Namiar na żeliwo EN-GJL-150

Praktyczny egzamin z kwalifikacji MTL.05 „Organizacja i prowadzenie procesów metalurgicznych” trwa 150 minut i ma charakter obliczeniowo-technologiczny. Trzeba przygotować namiar na żeliwo szare EN-GJL-150 wytapiane w piecu indukcyjnym, korzystając z danych tabelarycznych o składzie chemicznym żeliw, materiałach wsadowych, zalecanych udziałach wsadu oraz zgarach pierwiastków. Najpierw dobiera się maksymalne udziały procentowe dostępnych materiałów: surówki LN5221, złomu stalowego A i złomu żeliwnego ZZ6, a następnie sprawdza sumę udziałów w tabeli wsadowej. Kolejny krok polega na ustaleniu zgaru dla pieca indukcyjnego, przyjmując wartości środkowe podanych przedziałów dla pierwiastków takich jak C, Si, Mn i S. Główna karta namiaru wymaga obliczenia zawartości C, Si, Mn, P i S w poszczególnych składnikach, zsumowania składu, odjęcia strat podczas wytopu i porównania przewidywanego składu z wymaganiami dla EN-GJL-150. Na tej podstawie wpisuje się informację, czy potrzebna jest korekta składu chemicznego. Ostatni rezultat to karta kontrolna dla pomiaru twardości metodą Brinella. Dla żeliwa o twardości z zakresu 159–212 HB dobiera się współczynnik porównywalności K, średnicę kulkowego wgłębnika oraz obciążenie pomiarowe zgodne z możliwościami twardościomierza DHB-3000. Egzaminator ocenia poprawność doboru udziałów wsadowych, obliczenia zgarów, kompletność karty namiaru oraz prawidłowe parametry kontroli twardości.