Przejdź do głównej treści
MED.14-02-23.06-SGCzerwiec 2023 · 11 kroków · ok. 58 min · 37 kryteriów z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Opieka nad pacjentką z PEG

Zadanie. Janina Kowalska drugą dobę leży na oddziale neurologii po udarze niedokrwiennym lewej półkuli z niedowładem prawostronnym; kontakt słowny jest zachowany. Jest karmiona przez PEG dietą zmiksowaną (porcja 150 ml), na grzbiecie prawej dłoni po podaniu leków ma stan zapalny o średnicy 4 cm, w skali Norton uzyskała 11 punktów. Najpierw trzeba przygotować zestaw do okładu ciepłego (rozgrzewającego) bez wykonywania zabiegu, potem wykonać mycie zębów i karmienie przez PEG metodą porcji z pielęgnacją skóry wokół PEG (bez markowania), wypełnić indywidualną kartę i uzupełnić wykaz sprzętu oraz zaleceń w profilaktyce odleżyn.

Co jest rozwiązane, a co opisane. Dokumenty z arkusza są wypełnione krok po kroku (wpisy odręczne, granatowe, pola z bieżącego kroku na żółto) dokładnie według danych z arkusza i kryteriów klucza oceniania CKE. W opracowaniach (algorytmy, zalecenia, wykazy) wpisano pozycje wymienione w kluczu - klucz uznaje je także w innym brzmieniu, jeśli są poprawne merytorycznie. Czynności przy fantomie są opisane jako lista poleceń zbudowana z kryteriów klucza, w ich kolejności - egzaminator ocenia przebieg punkt po punkcie, więc kolejność ma znaczenie. Opis nie dodaje niczego spoza arkusza i klucza.

Jak liczą się punkty. Klucz ma 37 kryteriów, każde za 1 punkt: 17 za rezultaty (dokumenty i opracowania - rozwiązane tu w całości - oraz zestaw, jeśli jest) i 20 za przebieg czynności przy fantomie, który egzaminator ocenia na stanowisku. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 28 punktów - można stracić 9 kryteriów i nadal zdać. To jedno z możliwych rozwiązań: klucz przyjmuje też inne poprawne sposoby wykonania tam, gdzie wymienia je po ukośniku.

Data w dokumentach. Arkusz każe wpisać datę zgodną ze stanem faktycznym w dniu egzaminu, a jej nie podaje. Wpisano 09.06.2023 - pierwszy dzień części praktycznej MED.14 w sesji czerwiec 2023 według harmonogramu CKE (komunikat dyrektora CKE z 19 sierpnia 2022 r.). Na egzaminie wpisuje się datę dnia, w którym się go zdaje. Arkusz każe w miejscu podpisu wpisać XX YY - tak jest w kartach. Godziny są szarym opisem miejsca: na egzaminie wpisuje się rzeczywistą godzinę wykonania czynności, a klucz sprawdza tylko, czy mieści się w czasie trwania egzaminu.

To materiał do nauki do egzaminu zawodowego, a nie porada medyczna ani instrukcja postępowania z pacjentem - w pracy obowiązują procedury placówki i polecenia personelu medycznego. Dane pacjentów w arkuszach CKE są fikcyjne.

  1. Etap 1: Zestaw do okładu ciepłego

    Krok 1 · po tym etapie masz 8 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Zestaw do okładu ciepłego

    Kryteria: , , , , , , ,

    R.1.1 Rękawiczki jednorazowego użytku, środek do dezynfekcji rąk

    R.1.2 Gazik 7,5 cm x 7,5 cm, gazik 5 cm x 5 cm

    R.1.3 Folia/ceratka 6 x 6 cm (brak ceratki 9 x 9 cm)

    R.1.4 Bandaż, miseczka

    R.1.5 70% alkohol etylowy (brak alkoholu etylowego 96%)

    R.1.6 Wazelina

    R.1.7 Gazik/szpatułka, podkład jednorazowego użytku/ręcznik

    R.1.8 Miska nerkowata

    ok. 5 min
    Polecenie z arkusza

    Po zapoznaniu się z informacjami o pacjentce przygotuj zestaw do założenia okładu ciepłego (rozgrzewającego) (nie wykonuj tego zabiegu). Przygotowany zestaw umieść na tacy lub stoliku zabiegowym na indywidualnym stanowisku i zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do jego oceny.

    Okład dotyczy stanu zapalnego na grzbiecie prawej dłoni. Zestaw ocenia egzaminator bezpośrednio po podniesieniu ręki, potem zbędne elementy odnosi się do magazynu. Klucz wymienia osiem pozycji - każda to osobny punkt:

    1. rękawiczki jednorazowego użytku i środek do dezynfekcji rąk,
    2. gazik 7,5 cm x 7,5 cm i gazik 5 cm x 5 cm,
    3. folia albo ceratka 6 x 6 cm - bez ceratki 9 x 9 cm,
    4. bandaż i miseczka,
    5. 70% alkohol etylowy - bez alkoholu etylowego 96%,
    6. wazelina,
    7. gazik albo szpatułka oraz podkład jednorazowego użytku albo ręcznik,
    8. miska nerkowata.
    Typowe błędy

    Ceratka 9 x 9 cm albo alkohol 96% na tacy - klucz wymaga ceratki 6 x 6 cm i alkoholu 70% i wprost zaznacza brak tamtych.

    Dokument po tym kroku
  2. Etap 2: Czynności przy pacjencie - opis według klucza

    Krok 2 · po tym etapie masz 18 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 2: Mycie zębów

    Kryteria: , , , , , , , , ,

    P.1.1 Zdający: poinformował pacjentkę o zamiarze wykonania mycia zębów oraz zapytał o zgodę na wykonanie czynności. Ze względu na sytuację egzaminacyjną kryterium należy uznać za spełnione również, jeżeli zdający najpierw umyje higienicznie i/lub zdezynfekuje ręce a potem poinformuje i zapyta o zgodę

    P.1.2 Zdający: umył higienicznie i/lub zdezynfekował ręce, założył jednorazowy fartuch ochronny, jednorazowe rękawiczki

    P.1.3 Zdający: ułożył pacjentkę w pozycji półwysokiej

    P.1.4 Zdający: zabezpieczył pościel przed zamoczeniem ręcznikiem/podkładem jednorazowego użytku

    P.1.5 Zdający: nałożył pastę do zębów na szczoteczkę do zębów /zamarkował nałożenie pasty do zębów na szczoteczkę do zębów

    P.1.6 Zdający: umył zęby/zamarkował ruch mycia zębów pacjentki w obrębie łuku zębowego górnego i dolnego

    P.1.7 Zdający: podłożył miskę nerkowatą pod brodę pacjentki, podsunął kubek z wodą pod usta pacjentki

    P.1.8 Zdający: osuszył ręcznikiem twarz i wargi pacjentki

    P.1.9 Zdający: pastę do zębów, umyty kubek i umytą szczoteczkę umieścił w szafce przyłóżkowej/pozostawił na blacie szafki

    P.1.10 Zdający: użyte ręczniki wrzucił do wózka/pojemnika/stelaża z napisem: "Brudna bielizna", użyte rękawiczki jednorazowe wyrzucił do wózka/pojemnika/stelaża z napisem: "Odpady medyczne zakaźne"

    ok. 15 min
    Polecenie z arkusza

    Następnie pacjentce leżącej w łóżku wykonaj kolejno: mycie zębów. Gotowość do wykonania mycia zębów zgłoś przewodniczącemu Zespołu Nadzorującego przez podniesienie ręki.

    Na obie czynności przy fantomie arkusz daje 40 minut. Polecenia odpowiadają kryteriom klucza w ich kolejności.

    1. Poinformuj pacjentkę o zamiarze mycia zębów i zapytaj o zgodę.
    2. Umyj higienicznie i/lub zdezynfekuj ręce, załóż jednorazowy fartuch ochronny i jednorazowe rękawiczki.
    3. Ułóż pacjentkę w pozycji półwysokiej.
    4. Zabezpiecz pościel przed zamoczeniem ręcznikiem albo podkładem jednorazowego użytku.
    5. Nałóż pastę na szczoteczkę do zębów.
    6. Umyj zęby w obrębie łuku zębowego górnego i dolnego.
    7. Podłóż miskę nerkowatą pod brodę pacjentki i podsuń kubek z wodą pod usta.
    8. Osusz ręcznikiem twarz i wargi pacjentki.
    9. Pastę, umyty kubek i umytą szczoteczkę umieść w szafce przyłóżkowej albo zostaw na blacie szafki.
    10. Użyte ręczniki wrzuć do pojemnika z napisem „Brudna bielizna”, a rękawiczki - do pojemnika z napisem „Odpady medyczne zakaźne”.

    Przy nakładaniu pasty i ruchu mycia zębów klucz dopuszcza zamarkowanie; uznaje też odwrotną kolejność dwóch pierwszych czynności.

    Dokument po tym kroku
  3. Etap 3: Indywidualna karta pielęgnacji i zabiegów medycznych

    Kroki 3-5 · po tym etapie masz 30 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 3: Dane pacjentki

    Kryteria:

    R.2.1 Wpisane: Imię i nazwisko: Janina Kowalska, PESEL: 65021722222, Oddział/placówka: neurologii

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Wypełnij indywidualną kartę pielęgnacji i zabiegów medycznych. Datę i godziny wpisz zgodnie ze stanem faktycznym w dniu egzaminu.

    Klucz ocenia razem imię i nazwisko, PESEL i oddział: Janina Kowalska, 65021722222, oddział neurologii.

    Dokument po tym kroku
  4. Krok 4: Mycie zębów w karcie

    Kryteria:

    R.2.2 Wpisane: Rodzaj zabiegu, czynności: mycie zębów Data i godzina: zgodna z czasem trwania egzaminu; Podpis: XX YY

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Wypełnij indywidualną kartę pielęgnacji i zabiegów medycznych. Datę i godziny wpisz zgodnie ze stanem faktycznym w dniu egzaminu. Na potrzeby egzaminu w miejscach, w których trzeba wpisać imię i nazwisko osoby wykonującej zabiegi (opiekuna medycznego) wpisz XX YY.

    Karta ma jedną część na wszystkie zabiegi. Pierwszy wiersz: data, godzina, „mycie zębów”, XX YY.

    Dokument po tym kroku
  5. Krok 5: Karmienie przez PEG z pielęgnacją skóry

    Kryteria: , , , , , , , , ,

    P.2.1 Zdający: poinformował pacjentkę o zamiarze wykonania karmienia przez PEG i zapytał o zgodę na wykonanie czynności. Kryterium należy uznać za spełnione również, jeżeli zdający wcześniej poinformował i zapytal o zgodę

    P.2.2 Zdający: osłonił bieliznę osobistą i pościelową pacjentki podkładem jednorazowego użytku, zdjął gazik zasłaniający zgłębnik gastromijny i wrzucił do miski nerkowatej, umył skórę wokół zgłębnika wodą/wodą z mydłem i osuszył. Kryterium należy uznać za spełnione również, jeżeli zdający umyje skórę wokół zgłębnika po zakończeniu karmienia

    P.2.3 Zdający: odkręcił korek zabezpieczający końcówkę zgłębnika gastromijnego, podłączył strzykawkę, otworzył zacisk/klips na zgłębniku gastromijnym, cofnął tłok strzykawki, zamknął zacisk/klips, odłączył strzykawkę, zamknął korek na końcówce zgłębnika gastromijnego. Uwaga. Egzaminator ocenia po podniesieniu ręki przez zdającego (wymagana bezpośrednia obecność egzaminatora przy zdającym do kryterium P.2.7)

    P.2.4 Zdający: do drugiej strzykawki nabrał przegotowanej wody, wypuścił powietrze ze strzykawki, odkręcił korek przepłukał gastrostomię przegotowaną wodą, zacisnął zacisk na zgłębniku gastromijnym

    P.2.5 Zdający: napełnił strzykawkę pokarmem, wypuścił powietrze ze strzykawki, zwolnił zacisk z końcówki zgłębnika gastromijnego. Połączył strzykawkę ze zgłębnikiem gastromijnym

    P.2.6 Zdający: podawał pokarm pacjentce do podania 150 ml pokarmu. Za każdym razem przy odłączaniu strzykawki zamykał zgłębnik gastromijny, po każdym nabraniu pokarmu wypuszczał ze strzykawki powietrze. Kryterium nie należy uznać za spełnione, jeżeli zdający poda pokarm w czasie krótszym niż 5 minut

    P.2.7 Zdający: napełnił strzykawkę wodą przegotowaną, wypuścił powietrze ze strzykawki, przepłukał zgłębnik gastromijny. Po zakończeniu płukania zamknął zacisk na zgłębniku gastromijnym, zamknął zgłębnik korkiem

    P.2.8 Zdający: okrył gazikiem zgłębnik gastrostomijny, umocował gazik przylepcem

    P.2.9 Zdający: okrył pacjentkę wierzchnim okryciem, poinformował ją o konieczności pozostawania w pozycji półwysokiej/wysokiej przez 30-60 minut

    P.2.10 Zdający: użyte rękawiczki, gazik, przylepiec wyrzucił do wózka/pojemnika/stelaża z napisem: "Odpady medyczne zakaźne", zdezynfekował ręce

    ok. 20 min
    Polecenie z arkusza

    Następnie pacjentce leżącej w łóżku wykonaj kolejno: karmienie przez PEG (gastrostomię) dietą zmiksowaną metodą porcji wraz z pielęgnacją skóry wokół PEG (nie markuj wykonania!). Uwaga! Przed rozpoczęciem procedury karmienia zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do wykonania tego zadania.

    Kryteria od P.2.3 do P.2.7 egzaminator ocenia, stojąc przy zdającym - rękę podnosi się przed odkręceniem korka zgłębnika. Porcja to 150 ml. Polecenia odpowiadają kryteriom klucza w ich kolejności.

    1. Poinformuj pacjentkę o zamiarze karmienia przez PEG i zapytaj o zgodę.
    2. Osłoń bieliznę osobistą i pościelową podkładem jednorazowego użytku, zdejmij gazik zasłaniający zgłębnik gastrostomijny i wrzuć go do miski nerkowatej, umyj skórę wokół zgłębnika wodą (albo wodą z mydłem) i osusz.
    3. Odkręć korek z końcówki zgłębnika, podłącz strzykawkę, otwórz zacisk, cofnij tłok strzykawki, zamknij zacisk, odłącz strzykawkę i zamknij korek.
    4. Do drugiej strzykawki nabierz przegotowanej wody, wypuść powietrze, odkręć korek, przepłucz gastrostomię i zaciśnij zacisk.
    5. Napełnij strzykawkę pokarmem, wypuść powietrze, zwolnij zacisk i połącz strzykawkę ze zgłębnikiem.
    6. Podawaj pokarm aż do 150 ml - przy każdym odłączeniu strzykawki zamykaj zgłębnik, po każdym nabraniu pokarmu wypuszczaj powietrze; podawanie nie może trwać krócej niż 5 minut.
    7. Napełnij strzykawkę przegotowaną wodą, wypuść powietrze, przepłucz zgłębnik, zamknij zacisk i zamknij zgłębnik korkiem.
    8. Okryj zgłębnik gazikiem i umocuj go przylepcem.
    9. Okryj pacjentkę i poinformuj ją, że ma pozostać w pozycji półwysokiej albo wysokiej przez 30-60 minut.
    10. Użyte rękawiczki, gazik i przylepiec wyrzuć do pojemnika z napisem „Odpady medyczne zakaźne”, zdezynfekuj ręce.

    Klucz uznaje informację i zgodę przekazane wcześniej oraz umycie skóry wokół zgłębnika dopiero po karmieniu.

    Typowe błędy

    Podanie 150 ml pokarmu w czasie krótszym niż 5 minut - klucz wtedy nie uznaje kryterium. Markowanie czynności zamiast jej wykonania też nie daje punktu.

    Dokument po tym kroku
  6. Etap 4: Dokumentacja karmienia

    Krok 6 · po tym etapie masz 31 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 6: Karmienie w karcie

    Kryteria:

    R.2.3 Wpisane: Rodzaj zabiegu, czynności: karmienie przez PEG (gastrostomię) Data i godzina: zgodna z czasem trwania egzaminu Podpis: XX YY

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Wypełnij indywidualną kartę pielęgnacji i zabiegów medycznych. Datę i godziny wpisz zgodnie ze stanem faktycznym w dniu egzaminu.

    Drugi wiersz karty: data, godzina, „karmienie przez PEG (gastrostomię)”, XX YY.

    Dokument po tym kroku
  7. Etap 5: Wykaz - profilaktyka odleżyn

    Kroki 7-11 · po tym etapie masz 37 z 37 kryteriów (pkt)

    Krok 7: Sprzęt i udogodnienia

    Kryteria: ,

    R.3.1 Uwaga. Jeżeli dana zasada została zapisana w innym miejscu, lub została zapisana w kilku miejscach, to należy ją ocenić w jednym kryterium (tylko raz) Zapisane (niekoniecznie w identycznym brzmieniu, pod warunkiem poprawności merytorycznej):

    R.3.2 Sprzęt, udogodnienia stosowane w profilaktyce odleżyn: materace przeciwodleżynowe, wałki, łatwoślizgi, rolki, krążki, kliny, podnośniki, łóżka wielofunkcyjne. Kryterium należy uznać za spełnione, jeżeli zapisane są co najmniej 3 przykłady

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Następnie uzupełnij wykaz sprzętu oraz zasad/zaleceń obowiązujących w profilaktyce powstawania odleżyn. Sprzęt, udogodnienia stosowane w profilaktyce odleżyn (zapisz co najmniej 4 różne).

    Arkusz wymaga 4 pozycji, klucz uznaje kryterium przy 3. Wpisano pięć pozycji z listy klucza.

    ⚠️ Usterka klucza: kryterium R.3.1 nie ma żadnej treści do sprawdzenia - w jego wierszu stoi tylko uwaga dla egzaminatora (zasadę zapisaną w kilku miejscach ocenia się raz) i zdanie wprowadzające do listy, a merytoryczne pozycje wykazu mają numery od 2 do 6. Punkt R.3.1 przypisano tu do pierwszej części wykazu; jak egzaminator go oceni, klucz nie mówi.

    Dokument po tym kroku
  8. Krok 8: Produkty chłonne

    Kryteria:

    R.3.3 Produkty chłonne stosowane w profilaktyce odleżyn: podkłady chłonne, pieluchmajtki, majtki chłonne, wkładki chłonne. Kryterium należy uznać za spełnione, jeżeli zapisane są co najmniej 2 produkty

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Następnie uzupełnij wykaz sprzętu oraz zasad/zaleceń obowiązujących w profilaktyce powstawania odleżyn. Produkty chłonne stosowane w profilaktyce odleżyn (zapisz co najmniej 3 różne).

    Arkusz wymaga 3 produktów, klucz uznaje kryterium przy 2. Wpisano wszystkie cztery z listy klucza.

    Dokument po tym kroku
  9. Krok 9: Pielęgnacja skóry

    Kryteria:

    R.3.4 Zasady/zalecenia dotyczące pielęgnacji skóry pacjenta: sprawdzanie stanu skóry co najmniej raz dziennie, codzienna toaleta ciała/w razie potrzeby, mycie ciepłą wodą, stosowanie mydła o pH 5,5, zapobieganie nadmiernemu wysuszaniu skóry, stosowanie środków poprawiających ukrwienie/elastyczność skóry/przeciwodleżynowych (lub zapisana konkretna nazwa środka typu Sudocrem, Seni, PC-30V), niestosowanie jednocześnie na skórę środków natłuszczających i pudrów, wymiana środków absorpcyjnych co 6 godzin/w razie potrzeby, zastosowanie na zlecenie pielęgniarki na wypukłości kostne opatrunków typu "druga skóra". Kryterium należy uznać za spełnione, jeżeli zapisane są co najmniej 4 zasady/zalecenia

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    Następnie uzupełnij wykaz sprzętu oraz zasad/zaleceń obowiązujących w profilaktyce powstawania odleżyn. Zasady/zalecenia dotyczące pielęgnacji skóry pacjenta (zapisz co najmniej 4 różne z uwzględnieniem częstotliwości działań i wskazaniem zalecanych środków i wyrobów medycznych).

    Arkusz każe podać częstotliwość i środki - dlatego wśród wpisów są „raz dziennie”, „co 6 godzin” i „mydło o pH 5,5”. Klucz uznaje kryterium przy 4 zasadach.

    Dokument po tym kroku
  10. Krok 10: Rodzaj diety

    Kryteria:

    R.3.5 Rodzaj diety: wysokobiałkowa

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Następnie uzupełnij wykaz sprzętu oraz zasad/zaleceń obowiązujących w profilaktyce powstawania odleżyn. Zasady/zalecenia dotyczące odżywiania pacjenta. Rodzaj diety.

    Klucz przyjmuje jeden rodzaj diety: wysokobiałkową.

    Dokument po tym kroku
  11. Krok 11: Zalecane produkty

    Kryteria:

    R.3.6 Zalecane produkty spożywcze: cielęcina, mięso z piersi kurczaka, mięso z piersi indyka, dziczyzna, polędwica wieprzowa, polędwica wołowa, mięso z królika, ryby morskie, jaja, mleko, sery, jogurty, fasola, groch, soja, soczewica, ciecierzyca, brukselka, bób, jarmuż, pestki z dyni, słonecznika (lub inne, pod warunkiem poprawności merytorycznej). Kryterium należy uznać za spełnione, jeżeli zapisane są co najmniej 4 produkty

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Następnie uzupełnij wykaz sprzętu oraz zasad/zaleceń obowiązujących w profilaktyce powstawania odleżyn. Zalecane produkty spożywcze (zapisz co najmniej 5 przykładów).

    Arkusz wymaga 5 przykładów, klucz uznaje kryterium przy 4. Wpisano siedem produktów z listy klucza. Pacjentka jest karmiona przez PEG dietą zmiksowaną - produkty dotyczą składu tej diety.

    Dokument po tym kroku

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.