Przejdź do głównej treści
OGR.05-01-25.01-SGStyczeń 2025 · 24 kroki · ok. 36 min · 28 kryteriów z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Plan sadu wiśniowego

Sadownik zakłada kwaterę sadu wiśniowego o powierzchni 4 ha obsadzoną dwiema odmianami o małej podatności na choroby: bardzo wczesną deserową o dużych owocach (1 ha) i dojrzewającą w połowie lipca odmianę do przetwórstwa (3 ha). Trzeba dobrać odmiany z opisu, policzyć okulanty i ich koszt, nawozy w roku pełnego owocowania i ich koszt, ułożyć harmonogram zabiegów i zbioru, a na końcu policzyć wartość sprzedaży owoców i kalkulację kosztów produkcji z 4 ha.

Model „d”, czyli dokumentacja na papierze. Zdający wpisuje ręcznie wyniki obliczeń, nazwy nawozów, zabiegów i terminy do tabel wydrukowanych w arkuszu. W podglądzie tłem jest strona arkusza, wpisy zdającego są granatowe i odręczne, a pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto. Kolejność kroków idzie za kolejnością tabel w arkuszu, a w obrębie jednej tabeli - za kryteriami klucza.

Trzy decyzje, na których opiera się zadanie. (1) Odmiany wynikają z opisu: deserowa, bardzo wczesna, duże owoce, mała podatność - Debreceni Bötermö; do przetwórstwa, połowa lipca, mała podatność - Nefris. (2) Rozstawę i cenę okulantu wyznacza siła wzrostu odmiany: Debreceni Bötermö rośnie silnie (5,0 × 2,5 m, 10 zł), Nefris słabo (4,0 × 2,0 m, 12 zł). (3) Ochrona w harmonogramie obejmuje tylko trzy szkodniki z ilustracji.

Dane. Rozstawy, dawki, ceny, plony i terminy pochodzą z treści zadania i tabel arkusza CKE. Każdy wynik jest w skrypcie policzony z tych danych i porównany z kluczem oceniania, a każda wpisana nazwa - z tekstem kryterium. Tam, gdzie klucz przyjmuje kilka zapisów, w kroku jest to zaznaczone. Wiedza ogrodnicza spoza arkusza (np. termin cięcia, rozpoznanie szkodnika) jest w kroku nazwana wprost jako wiedza ogólna.

To jedno z możliwych rozwiązań - w harmonogramie termin zabiegu ochrony można podać fazą rozwojową, miesiącem albo literą środka z programu ochrony.

Jak liczą się punkty. Klucz ma 28 kryteriów w 4 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 21 punktów - można stracić 7 kryteriów i nadal zdać. Tabela 7 w arkuszu ma w nagłówku „Wartość [zł/ha]”, ale podane kwoty (500 000,00, 60 000,00) dotyczą całych 4 ha - klucz liczy tę tabelę dla całej kwatery.

Arkusz i pliki do pobrania Treść arkusza (PDF)

  1. Etap 1: Zapotrzebowanie na okulanty i koszt ich zakupu (tabele 1 i 2)

    Kroki 1-5 · po tym etapie masz 5 z 28 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Odmiana deserowa: Debreceni Bötermö

    Kryteria:

    R.1.1 Zapotrzebowanie na okulanty odmiany Debreceni Bötermö [szt.): 800,0

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na materiał szkółkarski oraz koszt zakupu okulantów.

    W opisie odmian deserowa jest Debreceni Bötermö (koniec VI - początek VII, czyli bardzo wczesna, owoce duże, podatność na choroby mała). Ma dużą siłę wzrostu, więc rozstawa dla odmian silnie rosnących: 5,0 × 2,5 m. Na 1 ha: 10 000 : (5,0 × 2,5) = 10 000 : 12,5 = 800 szt.; zajmuje 1 ha = 10 000 m², więc potrzeba 800 okulantów.

    Typowe błędy

    Wybór Kelleris 16 - jest deserowa, ale ma dużą podatność na choroby i dojrzewa w drugiej dekadzie lipca.

    Dokument po tym kroku

  2. Krok 2: Odmiana do przetwórstwa: Nefris

    Kryteria:

    R.1.2 Zapotrzebowanie na okulanty odmiany Nefris [szt.]: 3 750,0

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na materiał szkółkarski oraz koszt zakupu okulantów.

    Do przetwórstwa, dojrzewająca w połowie lipca i mało podatna na choroby jest tylko Nefris (Łutówka jest podatna, Northstar i Sabina dojrzewają na początku lipca). Nefris rośnie słabo: rozstawa 4,0 × 2,0 m, na 1 ha 10 000 : 8 = 1 250 szt., na 3 ha (30 000 m²): 1 250 × 3 = 3 750 szt.

    Typowe błędy

    Wzięcie rozstawy 5,0 × 2,5 m dla obu odmian - rozstawa zależy od siły wzrostu odmiany.

    Dokument po tym kroku

  3. Krok 3: Koszt okulantów Debreceni Bötermö

    Kryteria:

    R.1.3 Koszt zakupu okulantów odmiany Debreceni Bötermö [zł]: 8 000,00; dopuszcza się inną kwotę, wynikająca z iloczynu wartości zapisanych w tabeli 1

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na materiał szkółkarski oraz koszt zakupu okulantów.

    Okulant odmiany silnie rosnącej kosztuje 10,00 zł: 800 × 10,00 = 8 000,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  4. Krok 4: Koszt okulantów Nefris

    Kryteria:

    R.1.4 Koszt zakupu okulantow odmiany Nefris [zł]: 45 000,00; dopuszcza się inną kwotę, wynikająca z iloczynu wartości zapisanych w tabeli 1

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na materiał szkółkarski oraz koszt zakupu okulantów.

    Okulant odmiany słabo rosnącej kosztuje 12,00 zł: 3 750 × 12,00 = 45 000,00 zł.

    Typowe błędy

    Zamiana cen: droższy jest okulant odmiany słabo rosnącej.

    Dokument po tym kroku

  5. Krok 5: Koszt okulantów razem

    Kryteria:

    R.1.5 Koszt zakupu okulantów na powierzchnię kwatery [zł]: 53 000,00; dopuszcza się inną kwotę, wynikającą z sumy kosztów zakupu okulantów

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na materiał szkółkarski oraz koszt zakupu okulantów.

    8 000,00 + 45 000,00 = 53 000,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  6. Etap 2: Zapotrzebowanie na nawozy i koszt nawożenia (tabele 3 i 4)

    Kroki 6-12 · po tym etapie masz 12 z 28 kryteriów (pkt)

    Krok 6: Azot: mocznik

    Kryteria:

    R.2.1 Zapotrzebowanie na mocznik na powierzchnię kwatery [kg]: 520,00

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na nawozy w roku pełnego owocowania.

    Sad owocujący (powyżej 4 lat) dostaje 60 kg N/ha. Mocznik (46% N) stosuje się wczesną wiosną: 60 : 0,46 = 130,4 ≈ 130 kg/ha (zaokrąglenie na każdym etapie), na 4 ha: 130 × 4 = 520 kg.

    Typowe błędy

    Liczenie od niezaokrąglonego wyniku (130,43 × 4 = 521,7) - przypis tabeli każe zaokrąglać na każdym etapie.

    Dokument po tym kroku

  7. Krok 7: Potas: siarczan potasowy

    Kryteria:

    R.2.2 Zapotrzebowanie na siarczan potasowy na powierzchnię kwatery [kg]: 640,0

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na nawozy w roku pełnego owocowania.

    80 kg K₂O/ha, siarczan potasowy (50%) wczesną wiosną: 80 : 0,50 = 160 kg/ha, na 4 ha 640 kg.

    Dokument po tym kroku

  8. Krok 8: Fosfor: Super Fos Dar

    Kryteria:

    R.2.3 Zapotrzebowanie na Super Fos Dar na powierzchnię kwatery [kg]: 400,0

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj zapotrzebowanie na nawozy w roku pełnego owocowania.

    40 kg P₂O₅/ha, Super Fos Dar (40%) późną jesienią: 40 : 0,40 = 100 kg/ha, na 4 ha 400 kg.

    Typowe błędy

    Wzięcie 250 kg P₂O₅ z wiersza „Przed założeniem sadu”.

    Dokument po tym kroku

  9. Krok 9: Koszt nawozu: mocznik

    Kryteria:

    R.2.4 Koszt mocznika na powierzchnię kwatery [zł]: 2 080,00; dopuszcza się inną wartość, wynikającą z iloczynu wartości zapisanych w tabeli 2

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt nawożenia w roku pełnego owocowania.

    Cena jest za tonę: koszt = kg × cena : 1000. Mocznik: 130 kg × 4 000,00 : 1000 = 520,00 zł/ha, na kwaterę 520 kg × 4 000,00 : 1000 = 2 080,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  10. Krok 10: Koszt nawozu: siarczan potasu

    Kryteria:

    R.2.5 Koszt siarczanu potasowego na powierzchnię kwatery [zł]: 2 240,00; dopuszcza się inną wartość, wynikającą z iloczynu wartości zapisanych w tabeli 2

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt nawożenia w roku pełnego owocowania.

    Siarczan potasu: 160 kg × 3 500,00 : 1000 = 560,00 zł/ha, na kwaterę 640 kg × 3 500,00 : 1000 = 2 240,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  11. Krok 11: Koszt nawozu: Super Fos Dar

    Kryteria:

    R.2.6 Koszt Super Fos Dar na powierzchnię kwatery [zł]: 1 200,00; dopuszcza się inną wartość, wynikającą z iloczynu wartości zapisanych w tabeli 2

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt nawożenia w roku pełnego owocowania.

    Super Fos Dar: 100 kg × 3 000,00 : 1000 = 300,00 zł/ha, na kwaterę 400 kg × 3 000,00 : 1000 = 1 200,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  12. Krok 12: Koszt nawozów razem

    Kryteria:

    R.2.7 Koszt nawozów razem na powierzchnię kwatery [zł]: 5 520,00; dopuszcza się inną wartość, wynikającą z sumy kosztu nawozów w tabeli nr 4

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt nawożenia w roku pełnego owocowania.

    2 080,00 + 2 240,00 + 1 200,00 = 5 520,00 zł (kolumna kosztu na powierzchnię kwatery).

    Dokument po tym kroku

  13. Etap 3: Harmonogram zabiegów pielęgnacyjnych i zbioru (tabela 5)

    Kroki 13-17 · po tym etapie masz 21 z 28 kryteriów (pkt)

    Krok 13: Nawożenie wiosenne

    Kryteria: ,

    R.3.1 Nawożenie mocznikiem (azotem): wczesna wiosna (marzec lub kwiecień)

    R.3.2 Nawożenie siarczanem potasowym (potasem): wczesna wiosna (marzec lub kwiecień)

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj harmonogram zabiegów pielęgnacyjnych i zbioru owoców w roku pełnego owocowania (należy uwzględnić zabiegi ochrony roślin tylko przeciwko szkodnikom przedstawionym na ilustracjach; w sadzie założona jest murawa między rzędami i ugór herbicydowy w rzędach).

    Terminy z tabeli nawozów: mocznik i siarczan potasowy - wczesna wiosna (marzec lub kwiecień).

    Dokument po tym kroku

  14. Krok 14: Pielęgnacja murawy i ugoru herbicydowego

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj harmonogram zabiegów pielęgnacyjnych i zbioru owoców w roku pełnego owocowania (należy uwzględnić zabiegi ochrony roślin tylko przeciwko szkodnikom przedstawionym na ilustracjach; w sadzie założona jest murawa między rzędami i ugór herbicydowy w rzędach).

    Polecenie przypomina, że w sadzie jest murawa między rzędami i ugór herbicydowy w rzędach - murawę się kosi, a pasy w rzędach odchwaszcza przez cały sezon. Ten wiersz nie ma kryterium w kluczu (w innych sesjach OGR.05 klucz go wymaga), to wiedza ogólna z pielęgnacji sadu.

    Dokument po tym kroku

  15. Krok 15: Ochrona przed trzema szkodnikami z ilustracji

    Kryteria: , ,

    R.3.3 Zwalczanie mszyc: przed kwitnieniem lub zastosowanie środka D

    R.3.4 Zwalczanie kwieciaka pestkowca: wzrost do czerwcowego opadania zawiązków lub maj lub czerwiec lub zastosowanie środka B

    R.3.5 Zwalczanie nasionnicy trześniówki: wzrost do czerwcowego opadania zawiązków lub maj lub czerwiec lub zastosowanie środka H

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj harmonogram zabiegów pielęgnacyjnych i zbioru owoców w roku pełnego owocowania (należy uwzględnić zabiegi ochrony roślin tylko przeciwko szkodnikom przedstawionym na ilustracjach; w sadzie założona jest murawa między rzędami i ugór herbicydowy w rzędach).

    Ilustracje przedstawiają: 1 - kwieciaka pestkowca (chrząszcz z ryjkiem), 2 - nasionnicę trześniówkę (muchówka z ciemnymi pasami na skrzydłach), 3 - mszyce na pędach wiśni. Rozpoznanie szkodników to wiedza ogólna z ochrony roślin. Terminy i środki z wyciągu z programu ochrony: mszyce - przed kwitnieniem (D), kwieciak i nasionnica - wzrost do czerwcowego opadania zawiązków (B i H).

    Typowe błędy

    Dopisanie zabiegów przeciwko chorobom i innym szkodnikom z programu ochrony - polecenie ogranicza je do ilustracji.

    Dokument po tym kroku

  16. Krok 16: Zbiór dwóch odmian

    Kryteria: ,

    R.3.6 Zbiór owoców odmiany Debreceni Bötermö: przełom czerwca i lipca

    R.3.7 Zbiór owoców odmiany Nefris: połowa lipca

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj harmonogram zabiegów pielęgnacyjnych i zbioru owoców w roku pełnego owocowania (należy uwzględnić zabiegi ochrony roślin tylko przeciwko szkodnikom przedstawionym na ilustracjach; w sadzie założona jest murawa między rzędami i ugór herbicydowy w rzędach).

    Terminy zbioru z opisu odmian: Debreceni Bötermö - koniec VI / początek VII, czyli przełom czerwca i lipca; Nefris - połowa lipca. Każda odmiana ma osobny wiersz i osobne kryterium.

    Dokument po tym kroku

  17. Krok 17: Cięcie i jesienne nawożenie fosforem

    Kryteria: ,

    R.3.8 Cięcie drzew: po zbiorze owoców lub lipiec

    R.3.9 Nawożenie Super Fos Dar (fosforem): późna jesień lub październik lub listopad

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Opracuj harmonogram zabiegów pielęgnacyjnych i zbioru owoców w roku pełnego owocowania (należy uwzględnić zabiegi ochrony roślin tylko przeciwko szkodnikom przedstawionym na ilustracjach; w sadzie założona jest murawa między rzędami i ugór herbicydowy w rzędach).

    Wiśnie tnie się po zbiorze owoców (lipiec) - to wiedza ogólna z sadownictwa, której wymaga klucz. Super Fos Dar wysiewa się późną jesienią (tabela nawozów). W arkuszu numeracja wierszy przeskakuje z 9 na 11 - liczy się treść, nie numer.

    Dokument po tym kroku

  18. Etap 4: Wartość sprzedaży owoców i kalkulacja kosztów (tabele 6 i 7)

    Kroki 18-24 · po tym etapie masz 28 z 28 kryteriów (pkt)

    Krok 18: Wartość sprzedaży Debreceni Bötermö

    Kryteria:

    R.4.1 Wartość sprzedaży owoców odmiany Debreceni Bötermö z powierzchni 1 ha [zł]: 200 000,00

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz wartość sprzedaży owoców.

    Plon obu odmian to 20 t/ha = 20 000 kg/ha. Odmiana deserowa idzie do sprzedaży detalicznej po 10,00 zł/kg: 20 000 × 10,00 = 200 000,00 zł/ha, a zajmuje 1 ha, więc z jej powierzchni 200 000,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  19. Krok 19: Wartość sprzedaży Nefris

    Kryteria:

    R.4.2 Wartość sprzedaży owoców odmiany Nefris z powierzchni 3 ha [zł]: 300 000,00

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz wartość sprzedaży owoców.

    Odmiana do przetwórstwa - cena hurtowa 5,00 zł/kg: 20 000 × 5,00 = 100 000,00 zł/ha, z 3 ha: 300 000,00 zł.

    Typowe błędy

    Pomnożenie wartości z 1 ha przez 4 ha - odmiana do przetwórstwa zajmuje 3 ha.

    Dokument po tym kroku

  20. Krok 20: Wartość sprzedaży razem

    Kryteria:

    R.4.3 Razem produkcja owoców wiśni z powierzchni 4 ha [zł]: 500 000,00 ub prawidłowo obliczona suma wartości sprzedaży owoców z tabeli 6

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz wartość sprzedaży owoców.

    200 000,00 + 300 000,00 = 500 000,00 zł - tyle samo, ile arkusz wpisał jako wartość produkcji w tabeli 7.

    Dokument po tym kroku

  21. Krok 21: Nawozy i koszty bezpośrednie

    Kryteria:

    R.4.4 Koszty bezpośrednie produkcji wiśni z powierzchni 4 ha [zł]: 88 520,00 lub poprawnie obliczone koszty bezpośrednie wynikające z sumowania poszczególnych wartości

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt produkcji wiśni.

    Nawozy w tabeli 7 to koszt na całą kwaterę z tabeli 4: 5 520,00 zł. Koszty bezpośrednie = nawozy + środki ochrony + siła robocza + zbiór + inne: 5 520,00 + 3 000,00 + 30 000,00 + 40 000,00 + 10 000,00 = 88 520,00 zł.

    Typowe błędy

    Wpisanie kosztu nawozów na 1 ha (1 380,00 zł) - pozostałe kwoty tabeli 7 są dla 4 ha.

    Dokument po tym kroku

  22. Krok 22: Nadwyżka bezpośrednia

    Kryteria:

    R.4.5 Nadwyżka bezpośrednia produkcji wiśni z powierzchni 4 ha [zł]: 411 480,00 lub poprawnie obliczona różnica wartości produkcji i kosztów bezpośrednich

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt produkcji wiśni.

    Wartość produkcji - koszty bezpośrednie: 500 000,00 - 88 520,00 = 411 480,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  23. Krok 23: Koszty ogółem

    Kryteria:

    R.4.6 Razem koszty ogółem produkcji wiśni z powierzchni 4 ha [zł]: 148 520,00 lub prawidłowo wyliczona suma kosztów bezpośrednich i pośrednich

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt produkcji wiśni.

    Koszty bezpośrednie + pośrednie: 88 520,00 + 60 000,00 = 148 520,00 zł.

    Dokument po tym kroku

  24. Krok 24: Dochód bez dopłat

    Kryteria:

    R.4.7 Dochód z działalności bez dopłat produkcji wiśni z powierzchni 4 ha [zł]: 351 480,00 lub prawidłowo obliczona różnica wartości produkcji i kosztów ogółem

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    Oblicz koszt produkcji wiśni.

    Wartość produkcji - koszty ogółem: 500 000,00 - 148 520,00 = 351 480,00 zł.

    Dokument po tym kroku

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.