Przejdź do głównej treści
PGF.04-01-26.01-SGStyczeń 2026 · 35 kroków · ok. 90 min · 47 kryteriów z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Ulotka do druku cyfrowego

Arkusz PGF.04-01-26.01-SG: do drukowania cyfrowego trzeba przygotować dwustronną ulotkę „OWOCE SUSZONE” firmy JUICY FRUITS. Na egzaminie powstają: wektorowe logo 60 × 58 mm (sygnet z sześciu elementów i napis), bitmapy w TIFF, CMYK i 300 ppi (cztery kwadratowe zdjęcia 55 × 55 mm, foto_5 z usuniętym tłem i rozjaśnione szare tło tło_1 z warstwą dopasowania), ulotka 140 × 200 mm netto ze spadami 2 mm jako plik otwarty z warstwami i PDF oraz impozycja obu stron na arkuszu SRA3. Materiały są w archiwum PGF.04-01-26.01-SG-materiały.7z (hasło z arkusza: Soczek123): foto_1.jpg … foto_5.jpg, tło_1.jpg i tekst.docx - znajdziesz je w załączniku arkusza. Krój Montserrat (ExtraBold, Black, Bold, Regular) musi być zainstalowany na stanowisku.

Arkusz podaje jako przykłady pakiet Adobe i CorelDRAW. To rozwiązanie zostało wykonane naprawdę w darmowych programach w maszynie wirtualnej z Windows: GIMP 3.2.6 (bitmapy, eksport TIFF w CMYK, plik XCF z warstwą dopasowania) i Scribus 1.6.6 (logo, skład ulotki, PDF/X-4, impozycja). Zrzuty ekranu pochodzą z tej maszyny - na stanowisku egzaminacyjnym okna mogą wyglądać inaczej, ale każdy parametr z klucza jest podany wprost w krokach.

⚠️ Zastrzeżenie: arkusz każe zapisać kopie logo_kopia i ulotka_kopia „dla pakietu Adobe w wersji CS6 lub dla programu CorelDRAW w wersji 17.0”. Scribus tych formatów nie zapisuje - kopia logo to logo_kopia.eps (EPS otwiera każdy program wektorowy, także Illustrator CS6 i CorelDRAW 17), a kopia ulotki to plik Scribusa ulotka_kopia.sla. Klucz nie ma kryterium za kopie. Na egzaminie pracuj w programie, który jest na stanowisku.

Folder z rezultatami nazywasz na egzaminie swoim numerem PESEL - tu nazywa się PESEL. Klucz ma 47 kryteriów w pięciu rezultatach (1 kryterium = 1 punkt); do zdania części praktycznej potrzeba 75%, czyli 36 punktów.

  1. Etap 1: Przygotowanie

    Krok 1 · po tym etapie masz 0 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Materiały i kroje pisma

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Na podstawie informacji zawartych w arkuszu egzaminacyjnym oraz plików z folderu PGF.04-01-26.01-SG-materiały umieszczonego na pulpicie komputera przygotuj ulotkę do drukowania cyfrowego. Hasło do folderu to Soczek123

    Rozpakuj archiwum z materiałami (hasło Soczek123) i utwórz na pulpicie folder PESEL - wszystkie rezultaty zapisujesz tylko w nim. Sprawdź w Scribusie (Plik → Ustawienia → Czcionki), że są dostępne cztery odmiany kroju Montserrat: ExtraBold (logo), Black (tytuły), Bold (podtytuły i inicjał) i Regular (dane teleadresowe i tekst). Kroje instalowane po uruchomieniu programu pojawią się dopiero po jego ponownym starcie.

    Tekst z tekst.docx (pięć akapitów) wstawisz do Scribusa przez Plik → Importuj → Wczytaj tekst - przy imporcie z Worda zaznacz Importuj tylko tekst, żeby nie przenosić stylów, które potem trzeba usuwać. Dokument ma już twarde spacje po pojedynczych literach („z dodatkiem”, „i przeciwutleniaczy”) - przydadzą się przy sierotach.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 1
  2. Etap 2: Logo

    Kroki 2-8 · po tym etapie masz 10 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 2: Logo: dokument 60 × 58 mm i kolory CMYK

    Kryteria:

    R.1.1 Logo ma wymiar 60 mm x 58 mm

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    logo wypełnia całą powierzchnię obszaru roboczego (60 × 58 mm)

    W Scribusie Plik → Nowy: rozmiar 60 × 58 mm, jednostki milimetry, marginesy i spady 0 - strona dokumentu jest całym logo. Edycja → Kolory i wypełnienia → Nowy: model CMYK, kolor C0 M30 Y100 K0 (pomarańczowo-żółty) i C0 M90 Y100 K0 (czerwono-pomarańczowy). Kolorów RGB w logo nie używaj - klucz sprawdza wartości CMYK napisów i elementów sygnetu.

    Rozkład elementów: sygnet (półkole) zajmuje górne 30 mm na całej szerokości 60 mm, pod nim napis JUICY, a na dole napis FRUITS na całą szerokość, z dolną krawędzią liter na krawędzi obszaru.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 2
  3. Krok 3: Sygnet: pierścień z dwóch połówek

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    projekt przygotuj zgodnie ze szkicem konstrukcji znaku graficznego umieszczonym na rysunku 1

    Pierścień to półkole o promieniu zewnętrznym 30 mm i wewnętrznym 27 mm (grubość 3 mm), ze środkiem na dolnej krawędzi sygnetu (30, 30 mm). Narysuj go jako dwie osobne ćwiartki pierścienia - lewą i prawą - stykające się na górze, w osi logo: każda to łuk zewnętrzny, krótki odcinek i łuk wewnętrzny z powrotem.

    W Scribusie najwygodniej: koło 60 × 60 mm, koło 54 × 54 mm z tym samym środkiem, Obiekt → Ścieżka → Różnica, a potem przecięcie z prostokątem lewej i prawej ćwiartki. Można też narysować kształty w programie wektorowym i wstawić je jako SVG (Plik → Importuj → Importuj grafikę wektorową), a następnie rozgrupować - elementy pozostają ścieżkami, nie bitmapą.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 2.

  4. Krok 4: Sygnet: cztery cząstki z odstępami

    Kryteria:

    R.1.7 Sygnet logo złożony z 6 elementów na przezroczystym tle

    ok. 5 min
    Polecenie z arkusza

    projekt przygotuj zgodnie ze szkicem konstrukcji znaku graficznego umieszczonym na rysunku 1

    Wewnątrz pierścienia, z 3 mm odstępu, leży półkole o promieniu 24 mm (szerokość 48 mm). Tnie je w promieniach pod kątem 45°, 90° i 135° trzy szczeliny szerokości 1,5 mm - powstają cztery cząstki jak plasterki owocu: prawa dolna, prawa górna, lewa górna i lewa dolna. Dolne cząstki stoją na podstawie półkola.

    Razem z dwiema połówkami pierścienia sygnet ma 6 osobnych elementów - każdy to oddzielny obiekt (nie grupa w jednym kształcie), więc egzaminator policzy je w pliku otwartym. Gotowy sygnet zajmuje 0,0-60,0 mm w poziomie i 0,0-30,0 mm w pionie, a pod nim nie ma żadnego prostokąta tła - logo ma przezroczyste tło.

    Typowe błędy

    Biały prostokąt pod logo (np. pozostałość tła dokumentu z programu graficznego) odbiera przezroczystość - na ulotce logo leży na szarym tle i białe pole od razu widać.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 2.

  5. Krok 5: Sygnet: wypełnienia i brak obrysu

    Kryteria: , ,

    R.1.8 Elementy po lewej stronie sygnetu wypełnione zgodnie ze szkicem CMYK (0, 30, 100, 0)

    R.1.9 Elementy po prawej stronie sygnetu wypełnione zgodnie ze szkicem CMYK (0, 90, 100, 0)

    R.1.10 Elementy logo nie posiadają obrysu

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    projekt przygotuj zgodnie ze szkicem konstrukcji znaku graficznego umieszczonym na rysunku 1

    Zaznacz trzy elementy po lewej stronie osi (lewą połowę pierścienia i dwie lewe cząstki) i w Właściwościach → Kolory ustaw wypełnienie C0 M30 Y100 K0. Trzy elementy po prawej (prawą połowę pierścienia i dwie prawe cząstki) - C0 M90 Y100 K0. Dla wszystkich sześciu w karcie Linia ustaw kolor Brak i grubość 0 - obrys, nawet cienki, zmieniłby wymiary elementów i odstępy szczelin.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 2.

  6. Krok 6: Napis JUICY: Montserrat ExtraBold, szerokość 48 mm

    Kryteria: , , ,

    R.1.2 Umieszczony tekst JUICY FRUITS zapisany fontem Montserrat ExtraBold

    R.1.3 Tekst JUICY FRUITS zapisany wersalikami

    R.1.4 Tekst JUICY ma szerokość 48 mm

    R.1.5 Tekst JUICY w kolorystyce CMYK (0, 90, 100, 0)

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    projekt przygotuj zgodnie ze szkicem konstrukcji znaku graficznego umieszczonym na rysunku 1

    Narzędziem Ramka tekstowa wpisz wersalikami JUICY: krój Montserrat ExtraBold, kolor C0 M90 Y100 K0, wyrównanie do środka. Szerokość napisu na szkicu to 48 mm - tyle, ile półkole cząstek. Przy ExtraBold daje to stopień ok. 43 pt; dobieraj stopień, sprawdzając szerokość liter, a nie ramki (ramka jest zwykle szersza od napisu). Dolna krawędź liter leży 14 mm pod sygnetem, na 44 mm.

    Kontrola na gotowym PDF: litery JUICY zajmują 6,1-53,8 mm w poziomie (47,7 mm) i 33,0-44,0 mm w pionie, wyśrodkowane na osi 30 mm.

    Typowe błędy

    Rozciągnięcie napisu (skalowanie poziome) zamiast zmiany stopnia zniekształca krój - egzaminator widzi w pliku otwartym skalę inną niż 100%.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 2.

  7. Krok 7: Napis FRUITS: na całą szerokość logo

    Kryteria:

    R.1.6 Tekst FRUITS w kolorystyce CMYK (0, 30, 100, 0)

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    projekt przygotuj zgodnie ze szkicem konstrukcji znaku graficznego umieszczonym na rysunku 1

    Drugi napis, FRUITS, też wersalikami i krojem Montserrat ExtraBold, w kolorze C0 M30 Y100 K0. Wypełnia całą szerokość 60 mm (stopień ok. 46 pt), a dolna krawędź liter leży na dolnej krawędzi logo (58 mm) - zgodnie z wymaganiem, że logo wypełnia cały obszar roboczy. Litery zajmują 0,1-59,9 mm w poziomie i 46,2-58,0 mm w pionie.

    Ramka tekstowa może wystawać poza stronę (FRUITS ma szerokość kroku pisma ok. 61,5 mm) - liczy się położenie liter.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 2.

  8. Krok 8: Zapis: logo.sla, logo.pdf i logo_kopia

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    logo zapisz pod nazwą logo: w formacie PDF, w pliku otwartym używanej aplikacji; kopię pliku zapisz pod nazwą logo_kopia dla pakietu Adobe w wersji CS6 lub dla programu CorelDRAW w wersji 17.0

    Plik → Zapisz jako C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\logo.sla (plik otwarty). Potem Plik → Eksport → Zapisz jako PDF do C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\logo.pdf: wyjście Drukarka (kolory zostają w CMYK), kroje osadzone, bez znaczników i spadów - strona PDF ma 60 × 58 mm i zawiera wyłącznie obiekty wektorowe. Kopię zapisz przez Plik → Eksport → Zapisz jako EPS jako logo_kopia.eps (patrz zastrzeżenie we wstępie).

    logo.pdf przyda się w ulotce: Scribus wstawia PDF do ramki obrazu jako grafikę wektorową z przezroczystym tłem.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 2.

  9. Etap 3: Bitmapy

    Kroki 9-16 · po tym etapie masz 20 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 9: foto_1 … foto_4: kadr kwadratowy

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj kadrowanie i wszystkie bitmapy przygotuj bez zniekształceń w rozmiarze 55 mm x 55 mm

    Otwórz foto_1.jpg w GIMP-ie. Zdjęcia są poziome (np. foto_1 ma 5571 × 3501 px), a ramka na ulotce jest kwadratowa, więc najpierw kadrujesz, a dopiero potem skalujesz - inaczej obraz zostałby ściśnięty. Narzędzie Kadrowanie (Shift+C) z opcją Stałe: Proporcje 1:1: zaznacz kwadrat na całą wysokość zdjęcia, ze środka kadru, i zatwierdź Enter. Potem Obraz → Skaluj obraz: rozdzielczość 300 ppi, rozmiar 55 × 55 mm (GIMP przeliczy na 650 × 650 px) przy zamkniętym łańcuchu proporcji.

    To samo zrób z foto_2, foto_3 i foto_4. Kontrola: każda gotowa bitmapa pokrywa się z kwadratem wyciętym ze środka oryginału (współczynnik zgodności 0,998-0,995), więc nic nie jest rozciągnięte.

    Typowe błędy

    Skalowanie poziomego zdjęcia wprost do 55 × 55 mm bez kadrowania daje owoce ściśnięte w poziomie - to zniekształcenie, za które przepada kryterium R.2.10.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 9
  10. Krok 10: foto_1 … foto_4: CMYK, 300 ppi, TIFF

    Kryteria: , , ,

    R.2.1 Bitmapa foto_1 : 55 mm x 55 mm, rozdzielczość 300 ppi, tryb kolorów CMYK

    R.2.2 Bitmapa foto_2: 55 mm x 55 mm, rozdzielczość 300 ppi, tryb kolorów CMYK

    R.2.3 Bitmapa foto_3: 55 mm x 55 mm, rozdzielczość 300 ppi, tryb kolorów CMYK

    R.2.4 Bitmapa foto_4: 55 mm x 55 mm, rozdzielczość 300 ppi, tryb kolorów CMYK

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    rozdzielczość 300 ppi; tryb kolorów CMYK; bitmapy zapisz w formacie TIFF

    GIMP pracuje w RGB, a CMYK powstaje przy eksporcie. Obraz → Zarządzanie kolorem → Ustaw profil symulacji - profil drukarski ISO Coated v2 300% (ten sam, którego Scribus użyje w PDF). Potem Plik → Eksportuj jako C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\foto_1.tif: kompresja LZW, zaznaczone Eksportuj w trybie CMYK i Zapisz profil kolorów. Nazwa pliku zostaje taka jak źródłowa.

    Gotowe pliki mają 650 × 650 px przy 300 ppi, czyli 55 × 55 mm, w trybie CMYK. Sprawdzisz to w Scribusie (Właściwości obrazu) albo w Photoshopie - przeglądarka zdjęć Windows wyświetla CMYK po swojemu.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 9.

  11. Krok 11: foto_5: zaznaczenie owoców

    ok. 5 min
    Polecenie z arkusza

    usuń tło z pliku foto_5.jpg - prawidłowa selekcja (płynny przebieg linii konturowej, brak ubytków na krawędziach obiektów oraz pozostałości tła)

    Otwórz foto_5.jpg (śliwka i morela na jasnoszarym tle) i dodaj kanał alfa (Warstwa → Przezroczystość → Dodaj kanał alfa). Tło jest jasne i chłodne, owoce - ciemny fiolet i nasycony pomarańcz, więc dobrze działa Zaznaczanie według koloru (Shift+O) kliknięte w tło z progiem ok. 25, potem Zaznaczenie → Odwróć (Ctrl+I).

    Uważaj na dwie pułapki: refleksy na błyszczącej śliwce mają kolor zbliżony do tła i wypadają z zaznaczenia (dziury w środku owocu), a cień pod owocami jest ciemniejszy od tła i dołącza do zaznaczenia. Dziury wypełnisz Odręcznym zaznaczaniem z Shift, cień odejmiesz z Ctrl. Na zrzucie widać gotowe zaznaczenie obu owoców w całości.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 11
  12. Krok 12: foto_5: maska warstwy, tło usunięte

    Kryteria:

    R.2.8 Bitmapa foto_5 ma usunięte tło, bez widocznych pozostałości tła, sprawdzana linia brzegowa w widoku 100%, oba owoce są w całości

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    usuń tło z pliku foto_5.jpg - prawidłowa selekcja (płynny przebieg linii konturowej, brak ubytków na krawędziach obiektów oraz pozostałości tła)

    Wygładź kontur: Zaznaczenie → Zaokrąglij albo Wtapianie 1-2 px, żeby linia brzegowa była płynna, bez schodków pikseli i ostrych „zadziorów” w miejscach poprawek odręcznych. Warstwa → Maska → Dodaj maskę warstwy → Zaznaczenie - tło znika (szachownica), a maska zostaje do poprawek. Gdy wszystko jest w porządku, Warstwa → Maska → Zastosuj maskę.

    Kontrola w powiększeniu 100% (1): obejdź cały kontur obu owoców. Nie może być jasnej obwódki tła przy krawędzi ani wyciętych fragmentów skórki; obszar między owocami (tam, gdzie się nie stykają) też ma być przezroczysty.

    Typowe błędy

    Egzaminator sprawdza linię brzegową w widoku 100% - jasna obwódka tła wokół ciemnej śliwki i „obgryziony” brzeg moreli to najczęstsze powody utraty punktu.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 12
  13. Krok 13: foto_5: kadr 52,5 × 45 mm z przezroczystością

    Kryteria:

    R.2.9 Bitmapa foto_5 ma wymiar 52,5 mm x 45 mm, rozdzielczość 300 ppi, tryb kolorów CMYK

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj kadrowanie i przygotuj bitmapę bez zniekształceń w rozmiarze 52,5 mm x 45 mm; rozdzielczość 300 ppi; tryb kolorów CMYK; zapisz plik w formacie TIFF z zachowaniem przezroczystości

    Obraz → Przytnij do zawartości obcina przezroczyste tło dookoła owoców. Owoce razem mają proporcje ok. 1,56 : 1, a ramka na ulotce 52,5 × 45 mm (1,17 : 1), więc nie skaluj wprost do tego rozmiaru (owoce zrobiłyby się wyższe). Obraz → Skaluj obraz do szerokości ok. 52 mm przy 300 ppi i zamkniętym łańcuchu, a potem Obraz → Rozmiar płótna 52,5 × 45 mm (620 × 532 px) z owocami przy dolnej krawędzi: nad owocami zostaje 11,43 mm przezroczystego pasa. Na rewersie ten pas leży pod ostatnimi wierszami tekstu - właśnie o to chodzi na szkicu („wykadrowane w taki sposób, by grafika nie przysłaniała tekstu”).

    Eksport jak foto_1: C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\foto_5.tif, LZW, CMYK, z zaznaczonym Zapisz wartości kolorów z przezroczystych pikseli wyłączonym - plik ma kanał alfa (CMYK + przezroczystość), 612 × 393 px zajmują owoce.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 13
  14. Krok 14: tło_1: obrót o 90° zgodnie z ruchem wskazówek zegara

    Kryteria:

    R.2.6 Bitmapa tło_1 jest obrócona o 90 stopni

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    obróć obraz o 90 stopni zgodnie z ruchem wskazówek zegara

    Otwórz tło_1.jpg (deski, 6779 × 4466 px - obraz poziomy) i wybierz Obraz → Przekształć → Obróć o 90° w prawo. Obraz staje się pionowy (4466 × 6779 px) - jak ulotka. Uważaj na kierunek: w prawo to zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Kontrola: gotowe tło pokrywa się z oryginałem obróconym w prawo (zgodność 0,994), a z obróconym w lewo - nie (-0,054).

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 14
  15. Krok 15: tło_1: warstwa dopasowania - bez nasycenia, jaśniej o 50%

    Kryteria:

    R.2.7 Bitmapa tło_1 jest rozjaśniona

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    przeprowadź korekcję tonalną za pomocą warstwy dopasowania: maksymalnie zmniejsz nasycenie obrazu, rozjaśnij obraz o 50%

    W GIMP-ie 3 odpowiednikiem warstwy dopasowania jest filtr nieniszczący: Kolory → Barwa i nasycenie z zaznaczonym Scal filtr wyłączonym. Ustaw Nasycenie -100 (maksymalnie mniej) i Jasność +50. Filtr pojawia się przy warstwie w panelu Warstwy (ikona „fx”) - można go w każdej chwili wyłączyć albo zmienić, a piksele zdjęcia zostają nietknięte. Warstwę nazwij tło_1.

    Efekt: drewno w jasnych szarościach (średnia jasność wzrosła z 212,3 do 233,5 w skali 0-255, nasycenie praktycznie zerowe). Na tak jasnym tle czerwone i pomarańczowe napisy są czytelne.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 15
  16. Krok 16: tło_1: kadr 144 × 204 mm, zapis XCF i TIFF

    Kryteria: ,

    R.2.5 Bitmapa tło_1: 144 mm x 204 mm, rozdzielczość 300 ppi, tryb kolorów CMYK

    R.2.10 Bitmapy foto_1 , foto_2 , foto_3 , foto_4 , foto_5 i tło_1 nie są zniekształcone

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj kadrowanie, bitmapę przygotuj w rozmiarze 144 mm x 204 mm; rozdzielczość 300 ppi; tryb kolorów CMYK; zapisz plik z zachowaniem warstw w formacie aplikacji, w której został wykonany

    Tło obejmuje ulotkę ze spadami: 140 + 2 × 2 = 144 mm na 200 + 2 × 2 = 204 mm. Kadrowanie z proporcjami 144:204 na całą szerokość obrazu, ze środka, potem Obraz → Skaluj obraz do 144 × 204 mm przy 300 ppi (1701 × 2409 px = 144,02 × 203,96 mm). Kolejność ma znaczenie: kadr do proporcji, potem skala - wtedy deski nie są rozciągnięte.

    Zapis: Plik → Zapisz jako C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\tło_1.xcf - format GIMP-a zachowuje warstwę z filtrem nieniszczącym (to jest „plik z zachowaniem warstw w formacie aplikacji”). Do ulotki wyeksportuj dodatkowo C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\tło_1.tif w CMYK (jak foto_1) - przy eksporcie filtr zostaje zastosowany.

    ⚠️ GIMP nie ma trybu obrazu CMYK: plik XCF jest w RGB z profilem symulacji ISO Coated v2, a tryb CMYK ma eksportowany TIFF umieszczony w ulotce. W Photoshopie warstwa dopasowania i tryb CMYK byłyby w jednym pliku PSD.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 15.

  17. Etap 4: Ulotka - awers

    Kroki 17-23 · po tym etapie masz 31 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 17: Dokument ulotki 140 × 200 mm, 2 strony, spady 2 mm, warstwy

    Kryteria: ,

    R.3.1 Wymiar netto awersu ulotki: 140 mm x 200 mm

    R.4.1 Wymiar netto rewersu ulotki: 140 mm x 200 mm

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    W Scribusie Plik → Nowy: 140 × 200 mm, jednostki milimetry, 2 strony pojedyncze (awers i rewers), w karcie Spady wszystkie 2 mm, marginesy 15 mm (wszystkie elementy szkicu trzymają się 15 mm od krawędzi). W Oknach → Warstwy utwórz warstwy (od dołu): Tło, Zdjęcia, Teksty, Logo - plik otwarty ma być „z warstwami”, a podział ułatwia zaznaczanie elementów leżących na dużym tle.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 17
  18. Krok 18: Awers: tło_1 na spady

    Kryteria:

    R.3.2 Tło awersu: 144 mm x 204 mm, wyciągnięte na 2 mm spady z każdej strony

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Na warstwie Tło narysuj Ramkę obrazu od (-2, -2) mm o wymiarach 144 × 204 mm - wychodzi 2 mm poza każdą krawędź strony, na spady - i wstaw do niej tło_1.tif (Ctrl+I). Obraz ma dokładnie 144 × 204 mm przy 300 ppi, więc w Właściwościach → Obraz skala wynosi 100% (Scribus pokazuje rzeczywiste ppi 300).

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 17.

  19. Krok 19: Awers: cztery zdjęcia w kształcie płatków

    Kryteria:

    R.3.4 Umieszczone bitmapy foto_1, foto_2, foto_3, foto_4 w położeniu zgodnym ze szkicem

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    umieść w projekcie ilustracje w rozdzielczości 300 ppi

    Na warstwie Zdjęcia cztery ramki obrazu 55 × 55 mm stykające się w środku układu (70, 103 mm): foto_1 od (15, 48), foto_2 od (70, 48), foto_3 od (15, 103), foto_4 od (70, 103) - górna krawędź 48 mm od góry strony, jak na szkicu. Każda ramka ma trzy narożniki zaokrąglone promieniem 27,5 mm (połowa boku), a narożnik przy środku układu zostaje prosty - razem tworzą „koniczynę”.

    W Scribusie kształt ramki zmienisz w Właściwościach → Kształt → Edytuj kształt: narysuj go raz (np. koło 55 mm połączone z kwadratem 27,5 mm w jednym rogu) albo edytuj węzły ramki. Do ramek wstaw foto_1.tif … foto_4.tif - mają 55 × 55 mm przy 300 ppi, więc skala 100%.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 17.

  20. Krok 20: Awers: OWOCE SUSZONE, Montserrat Black 30 pt

    Kryteria: ,

    R.3.5 Tekst OWOCE SUSZONE: krój Montserrat Black 30 pt, wyśrodkowany, położony zgodnie ze szkicem

    R.3.6 Tekst OWOCE SUSZONE: kolorystyka CMYK (0, 30, 100, 0)

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Na warstwie Teksty ramka tekstowa na całą szerokość strony (0-140 mm) z napisem OWOCE SUSZONE: Montserrat Black 30 pt, kolor C0 M30 Y100 K0, wyrównanie do środka. Górna krawędź liter na ok. 18 mm (strzałka „15 mm” na szkicu wskazuje górę ramki tekstowej). Na gotowym PDF litery zajmują 19,0-120,7 mm w poziomie (środek na 70 mm) i 18,0-25,7 mm w pionie.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 17.

  21. Krok 21: Awers: Zdrowe przekąski dla każdego, Montserrat Bold 14 pt

    Kryteria: ,

    R.3.7 Tekst Zdrowe przekąski dla każdego: krój Montserrat Bold 14 pt, wyśrodkowany, położony zgodnie ze szkicem

    R.3.8 Tekst Zdrowe przekąski dla każdego: kolorystyka CMYK (0, 90, 100, 0)

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Pod tytułem druga ramka na całą szerokość: Zdrowe przekąski dla każdego, Montserrat Bold 14 pt, kolor C0 M90 Y100 K0, wyśrodkowany. Wymiar „30 mm” na szkicu kończy się na górze podtytułu: litery zajmują 30,3-35,3 mm w pionie i 30,7-109,1 mm w poziomie.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 17.

  22. Krok 22: Awers: logo 15 mm od lewej i dolnej krawędzi

    Kryteria:

    R.3.3 Awers ulotki posiada logo umieszczone w odległości 15 mm od lewej i dolnej krawędzi z zachowaniem przezroczystości

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Na warstwie Logo ramka obrazu 18 × 17,4 mm (logo 60 × 58 mm w skali 30%) od (15; 167,6) mm - lewa krawędź 15 mm od lewej krawędzi strony, dolna 15 mm od dolnej (200 - 15 - 17,4 = 167,6). Wstaw do niej logo.pdf i włącz Dopasuj obraz do ramki z zachowaniem proporcji. PDF z logo nie ma tła, więc przez szczeliny sygnetu widać deski - przezroczystość jest zachowana.

    Typowe błędy

    Logo wyeksportowane do JPG albo PNG na białym tle daje biały prostokąt na szarym tle ulotki.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 17.

  23. Krok 23: Awers: dane teleadresowe 10/14 pt

    Kryteria: ,

    R.3.9 Dane teleadresowe: krój Montserrat Regular 10/14 pt, wyrównanie do lewej, położone zgodnie ze szkicem

    R.3.10 Dane teleadresowe: kolorystyka CMYK (0, 90, 100, 0)

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Ramka tekstowa 9,5 mm za logo (x = 15 + 18 + 9,5 = 42,5 mm) z trzema wierszami:

    www.juicyfruits.com [email protected] +48 605 000 233

    Krój Montserrat Regular 10 pt, interlinia 14 pt (Właściwości → Tekst → Odstępy, tryb Stała interlinia), wyrównanie do lewej, kolor C0 M90 Y100 K0. Ostatni wiersz stoi na linii dolnej krawędzi logo (185 mm): na PDF tekst zajmuje 42,6-85,9 mm w poziomie i 172,5-185,0 mm w pionie.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 17.

  24. Etap 5: Ulotka - rewers

    Kroki 24-30 · po tym etapie masz 39 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 24: Rewers: tło_1 na spady

    Kryteria:

    R.4.2 Tło rewersu: 144 mm x 204 mm, wyciągnięte na 2 mm spady z każdej strony

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Przejdź na stronę 2. Na warstwie Tło taka sama ramka jak na awersie: od (-2, -2) mm, 144 × 204 mm, z tło_1.tif w skali 100%. Najprościej skopiować ramkę z awersu (Ctrl+C, Ctrl+V na stronie 2) i wpisać we Właściwościach położenie X -2, Y -2.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 24
  25. Krok 25: Rewers: OWOCE SUSZONE i Źródło witamin i minerałów

    Kryteria: ,

    R.4.8 Tekst OWOCE SUSZONE: krój Montserrat Black 30 pt, wyśrodkowany, położony zgodnie ze szkicem

    R.4.9 Tekst Źródło witamin i minerałów: krój Montserrat Bold 14 pt, wyśrodkowany, położony zgodnie ze szkicem

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Skopiuj obie ramki tytułu z awersu na stronę 2 i zmień tekst podtytułu na Źródło witamin i minerałów. Style zostają: Montserrat Black 30 pt C0 M30 Y100 K0 i Montserrat Bold 14 pt C0 M90 Y100 K0, oba wyśrodkowane. Litery tytułu zajmują 18,0-25,7 mm w pionie, a podtytułu (z kreską nad „Ź”) 29,8-34,2 mm.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 24.

  26. Krok 26: Rewers: tekst z tekst.docx w dwóch łamach

    Kryteria:

    R.4.4 Tekst z pliku tekst umieszczony w dwóch łamach i położeniu zgodnym ze szkicem

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    umieść tekst z pliku tekst.docx znajdującego się w folderze PGF.04-01-26.01-SG-materiały umieszczonym na pulpicie komputera

    Dwie ramki tekstowe szerokości 52,5 mm z odstępem 5 mm, od 42 mm od góry strony (wymiar „42 mm” na szkicu): lewa od (15, 42) do dolnego marginesu 185 mm, prawa od (72,5; 42). Połącz je narzędziem Połącz ramki tekstowe (strzałka z lewej do prawej) i do lewej wczytaj tekst.docx - tekst przelewa się do drugiego łamu.

    ⚠️ Sprzeczność w arkuszu: na szkicu prawy łam kończy się na 155 mm, na górze foto_5, ale pięć akapitów przy wymaganym 9/12 pt i odstępach jednowierszowych nie mieści się w 143 + 113 mm (zostaje ok. 3 wierszy nadmiaru, nawet z dzieleniem wyrazów). Prawy łam ma więc 124,0 mm wysokości - do 166,0 mm: ostatnie wiersze leżą nad przezroczystym górnym pasem foto_5, a owoce zaczynają się dopiero na 166,4 mm. Taki układ podpowiada sam szkic („foto_5 wykadrowane w taki sposób, by grafika nie przysłaniała tekstu”). Lewy łam ma 30 wierszy, prawy 28; ostatni kończy się na 165,6 mm.

    Typowe błędy

    Tekst ucięty na końcu prawego łamu (czerwony znacznik przepełnienia w Scribusie) to niepełny tekst z pliku - zawsze sprawdź, czy ostatnie zdanie „(…cukier nie został do nich dodany).” jest widoczne.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 24.

  27. Krok 27: Rewers: styl tekstu Montserrat Regular 9/12 pt

    Kryteria:

    R.4.5 Tekst z pliku tekst złożony jest fontem Montserrat Regular 9/12 pt, z wyrównaniem do lewej strony

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    umieść tekst z pliku tekst.docx znajdującego się w folderze PGF.04-01-26.01-SG-materiały umieszczonym na pulpicie komputera

    Utwórz styl akapitu (Edycja → Style → Nowy → Styl akapitu): Montserrat Regular 9 pt, interlinia 12 pt (stała), wyrównanie do lewej, odstęp po akapicie 12 pt - czyli jeden pusty wiersz między akapitami („odstępy jednowierszowe” na szkicu). Przypisz styl całemu tekstowi w obu łamach.

    Włącz dzielenie wyrazów (Dodatki → Dziel wyrazy w tekście, język polski) - przy wąskim łamie z wyrównaniem do lewej prawa krawędź jest wtedy spokojniejsza, a tekst zajmuje mniej wierszy.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 24.

  28. Krok 28: Rewers: inicjał wpuszczony na cztery wiersze

    Kryteria:

    R.4.7 Pierwsza litera tekstu z pliku tekst ma inicjał wpuszczony na cztery wiersze

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    umieść tekst z pliku tekst.docx znajdującego się w folderze PGF.04-01-26.01-SG-materiały umieszczonym na pulpicie komputera

    Dla pierwszego akapitu utwórz drugi styl (kopia poprzedniego) z zaznaczonym Inicjały i Liczba wierszy: 4 - litera „S” zajmuje wysokość czterech wierszy, a cztery pierwsze wiersze odsuwają się w prawo. Samą literę zaznacz i nadaj jej krój Montserrat Bold w kolorze C0 M90 Y100 K0 (opis na szkicu: „Montserrat Bold, CMYK (0, 90, 100, 0)”). Pozostałe akapity zostają bez inicjału.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 24.

  29. Krok 29: Rewers: bez sierot, bękartów i szewców

    Kryteria:

    R.4.6 Tekst z pliku tekst nie posiada sierot, bękartów

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    umieść tekst z pliku tekst.docx znajdującego się w folderze PGF.04-01-26.01-SG-materiały umieszczonym na pulpicie komputera

    Sprawdź tekst wiersz po wierszu:

    • sieroty - pojedyncza litera (a, i, o, u, w, z) na końcu wiersza: łącz ją z następnym wyrazem twardą spacją (Ctrl+Spacja w Scribusie); tekst.docx ma je już w większości miejsc,
    • bękarty - ostatni wiersz akapitu z jednym krótkim wyrazem: tu najkrótsze ostatnie wiersze to „czego głodu.” i „rację organizmu).” - po dwa wyrazy,
    • wdowy i szewcy - pojedynczy wiersz akapitu na początku albo końcu łamu: w stylu akapitu, w ustawieniach kontroli wierszy, ustaw trzymanie razem 2 pierwszych i 2 ostatnich wierszy akapitu.

    W gotowym układzie żaden wiersz nie kończy się jednoliterowym wyrazem, a każdy łam zaczyna i kończy się co najmniej dwoma wierszami tego samego akapitu.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 24.

  30. Krok 30: Rewers: foto_5 przy dolnej krawędzi

    Kryteria:

    R.4.3 Umieszczona bitmapa foto_5 w położeniu zgodnym ze szkicem z zachowaniem przezroczystości

    ok. 1 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj projekt ulotki zgodnie ze szkicami umieszczonymi na rysunku 2 i rysunku 3

    Na warstwie Zdjęcia ramka obrazu 52,5 × 45 mm od (72,5; 155) mm - pod prawym łamem, z dolną krawędzią na dolnej krawędzi strony (200 mm). Wstaw foto_5.tif: Scribus odczytuje kanał alfa z TIFF-a, więc wokół owoców widać deski tła, a nad owocami - ostatnie wiersze tekstu. Warstwa Teksty leży nad Zdjęciami, ale i tak nic się nie nakłada: owoce zaczynają się 11,4 mm poniżej górnej krawędzi ramki.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 24.

  31. Etap 6: Zapis i PDF

    Krok 31 · po tym etapie masz 42 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 31: Zapis ulotka.sla, ulotka_kopia i PDF

    Kryteria: , ,

    R.5.1 Plik PDF z projektem ulotki zawiera dwie strony: awers i rewers o wymiarach 140 mm x 200 mm + spady 2 mm z każdej strony

    R.5.2 Plik PDF z projektem ulotki nie posiada żadnych znaczników drukarskich

    R.5.3 Plik PDF z projektem ulotki tożsamy z plikiem otwartym ulotki

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    wykonany projekt ulotki zapisz pod nazwą ulotka w pliku otwartym i w formacie PDF w jakości drukarskiej CMYK, 300 ppi, spady: 2 mm, bez znaczników drukarskich; awers oraz rewers zapisz w jednym pliku

    Plik → Zapisz jako C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\ulotka.sla i drugi raz C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\ulotka_kopia.sla (patrz zastrzeżenie we wstępie). Potem Plik → Eksport → Zapisz jako PDF do C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\ulotka.pdf:

    • karta Ogólne: zgodność PDF/X-4, obrazy 300 ppi (zmniejszanie do 300 ppi), kompresja bezstratna,
    • karta Kolor: wyjście Drukarka, profil ISO Coated v2 300%,
    • karta Przygotowanie do druku: Użyj ustawień spadów z dokumentu (2 mm), wszystkie znaczniki wyłączone.

    Zrzut pokazuje okno zaraz po otwarciu, z ustawieniami domyślnymi - te pola zmień przed kliknięciem Zapisz. Gotowy PDF ma 2 strony (awers i rewers w jednym pliku) po 144 × 204 mm (netto 140 × 200 mm - TrimBox 2 mm od krawędzi), 6,32 MB, 14 obrazów, bez linii cięcia i bez koloru Registration. PDF powstał z zapisanego pliku otwartego bez żadnych zmian, więc odpowiada mu element po elemencie.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 31
  32. Etap 7: Impozycja

    Kroki 32-34 · po tym etapie masz 47 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 32: Impozycja: SRA3, 4 użytki

    Kryteria: ,

    R.5.4 Impozycja zawiera 4 użytki

    R.5.5 Całkowity format impozycji umożliwia wydruk cyfrowy na formacie SRA3 450 mm x 320 mm

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj ekonomiczną impozycję obu stron ulotki z przeznaczeniem do drukowania cyfrowego na arkuszu formatu SRA3

    Arkusz SRA3 ma 320 × 450 mm. Użytek to ulotka ze spadami 144 × 204 mm. W pionowym arkuszu mieszczą się 2 × 2 = 4 użytki: 2 × 144 + 6 = 294 mm ≤ 320 mm i 2 × 204 + 6 = 414 mm ≤ 450 mm (6 mm wycinki między spadami). Arkusz poziomy (450 × 320 mm) też mieści tylko 4 (obrócone 204 × 144 mm), a pięciu nie da się ułożyć w żadnym układzie - to impozycja ekonomiczna.

    W Scribusie nowy dokument 320 × 450 mm, 2 strony, bez spadów. Wstaw 4 ramki obrazu 144 × 204 mm od (13, 18), (163, 18), (13, 228) i (163, 228) mm - z marginesami 13-18 mm na linie cięcia - każda z plikiem ulotka.pdf (strona 1 PDF-u = awers), w skali 100%.

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 32
  33. Krok 33: Impozycja: awers i rewers

    Kryteria:

    R.5.6 Impozycja zawiera obie strony ulotki

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    wykonaj ekonomiczną impozycję obu stron ulotki z przeznaczeniem do drukowania cyfrowego na arkuszu formatu SRA3

    Na stronie 2 dokumentu wstaw te same 4 ramki z drugą stroną ulotka.pdf (rewers) - w Scribusie pole Strona w ustawieniach obrazu z PDF. Strona 1 arkusza to awersy, strona 2 - rewersy na tych samych pozycjach: przy druku dwustronnym z obrotem przez dłuższy bok rewers każdego użytku trafia pod jego awers, bo wszystkie cztery użytki są takie same.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 32.

  34. Krok 34: Impozycja: linie cięcia, spady i wycinka

    Kryteria: ,

    R.5.7 Impozycja zawiera 2 mm spady i wycinkę

    R.5.8 Impozycja posiada wyłącznie znaki cięcia

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    na impozycji uwzględnij wyłącznie linie cięcia; plik impozycji zapisz jako impozycja w formacie PDF

    Linie cięcia rysuj na marginesach arkusza, na przedłużeniu krawędzi netto każdego użytku (2 mm od krawędzi ramki): pionowe na 15, 155, 165 i 305 mm, poziome na 20, 220, 230 i 430 mm. Kreski 8 mm, odsunięte 3 mm od spadu, grubość 0,25 pt, kolor Registration. Między użytkami zostaje pas 2 + 6 + 2 = 10 mm (spady i wycinka) - nie ma tam żadnych kresek, żeby nie zostały na gotowych ulotkach.

    Arkusz wymaga wyłącznie linii cięcia: bez paserów, pasków koloru i informacji o pliku (to druk cyfrowy). Eksport: Plik → Eksport → Zapisz jako PDF do C:\Users\Administrator\Desktop\PESEL\impozycja.pdf (PDF/X-4, wyjście Drukarka, znaczniki w oknie eksportu wyłączone - linie są narysowane w dokumencie). Plik ma 2 strony 320 × 450 mm z 4 użytkami na każdej, 11,85 MB.

    Podgląd strony bez zmian - taki jak po kroku 32.

  35. Etap 8: Oddanie pracy

    Krok 35 · po tym etapie masz 47 z 47 kryteriów (pkt)

    Krok 35: Folder PESEL i płyta

    ok. 5 min
    Polecenie z arkusza

    Rezultaty pracy zapisz na pulpicie komputera w folderze opisanym Twoim numerem PESEL

    W folderze PESEL muszą być: logo.sla, logo.pdf i logo_kopia.eps, bitmapy foto_1.tif … foto_5.tif i tło_1.tif oraz tło_1.xcf (z warstwą dopasowania), ulotka.sla, ulotka_kopia.sla, ulotka.pdf i impozycja.pdf. Otwórz każdy plik przed zapisem na płytę. Plik otwarty ulotki i oba PDF-y wymagają bitmap i logo z tego samego folderu - nie zostawiaj ich na pulpicie poza nim.

    Na wskazanym stanowisku otwórz z płyty każdy plik; jeśli coś się nie otwiera, możesz zapisać płytę jeszcze raz. Sprawdzoną płytę opisz numerem PESEL i zostaw z arkuszem na stanowisku. (Plik impozycji w pobieranym archiwum ma 6,32 MB - to ten sam PDF z usuniętymi zdublowanymi obiektami, wygląda identycznie.)

    Podgląd strony po tym kroku
    Podgląd strony po kroku 35

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.