Przejdź do głównej treści
MED.02-01-26.01-SGStyczeń 2026 · 16 kroków · ok. 66 min · 40 kryteriów z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Oczyszczanie zębów i wycisk żuchwy

Zadanie. Pacjentka Martyna Wolska (Gabinet Stomatologiczny „Uśmiech” w Katowicach) ma zaplanowane wybielanie zębów dolnego łuku metodą nakładkową. Higienistka przygotowuje stanowisko według Poleceń lekarza dentysty i ulotki masy alginatowej, w obecności egzaminatora usuwa na modelu kamień naddziąsłowy z dolnych siekaczy metodą ręczną, oczyszcza je szczoteczką na kątnicy mikrosilnika i pobiera wycisk anatomiczny żuchwy masą alginatową, porządkuje stanowisko, a potem uzupełnia kartę pacjenta, oblicza wskaźnik API z rysunku w arkuszu i zaznacza zalecenia po wybielaniu zębów.

Co jest rozwiązane, a co opisane. Dokumenty z arkusza są wypełnione krok po kroku (wpisy odręczne, granatowe, pola z bieżącego kroku na żółto) dokładnie według danych z arkusza i kryteriów klucza oceniania CKE; ilości składników roztworu są policzone z danych arkusza. Przygotowane i uporządkowane stanowisko oraz czynności wykonywane przy stanowisku są opisane jako lista poleceń zbudowana z kryteriów klucza, w ich kolejności - egzaminator ocenia je punkt po punkcie na miejscu. Opis nie dodaje niczego spoza arkusza i klucza.

Jak liczą się punkty. Klucz ma 40 kryteriów, każde za 1 punkt: 13 za dokumenty (rozwiązane tu w całości), 12 za stanowisko przygotowane do pracy i uporządkowane po zabiegu oraz 15 za przebiegi czynności, które egzaminator ocenia na stanowisku. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 30 punktów - można stracić 10 kryteriów i nadal zdać. To jedno z możliwych rozwiązań: klucz przyjmuje też inne poprawne sformułowania i warianty wymienione po ukośniku.

Data w dokumentach. Arkusz każe przyjąć za datę zabiegu datę egzaminu, a jej nie podaje. Wpisano 15.01.2026 - pierwszy dzień części praktycznej MED.02 w sesji styczeń 2026 według harmonogramu CKE (komunikat dyrektora CKE z 20 sierpnia 2025 r. (aktualizacja z 22 września 2025 r.) w sprawie harmonogramu egzaminu zawodowego w roku szkolnym 2025/2026, MED.02: 15-22 stycznia 2026). Na egzaminie wpisuje się datę dnia, w którym się go zdaje.

Arkusz każe w miejscu podpisu wpisać swój numer PESEL - w rozwiązaniu w tym miejscu stoi imię i nazwisko autora (Bartosz Bryniarski).

To materiał do nauki do egzaminu zawodowego, a nie porada medyczna ani instrukcja postępowania z pacjentem - w pracy obowiązują procedury gabinetu i polecenia lekarza dentysty. Dane pacjentów w arkuszach CKE są fikcyjne.

  1. Etap 1: Stanowisko przygotowane do pracy

    Krok 1 · po tym etapie masz 6 z 40 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Stanowisko przygotowane do pracy

    Kryteria: , , , , ,

    R.1.1 Na indywidualnym stanowisku/asystorze znajdują się: jednorazowa serweta, wkład do miski spluwaczki, osłona na zagłówek, kubek jednorazowy, końcówka do ślinociągu

    R.1.2 Na indywidualnym stanowisku/asystorze znajdują się: rękawiczki jednorazowe, maseczka ochronna, okulary/przyłbica dla higienistki stomatologicznej. Uwaga. Kryterium może być uznane, gdy zdający ma założone środki ochrony indywidualnej.

    R.1.3 Na indywidualnym stanowisku/asystorze znajdują się: zestaw diagnostyczny, skaler ręczny, tacka metalowa

    R.1.4 Na indywidualnym stanowisku/asystorze znajdują się: masa alginatowa, łyżka wyciskowa do pełnego uzębienia w żuchwie

    R.1.5 Na indywidualnym stanowisku/asystorze znajdują się: miska gumowa, łopatka plastikowa/metalowa do mas, miarki do odmierzania składników masy: do wody i do proszku masy

    R.1.6 Na indywidualnym stanowisku/asystorze znajdują się: kątnica na mikrosilnik, szczoteczka kielich na kątnicę mikrosilnika, pasta polerska

    ok. 10 min
    Polecenie z arkusza

    Przygotuj stanowisko pracy higienistki stomatologicznej do planowanych zabiegów w oparciu o Polecenia lekarza dentysty oraz Ulotkę masy alginatowej. Skompletuj wszystkie niezbędne środki ochrony indywidualnej, materiały i narzędzia.

    Polecenia lekarza: skaling naddziąsłowy wszystkich dolnych siekaczy metodą ręczną na powierzchniach językowych, oczyszczenie ich szczoteczką na kątnicy mikrosilnika i wycisk żuchwy masą alginatową. Wanienki z płynami do dezynfekcji narzędzi dużych i obrotowych są już na stanowisku, zamiast dmuchawki służą strzykawki z napisami WODA i POWIETRZE, a wodę do masy przygotowuje się w dodatkowym kubeczku jednorazowym. Gotowość zgłasza się podniesieniem ręki. Na stanowisku albo asystorze mają się znaleźć (wykaz z klucza):

    1. jednorazowa serweta, wkład do miski spluwaczki, osłona na zagłówek, kubek jednorazowy, końcówka do ślinociągu,
    2. rękawiczki jednorazowe, maseczka ochronna, okulary albo przyłbica dla higienistki - mogą być już założone,
    3. zestaw diagnostyczny, skaler ręczny i tacka metalowa,
    4. masa alginatowa i łyżka wyciskowa do pełnego uzębienia w żuchwie,
    5. miska gumowa, łopatka plastikowa albo metalowa do mas oraz miarki do odmierzania składników masy - do wody i do proszku,
    6. kątnica na mikrosilnik, szczoteczka (kielich) na kątnicę mikrosilnika i pasta polerska.
    Dokument po tym kroku
  2. Etap 2: Zabiegi - opis według klucza

    Kroki 2-3 · po tym etapie masz 21 z 40 kryteriów (pkt)

    Krok 2: Usunięcie kamienia i oczyszczenie siekaczy dolnych

    Kryteria: , , , ,

    P.1.1 Zdający: wykonywał zabieg w rękawiczkach jednorazowych, okularach ochronnych/przyłbicy i maseczce ochronnej

    P.1.2 Zdający: pracował metodą solo w strefie operacyjnej: - w pozycji godziny 12:00 (za pacjentem z głową na wprost) do oczyszczania powierzchni językowych zębów 31, 32, 41, 42

    P.1.3 Zdający: posługując się sierpem stosował ruchy rysujące, przy kącie przyłożenia końcówki do powierzchni zęba wynoszącym około 80-85°

    P.1.4 Zdający: podczas wykonywania zabiegu trzymał instrument chwytem pisarskim/pisarskim zmodyfikowanym/dłoniowo-kciukowym i podpierał rękę pracującą

    P.1.5 Zdający: oczyścił powierzchnie dolnych siekaczy pastą polerską za pomocą szczoteczki zamontowanej na kątnicę na mikrosilnik

    ok. 15 min
    Polecenie z arkusza

    Po uzyskaniu zgody Przewodniczącego ZN w obecności egzaminatora wykonaj zabieg usunięcia kamienia naddziąsłowego i oczyść uzębienie z osadu szczoteczką zamontowaną na kątnicę mikrosilnika. Następnie przystąp do sporządzenia masy i pobrania wycisku anatomicznego żuchwy masą alginatową w celu wykonania nakładki wybielającej dolnej.

    Zabieg wykonuje się na modelu zębowym, ergonomiczną metodą solo (polecenie lekarza). Egzaminator ocenia go bezpośrednio po ocenie stanowiska. Polecenia odpowiadają kryteriom klucza w ich kolejności:

    1. Pracuj w rękawiczkach jednorazowych, okularach ochronnych albo przyłbicy i maseczce ochronnej.
    2. Pracuj metodą solo w strefie operacyjnej: do oczyszczania powierzchni językowych zębów 31, 32, 41, 42 zajmij pozycję godziny 12:00 - za pacjentem, z głową na wprost.
    3. Sierpem wykonuj ruchy rysujące, przykładając końcówkę do powierzchni zęba pod kątem około 80-85°.
    4. Trzymaj instrument chwytem pisarskim, pisarskim zmodyfikowanym albo dłoniowo-kciukowym i podpieraj rękę pracującą.
    5. Oczyść powierzchnie dolnych siekaczy pastą polerską szczoteczką zamontowaną na kątnicę na mikrosilnik.
    Dokument po tym kroku
  3. Krok 3: Masa alginatowa i wycisk anatomiczny żuchwy

    Kryteria: , , , , , , , , ,

    P.2.1 Zdający: przed przystąpieniem do pracy umył i zdezynfekował ręce

    P.2.2 Zdający: sporządzał masę wyciskową w założonych rękawiczkach jednorazowych, okularach ochronnych/przyłbicy i maseczce ochronnej

    P.2.3 Zdający: wstrząsnął pojemnikiem z proszkiem minimum 2-krotnie przed pobraniem proszku masy

    P.2.4 Zdający: odmierzał składniki masy przy użyciu miarek: miarki do odmierzania wody, miarki do odmierzania proszku masy

    P.2.5 Zdający: mieszał składniki masy, rozcierał o krawędzie miski łopatką plastikową/metalową

    P.2.6 Zdający: nie pozostawił suchego proszku masy na krawędziach i na dnie miski po zarobieniu masy

    P.2.7 Zdający: sporządził masę o jednorodnej, ciastowatej konsystencji

    P.2.8 Zdający: nakładał masę na łyżkę wyciskową przed związaniem

    P.2.9 Zdający: równomiernie rozprowadził łopatką masę wyciskową znajdującą się na łyżce wyciskowej

    P.2.10 Zdający: ułożył łyżkę z masą na dolnym łuku zębowym i delikatnie/ostrożnie/powoli docisnął

    ok. 10 min
    Polecenie z arkusza

    Po uzyskaniu zgody Przewodniczącego ZN w obecności egzaminatora wykonaj zabieg usunięcia kamienia naddziąsłowego i oczyść uzębienie z osadu szczoteczką zamontowaną na kątnicę mikrosilnika. Następnie przystąp do sporządzenia masy i pobrania wycisku anatomicznego żuchwy masą alginatową w celu wykonania nakładki wybielającej dolnej.

    Ulotka masy: przed rozpoczęciem pracy wstrząsnąć szczelnie zamkniętym pojemnikiem, wymieszać energicznie proszek z wodą, wycisk wypłukać, otrząsnąć, zdezynfekować; masa wiąże szybko (60 sekund). Egzaminator ocenia ten przebieg bezpośrednio po zabiegu. Polecenia odpowiadają kryteriom klucza w ich kolejności:

    1. Przed przystąpieniem do pracy umyj i zdezynfekuj ręce.
    2. Masę sporządzaj w założonych rękawiczkach jednorazowych, okularach ochronnych albo przyłbicy i maseczce ochronnej.
    3. Przed pobraniem proszku wstrząśnij pojemnikiem co najmniej dwa razy.
    4. Składniki odmierzaj miarkami: miarką do wody i miarką do proszku masy.
    5. Mieszaj składniki, rozcierając masę o krawędzie miski łopatką plastikową albo metalową.
    6. Nie zostawiaj suchego proszku na krawędziach i dnie miski.
    7. Doprowadź masę do jednorodnej, ciastowatej konsystencji.
    8. Nałóż masę na łyżkę wyciskową, zanim zwiąże.
    9. Rozprowadź masę na łyżce równomiernie łopatką.
    10. Ułóż łyżkę z masą na dolnym łuku zębowym i dociśnij delikatnie, ostrożnie, powoli.

    Wycisk zostaje na ręczniku papierowym na stanowisku pracy (polecenie z arkusza).

    Typowe błędy

    Masa wiąże w 60 sekund - zbyt długie mieszanie albo nakładanie odbiera punkt P.2.8 (masa na łyżce przed związaniem).

    Dokument po tym kroku
  4. Etap 3: Uporządkowanie stanowiska

    Krok 4 · po tym etapie masz 27 z 40 kryteriów (pkt)

    Krok 4: Uporządkowane stanowisko pracy

    Kryteria: , , , , ,

    R.5.1 Zestaw diagnostyczny, tacka metalowa i skaler ręczny/sierp są całkowicie zanurzone w płynie dezynfekcyjnym, w zamkniętej wanience do dezynfekcji dużych narzędzi, kątnica na mikrosilnik leży na stanowisku (nie jest zanurzona w wanience)

    R.5.2 Szczoteczka znajduje się w pojemniku dezynfekcyjnym na narzędzia obrotowe

    R.5.3 Czerwony worek zawiera: rękawiczki jednorazowe, maseczki ochronne, jednorazową serwetę, pokrowiec na zagłówek fotela, wkład do miski spluwaczki, jednorazowy kubek, końcówkę do ślinociągu

    R.5.4 Niebieski worek zawiera: opakowania papierowo-foliowe po narzędziach

    R.5.5 Miska gumowa, łopatka plastikowa/metalowa do zarabiania masy są czyste, bez resztek masy wyciskowej

    R.5.6 Blaty stanowiska pracy są czyste, bez resztek masy wyciskowej, rozlanej wody

    ok. 6 min
    Polecenie z arkusza

    Uporządkuj stanowisko pracy. Wszystkie materiały i narzędzia użyte w czasie zabiegu traktuj jako zakaźne. Wycisk pozostaw na ręczniku papierowym na stanowisku pracy.

    Wszystko, co było użyte, traktuje się jako zakaźne. Wykaz z klucza - to, co egzaminator sprawdza po zakończeniu pracy:

    1. zestaw diagnostyczny, tacka metalowa i skaler ręczny (sierp) całkowicie zanurzone w płynie w zamkniętej wanience do dezynfekcji narzędzi dużych; kątnica na mikrosilnik leży na stanowisku - nie jest zanurzona,
    2. szczoteczka w pojemniku dezynfekcyjnym na narzędzia obrotowe,
    3. w czerwonym worku: rękawiczki jednorazowe, maseczki ochronne, jednorazowa serweta, pokrowiec na zagłówek fotela, wkład do miski spluwaczki, jednorazowy kubek, końcówka do ślinociągu,
    4. w niebieskim worku: opakowania papierowo-foliowe po narzędziach,
    5. miska gumowa i łopatka do zarabiania masy czyste, bez resztek masy wyciskowej,
    6. blaty stanowiska czyste, bez resztek masy wyciskowej i rozlanej wody.
    Typowe błędy

    Kątnica na mikrosilnik nie trafia do wanienki (R.5.1) - zostaje na stanowisku.

    Dokument po tym kroku
  5. Etap 4: Karta pacjenta

    Kroki 5-8 · po tym etapie masz 32 z 40 kryteriów (pkt)

    Krok 5: Data i zęby

    Kryteria: ,

    R.2.1 Wpisane: DATA: Data egzaminu

    R.2.2 Wpisane: ZĄB: 32-42 lub 31, 32, 41, 42

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Kartę pacjenta. Sporządzając dokumentację, w miejscach podpisu posługuj się swoim numerem PESEL. Za datę zabiegu przyjmij datę egzaminu.

    Data zabiegu to data egzaminu (15.01.2026). Zęby: wszystkie dolne siekacze, z których usuwano kamień - zapis zakresu 32-42 (klucz przyjmuje też wyliczenie 31, 32, 41, 42). Kamień przy tych zębach jest zaznaczony w diagramie karty znakiem ~~.

    Dokument po tym kroku
  6. Krok 6: Rozpoznanie

    Kryteria:

    R.2.3 Wpisane: ROZPOZNANIE: Kamień naddziąsłowy

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Kartę pacjenta. Sporządzając dokumentację, w miejscach podpisu posługuj się swoim numerem PESEL. Za datę zabiegu przyjmij datę egzaminu.

    Rozpoznanie wynika z polecenia lekarza (skaling naddziąsłowy) i z diagramu karty: kamień naddziąsłowy.

    Dokument po tym kroku
  7. Krok 7: Zabiegi

    Kryteria:

    R.2.4 Wpisane: ZABIEGI, LEKI, ZALECENIA: Usunięcie kamienia naddziąsłowego/skaling oraz oczyszczenie/polishing zębów. Pobranie wycisku masą alginatową celem wykonania dolnej nakładki do wybielania zębów

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Kartę pacjenta. Sporządzając dokumentację, w miejscach podpisu posługuj się swoim numerem PESEL. Za datę zabiegu przyjmij datę egzaminu.

    Wpis obejmuje oba zabiegi z tej wizyty: usunięcie kamienia naddziąsłowego (skaling) z oczyszczeniem zębów (polishing) oraz pobranie wycisku masą alginatową w celu wykonania dolnej nakładki do wybielania zębów. Klucz przyjmuje zapis w innym brzmieniu, jeśli znaczy to samo.

    Dokument po tym kroku
  8. Krok 8: Podpis

    Kryteria:

    R.2.5 Wpisane: PODPIS: PESEL zdającego

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Kartę pacjenta. Sporządzając dokumentację, w miejscach podpisu posługuj się swoim numerem PESEL. Za datę zabiegu przyjmij datę egzaminu.

    W rubryce podpisu higienistki arkusz każe wpisać numer PESEL zdającego; w rozwiązaniu stoi tam imię i nazwisko autora.

    Dokument po tym kroku
  9. Etap 5: Wskaźnik API

    Kroki 9-12 · po tym etapie masz 36 z 40 kryteriów (pkt)

    Krok 9: Przestrzenie z płytką nazębną

    Kryteria:

    R.3.1 Wpisane: Suma przestrzeni międzyzębowych z płytką: 14

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz wskaźnik API i na podstawie otrzymanego wyniku oceń higienę jamy ustnej pacjentki.

    Na rysunku łuków w arkuszu kropka oznacza płytkę nazębną w przestrzeni międzyzębowej. Policz kropki: w łuku górnym 8, w łuku dolnym 6 - razem 14. Kropek nie stawia się przy siekaczach centralnych, więc każda z nich wchodzi do sumy.

    Dokument po tym kroku
  10. Krok 10: Badane przestrzenie międzyzębowe

    Kryteria:

    R.3.2 Wpisane: Suma badanych przestrzeni międzyzębowych: 28

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz wskaźnik API i na podstawie otrzymanego wyniku oceń higienę jamy ustnej pacjentki.

    Diagram w karcie pacjenta nie ma żadnego zęba oznaczonego jako brakujący, więc w każdym łuku jest 16 zębów i 15 przestrzeni międzyzębowych - razem 30. Gwiazdka pod polem każe pominąć przestrzenie między siekaczami centralnymi górnymi i dolnymi: 30 - 2 = 28.

    Typowe błędy

    Wliczenie przestrzeni między siekaczami centralnymi daje 30 zamiast 28 - i błędny wynik.

    Dokument po tym kroku
  11. Krok 11: Wartość wskaźnika API

    Kryteria:

    R.3.3 Wpisane: Wskaźnik API: 50%

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz wskaźnik API i na podstawie otrzymanego wyniku oceń higienę jamy ustnej pacjentki.

    API to stosunek przestrzeni z płytką do wszystkich badanych przestrzeni, w procentach: 14 : 28 × 100% = 50%.

    Dokument po tym kroku
  12. Krok 12: Ocena higieny jamy ustnej

    Kryteria:

    R.3.4 Wpisane: HIGIENA JAMY STNEJ: przeciętna/dostateczna wymagająca poprawy

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz wskaźnik API i na podstawie otrzymanego wyniku oceń higienę jamy ustnej pacjentki.

    Arkusz nie podaje przedziałów oceny. Klucz przyjmuje dla wyniku 50% ocenę: higiena przeciętna (dostateczna), wymagająca poprawy.

    Dokument po tym kroku
  13. Etap 6: Zalecenia po wybielaniu zębów

    Kroki 13-16 · po tym etapie masz 40 z 40 kryteriów (pkt)

    Krok 13: Woda, kawa, herbata

    Kryteria:

    R.4.1 SPOŻYWAĆ: Duże ilości wody: TAK Małe ilości wody: NIE Kawę: NIE Herbatę: NIE

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Zalecenia po wybielaniu zębów.

    Druk każe zaznaczyć prawidłową odpowiedź literą X w kolumnie TAK albo NIE. Według klucza: duże ilości wody - TAK, małe ilości wody - NIE, kawa - NIE, herbata - NIE. Kryterium wymaga wszystkich czterech zaznaczeń w tej grupie.

    Dokument po tym kroku
  14. Krok 14: Mięso drobiowe, marchew, kurkuma

    Kryteria:

    R.4.2 SPOŻYWAĆ: Mięso drobiowe: TAK Marchewkę: NIE Kurkumę: NIE

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Zalecenia po wybielaniu zębów.

    Według klucza: mięso drobiowe - TAK, marchewka - NIE, kurkuma - NIE.

    Dokument po tym kroku
  15. Krok 15: Banany, ryż, ser biały

    Kryteria:

    R.4.3 SPOŻYWAĆ: Banany: TAK Ryż: TAK Ser biały: TAK

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Zalecenia po wybielaniu zębów.

    Według klucza wszystkie trzy produkty - TAK: banany, ryż i ser biały.

    Dokument po tym kroku
  16. Krok 16: Pasta do zębów

    Kryteria:

    R.4.4 UŻYWAĆ: Pasty bez fluoru: NIE Pasty z fluorem: TAK

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Uzupełnij Zalecenia po wybielaniu zębów.

    Według klucza: pasta bez fluoru - NIE, pasta z fluorem - TAK.

    Typowe błędy

    Jedno błędne zaznaczenie w grupie odbiera punkt za całą grupę - klucz ocenia grupami po 2-4 pozycje.

    Dokument po tym kroku

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.

Potwierdzenie

Informacja