ROL.04-02-21.06-SGCzerwiec 2021 · 13 kroków · ok. 78 min · 32 kryteria z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Orka średnia agregatem ciągnikowym
Zadanie. Na wskazanym poletku trzeba wykonać orkę średnią na głębokość 20 cm - po dwa przejazdy robocze z każdej strony wyoranego grzbietu - agregatem z ciągnika i pługa zawieszanego. Przedtem: przegląd codzienny ciągnika z usunięciem usterek (Tabela 1), przygotowanie i przegląd pługa (Tabela 2), agregowanie z wstępnym poziomowaniem oraz obliczenie szerokości uwroci (Tabela 3) i wyznaczenie jej tyczkami na poletku. Po orce agregat trzeba oczyścić i odstawić.
Co jest rozwiązane, a co opisane. Tabele i karty z arkusza są wypełnione krok po kroku (wpisy odręczne, granatowe, pola z bieżącego kroku na żółto) według danych z arkusza i kryteriów klucza oceniania CKE; ilustracje to wycinki z arkusza. Wartość, która zależy od egzemplarza na stanowisku (instrukcja obsługi, pomiar), jest szarym opisem miejsca - na egzaminie wpisuje się to, co pokazał własny przegląd albo pomiar. Rezultaty oceniane na stanowisku i przebieg pracy są opisane jako lista zbudowana z kryteriów klucza. Opis nie dodaje niczego spoza arkusza i klucza.
Stan maszyn na stanowisku. Wyniki przeglądu w kartach są takie, jak w kluczu tej sesji - to usterki przygotowane przez zespół egzaminacyjny. Na egzaminie zaznacza się to, co rzeczywiście pokazał przegląd egzemplarza na stanowisku.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 32 kryteria, każde za 1 punkt: 27 za rezultaty (tabele i karty - rozwiązane tu w całości - oraz rezultaty oceniane na stanowisku, jeśli są) i 5 za przebieg pracy, który egzaminator ocenia na stanowisku. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 24 punkty - można stracić 8 kryteriów i nadal zdać. To jedno z możliwych rozwiązań: klucz przyjmuje też inne poprawne sformułowania tam, gdzie wymienia je po „lub”.
Suwak i strzałki obok niego - albo ←→ na klawiaturze - przechodzą krok po kroku; wyjaśnienie i podgląd zmieniają się razem z krokiem.
Lista „Etap” przenosi od razu do wybranego etapu.
„Rozwiązuję samodzielnie” chowa rozwiązanie kroku - najpierw własna próba, potem odsłonięcie.
„Tryb prezentacji” pokazuje same kroki, bez menu strony - na rzutnik.
Etap 1: Przegląd ciągnika - Tabela 1
Kroki 1-5 · po tym etapie masz 9 z 32 kryteriów (pkt)
Krok 1: Poziom oleju w silniku
Kryteria:
R.1.1 Poziom oleju w silniku - zaznaczony stan prawidłowy
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj przegląd codzienny ciągnika. Usuń zauważone nieprawidłowości i przygotuj go do prac polowych zgodnie z zaleceniami instrukcji obsługi. Wyniki przeglądu zapisz w Tabeli 1. Przegląd ciągnika.
Przegląd zaczyna się od zgłoszenia gotowości przewodniczącemu ZN (polecenie z arkusza). W tej sesji klucz oczekuje stanu prawidłowego poziomu oleju, więc X stoi w kolumnie „Stan prawidłowy”, a opisu się nie wypełnia.
Dokument po tym kroku
Krok 2: Poziom płynu chłodniczego
Kryteria: ,
R.1.2 Poziom płynu chłodzącego – zaznaczony stan nieprawidłowy
R.1.3 Opisana nieprawidłowość poziomu płynu chłodzącego – ilość płynu poniżej minimum
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj przegląd codzienny ciągnika. Usuń zauważone nieprawidłowości i przygotuj go do prac polowych zgodnie z zaleceniami instrukcji obsługi. Wyniki przeglądu zapisz w Tabeli 1. Przegląd ciągnika.
Klucz oczekuje stanu nieprawidłowego i opisu „ilość płynu poniżej minimum”. Punkt za opis jest osobny - samo X bez opisu daje tylko jeden z dwóch punktów. Płyn uzupełnia się w kroku „Usunięcie nieprawidłowości”.
Typowe błędy
Zaznaczony stan nieprawidłowy bez opisu nieprawidłowości - traci się punkt R.1.3.
Dokument po tym kroku
Krok 3: Poziom oleju napędowego
Kryteria:
R.1.4 Poziom oleju napędowego – zaznaczony stan prawidłowy
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj przegląd codzienny ciągnika. Usuń zauważone nieprawidłowości i przygotuj go do prac polowych zgodnie z zaleceniami instrukcji obsługi. Wyniki przeglądu zapisz w Tabeli 1. Przegląd ciągnika.
Arkusz podaje kryterium wprost w tabeli: prawidłowy poziom to co najmniej ¼ zbiornika. Klucz oczekuje stanu prawidłowego.
Dokument po tym kroku
Krok 4: Ciśnienie w ogumieniu kół
Kryteria: , ,
R.1.5 Ciśnienie powietrza w ogumieniu kół przednich – zaznaczony stan nieprawidłowy
R.1.6 Opisana nieprawidłowość stanu ogumienia - zbyt niskie ciśnienie w ogumieniu kół przednich
R.1.7 Ciśnienie powietrza w ogumieniu kół tylnych – zaznaczony stan prawidłowy
ok. 4 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj przegląd codzienny ciągnika. Usuń zauważone nieprawidłowości i przygotuj go do prac polowych zgodnie z zaleceniami instrukcji obsługi. Wyniki przeglądu zapisz w Tabeli 1. Przegląd ciągnika.
Arkusz każe przygotować ciągnik do prac polowych zgodnie z instrukcją obsługi, więc zmierzone ciśnienie porównuje się z wartością dla prac polowych z instrukcji ciągnika na stanowisku. Klucz oczekuje: koła przednie - stan nieprawidłowy z opisem „zbyt niskie ciśnienie w ogumieniu kół przednich”, koła tylne - stan prawidłowy.
Typowe błędy
Porównanie z ciśnieniem do jazdy po drogach zamiast do prac polowych - arkusz każe przygotować ciągnik do prac polowych.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Układ hamulcowy i oświetlenie
Kryteria: ,
R.1.8 Układ hamulcowy – zaznaczony stan prawidłowy
R.1.9 Oświetlenie i urządzenia sygnalizacyjne – zaznaczony stan prawidłowy
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj przegląd codzienny ciągnika. Usuń zauważone nieprawidłowości i przygotuj go do prac polowych zgodnie z zaleceniami instrukcji obsługi. Wyniki przeglądu zapisz w Tabeli 1. Przegląd ciągnika.
Ostatnie dwa wiersze: klucz oczekuje stanu prawidłowego zarówno układu hamulcowego, jak i oświetlenia oraz urządzeń sygnalizacyjnych.
Dokument po tym kroku
Etap 2: Usunięcie nieprawidłowości
Krok 6 · po tym etapie masz 11 z 32 kryteriów (pkt)
Krok 6: Uzupełnienie płynu i regulacja ciśnienia
Kryteria: ,
R.4.1 Wyregulowane ciśnienie powietrza w ogumieniu kół przednich do wartości odpowiadających ciągnikowi przygotowanemu do prac polowych
R.4.2 Uzupełniony poziom płynu w układzie chłodzenia silnika
ok. 8 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj przegląd codzienny ciągnika. Usuń zauważone nieprawidłowości i przygotuj go do prac polowych zgodnie z zaleceniami instrukcji obsługi. Wyniki przeglądu zapisz w Tabeli 1. Przegląd ciągnika.
Dwie nieprawidłowości z Tabeli 1 trzeba usunąć - egzaminator sprawdza je na ciągniku jako część rezultatu „agregat przygotowany do pracy”:
Wyreguluj ciśnienie powietrza w ogumieniu kół przednich do wartości dla prac polowych z instrukcji obsługi ciągnika.
Uzupełnij płyn w układzie chłodzenia silnika.
Dokument po tym kroku
Etap 3: Przegląd pługa - Tabela 2
Krok 7 · po tym etapie masz 15 z 32 kryteriów (pkt)
Krok 7: Przegląd pługa
Kryteria: , , ,
R.2.1 Połączenia śrubowe - zaznaczony stan prawidłowy
R.2.2 Lemiesze - zaznaczony stan prawidłowy
R.2.3 Odkładnice - zaznaczony stan prawidłowy
R.2.4 Kółko kopiujące - zaznaczony stan prawidłowy
ok. 5 min
Polecenie z arkusza
Przygotuj pług do wykonania orki zgodnie z instrukcją obsługi. Wyniki przeglądu zapisz w Tabeli 2. Przegląd pługa.
W tej sesji pług na stanowisku nie miał usterek - klucz oczekuje stanu prawidłowego we wszystkich czterech wierszach (połączenia śrubowe, lemiesze, odkładnice, kółko kopiujące). Kolumna opisu zostaje pusta.
Dokument po tym kroku
Etap 4: Agregowanie i poziomowanie pługa
Krok 8 · po tym etapie masz 18 z 32 kryteriów (pkt)
Krok 8: Pług zagregatowany i wypoziomowany
Kryteria: , ,
R.4.3 Pług wypoziomowany podłużnie i poprzecznie
R.4.4 Łańcuchy cięgien wyregulowane tak, że pług po podniesieniu i podczas jazdy nie uderza o koła
R.4.5 Koło kopiujące uniesione do góry lub zdjęte
ok. 10 min
Polecenie z arkusza
Pług zagregatuj z ciągnikiem, wykonaj wstępne poziomowanie poprzeczne i podłużne pługa.
Rezultat „agregat przygotowany do pracy” ocenia egzaminator na stanowisku. Dla pługa klucz sprawdza trzy rzeczy:
Wypoziomuj pług podłużnie i poprzecznie.
Wyreguluj łańcuchy cięgien tak, aby pług po podniesieniu i podczas jazdy nie uderzał o koła.
Unieś koło kopiujące do góry albo je zdejmij (klucz przyjmuje oba sposoby).
Dokument po tym kroku
Etap 5: Parametry agregatu i orki - Tabela 3
Kroki 9-11 · po tym etapie masz 22 z 32 kryteriów (pkt)
Krok 9: Długość ciągnika i pługa
Kryteria: ,
R.3.1 Wpisana długość ciągnika – zgodna z instrukcją obsługi
R.3.2 Wpisana długość pługa – zgodna z instrukcją obsługi
ok. 4 min
Polecenie z arkusza
Oblicz szerokość uwroci, wyniki obliczeń zapisz w Tabeli 3. Parametry orki.
Obie długości przepisuje się z instrukcji obsługi ciągnika i pługa na stanowisku, w centymetrach. Arkusz ich nie podaje, a klucz sprawdza zgodność z instrukcją - stąd szary opis miejsca zamiast liczby.
Dokument po tym kroku
Krok 10: Szerokość uwroci
Kryteria:
R.3.3 Obliczona szerokość uwroci – wpisana wartość odpowiada 1,5 długości agregatu zgodnie z zapisanymi wartościami długości ciągnika i pługa
ok. 4 min
Polecenie z arkusza
Oblicz szerokość uwroci, wyniki obliczeń zapisz w Tabeli 3. Parametry orki. Wyznacz obliczoną szerokość uwroci na wskazanym poletku.
Schemat poletka w arkuszu podaje wzór: szerokość uwrocia x = 1,5 długości agregatu, a długość agregatu to suma długości ciągnika i pługa z dwóch poprzednich wierszy. Wynik w centymetrach trzeba przeliczyć na metry (dzieli się przez 100) i zaokrąglić do liczby całkowitej. Klucz sprawdza zgodność z długościami wpisanymi w tabeli, więc rachunek musi wynikać z własnych wpisów.
Obliczoną szerokość odmierza się od linii tyczek A-B i C-D w głąb poletka po obu stronach.
Typowe błędy
Wynik w centymetrach albo bez zaokrąglenia - tabela wymaga metrów i liczby całkowitej.
Dokument po tym kroku
Krok 11: Głębokość orki
Kryteria:
R.3.4 Wpisana głębokość orki – 20
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Oblicz szerokość uwroci, wyniki obliczeń zapisz w Tabeli 3. Parametry orki.
Głębokość podaje treść zadania: orka na głębokość 20 cm.
Dokument po tym kroku
Etap 6: Orka - opis pracy na poletku
Krok 12 · po tym etapie masz 27 z 32 kryteriów (pkt)
Krok 12: Jakość wykonanej orki
Kryteria: , , , ,
R.5.1 Na zaoranej powierzchni nie odznaczają się kolejne przejazdy agregatu
R.5.2 Zachowana prostoliniowość orki – odchylenie od kierunku nie większe niż 0,5 m (według oceny wzrokowej)
R.5.3 Zachowana wymagana głębokość orki – pomiar głębokości wykonany w dwóch miejscach ostatniego przejazdu nie różni się od założonej głębokości o więcej niż 2 cm
R.5.4 Zagłębianie pługa przy każdym przejeździe następowało przed lub na linii styku uwrocia i poletka (+/- 1 m)
R.5.5 Wygłębianie pługa przy każdym przejeździe następowało na lub po przekroczeniu linii styku poletka i uwrocia (+/- 1 m)
ok. 25 min
Polecenie z arkusza
Wykonaj dwa przejazdy robocze z każdej strony wyoranego na poletku grzbietu. Dobierz odpowiednią prędkość agregatu.
Orkę zaczyna się po zgłoszeniu gotowości przewodniczącemu ZN. Egzaminator ocenia efekt na poletku według pięciu kryteriów klucza:
Prowadź przejazdy tak, aby na zaoranej powierzchni nie odznaczały się kolejne przejazdy agregatu.
Utrzymaj prostoliniowość orki - odchylenie od kierunku nie większe niż 0,5 m (ocena wzrokowa).
Utrzymaj głębokość 20 cm - egzaminator mierzy ją w dwóch miejscach ostatniego przejazdu, dopuszczalna różnica to 2 cm.
Zagłębiaj pług przy każdym przejeździe przed linią styku uwrocia i poletka albo na niej (±1 m).
Wygłębiaj pług przy każdym przejeździe na linii styku poletka i uwrocia albo po jej przekroczeniu (±1 m).
Typowe błędy
Zagłębienie albo wygłębienie pługa daleko od linii uwrocia w choćby jednym przejeździe - kryterium dotyczy każdego przejazdu.
Dokument po tym kroku
Etap 7: Przebieg pracy - opis według klucza
Krok 13 · po tym etapie masz 32 z 32 kryteriów (pkt)
Krok 13: Bezpieczeństwo i porządek
Kryteria: , , , ,
P.1.1 Podczas łączenia pługa z ciągnikiem oraz wykonując regulacje za każdym razem wyłączył silnik i zaciągnął hamulec postojowy
P.1.2 W trakcie przeglądu ciągnika unikał rozlewania płynów eksploatacyjnych
P.1.3 Nawroty wykonywał z podniesionym pługiem
P.1.4 Używał narzędzi i sprzętu zgodnie z przeznaczeniem
P.1.5 Oczyścił agregat i pług odstawił w wyznaczone miejsce
ok. 10 min
Polecenie z arkusza
Po wykonaniu orki oczyść pług i ciągnik. Odstaw agregat do miejsca postoju, odłącz pług od ciągnika, uporządkuj stanowisko pracy. Podczas pracy przestrzegaj zasad i przepisów bhp, ppoż. oraz ochrony środowiska.
Przebieg łączenia pługa z ciągnikiem i wykonania orki egzaminator obserwuje przez cały czas pracy. Polecenia odpowiadają kryteriom klucza w ich kolejności:
Podczas łączenia pługa z ciągnikiem i przy każdej regulacji wyłączaj silnik i zaciągaj hamulec postojowy.
W trakcie przeglądu ciągnika nie rozlewaj płynów eksploatacyjnych.
Nawroty wykonuj z podniesionym pługiem.
Używaj narzędzi i sprzętu zgodnie z przeznaczeniem.
Po orce oczyść agregat i odstaw pług w wyznaczone miejsce.
Typowe błędy
Regulacja przy pracującym silniku choćby raz - klucz wymaga wyłączenia silnika „za każdym razem”.
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.