T.15-01-25.01-SGStyczeń 2025 · 16 kroków · ok. 35 min · 49 kryteriów z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Przyjęcie zasiadane dla gości w wieku 60-70 lat (W arkuszu kalkulacyjnym)
⚠️ To wersja edukacyjna - do nauki arkusza kalkulacyjnego na lekcjach i do samodzielnego sprawdzania obliczeń. Na egzaminie (model „d”) zdający nie ma komputera: formularze wypełnia ręcznie, a liczy na kalkulatorze - tak jak w wersji podstawowej.
To samo zadanie co w zakładce „Wersja podstawowa”, ale obliczenia są zrobione tak, jak liczy się kalkulacje i receptury w gastronomii: dane z tabel arkusza (ceny, normatyw, zawartość węglowodanów) trafiają do osobnych komórek, a wyniki liczą formuły. Gotowe wyniki przepisuje się potem ręcznie do formularzy.
Model został zbudowany w pliku przyjecie_T15_2025.xlsx i przeliczony prawdziwym Excelem; każdy wynik porównano z kluczem oceniania CKE i z wersją podstawową. Plik jest w archiwum ZIP rozwiązania - można w nim zmienić np. liczbę osób, marżę albo czas przyjęcia i zobaczyć, jak przeliczają się wszystkie formularze.
Jak czytać podgląd. Okno arkusza: niebieskie komórki to dane przepisane z treści zadania, w pasku formuły widać formułę aktywnej komórki (zapis polskiego Excela: SUMA, SUMA.JEŻELI, SUMA.ILOCZYNÓW, ZAOKR, JEŻELI, średnik między argumentami). Komórki dodane w danym kroku są żółte.
Harmonogram obsługi i wykaz zastawy nie wymagają obliczeń, a wybór pozycji menu jest uzasadniony w wersji podstawowej - tutaj tylko przepisuje się je do formularzy.
Punkty. Klucz ma 49 kryteriów w 6 rezultatach - przy przepisywaniu wyników do formularzy każdy krok podaje, które kryteria spełnia.
Suwak i strzałki obok niego - albo ←→ na klawiaturze - przechodzą krok po kroku; wyjaśnienie i podgląd zmieniają się razem z krokiem.
Lista „Etap” przenosi od razu do wybranego etapu.
„Rozwiązuję samodzielnie” chowa rozwiązanie kroku - najpierw własna próba, potem odsłonięcie.
„Tryb prezentacji” pokazuje same kroki, bez menu strony - na rzutnik.
Etap 1: Arkusz: dane z treści zadania
Kroki 1-2 · po tym etapie masz 0 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 1: Dane z ustaleń
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj prace na rzecz restauracji, która przyjęła zamówienie na zorganizowanie przyjęcia zasiadanego dla 30 dorosłych osób. Opracuj dokumentację niezbędną do realizacji zamówienia. Formularze niezbędne do sporządzenia dokumentacji znajdują się w arkuszu egzaminacyjnym.
Pierwsza zasada modelu: każda liczba z treści zadania w osobnej komórce, z opisem obok. Formuły odwołują się do tych komórek, a nie do liczb wpisanych na sztywno - zmiana liczby osób (B3) albo czasu przyjęcia (B5) przelicza wszystkie formularze.
Dokument po tym kroku
Krok 2: Ceny wybranych pozycji z Tabeli A
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj menu przyjęcia zasiadanego z kalkulacją kosztu usługi żywieniowej. Formularz 1. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń i Tabeli A. Wyniki obliczeń w Formularzu 1. należy zapisać z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.
Każda wybrana pozycja menu ma własny wiersz: nazwa, numer wiersza Formularza 1., do którego należy (kolumna B), i koszt zakupu surowców na 1 porcję z Tabeli A. Trzy zakąski mają numer 1, kawa i herbata - numer 8. Uzasadnienie wyboru pozycji jest w wersji podstawowej.
Dokument po tym kroku
Etap 2: Arkusz: obliczenia
Kroki 3-9 · po tym etapie masz 0 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 3: Cena wiersza formularza: SUMA.JEŻELI
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Opracuj menu przyjęcia zasiadanego z kalkulacją kosztu usługi żywieniowej. Formularz 1. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń i Tabeli A. Wyniki obliczeń w Formularzu 1. należy zapisać z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.
Formularz ma osiem wierszy, a pozycji jest jedenaście. Cenę wiersza liczy jedna formuła skopiowana w dół:
=SUMA.JEŻELI($B$11:$B$21;B24;$C$11:$C$21)
Sumuje ceny tych pozycji, których numer w kolumnie B równa się numerowi wiersza. Wiersz zakąsek daje 12,00 zł, wiersz napojów gorących 5,00 zł.
Dokument po tym kroku
Krok 4: Koszt, marża i wartość dla 30 osób
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj menu przyjęcia zasiadanego z kalkulacją kosztu usługi żywieniowej. Formularz 1. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń i Tabeli A. Wyniki obliczeń w Formularzu 1. należy zapisać z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.
C32: =SUMA(C24:C31) - 48,00 zł,
C33: =C32*B4/100 - marża 48,00 zł,
C34: =C32+C33 - 96,00 zł na osobę,
C35: =C34*B3 - 2880,00 zł dla 30 osób.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Usługi dodatkowe i ocena limitu
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Opracuj kartę kalkulacyjną usługi gastronomicznej. Formularz 2. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń, Tabeli B. i Formularza 1. Wyniki obliczeń w Formularzu 2. należy zapisać z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.
B39: =B5 - kwartet gra przez cały czas przyjęcia, więc ilość godzin bierze się z danych; D39 =B39*C39 = 800,00 zł,
pokaz tańca ma w Tabeli B cenę za 15 minut - ilość 1, D40 = 300,00 zł,
Krok 6: Zapotrzebowanie: scalenie oleju i przeliczenie
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Opracuj zapotrzebowanie na surowce niezbędne do przygotowania 30 porcji dania głównego z dodatkami. Formularz 3. sporządź na podstawie Tabeli C. Wyniki obliczeń w Formularzu 3. należy zapisać bez zaokrągleń.
W wierszach 49-56 normatyw schabu z dodatkami przepisany z Tabeli C - olej rzepakowy pojawia się w nim dwa razy. Wiersze 59-65 mają każdy surowiec raz, a formuły:
B: =SUMA.JEŻELI($A$49:$A$56;A59;$B$49:$B$56) - suma ilości surowca o tej nazwie (olej: 5 + 5 = 10 ml),
C: =B59*$B$3 - na 30 porcji,
D: =C59/1000 - w kilogramach albo litrach, bez zaokrągleń.
Przyprawy „do smaku” mają wiersz tekstowy - nie da się ich przeliczyć.
Dokument po tym kroku
Krok 7: Węglowodany w deserze
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj kartę oceny wartości odżywczej deseru. Formularz 4. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń, Tabeli C. i Tabeli D. Wyniki obliczeń w Formularzu 3. należy zapisać bez zaokrągleń z wyjątkiem obliczonego Udziału energii z zaplanowanego deseru w pokryciu średnioważonego dobowego zapotrzebowania na energię, który należy zaokrąglić zgodnie z zasadami matematycznymi do liczby całkowitej.
Ilości z normatywu musu (Tabela C) i zawartość węglowodanów w 100 g (Tabela D) w kolumnach B i C, a w D: =B70*C70/100. Suma D74 = 10,82 g.
D75 to kontrola innym sposobem: =SUMA.ILOCZYNÓW(B70:B73;C70:C73)/100 mnoży pary liczb i sumuje w jednym kroku - wynik musi być taki sam.
Dokument po tym kroku
Krok 8: Wartość energetyczna i udział w zapotrzebowaniu
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj kartę oceny wartości odżywczej deseru. Formularz 4. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń, Tabeli C. i Tabeli D. Wyniki obliczeń w Formularzu 3. należy zapisać bez zaokrągleń z wyjątkiem obliczonego Udziału energii z zaplanowanego deseru w pokryciu średnioważonego dobowego zapotrzebowania na energię, który należy zaokrąglić zgodnie z zasadami matematycznymi do liczby całkowitej.
Współczynniki Atwatera (4, 4 i 9 kcal z 1 g) to wiedza spoza arkusza, wymagana przez klucz - w modelu są danymi w kolumnie C.
D78: =B78*C78, gdzie B78 =D74 - węglowodany z górnego bloku,
D81: =SUMA(D78:D80) - bez zaokrągleń - 54,58 kcal,
D83: =ZAOKR(D81*100/D82;0) - jedyne zaokrąglenie w Formularzu 4., do liczby całkowitej - 3%.
Dokument po tym kroku
Krok 9: Kontrola: widok formuł
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Ocenie podlegać będzie 6 rezultatów: menu przyjęcia zasiadanego z kalkulacją kosztu usługi żywieniowej, karta kalkulacyjna usługi gastronomicznej, zapotrzebowanie na surowce niezbędne do przygotowania 30 porcji dania głównego z dodatkami, karta oceny wartości odżywczej deseru, harmonogram obsługi przyjęcia zasiadanego, wykaz zastawy stołowej do podania i konsumpcji zupy, dania głównego z dodatkami i napojów.
Skrót Ctrl + ` przełącza arkusz w widok formuł - przed przepisaniem wyników warto go przejrzeć: w każdej komórce wynikowej jest formuła, nigdzie wpisana ręcznie liczba, a adresy danych wskazują właściwe wiersze.
Dokument po tym kroku
Etap 3: Przepisanie wyników do formularzy
Kroki 10-14 · po tym etapie masz 49 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 10: Formularz 1: menu z kalkulacją
Kryteria: , , , , , , , ,
R.1.1 w wierszu: Przystawki zimne, w kolumnie: Nazwa potrawy/napoju: galantyna gotowana z gęsi, sałatka z wędzonego indyka, befsztyk tatarski
R.1.2 w wierszu: Przystawka gorąca, w kolumnie: Nazwa potrawy/napoju: kulebiak z pieczarkami
R.1.3 w wierszu: Zupa, w kolumnie: Nazwa potrawy/napoju: krem z buraków z prażonym słonecznikiem
R.1.4 w wierszu: Danie główne z dodatkami, w kolumnie: Nazwa potrawy/napoju: schab pieczony, ziemniaki opiekane, warzywa duszone
R.1.5 w wierszu: Napój zimny bezalkoholowy, w kolumnie: Nazwa potrawy/napoju: woda mineralna niegazowana
R.1.6 w wierszu: Wino do dania głównego, w kolumnie: Nazwa potrawy/napoju: wino czerwone stołowe
R.1.7 w wierszu: Napoje gorące bezalkoholowe, w kolumnie: Nazwa potrawy/napoju: kawa, herbata
R.1.8 w wierszu: Koszt zakupu surowców do sporządzenia potraw i napojów dla 1 osoby [zł]: 48,00
R.1.9 w wierszu: Wartość netto potraw i napojów dla 30 osób z uwzględnieniem marży gastronomicznej [zł]: 2880,00
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Opracuj menu przyjęcia zasiadanego z kalkulacją kosztu usługi żywieniowej. Formularz 1. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń i Tabeli A. Wyniki obliczeń w Formularzu 1. należy zapisać z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.
Nazwy pozycji z kolumny A (wiersze 11-21), ceny wierszy z C24:C31 i cztery wiersze sum z C32:C35: 48,00 zł, 48,00 zł, 96,00 zł i 2880,00 zł.
Dokument po tym kroku
Krok 11: Formularz 2: kalkulacja usługi
Kryteria: , , , ,
R.2.1 w kolumnie: Nazwa usługi dodatkowej: kwartet jazzowy, w kolumnie: Wartość usługi netto [zł]: 800,00
R.2.2 w kolumnie: Nazwa usługi dodatkowej: pokaz tańca klasycznego, w kolumnie: Wartość usługi netto [zł]: 300,00; dopuszcza się pokaz tańca lub taniec klasyczny
R.2.3 w wierszu: Wartość netto usługi gastronomicznej [zł]: 3980,00
R.2.4 w wierszu: Maksymalna ustalona wartość netto usługi gastronomicznej [zł]: 4 500,00
R.2.5 w wierszu: Czy obliczona wartość usługi gastronomicznej spełnia wstępne ustalenia? Zaznaczone TAK
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj kartę kalkulacyjną usługi gastronomicznej. Formularz 2. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń, Tabeli B. i Formularza 1. Wyniki obliczeń w Formularzu 2. należy zapisać z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.
Wiersze 39-40 to usługi (czas: 4 godz. i 15 minut), D41:D44 - kwoty podsumowania, a odpowiedź z D45 to kratka „Tak” zaznaczona ☒.
Dokument po tym kroku
Krok 12: Formularz 3: zapotrzebowanie
Kryteria: , , , , , , ,
R.3.1 w kolumnie: Nazwa surowca: schab, w kolumnie Ilość na 30 porcji [kg]: 3,6
R.3.2 w kolumnie: Nazwa surowca: musztarda, w kolumnie: Ilość na 30 porcji [kg]: 0,06
R.3.3 w kolumnie: Nazwa surowca: ziemniaki, w kolumnie: Ilość na 30 porcji [kg]: 4,2
R.3.4 w kolumnie: Nazwa surowca: olej rzepakowy, w kolumnie: Ilość na 30 porcji [l]: 0,3
R.3.5 w kolumnie: Nazwa surowca: papryka czerwona, w kolumnie: Ilość surowca na 30 porcji [kg]: 2,25
R.3.6 w kolumnie: Nazwa surowca: cebula, w kolumnie: Ilość na 30 porcji [kg]: 0,75
R.3.7 w kolumnie: Nazwa surowca: pomidory, w kolumnie: Ilość na 30 porcji [kg]: 1,5
R.3.8 w kolumnie: Nazwa surowca: sól, cukier, pieprz
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj zapotrzebowanie na surowce niezbędne do przygotowania 30 porcji dania głównego z dodatkami. Formularz 3. sporządź na podstawie Tabeli C. Wyniki obliczeń w Formularzu 3. należy zapisać bez zaokrągleń.
Wiersze 59-65 arkusza to wiersze 1-7 formularza: nazwa, ilość na 1 porcję, na 30 porcji w gramach lub mililitrach i w kilogramach lub litrach. Wiersz 8. - przyprawy „do smaku”.
Dokument po tym kroku
Krok 13: Formularz 4: wartość odżywcza deseru
Kryteria: , , , , , , , , ,
R.4.1 w kolumnie: Nazwa surowca: truskawki, w kolumnie: Zawartość węglowodanów w 1 porcji surowca [g]: 5,76
R.4.2 w kolumnie: Nazwa surowca: białko jaja, w kolumnie: Zawartość węglowodanów w 1 porcji surowca [g]: 0,07
R.4.3 w kolumnie: Nazwa surowca: cukier, w kolumnie: Zawartość węglowodanów w 1 porcji surowca [g]: 4,99
R.4.4 w wierszu: Zawartość węglowodanów w 1 porcji deseru [g]: 10,82
R.4.5 w wierszu: Węglowodany, w kolumnie: Ilość energii ze składnika odżywczego [kcal]: 43,28
R.4.6 w wierszu: Białko, w kolumnie: Ilość energii ze składnika odżywczego [kcal]: 10,4
R.4.7 w wierszu: Tłuszcze, w kolumnie: Ilość energii ze składnika odżywczego [lcal]: 0,9
R.4.8 w wierszu: Wartość energetyczna deseru [kcal]: 54,58; [dopuszcza się również poprawnie obliczoną inną wartość w odniesieniu do wpisanego wyniku w Formularzu 4.; wg (R.4.5+R.4.6+R.4.7)]
R.4.9 w wierszu: Średnioważone dobowe zapotrzebowanie na energię dla osób w wieku 60-70 lat [kcal]: 2000
R.4.10 w wierszu: Udział energii z zaplanowanego deseru w pokryciu średnioważonego dobowego zapotrzebowania na energię [%]: 3
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj kartę oceny wartości odżywczej deseru. Formularz 4. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń, Tabeli C. i Tabeli D. Wyniki obliczeń w Formularzu 3. należy zapisać bez zaokrągleń z wyjątkiem obliczonego Udziału energii z zaplanowanego deseru w pokryciu średnioważonego dobowego zapotrzebowania na energię, który należy zaokrąglić zgodnie z zasadami matematycznymi do liczby całkowitej.
Wiersze 70-74 to górna część karty (węglowodany), wiersze 78-83 - dolna: współczynniki, energia ze składników, 54,58 kcal, 2000 kcal i udział 3%.
Dokument po tym kroku
Krok 14: Formularze bez obliczeń: harmonogram i zastawa
R.5.2 wino do dania głównego wpisane przed daniem głównym
R.5.3 w wierszu 1. Napój zimny bezalkoholowyspacja, w kolumnie: Metoda obslugi: podkreślona - rosyjska
R.5.4 w wierszu 2. Przystawki zimne, w kolumnie: Metoda obsługi: podkreślona rosyjska
R.5.5 wpisane w kolumnie: Grupa potraw/napojów wg kolejności podania: Przystawka gorąca; adekwatnie w kolumnie: Metoda obsługi: podkreślona niemiecka
R.5.6 wpisane w kolumnie: Grupa potraw/napojów wg kolejności podania: Zupa; adekwatnie w kolumnie: Metoda obsługi: podkreślona niemiecka
R.5.7 wpisane w kolumnie: Grupa potraw/napojów wg kolejności podania: Napój alkoholowy adekwatnie w kolumnie: Metoda obsługi: podkreślona francuska
R.5.8 wpisane w kolumnie: Grupa potraw/napojów wg kolejności podania: Danie główne; adekwatnie w kolumnie: Metoda obsługi: podkreślona francuska
R.5.9 wpisane w kolumnie: Grupa potraw/napojów wg kolejności podania: Napoje gorące bezalkoholowe; adekwatnie w kolumnie: Metoda obsługi: podkreślona francuska
R.5.10 wpisane w kolumnie: Grupa potraw/napojów wg kolejności podania: Deser; adekwatnie w kolumnie: Metoda obslugi: podkreślona niemiecka
R.6.1 w kolumnie: Zupa: wyłącznie Bulionówki z podstawkami, Łyżki stołowe średnie
R.6.2 w kolumnie: Danie główne z dodatkami: do konsumpcji: wyłącznie Talerze płaskie Ø 28 cm, Noże stołowe duże, Widelce stołowe duże
R.6.3 w kolumnie: Danie główne z dodatkami: do podania: wyłącznie Półmiski, Łyżki serwisowe, Widelce serwisowe
R.6.4 w kolumnie: Napój zimny bezalkoholowy: wyłącznie Goblety, Dzbanki szklane
R.6.5 w kolumnie: Napój alkoholowy: wyłącznie Kieliszki do czerwonego wina; dopuszcza się kieliszek do dobranego wina do dania głównego wpisanego w Formularzu 1.
R.6.6 w kolumnie: Napoje gorące bezalkoholowe: do konsumpcji: wyłącznie Filiżanki do herbaty/kawy z podstawkami, Łyżeczki do herbaty/kawy
R.6.7 w kolumnie: Napoje gorące bezalkoholowe: do podania: wyłącznie Dzbanki porcelanowe
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj harmonogram obsługi przyjęcia zasiadanego. Formularz 5. sporządź na podstawie wstępnych ustaleń uwzględniając kolejność podawania potraw i napojów oraz metodę obsługi. Podkreśl właściwą metodę obsługi.
Harmonogram obsługi (Formularz 5.) i wykaz zastawy (Formularz 6.) nie wymagają obliczeń - arkusz kalkulacyjny nic tu nie wnosi. Kolejność podawania, dobór metody obsługi do sposobu podania z zamówienia i wybór naczyń są opisane krok po kroku w wersji podstawowej.
Dokument po tym kroku
Etap 4: Porównanie z wersją podstawową
Kroki 15-16 · po tym etapie masz 49 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 15: Co daje model w arkuszu
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Ocenie podlegać będzie 6 rezultatów: menu przyjęcia zasiadanego z kalkulacją kosztu usługi żywieniowej, karta kalkulacyjna usługi gastronomicznej, zapotrzebowanie na surowce niezbędne do przygotowania 30 porcji dania głównego z dodatkami, karta oceny wartości odżywczej deseru, harmonogram obsługi przyjęcia zasiadanego, wykaz zastawy stołowej do podania i konsumpcji zupy, dania głównego z dodatkami i napojów.
Wyniki są dokładnie takie same jak w wersji podstawowej i w kluczu - różni się droga do nich:
dane wpisuje się raz, a zmiana jednej (liczba osób, marża, czas przyjęcia) przelicza wszystkie formularze,
SUMA.JEŻELI sama łączy pozycje w wiersze formularza i scala powtarzające się surowce - to miejsca, w których najczęściej gubi się składnik,
tak liczy się w pracy: kalkulacje usług i zapotrzebowanie prowadzi się w arkuszach albo w programach gastronomicznych.
Dokument po tym kroku
Krok 16: Na egzaminie liczy się wpis w formularzu
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Ocenie podlegać będzie 6 rezultatów: menu przyjęcia zasiadanego z kalkulacją kosztu usługi żywieniowej, karta kalkulacyjna usługi gastronomicznej, zapotrzebowanie na surowce niezbędne do przygotowania 30 porcji dania głównego z dodatkami, karta oceny wartości odżywczej deseru, harmonogram obsługi przyjęcia zasiadanego, wykaz zastawy stołowej do podania i konsumpcji zupy, dania głównego z dodatkami i napojów.
Pamiętaj: to wersja do nauki. Egzamin ma model „d” - rezultatem jest dokumentacja na papierze, a egzaminator ocenia formularze wypełnione ręcznie w arkuszu egzaminacyjnym. Zdający nie ma komputera, więc te same rachunki trzeba umieć wykonać kalkulatorem - tak jak w wersji podstawowej na pierwszej zakładce. Arkusz kalkulacyjny służy do ćwiczeń i do sprawdzenia własnych wyników po rozwiązaniu.
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.