przepisaniem wyników warto sprawdzić, że w każdej komórce wynikowej jest formuła, a nie wpisana ręcznie liczba.
Dokument po tym kroku
Etap 3: Przepisanie wyników do formularzy
Kroki 9-12 · po tym etapie masz 44 z 44 kryteriów (pkt)
Krok 9: Formularz 2: zapotrzebowanie
Kryteria: , , , , , , ,
R.2.1 w wierszu: Filet z karpia [kg]: 0,8
R.2.2 w wierszu: Marchew [kg]: 0,4
R.2.3 w wierszu: Korzeń pietruszki [kg]: 0,2
R.2.4 w wierszu: Seler [kg]: 0,2
R.2.5 w wierszu: Nać pietruszki [pęczek]: 1
R.2.6 w wierszu: Cytryna [kg]: 0,2
R.2.7 w wierszu: Bagietka [szt.]: 4
R.2.8 w wierszu: Masło [kg]: 0,2
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu sporządź zapotrzebowanie na surowce, półprodukty i produkty niezbędne do przygotowania przystawki zimnej z dodatkami dla 20 osób.
Kolumny A-E bloku zapotrzebowania to kolejne kolumny formularza (jednostka miary normatywu to g). Liczby przepisuje się z przecinkiem, bez zaokrąglania.
Dokument po tym kroku
Krok 10: Formularz 3: kalkulacja ceny
Kryteria: , , , , , , , , ,
R.3.1 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu: Przystawka zimna z dodatkami [zł]: 400,00
R.3.2 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu [zł]: Zupa: 300,00
R.3.3 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu: Danie główne [zł]: 600,00
R.3.4 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu: Dodatek skrobiowy [zł]: 200,00
R.3.5 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu: Dodatek witaminowy [zł]: 200,00
R.3.6 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu: Deser [zł]: 160,00
R.3.7 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu: Napój bezalkoholowy [zł]: 100,00
R.3.8 w kolumnie: Cena gastronomiczna brutto 20 porcji, w wierszu: Wino do przystawki zimnej [zł]: 300,00; Wino do dania głównego [zł]: 300,00
R.3.9 w wierszu: Razem cena gastronomiczna brutto kolacji dla 20 osób [zł]: 2560,00; dopuszcza się matematycznie poprawnie obliczoną wartość w odniesieniu do wpisanych cen gastronomicznych brutto 20 porcji potraw i napojów w Formularzu 3.; (R.3.1 + R.3.2 + R.3.3 + R.3.4 + R.3.5 + R.3.6 + R.3.7)
R.3.10 w wierszu: We wstępnych ustaleniach cena gastronomiczna brutto kolacji dla 20 osób nie wyższa niż [zł]: 3000,00
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu sporządź kalkulację ceny kolacji dla 20 osób.
Wiersze 23-31 arkusza to wiersze 1-9 formularza, a C32-C34 - podsumowanie: 2 560,00 zł, limit 3 000,00 zł i podkreślone TAK.
Dokument po tym kroku
Krok 11: Formularz 4: wartość energetyczna
Kryteria: , , , , , , , , ,
R.4.1 w wierszu: Przystawka zimna z dodatkami - w kolumnie Wartość energetyczna 1 porcji potrawy/napoju [kcal]: 126
R.4.2 w wierszu: Zupa - w kolumnie Wartość energetyczna 1 porcji potrawy/napoju [kcal]: 200
R.4.3 w wierszu: Deser - w kolumnie Wartość energetyczna 1 porcji potrawy/napoju [kcal]: 64
R.4.4 w wierszu: Wino do przystawki zimnej - w kolumnie Wartość energetyczna 1 porcji potrawy/napoju [kcal]: 60
R.4.5 w wierszu: Wino do dania głównego - w kolumnie Wartość energetyczna 1 porcji potrawy/napoju [kcal]: 80
R.4.6 w wierszu: Razem wartość energetyczna kolacji [kcal]: 840; dopuszcza się matematycznie poprawnie obliczoną sumę wartości energetycznych posiłków i napojów wpisanych w Formularzu 4.; (R.4.1 + R.4.2 + R.4.3 + R.4.4 + R.4.5 + 310)
R.4.7 w wierszu: Średnioważone dobowe zapotrzebowanie energetyczne dla osób dorosłych [kcal]: 3500
R.4.8 w wierszu: Zalecany udział pokrycia zapotrzebowania na energię z kolacji [%]: 20-25
R.4.9 w wierszu: Udział energii z zaplanowanej kolacji w pokryciu średnioważonego dobowego zapotrzebowania energetycznego dla osób dorosłych [kcal]: 24; dopuszcza się matematycznie poprawnie obliczony wynik w odniesieniu do Razem wartości energetycznej kolacji wpisanej w Formularzu 4., zaokrąglony do jedności; (R.4.6 x 100) : 3500
R.4.10 Czy udział energii z zaplanowanej kolacji w pokryciu średnioważonego dobowego zapotrzebowania energetycznego dla osób dorosłych jest zgodny z zaleceniami żywieniowymi? Zaznaczone TAK wyłącznie przy wyniku 24; dopuszcza się zaznaczone TAK lub NIE w zależności od prawidłowej interpretacji wpisanej liczby w Formularzu 4. w wierszu: Udział energii z zaplanowanej kolacji w pokryciu średnioważonego dobowego zapotrzebowania energetycznego dla osób dorosłych [kcal]
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu wypełnij kartę oceny wartości energetycznej kolacji.
Wielkości porcji z kolumny B, wartości porcji z kolumny D, suma 840 kcal, zapotrzebowanie 3 500 kcal, zalecany udział 20-25, udział 24 i podkreślone TAK.
Dokument po tym kroku
Krok 12: Formularze bez obliczeń: menu i nakrycie
Kryteria: , , , , , , , , , , , , , , ,
R.1.1 w wierszu: Przystawka zimna z dodatkami: Tymbalik z karpia, pieczywo, masło
R.1.2 w wierszu: Zupa: Rosół wołowy z makaronem
R.1.3 w wierszu: Danie główne: Kotlet de volaille
R.1.4 w wierszu: Dodatki do dania głównego - dodatek skrobiowy: Frytki
R.1.5 w wierszu: Dodatki do dania głównego - dodatek witaminowy: Marchew karmelizowana
R.1.6 w wierszu: Deser: Piernik
R.1.7 w wierszu: Napój bezalkoholowy: Woda niegazowana
R.1.8 w wierszu: Wino do przystawki zimnej: Wino białe dry
R.1.9 w wierszu: Wino do dania głównego: Wino białe semi dry
Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia, w tym celu uzupełnij menu kolacji.
Menu (Formularz 1) i opis nakrycia (Formularz 5) nie wymagają obliczeń. Uzasadnienie wyboru (kotlet de volaille jako jedyna smażona potrawa z drobiu, frytki, gorąca marchew karmelizowana, wina białe dry i semi dry, nakrycie do obsługi francuskiej) jest opisane krok po kroku w wersji podstawowej.
Dokument po tym kroku
Etap 4: Porównanie z wersją podstawową
Kroki 13-14 · po tym etapie masz 44 z 44 kryteriów (pkt)
Krok 13: Co daje model w arkuszu
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Ocenie podlegać będzie 6 rezultatów: menu kolacji - Formularz 1., zapotrzebowanie na surowce, półprodukty i produkty niezbędne do przygotowania przystawki zimnej z dodatkami dla 20 osób - Formularz 2., kalkulacja ceny kolacji dla 20 osób - Formularz 3., karta oceny wartości energetycznej kolacji - Formularz 4., opis schematu nakrycia stołu zastawą stołową niezbędną do podania i konsumpcji przystawki zimnej z dodatkami i napojami - Formularz 5.
Wyniki są dokładnie takie same jak w wersji podstawowej i w kluczu - różni się droga do nich:
przeliczenie normatywu z 5 na 20 porcji i przeliczniki (pęczek, bagietka) są zapisane w jednej formule,
suma kalkulacji obejmuje zawsze wszystkie wiersze, łącznie z winami - nie da się ich przypadkiem pominąć,
zaokrąglenie udziału do jedności jest zapisane w formule (ZAOKR(...;0)), tak jak wymaga formularz.
Dokument po tym kroku
Krok 14: Na egzaminie liczy się wpis w formularzu
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Ocenie podlegać będzie 6 rezultatów: menu kolacji - Formularz 1., zapotrzebowanie na surowce, półprodukty i produkty niezbędne do przygotowania przystawki zimnej z dodatkami dla 20 osób - Formularz 2., kalkulacja ceny kolacji dla 20 osób - Formularz 3., karta oceny wartości energetycznej kolacji - Formularz 4., opis schematu nakrycia stołu zastawą stołową niezbędną do podania i konsumpcji przystawki zimnej z dodatkami i napojami - Formularz 5.
Pamiętaj: to wersja do nauki. Egzamin ma model „d” - rezultatem jest dokumentacja na papierze, a egzaminator ocenia formularze wypełnione ręcznie w arkuszu egzaminacyjnym. Zdający nie ma komputera, więc te same rachunki trzeba umieć wykonać kalkulatorem - tak jak w wersji podstawowej na pierwszej zakładce.
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.