Rozwiązanie krok po kroku: Przegląd ciągnika i przyczepy

Ciągnik stoi na równym podłożu, silnik jest wyłączony i zimny - korka chłodnicy ani zbiornika wyrównawczego nie odkręca się na gorącym silniku (płyn pod ciśnieniem może oparzyć). Poziom odczytuje się na zbiorniku wyrównawczym między znakami MIN i MAX. Tu poziom jest właściwy - X w kolumnie Stan prawidłowy, kolumna czynności zostaje pusta.

Poziom oleju sprawdza się bagnetem (wskaźnikiem) na wyłączonym silniku, kilka minut po zgaszeniu, gdy olej spłynie do miski. Wskaźnik wyjmuje się, wyciera, wkłada do końca i wyjmuje ponownie - ślad oleju ma leżeć między znakami minimum i maksimum. Na stanowisku poziom jest za niski, więc X w kolumnie Stan nieprawidłowy i wpis czynności: uzupełnić olej do właściwego poziomu (klucz przyjmuje inny zapis o tym samym znaczeniu).

Przy włączonym zapłonie włącza się po kolei światła pozycyjne, mijania, drogowe, stop, kierunkowskazy i światła awaryjne i obchodzi ciągnik dookoła (świateł stop i tylnych najwygodniej szuka się z pomocą drugiej osoby albo w odbiciu od ściany). Nie świeci lewy tylny kierunkowskaz - X w kolumnie Stan nieprawidłowy i wpis: wymienić żarówkę lewego tylnego kierunkowskazu.

Zbiorniczek płynu hamulcowego jest przezroczysty i ma znaki MIN i MAX - poziom odczytuje się bez odkręcania korka (płyn jest higroskopijny, więc zbiorniczka nie otwiera się bez potrzeby). Poziom jest właściwy - X w kolumnie Stan prawidłowy.

Ciśnienie mierzy się manometrem na zimnych oponach, koło po kole, i porównuje z wartością z instrukcji ciągnika dla prac transportowych. W kole przednim ciśnienie jest niewłaściwe, więc w wierszu 5 i w wierszu 6 (koła przednie) jest X w kolumnie Stan nieprawidłowy i wpis: wyregulować ciśnienie powietrza. Wynik dla kół tylnych (wiersz 7) wpisuje się po pomiarze na stanowisku - klucz nie zawiera kryterium dla tego wiersza.

⚠️ Niespójność w arkuszu: tabela ma trzy wiersze o ciśnieniu - wiersz 5 „Ciśnienie w ogumieniu” bez wskazania osi oraz osobne wiersze 6 (koła przednie) i 7 (koła tylne). Klucz CKE nazywa wiersz 5 „Ciśnienie w ogumieniu (koła przednie)” i ocenia tylko jego, a wierszy 6 i 7 nie ocenia wcale. Dlatego usterka koła przedniego jest wpisana zarówno w wierszu 5 (za ten wpis jest punkt), jak i w wierszu 6, który opisuje koła przednie wprost.

Obie wartości odczytuje się z instrukcji obsługi ciągnika leżącej na stanowisku - z tabeli ciśnień dla prac transportowych (do prac polowych ciśnienie bywa niższe). Arkusz nie podaje rozmiaru ogumienia ani modelu ciągnika, a klucz wymaga tylko, by wpis był zgodny z instrukcją, więc w rozwiązaniu w tym miejscu jest opis zamiast liczby. Jednostkę przepisuje się z instrukcji (bar albo kPa).

Sprawdza się zamknięcia burt (zaczepy, zamki, zawleczki), zawiasy, sworznie wywrotu w gniazdach i to, czy skrzynia leży na ramie. Wszystko jest kompletne i działa - X w kolumnie Stan prawidłowy.

Wtyczkę przyczepy ogląda się przed włożeniem do gniazda ciągnika: obudowa, styki, mocowanie przewodów w zaciskach. Na stanowisku wtyczka jest uszkodzona - X w kolumnie Stan nieprawidłowy i wpis: wymienić wtyczkę.

Pneumatyka: przewody i głowice łączące są kompletne, z osłonami i uszczelkami. Hydraulika wywrotu: przewód, szybkozłącze z osłoną, siłownik bez wycieków. Ogumienie przyczepy: manometr na każdym kole, wartość z instrukcji przyczepy (wpisuje się ją pod tabelą - klucz tej pozycji nie ocenia). Wszystkie trzy wiersze - X w kolumnie Stan prawidłowy.

Przyczepa ciągnięta przez ciągnik jedzie po drodze publicznej jako część pojazdu wolnobieżnego, więc z tyłu musi mieć trójkątną tablicę wyróżniającą pojazdy wolnobieżne (do tego kliny pod koła i trójkąt ostrzegawczy według wyposażenia zestawu). Na stanowisku tablicy brak - X w kolumnie Stan nieprawidłowy i wpis: założyć tablicę wyróżniającą pojazd wolnobieżny.

Przed jakąkolwiek obsługą wyłącza się silnik, zaciąga hamulec postojowy i podkłada kliny pod koła - ciągnik nie może się przetoczyć. Poziom oleju sprawdza się tak jak przy przeglądzie: wskaźnik wyjęty, wytarty, włożony do końca, ponownie wyjęty - ślad ma wypaść między minimum a maksimum.

Olej tego samego rodzaju i klasy lepkości co w silniku (zalecany w instrukcji) dolewa się przez otwór wlewowy przez lejek, małymi porcjami, żeby go nie rozlać; ewentualne krople wyciera się czyściwem. Po dolaniu odczekuje się kilka minut, aż olej spłynie do miski, i sprawdza poziom ponownie - dopiero wtedy wiadomo, czy nie przelano. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Do koła przedniego podłącza się końcówkę sprężarki z manometrem (albo pompuje i co chwilę mierzy manometrem) i doprowadza ciśnienie do wartości zalecanej przez producenta ciągnika do prac transportowych - tej samej, którą wpisano pod tabelą 1. Po pompowaniu zakręca się nakrętkę wentyla. Pomiar robi się na zimnej oponie. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Przy wyłączonym zapłonie odkręca się klosz lewej tylnej lampy, wyjmuje przepaloną żarówkę (bagnet: wcisnąć i przekręcić) i zakłada nową tego samego typu (moc i napięcie z cokołu starej żarówki albo z instrukcji ciągnika). Klosz przykręca się z uszczelką, a potem włącza kierunkowskaz i światła awaryjne, żeby sprawdzić działanie. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Starą wtyczkę rozkręca się i przed odłączeniem przewodów zapisuje na kartce przyporządkowanie żył do zacisków - oznaczenia zacisków są wybite przy stykach (31 masa, L i R kierunkowskazy, 54 stop, 58L i 58R pozycyjne). Przewód przeprowadza się przez dławik nowej wtyczki, żyły odizolowuje na kilka milimetrów i dokręca w zaciskach według tego samego schematu, tak by żaden drut nie wystawał poza zacisk. Dławik zaciska przewód, a obudowę skręca się z uszczelką.

Działanie sprawdza się po włożeniu wtyczki do gniazda ciągnika: kolejno pozycyjne lewe i prawe, kierunkowskazy, stop (druga osoba wciska hamulec) - świecić muszą wszystkie światła przyczepy. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Trójkątną tablicę wyróżniającą (czerwona obwódka, pomarańczowe pole) zawiesza się w uchwycie na tylnej ścianie przyczepy, możliwie centralnie i pionowo, tak aby nic jej nie zasłaniało. Tablica na ciągniku nie wystarczy - zasłania ją przyczepa. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Ciągnik cofa się powoli do dyszla przyczepy, aż ucho dyszla znajdzie się w zaczepie (wysokość dyszla ustawia się podporą). Przed łączeniem wyłącza się silnik i zaciąga hamulec postojowy ciągnika - tak samo przy późniejszym rozłączaniu. Sworzeń zaczepu zamyka się i zabezpiecza (zatrzask albo zawleczka), a podporę dyszla podnosi do położenia transportowego.

Po sprzęgnięciu zwalnia się hamulec postojowy przyczepy (korba albo dźwignia na przodzie skrzyni) - przyczepa z zaciągniętym hamulcem ciągnięta po drodze przegrzeje hamulce. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Łączy się trzy instalacje: elektryczną (wtyczka do gniazda ciągnika), hamulcową (głowice pneumatyczne - przy instalacji dwuprzewodowej czerwona z czerwoną i żółta z żółtą) i hydrauliczną wywrotu (szybkozłącze do gniazda zewnętrznej hydrauliki, po zdjęciu osłon). Regulator siły hamowania przyczepy ustawia się na przyczepę bez ładunku - w chwili oceny skrzynia jest pusta, a nastawę regulatora dobiera się do aktualnego obciążenia (po załadunku przestawia się go zgodnie z instrukcją przyczepy).

Przed ruszeniem sprawdza się sworznie wywrotu: wszystkie mają tkwić w gniazdach uchwytami skierowanymi ku dołowi - uchwyt skierowany w górę może się poluzować na nierównościach i skrzynia przechyli się w czasie jazdy. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Po załadunku i przejeździe zestaw ustawia się na miejscu rozładunku w jednej linii - ciągnik i przyczepa na wprost, bo wywrót przy złożonym dyszlu grozi przewróceniem przyczepy. Po stronie, na którą ma się zsypać ładunek, przekłada się sworznie wywrotu w odpowiednio profilowane otwory gniazd i blokuje je (skrzynia obraca się wtedy wokół tych sworzni), a po przeciwnej stronie sworznie wyjmuje się zgodnie z instrukcją przyczepy.

Potem otwiera się zamknięcia ściany bocznej po stronie rozładunku i ostrożnie ją opuszcza (stojąc z boku, nie pod burtą). Ciągnik się uruchamia i dźwignią rozdzielacza zewnętrznej hydrauliki przechyla skrzynię, aż ładunek się zsypie. Po rozładunku skrzynię się opuszcza, ścianę zamyka i zabezpiecza, a sworznie wywrotu wraca na miejsce uchwytami w dół. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.

Przyczepę odstawia się we wskazane miejsce, zaciąga jej hamulec postojowy i podkłada kliny pod koła, dopiero potem (przy wyłączonym silniku i zaciągniętym hamulcu ciągnika) rozłącza instalacje, opuszcza podporę dyszla i wyjmuje sworzeń zaczepu. Narzędzia wracają na miejsce, zużyte części (stara wtyczka, przepalona żarówka) trafiają do pojemnika, rozlany olej wyciera się czyściwem - na stanowisku przez cały czas pracy ma być ład. To praktyka zawodu - klucz ocenia efekt i przebieg, nie słowa opisu.