Rozwiązanie krok po kroku: Konfiguracja sieci i serwera

Okablowanie stałe (panel krosowy - gniazdo w ścianie) robi się kablem U/UTP typu drut: każda żyła to jeden miedziany przewodnik, który dobrze trzyma się w złączach IDC panelu i modułu Keystone. Linkę (żyły z wielu cienkich drucików) zostaw na kable krosowe - w złączach wciskanych może się rozwarstwić (R.1.7).

Płaszcz zdejmij ściągaczem izolacji na długości potrzebnej do ułożenia żył - ok. 3-4 cm - bez nacinania izolacji żył (P.1.1).

Na złączu panelu jest naklejka z kolorami dla sekwencji A i B - korzystaj z rzędu B (biało-pomarańczowy, pomarańczowy, biało-zielony, niebieski, biało-niebieski, zielony, biało-brązowy, brązowy).

1. Wprowadź kabel od tyłu panelu i przymocuj go opaską do wspornika, jeśli panel go ma.
2. Rozplataj pary tylko tyle, ile trzeba - nie więcej niż 13 mm rozkręcenia, a żyły poza płaszczem najwyżej 25 mm.
3. Wciśnij każdą żyłę w swoje złącze narzędziem uderzeniowym LSA - ostrzem tnącym na zewnątrz, żeby uciąć nadmiar (R.1.1).

Włóż nakrętki koszyczkowe w otwory szyn szafy na wysokości panelu (od środka, zaczepami do siebie), przyłóż panel frontem na zewnątrz i przykręć go czterema śrubami - najpierw lekko wszystkie, potem dokręć. Panel nie może się chwiać ani wisieć na jednej śrubie (R.1.6).

1. Na module również korzystaj z rzędu B naklejki, z tymi samymi limitami: rozplot par do 13 mm, żyły poza płaszczem do 25 mm (R.1.2).
2. Wciśnij żyły narzędziem LSA albo zamknij pokrywkę modułu beznarzędziowego.
3. Wepnij moduł w ramkę gniazda, przykręć ramkę do puszki, załóż pokrywę - gniazdo ma nadawać się do powieszenia na ścianie (R.1.3).

Do portu panelu i do gniazda naściennego wepnij po krótkim kablu krosowym, a ich drugie końce - do dwóch części testera. Diody mają zapalać się po kolei 1-1 … 8-8. Gdy wszystko świeci w kolejności, podnieś rękę i powtórz test przy egzaminatorze (R.1.4).

Port WAN rutera zostaje wolny. Serwer jest tu routerem między dwiema sieciami - stacja za przełącznikiem nie ma bezpośredniego połączenia z ruterem. Na koniec podłącz ruter i przełącznik do zasilania (R.1.5).

Ruter jest na ustawieniach fabrycznych, więc najpierw sprawdź w dokumentacji (folder RUTER na nośniku DOKUMENTACJA/PROGRAMY) domyślny adres panelu, login i hasło. Podłącz komputer kablem do portu LAN rutera (nie WAN) i wpisz ten adres w przeglądarce. Jeśli komputer ma już adres statyczny z innej podsieci, panel się nie otworzy - na czas konfiguracji ustaw na karcie pobieranie adresu automatycznie (ruter fabrycznie ma włączony DHCP) albo tymczasowy adres z podsieci rutera. Gdy ruter wymusza zmianę hasła przy pierwszym logowaniu, ustaw je zgodnie z jego wymaganiami.

W sekcji LAN: adres 172.31.0.1, maska 255.255.255.0. Po zapisaniu zaloguj się ponownie na nowy adres (R.3.1).

W sekcji DHCP wybierz Wyłącz i zapisz (R.3.3). Serwer i stacja mają adresy statyczne.

Najpierw policz podsieć. Prefiks /26 to maska 255.255.255.192 - podsieć ma 2^(32-26) = 64 adresy:

W sekcji WAN wybierz Statyczny adres IP: adres 72.16.31.1, maska 255.255.255.192, brama 72.16.31.62, DNS 6.6.9.9 i (gdy pole jest wymagane) 4.4.7.7 (R.3.2).

Przełącznik zarządzalny na ustawieniach fabrycznych ma adres podany w dokumentacji (folder PRZEŁĄCZNIK na nośniku DOKUMENTACJA/PROGRAMY). Komputer, z którego go konfigurujesz, musi mieć na czas konfiguracji adres z tej samej podsieci co fabryczny adres przełącznika. Po zalogowaniu adres zarządzania znajdziesz zwykle w sekcji System → IP Setting / Konfiguracja IP (czasem Management / Zarządzanie). Zmiana adresu zrywa połączenie - zaloguj się ponownie na nowy adres, żeby potwierdzić zapis.

Adres 10.100.100.2, maska 255.255.255.0, brama (jeśli pole jest wymagane) 10.100.100.1 - to karta LAN_switch serwera (R.3.4).

Zaloguj się na stacji na konto administrator i otwórz Terminal. Model karty pokazuje lista urządzeń PCI:

lspci | grep -i ethernet
ip -br link

Na zrzucie: Intel Corporation 82540EM Gigabit Ethernet Controller - tak wirtualna karta przedstawia się systemowi. ip -br link pokazuje nazwę interfejsu (enp0s3), przyda się przy konfiguracji. Zrób zrzut ekranu (klawisz Print Screen) - zapisze się w katalogu Obrazy/Zrzuty ekranu.

lsblk -d -o NAME,SIZE,TYPE,MODEL
df -h /

lsblk -d pokazuje całe dyski (bez partycji): sda 20G (typ disk). df -h / pokazuje rozmiar partycji systemowej (19G) - do tabeli wpisz rozmiar dysku, nie partycji. Napęd sr0 to wirtualny napęd optyczny.

uname -r

Wynik 6.12.111+deb13-amd64 to wersja jądra (kernel). uname -a wypisuje dodatkowo nazwę komputera, datę kompilacji i architekturę. Do tabeli wystarczy wynik uname -r.

1. Otwórz edytor tekstu ze zrzutami (np. LibreOffice Writer) i wstaw trzy zrzuty z katalogu Obrazy/Zrzuty ekranu (Wstaw → Obraz).
2. Na nośniku EGZAMIN-X utwórz folder TESTY i zapisz w nim dokument pod nazwą stacja_testy.
3. W Tabeli 1 w arkuszu wpisz te same wartości, które widać na zrzutach (R.2.1-R.2.3) - egzaminator porównuje tabelę ze zrzutami.

W tabeli obok szary tekst przypomina, skąd wziąć wartość; w maszynie wirtualnej wyszły wartości podane w nawiasie - na egzaminie wpisujesz dane swojego komputera.

Połączeniami zarządza NetworkManager. Fabryczne połączenie nazywa się „Wired connection 1” (albo „Połączenie przewodowe 1”). Zmień jego nazwę:

nmcli connection show
sudo nmcli connection modify "Wired connection 1" connection.id LAN_stacja

W GUI: Ustawienia → Sieć → koło zębate przy połączeniu przewodowym → karta Tożsamość → Nazwa (R.5.1).

sudo nmcli connection modify LAN_stacja ipv4.method manual ipv4.addresses 10.100.100.3/24 ipv4.gateway 10.100.100.1 ipv4.dns 10.100.100.1
sudo nmcli connection up LAN_stacja
ip -br address
ip route

Brama i DNS to adres karty LAN_switch serwera (10.100.100.1) - serwer przekazuje ruch stacji dalej (routing i NAT) i odpowiada na zapytania DNS. W GUI: karta IPv4 → Ręcznie, adres, maska 255.255.255.0, brama, DNS i Zastosuj. Na zrzucie: enp0s3 10.100.100.3/24, default via 10.100.100.1, IP4.DNS[1]: 10.100.100.1 (R.5.2).

ip address > ~/konfiguracja
cat ~/konfiguracja

ip address wypisuje wszystkie interfejsy (także lo) ze stanem (state UP, flagi UP,LOWER_UP) i adresami (inet, inet6, link/ether), a > zapisuje wynik do pliku konfiguracja w katalogu domowym (R.5.3, R.5.4). Nazwa bez rozszerzenia - dokładnie tak, jak w arkuszu.

chmod 666 ~/konfiguracja
ls -l ~/konfiguracja

6 = odczyt (4) + zapis (2), bez wykonywania - dla właściciela, grupy i pozostałych. ls -l pokazuje -rw-rw-rw- (R.5.5).

Win+R → ncpa.cpl. Kartę wpiętą do rutera rozpoznasz po odłączeniu kabla (ikona dostaje czerwony krzyżyk) albo po adresie MAC (ipconfig /all). Zmiana nazwy: zaznacz kartę → F2 (albo prawy przycisk → Zmień nazwę) i wpisz LAN_ruter, drugą kartę nazwij LAN_switch.

Właściwości LAN_ruter → Protokół internetowy w wersji 4 (TCP/IPv4) → Właściwości:

• adres 172.31.0.2, maska 255.255.255.0, brama 172.31.0.1 (LAN rutera),
• preferowany serwer DNS 127.0.0.1 - to adres pętli zwrotnej, czyli localhost (serwer pyta sam siebie, bo za chwilę będzie serwerem DNS).

Zatwierdź OK (R.4.1 - nazwa i adresacja).

Właściwości LAN_switch → TCP/IPv4: adres 10.100.100.1, maska 255.255.255.0, brama pusta, DNS 127.0.0.1 (R.4.3). Serwer może mieć tylko jedną bramę domyślną - na karcie do rutera.

W Menedżerze serwera: Zarządzaj → Dodaj role i funkcje → instalacja oparta na rolach → ten serwer → zaznacz role Serwer DNS i Dostęp zdalny (kreator dołoży narzędzia) → na stronie usług ról dostępu zdalnego zaznacz Routing → Zainstaluj. To samo w PowerShell uruchomionym jako administrator:

Install-WindowsFeature -Name DNS, RemoteAccess, Routing -IncludeManagementTools

Na zrzucie instalacja zakończona: Success True, ponowne uruchomienie niepotrzebne.

Uruchom konsolę Routing i dostęp zdalny (Win+R → rrasmgmt.msc albo Menedżer serwera → Narzędzia). Serwer ma czerwoną strzałkę - usługa nie jest jeszcze skonfigurowana. Prawy przycisk na SERWER (lokalny) → Konfiguruj i włącz routing i dostęp zdalny → w kreatorze Dalej.

Na stronie Konfiguracja wybierz Translator adresów sieciowych - ta opcja włącza routing między kartami i NAT dla klientów z sieci wewnętrznej (stacji za przełącznikiem). Dalej.

Zaznacz Użyj tego interfejsu publicznego do łączenia się z Internetem i wybierz z listy LAN_ruter - kolumna Adres IP pokazuje 172.31.0.2. Właśnie dlatego nazwy kart warto ustawić przed kreatorem: od razu widać, którą wybrać. Dalej (jeśli kreator zapyta o usługi DNS i DHCP dla klientów, wybierz późniejszą konfigurację - DNS jest na serwerze, a stacja ma adres statyczny).

Podsumowanie potwierdza: „Skonfigurowano translację NAT następującego interfejsu internetowego: LAN_ruter”. Kliknij Zakończ. Windows Server 2022 pokazuje zwykle jeszcze komunikat o portach usługi w Zaporze systemu Windows (dotyczy połączeń VPN) - kliknij OK, usługa i tak się uruchamia.

Po starcie usługi przy serwerze jest zielona strzałka. Rozwiń IPv4 → Translator adresów sieciowych: na liście są oba interfejsy. Dwuklik na LAN_ruter pokazuje: Publiczny interfejs połączony z Internetem i zaznaczone Włącz translatora adresów sieciowych na tym interfejsie - to sprawdza egzaminator (R.4.2). LAN_switch ma typ „Prywatny interfejs”.

Konsola Menedżer DNS (dnsmgmt.msc) → rozwiń SERWER → prawy przycisk na Strefy wyszukiwania do przodu → Nowa strefa → Strefa podstawowa → nazwa pracownia.local → utwórz nowy plik pracownia.local.dns → Nie zezwalaj na aktualizacje dynamiczne → Zakończ. PowerShell: Add-DnsServerPrimaryZone -Name pracownia.local -ZoneFile pracownia.local.dns.

Na zrzucie strefa jest na liście jako Podstawowa standardowa, stan Uruchomiona (R.4.4).

Prawy przycisk na strefie pracownia.local → Właściwości → karta Adres startowy uwierzytelniania (SOA):

• Interwał odświeżania: 10 minuty,
• Interwał ponawiania prób: 5 minuty,
• Wygasa po: 12 godziny.

Przy każdym polu jest lista jednostek (sekundy, minuty, godziny, dni) - ustaw jednostkę, nie tylko liczbę. OK (R.4.5). Te wartości mówią serwerom zapasowym, jak często sprawdzać zmiany w strefie, co ile ponawiać nieudane sprawdzenie i po jakim czasie uznać kopię strefy za nieaktualną.

W wierszu poleceń serwera:

ping 172.31.0.1
ping 10.100.100.2
ping 10.100.100.3

Każde polecenie ma dostać cztery odpowiedzi „Reply from…” (R.4.6 ruter, R.4.7 przełącznik, R.4.8 stacja). Debian na stacji nie ma włączonej zapory, więc odpowiada od razu. Potem podnieś rękę i powtórz polecenia przy egzaminatorze.

W arkuszu kalkulacyjnym (Excel albo LibreOffice Calc) odtwórz wzór: w pierwszym wierszu opis Minimalna wartość: (wynik w kolumnie G), w trzecim nagłówki siedmiu kolumn: Lp., Nazwa usługi, Cena netto (w zł), VAT (%), Cena brutto (w zł), Ilość, Wartość brutto (w zł). Zapisz plik od razu jako Kosztorys na nośniku EGZAMIN-X i zapisuj go w trakcie pracy (R.6.1).

Wpisz tylko usługi, które naprawdę wykonano w tym zadaniu:

Ceny netto przepisz z cennika, a w kolumnie VAT (%) wpisz 23% (R.6.2-R.6.5). Instalacja systemu, oprogramowanie narzędziowe i zabezpieczenie danych nie były wykonywane.

W E4: =C4*(1+D4) - cena netto powiększona o stawkę z kolumny VAT (%). Skopiuj formułę w dół do E8. Dla konfiguracji systemu: 50,00 × 1,23 = 61,50 zł (R.6.6).

W G4: =E4*F4, skopiuj do G8. Konfiguracja systemu: 61,50 × 2 = 123,00 zł (R.6.7).

W G9: =SUMA(G4:G8) (w angielskim Excelu SUM). Wynik: 123,00 + 49,20 + 24,60 + 18,45 + 55,35 = 270,60 zł (R.6.8).

W komórce przy opisie Minimalna wartość: (G1): =MIN(G4:G8). Zakres obejmuje tylko wiersze usług - bez komórki SUMA. Najmniejsza wartość brutto to konfiguracja przełącznika: 18,45 zł (R.6.9). Zapisz plik.

• serwer i stacja włączone i zalogowane, ruter i przełącznik włączone,
• na nośniku EGZAMIN-X: folder TESTY z dokumentem stacja_testy oraz plik Kosztorys; Tabela 1 wypełniona,
• skrawki kabla i izolacji sprzątnięte, narzędzia (ściągacz, narzędzie LSA, wkrętak, tester) odłożone (P.1.2).