ROL.08-01-23.06-SGCzerwiec 2023 · 16 kroków · ok. 34 min · 49 kryteriów z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Agregat uprawowo-siewny
Ciągnik 100 kW ma pracować z nabudowanym agregatem uprawowo-siewnym: brona wirnikowa napędzana od WOM, wał pierścieniowy i siewnik pneumatyczny z komputerem. Trzeba dobrać siewnik, podłączyć jego hydraulikę do ciągnika, przestawić wentylator z rzepaku na pszenicę ozimą, zaprogramować w terminalu sekwencje „Unieś maszynę” i „Opuść maszynę” oraz wybrać rodzaj nawrotu.
Wszystko wynika z wyciągów z instrukcji w arkuszu - kroki idą w kolejności tabel 7-12 i przy każdej tabeli pokazują stronę arkusza, z której biorę dane. Każdą wartość sprawdziłem w skrypcie z kluczem oceniania CKE.
Co widać w podglądzie. Tabele z arkusza odtworzone na stronie (tabele 10 i 11 jako ekran terminala „Set Up Sequences”), obok potrzebne fragmenty instrukcji. Wpisy zdającego są granatowe i pisane ręcznie (model „d”), pola z bieżącego kroku są podświetlone na żółto.
Znak odległości w sekwencjach. Instrukcja mówi: liczby ujemne oznaczają punkt przed linią uwrocia, dodatnie - za nią. Przy wyjeżdżaniu z zagonu „12 m przed uwrociem” to -12, a „2 m po przejechaniu linii uwrocia” to +2.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 49 kryteriów w 6 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 37 punktów - można stracić 12 kryteriów i nadal zdać.
Suwak i strzałki obok niego - albo ←→ na klawiaturze - przechodzą krok po kroku; wyjaśnienie i podgląd zmieniają się razem z krokiem.
Lista „Etap” przenosi od razu do wybranego etapu.
„Rozwiązuję samodzielnie” chowa rozwiązanie kroku - najpierw własna próba, potem odsłonięcie.
„Tryb prezentacji” pokazuje same kroki, bez menu strony - na rzutnik.
Etap 1: Tabela 7: podłączenie hydrauliki maszyny
Kroki 1-3 · po tym etapie masz 7 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 1: SCV-I: przewód żółty T9
Kryteria: ,
R.1.1 Rozdzielacza SCV-I szybkozłacze A oznaczenie przewodu T9 lub kolor żółty
R.1.2 Rozdzielacza SCV-I szybkozłacze B oznaczenie przewodu brak zapisu
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Zapisz, w jaki sposób należy podłączyć przewody układu hydraulicznego maszyny do ciągnika rolniczego.
Na rysunku 9 rozdzielacze ciągnika mają kolorowe oznaczenia: SCV-I żółte, SCV-II niebieskie, SCV-III czerwone. Przewody maszyny (rysunek 8) mają opaski w tych samych kolorach, a według instrukcji jedna opaska odpowiada oznaczeniu 1 (pierwsze szybkozłącze), dwie opaski - oznaczeniu 2 lub T.
Żółty przewód z jedną opaską to T9 (znacznik śladów i ścieżki technologiczne): podłączam go do SCV-I, szybkozłącze A. Szybkozłącze B zostaje wolne - maszyna nie ma drugiego żółtego przewodu.
Dokument po tym kroku
Krok 2: SCV-II: przewód niebieski T10
Kryteria: ,
R.1.3 Rozdzielacza SCV-II szybkozłacze A oznaczenie przewodu T10 lub kolor niebieski
R.1.4 Rozdzielacza SCV-II szybkozłacze B oznaczenie przewodu brak zapisu
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Zapisz, w jaki sposób należy podłączyć przewody układu hydraulicznego maszyny do ciągnika rolniczego.
Niebieski przewód z jedną opaską to T10 (nacisk redlic i zagarniacza): SCV-II, szybkozłącze A. Szybkozłącze B - bez przewodu.
Dokument po tym kroku
Krok 3: SCV-III i powrót: przewody czerwone T11 i T12
Kryteria: , ,
R.1.5 Rozdzielacza SCV-III szybkozłacze A oznaczenie przewodu T11 lub kolor czerwony
R.1.6 Rozdzielacza SCV-III szybkozłacze B oznaczenie przewodu brak zapisu
R.1.7 Szybkozłacze T oznaczenie przewodu T12 lub bezciśnieniowy powrót lub kolor czerwony
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Zapisz, w jaki sposób należy podłączyć przewody układu hydraulicznego maszyny do ciągnika rolniczego.
Czerwone przewody zasilają silnik hydrauliczny dmuchawy:
T11 (jedna czerwona opaska) - przewód ciśnieniowy: SCV-III, szybkozłącze A (rozdzielacz z pierwszeństwem, jak każe zalecenie montażowe),
T12 (dwie czerwone opaski) - duży przewód powrotny: przyłącze T, czyli bezciśnieniowy powrót prosto do zbiornika.
Powrotu nie wolno wpiąć do rozdzielacza (szybkozłącze B SCV-III), bo przekroczyłby dopuszczalne 1 MPa w silniku dmuchawy.
Typowe błędy
Wpięcie przewodu powrotnego T12 do szybkozłącza B SCV-III - ciśnienie w powrocie przekroczy 1 MPa.
Dokument po tym kroku
Etap 2: Tabela 8: prędkość obrotowa wentylatora
Kroki 4-7 · po tym etapie masz 16 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 4: Dobór siewnika: typ B, 3,5 m
Kryteria: ,
R.2.1 Typ siewnika B
R.2.2 Szerokość robocza 3,5
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Dobierz agregat uprawowo-siewny, który będzie wykorzystywał moc silnika w przedziale 80 ÷ 85%.
Zapotrzebowanie mocy całego agregatu (tabela 1) porównuję z mocą ciągnika 100 kW:
typ A: 66 kW = 66% - za mało,
typ B: 81 kW = 81% - w przedziale 80-85%,
typ C: 88 kW = 88% - za dużo.
Wybieram typ B, szerokość robocza 3,5 m. Według tabeli 1 ma zawór ograniczający ciśnienie ZP-2 z sześciokątnym korpusem, co decyduje o sposobie ustawiania obrotów.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Obroty dla rzepaku i dla pszenicy
Kryteria: ,
R.2.3 Ustawiona liczba obrotów wentylatora (z poprzedniego siewu) rzepak 2800
R.2.4 Wymagana liczba obrotów pszenica 3500
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Ustal obroty wentylatora do wysiewu pszenicy ozimej, jeśli wiemy, że poprzednio wysiewany był rzepak.
W tabeli 4 (naklejka na wentylatorze) biorę wiersz 3,0 / 3,5 m:
poprzednio rzepak, czyli nasiona drobne (kolumna 2): 2800 obr/min,
teraz pszenica, czyli zboże (kolumna 3): 3500 obr/min.
Obroty trzeba więc zwiększyć o 700 obr/min; nie przekraczam maksimum 4000 obr/min.
Dokument po tym kroku
Krok 6: Kolejność: nakrętka i zawór ograniczający ciśnienie
Kryteria: ,
R.2.5 Odkręcił nakrętkę kontrujacą.
R.2.6 Liczbę obrotów wentylatora ustawić na zaworze ograniczającym ciśnienie.
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wymień w kolejności czynności podczas ustawiania liczby obrotów wentylatora.
Na schemacie układu hydraulicznego ciągnika (rysunek 9) nie ma zaworu regulacji przepływu, więc obroty ustawia się na zaworze ograniczającym ciśnienie na maszynie. Dla zaworu z sześciokątnym korpusem instrukcja zaczyna od:
odkręcenia nakrętki kontrującej,
ustawienia obrotów na zaworze ograniczającym ciśnienie.
Dokument po tym kroku
Krok 7: Kolejność: klucz imbusowy, obrót w prawo, dokręcenie
Kryteria: , ,
R.2.7 Kluczem imbusowym.
R.2.8 W prawo
R.2.9 Dokręcić nakrętkę kontrującą.
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wymień w kolejności czynności podczas ustawiania liczby obrotów wentylatora.
śrubę zaworu obraca się kluczem imbusowym,
w prawo - bo obroty rosną z 2800 do 3500 (w lewo zmniejsza się prędkość wentylatora),
na koniec dokręcić nakrętkę kontrującą.
Obroty ustala się przy oleju w temperaturze roboczej - do tego czasu prędkość wentylatora jeszcze się zmienia.
Typowe błędy
Obrót w lewo - zmniejsza obroty, a pszenica wymaga większych niż rzepak.
Dokument po tym kroku
Etap 3: Tabela 9: funkcje na początek i koniec pracy
Kroki 8-9 · po tym etapie masz 26 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 8: Rozpoczęcie pierwszego przejazdu
Kryteria: , , , , ,
R.3.1 Rozpoczynając pierwszy przejazd G3
R.3.2 Rozpoczynając pierwszy przejazd G3 Wysuń
R.3.3 Rozpoczynając pierwszy przejazd G1
R.3.4 Rozpoczynając pierwszy przejazd G1 Wysuń
R.3.5 Rozpoczynając pierwszy przejazd E
R.3.6 Rozpoczynając pierwszy przejazd E Włącz
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Ocenie podlegać będzie między innymi wykaz funkcji i czynności, jakie należy wykonać rozpoczynając pierwszy przejazd po polu i kończąc pracę na polu – Tabela 9.
Według uwagi pod tabelą 8 wpisuję litery funkcji ze strony 9 arkusza, a dla rozdzielaczy G1, G2, G3 (SCV-I, II, III). Instrukcja „Rozpoczęcie pracy”:
G3 - Wysuń - uruchomienie wentylatora (silnik dmuchawy na SCV-III),
G1 - Wysuń - żółty zespół sterujący: opuszczenie znacznika śladów i ścieżki technologiczne (SCV-I),
E - Włącz - tylny WOM, który napędza bronę wirnikową.
Te czynności wykonuje się raz, na początku pola - przy nawrotach się nie powtarzają.
Dokument po tym kroku
Krok 9: Zakończenie pracy na polu
Kryteria: , , ,
R.3.7 Kończąc pracę na polu G3
R.3.8 Kończąc pracę na polu G3 Wsuń
R.3.9 Kończąc pracę na polu G1
R.3.10 Kończąc pracę na polu G1 Wsuń
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Ocenie podlegać będzie między innymi wykaz funkcji i czynności, jakie należy wykonać rozpoczynając pierwszy przejazd po polu i kończąc pracę na polu – Tabela 9.
Instrukcja „Zakończenie pracy na polu”: wyłączyć wentylator i złożyć znaczniki śladów do pozycji transportowej:
G3 - Wsuń - wentylator,
G1 - Wsuń - żółty zespół sterujący, aż znaczniki zostaną złożone.
Klucz w tej kolumnie ocenia tylko te dwa wiersze.
Dokument po tym kroku
Etap 4: Tabela 10: sekwencja „Unieś maszynę”
Kroki 10-12 · po tym etapie masz 35 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 10: Nazwa sekwencji i zwolnienie przed nawrotem
Kryteria: , ,
R.4.9 Sekwencja Unieś maszynę
R.4.1 C 2,5 km/h
R.4.5 dla C odległość -12 (minus dwanaście)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Zapisz sekwencje automatycznego systemu wykonywania nawrotów do opisanego agregatu. Prędkość podczas wykonywania nawrotu ustalono na 2,5 km/h i będzie włączana 12 m przed uwrociem.
W polu „Sequence” wpisuję nazwę Unieś maszynę (uwaga pod tabelą 8).
Pierwsza funkcja to C - ustawienie prędkości jazdy: czynność 2,5 km/h, odległość -12 m (przed linią uwrocia, więc minus).
Dokument po tym kroku
Krok 11: Podnoszenie zestawu
Kryteria: ,
R.4.2 I Podnieś
R.4.6 dla I odległość -5 (minus pięć)
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Zapisz sekwencje automatycznego systemu wykonywania nawrotów do opisanego agregatu. Uruchomienie podnoszenia zestawu uprawowo-siewnego 5 m przed linią uwrocia podczas wyjeżdżania z zagonu.
Zestaw jest zawieszony na tylnym TUZ, więc funkcja I - pozycja tylnego zaczepu, czynność Unieś (dostępne ustawienia zaczepu z tabeli 5: Unieś, Opuść), odległość -5 m. Klucz zapisuje tę czynność jako „Podnieś” i przyjmuje też inne poprawne sformułowania - wybieram nazwę z listy ustawień terminala.
Dokument po tym kroku
Krok 12: Blokada mechanizmu różnicowego i napęd przedni
Kryteria: , , ,
R.4.3 B wyłącz
R.4.4 M Wyłącz
R.4.7 dla B odległość 0 (zero)
R.4.8 dla M odległość 2 (dwa)
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Zapisz sekwencje automatycznego systemu wykonywania nawrotów do opisanego agregatu. Blokada mechanizmu różnicowego powinna być wyłączana na linii uwrocia przy wyjeżdżaniu z zagonu, a przedni napęd wyłączany 2 m po przejechaniu linii uwrocia przy wyjeżdżaniu z zagonu.
B - blokada mechanizmu różnicowego: Wyłącz, odległość 0 (na samej linii uwrocia),
M - napęd MFWD (przedni napęd): Wyłącz, odległość 2 (za linią uwrocia, więc plus).
Po „Accept” terminal sam posortuje funkcje od najmniejszej odległości: -12, -5, 0, 2 - wpisuję je od razu w tej kolejności. Rozpiętość 14 m mieści się w limicie 30,5 m.
Typowe błędy
Pomylenie liter: B to blokada mechanizmu różnicowego, M - napęd przedniej osi (MFWD).
Dokument po tym kroku
Etap 5: Tabela 11: sekwencja „Opuść maszynę”
Kroki 13-14 · po tym etapie masz 44 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 13: Nazwa sekwencji, napęd przedni i blokada
Kryteria: , , , ,
R.5.9 Sekwencja Opuść maszynę
R.5.1 M Włącz
R.5.2 B Włącz
R.5.5 dla M odległosć -5 (minus pieć)
R.5.6 dla B odległość -5 (minus pięć)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Zapisz sekwencje automatycznego systemu wykonywania nawrotów do opisanego agregatu. Przedni napęd będzie włączany 5 m przed linią uwrocia, podczas wjeżdżania na zagon, a blokada mechanizmu różnicowego powinna być włączana 5 m przed linią uwrocia przy wjeżdżaniu na zagon.
Nazwa: Opuść maszynę. Wjeżdżając na zagon, przed linią uwrocia włączam:
M - Włącz, odległość -5,
B - Włącz, odległość -5.
Dokument po tym kroku
Krok 14: Opuszczenie zestawu i prędkość robocza
Kryteria: , , ,
R.5.3 I Opuść
R.5.4 C 6 km/h
R.5.7 dla I odległość -2 (minus dwa)
R.5.8 dla C odległość 1 (jeden)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Zapisz sekwencje automatycznego systemu wykonywania nawrotów do opisanego agregatu. Opuszczanie zestawu uprawowo-siewnego ma zostać uruchomione 2 m przed linią uwrocia podczas wjeżdżania na zagon, a prędkość jazdy podczas wykonywania zabiegu ustalono na 6 km/h i będzie włączana 1 m po wjechaniu w zagon.
I - Opuść, odległość -2 (2 m przed linią uwrocia),
C - 6 km/h, odległość 1 (1 m po wjechaniu w zagon, więc plus).
Kolejność po sortowaniu: -5, -5, -2, 1.
Typowe błędy
Wpisanie 1 m z minusem - prędkość roboczą włącza się już za linią uwrocia, w zagonie.
Dokument po tym kroku
Etap 6: Tabela 12: rodzaj nawrotu
Kroki 15-16 · po tym etapie masz 49 z 49 kryteriów (pkt)
Krok 15: Szerokość, promień i liczba pominięć
Kryteria: , ,
R.6.1 Szerokość robocza zestawu uprawowo-siewnego 3,5 m
R.6.2 Promień zawracania (wartość maksymalna) 4 m
R.6.3 Liczba pominięć 0
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Ustal rodzaj nawrotów podczas czółenkowego sposobu prowadzenia agregatu. Promień zawracania ciągnika wynosi 4 m.
szerokość robocza zestawu: 3,5 m (siewnik typu B),
promień zawracania: 4 m (z treści zadania),
liczba pominięć: 0 - sposób czółenkowy to przejazdy jeden obok drugiego, bez pomijania („co drugi rząd” z liczbą pominięć 0).
Dokument po tym kroku
Krok 16: Nawrót w kształcie gruszki
Kryteria: ,
R.6.4 Rodzaj nawrotu Nawrót w kształcie gruszki
R.6.5 Uzasadnienie wyboru rodzaju nawrotu rozstaw ścieżek jest mniejszy niż dwa promienie skrętu
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Ustal rodzaj nawrotów podczas czółenkowego sposobu prowadzenia agregatu. Promień zawracania ciągnika wynosi 4 m.
Rodzaj nawrotu wynika z porównania rozstawu przejazdów z dwoma promieniami skrętu: 2 × 4 = 8 m, a rozstaw to 3,5 m. Rozstaw jest mniejszy niż dwa promienie skrętu, więc według instrukcji wykonany zostanie nawrót w kształcie gruszki (zwykły nawrót wymagałby rozstawu równego 8 m).
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.