Drukarnia ma wykonać 2 000 kalendarzyków biurowych typu piramidka: użytek 140 × 395 mm przed sklejeniem, druk 1 + 0 farbą PANTONE 7504 C, 4 bigi, klejenie w główce (ręcznie, klejem CR), karton jednostronnie powlekany 280 g/m² w arkuszach B2 (700 × 500 mm). Do dyspozycji jest jednokolorowa maszyna offsetowa B2 i półformatowe maszyny introligatorskie; bigowanie pojedynczym użytkiem, naddatek 3% na druk i 2% na introligatornię, pakowanie po 50 szt. Do przygotowania są trzy dokumenty: schemat blokowy procesu, makieta impozycyjna i karta technologiczna.
Model „d”, czyli dokumentacja na papierze. Zdający rysuje schemat i makietę na czystych stronach arkusza i wypełnia ręcznie wydrukowane karty. W podglądzie karty są odtworzone na stronie: nadruk formularza jest czarny, wpisy zdającego granatowe i odręczne, a to, co dochodzi w bieżącym kroku, jest podświetlone na żółto. Szkice (schemat, makieta) narysowano tak, jak rysuje się je ołówkiem i linijką - makieta jest w skali.
Trzy etapy produkcji. Każda operacja trafia do jednego z etapów: prepress (przygotowanie do druku: kontrola pliku, impozycja, wydruk próbny, formy drukowe), press (narządzanie maszyny i drukowanie nakładu) i postpress (obróbka wykończeniowa i introligatorska, liczenie, pakowanie). Z tego podziału korzystają wszystkie trzy dokumenty: schemat, karta technologiczna i karta kalkulacji.
Rachunek, na którym opiera się całe zadanie. Użytek ze spadami (3 mm z każdej strony) ma 146 × 401 mm. Na arkuszu B2 stawiam 4 użytki pionowo obok siebie: 4 × 146 = 584 mm wzdłuż 700 mm, 401 mm wzdłuż 500 mm - zostaje miejsce na łapki, pasek kontrolny i punktury. Ułożone poziomo zmieściłyby się tylko trzy. 2 000 : 4 = 500 arkuszy netto, do druku 500 × 1,05 = 525, do introligatorni 500 × 1,02 = 510. Masa: 525 × 0,7 m × 0,5 m × 0,28 kg/m² = 51,45 kg. Jeden kolor na jednej stronie to 1 forma. Położenie bigów wynika ze szkicu pomocniczego: od pola klejenia 15 mm, 160 mm, 30 mm i 30 mm, czyli 160, 190, 220 i 380 mm od drugiego końca użytku.
Dane i wiedza ogólna. Formaty, nakład, naddatki, ceny i wyposażenie pochodzą z arkusza CKE. Każda liczba (użytki na arkuszu, arkusze netto i z naddatkiem, masa papieru, koszty) jest w skrypcie policzona z danych arkusza i porównana z kluczem oceniania. Nazwy operacji, maszyn i elementów makiety (punktury, pasery, pasek kontrolny, łapki) to terminologia poligraficzna, czyli wiedza ogólna - klucz dopuszcza inne sformułowania merytorycznie poprawne. To jedno z możliwych rozwiązań.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 30 kryteriów w 3 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 23 punkty (75% z 30 zaokrąglone w górę) - można stracić 7 kryteriów i nadal zdać. Schemat blokowy daje punkty za każdą operację z osobna, więc pominięta operacja to jeden punkt, a nie cały rezultat. W kartach liczba arkuszy przenosi się dalej (masa papieru, koszt podłoża), więc błąd w liczbie użytków na arkuszu potrafi kosztować kilka punktów naraz.
Kroki 1-10 · po tym etapie masz 10 z 30 kryteriów (pkt)
Opracuj Schemat blokowy procesu wykonania kalendarzyka przedstawionego na Rysunku 1. Kalendarzyk biurowy typu piramidka. Uwzględnij w kolejności wykonywania poszczególne operacje procesu technologicznego z podziałem na etapy produkcji.
Stronę dzielę na trzy ramki: PREPRESS, PRESS, POSTPRESS (R.1.1), a operacje wpisuję w kolejności wykonywania.
Lista operacji bez podziału na etapy - punkt R.1.1 przepada.
plik PDF (kalendarzyk.pdf) w jakości do druku dostarczył klient
Po sprawdzeniu pliku robię impozycję - 4 użytki na arkuszu B2, jak na makiecie (R.1.2).
zaplanuj wydruk próbny
Wydruk próbny do akceptacji klienta - założenia wymieniają go wprost (R.1.3).
zaplanuj naświetlarkę CtP
Jeden kolor na jednej stronie: 1 forma, naświetlona w technologii CtP (R.1.4).
wykorzystaj 1-kolorową maszynę offsetową o maksymalnym formacie zadruku B2 oraz półformatowe maszyny i urządzenia introligatorskie
Narządzanie jednokolorowej maszyny B2: forma, farba PANTONE 7504 C, format kartonu, pasowanie (R.1.5).
kolorystyka: 1 + 0 (PANTONE 7504 C)
Drukowanie kalendarzyków 1 + 0 (R.1.6), a w trakcie kontrola wizualna i densytometryczna odbitek (bez osobnego kryterium w tym kluczu).
zaplanuj proces bigowania pojedynczym użytkiem
Bigowanie ma iść pojedynczym użytkiem, więc najpierw krajarka jednonożowa tnie arkusz na pojedyncze użytki 140 × 395 mm (R.1.7). Półformatowa bigówka i tak nie przyjęłaby arkusza B2.
4 bigi
Bigowanie (nagniatanie) każdego użytku w czterech miejscach ze szkicu (R.1.8). Karton 280 g/m² bez bigów pękałby na zgięciach.
zaplanuj ręczne klejenie kalendarzyka klejem CR
Zgięty po bigach użytek tworzy trójkąt, a pas 15 mm skleja się z drugim końcem - ręczne klejenie klejem CR w główce (R.1.9).
pakowane w papier pakowy po 50 szt.
Liczenie i pakowanie po 50 szt. w papier pakowy (R.1.10).
Kroki 11-20 · po tym etapie masz 20 z 30 kryteriów (pkt)
format arkusza
Rysuję arkusz w skali z wymiarami 700 × 500 mm (R.2.1).
miejsce na łapki maszyny drukującej
Pas przy dłuższej krawędzi wchodzącej do maszyny zostaje bez druku - trzymają za niego łapki. Przyjmuję 12 mm (typowo 8-12 mm, wiedza ogólna), zakreskowany (R.2.10).
rozmieszczenie użytków na arkuszu
Użytki ze spadami (146 × 401 mm) stawiam pionowo obok siebie: 4 użytki (R.2.2). Ułożone poziomo (401 mm wzdłuż 700 mm) dałyby tylko 3 - jeden w rzędzie, trzy rzędy po 146 mm.
format użytków
Na pierwszym użytku wymiaruję format netto 140 × 395 mm (R.2.3).
spady
Linią przerywaną wokół każdego użytku zaznaczam spady 3 mm (arkusz ich wymaga, ale nie podaje wartości; 3 mm to typowa wartość - wiedza ogólna) - R.2.9.
punktury formatowe
Punktury formatowe (znaki krojenia) - kreski poza blokiem użytków na przedłużeniu krawędzi formatu netto: według nich krajacz tnie arkusz na pojedyncze użytki (R.2.5).
linie i punktury bigowania
Na każdym użytku rysuję linie bigowania (kreska-kropka, żeby nie myliły się z linią cięcia) w odległościach ze szkicu pomocniczego: 160, 190, 220 i 380 mm od górnej krawędzi formatu netto (R.2.7).
Bigi zmierzone od złej krawędzi - pas 15 mm na klejenie musi wypaść na końcu użytku, a nie po 15 mm od pierwszego bigu.
linie i punktury bigowania
Punktury bigowania - krótkie znaki w marginesach arkusza na wysokości każdego bigu, inne niż punktury krojenia (z kreską poprzeczną). Służą do ustawienia ograniczników bigówki (R.2.8).
znaki pasowania kolorów (pasery)
Pasery w wolnych marginesach po bokach i pod blokiem użytków (R.2.4). Przy druku jednym kolorem nie pasuje się farb między sobą, ale pasery i tak pokazują położenie druku na arkuszu - klucz ich wymaga.
pasek kontrolny do oceny procesu drukowania
Wzdłuż górnej krawędzi (przeciwnej do łapek) pasek kontrolny z polami PANTONE 7504 C - apla i rastry do pomiaru densytometrem (R.2.6).
Kroki 21-29 · po tym etapie masz 30 z 30 kryteriów (pkt)
nakład: 2 000 szt.
Technika druku offsetowa (R.3.1), nakład 2 000 szt. (R.3.2), format użytku przed sklejeniem i materiały klienta - plik PDF.
Wypełnij Kartę technologiczną zgodnie z podanymi parametrami technologicznymi kalendarzyka i zaleceniami produkcyjnymi.
W maszynach prepressu: komputer z oprogramowaniem do kontroli plików PDF i impozycji (R.3.3) i urządzenie do wydruków próbnych.
zaplanuj naświetlarkę CtP
Dopisuję naświetlarkę CtP, a w rubryce „Technologia przygotowania” - CtP; klucz daje punkt za oba wpisy razem (R.3.4). Materiały: plik PDF, papier do proofa, płyta CtP.
kolorystyka: 1 + 0 (PANTONE 7504 C)
1 forma - jeden kolor, jedna strona (R.3.5); rodzaj - płyta offsetowa CtP.
wykorzystaj karton zakupiony w formacie B2 (700 × 500 mm)
Podłoże: karton jednostronnie powlekany B2, 280 g/m². Maszyna: offsetowa 1-kolorowa B2 (R.3.7). Farba PANTONE 7504 C, kolory 1 + 0, przyrządy - densytometr i lupa (pola bez osobnych kryteriów).
załóż 3% naddatku technologicznego na procesy drukowania i 2% naddatku technologicznego na procesy introligatorskie
Netto: 2 000 : 4 = 500. Do druku z oboma naddatkami: 500 × 1,05 = 525. Masa: 525 × 0,7 m × 0,5 m × 0,28 kg/m² = 51,45 kg (R.3.6 - trzy wpisy za jeden punkt, tolerancja masy ±1 kg).
Do druku tylko z naddatkiem 3% (515) - naddatek introligatorski też trzeba wydrukować.
zaplanuj ręczne klejenie kalendarzyka klejem CR
Materiały postpressu: klej CR i papier pakowy (R.3.8).
wykorzystaj 1-kolorową maszynę offsetową o maksymalnym formacie zadruku B2 oraz półformatowe maszyny i urządzenia introligatorskie
Krajarka jednonożowa i bigówka półformatowa (R.3.9); klejenie jest ręczne, więc nie ma do niego maszyny.
załóż 3% naddatku technologicznego na procesy drukowania i 2% naddatku technologicznego na procesy introligatorskie
500 × 1,02 = 510 arkuszy (R.3.10). Pakowanie: 2 000 : 50 = 40 paczek po 50 szt. w papier pakowy; przyrząd - przymiar liniowy (bez kryteriów).
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.