ROL.12-02-26.01-SGStyczeń 2026 · 15 kroków · ok. 42 min · 48 kryteriów z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Wymazy z rąk pracowników w zakładzie spożywczym
Zadanie. W zakładzie przetwórstwa spożywczego „Dobrowolscy” (WNI 14560302, powiat ostródzki) pobiera się zgodnie z planem zakładowym wymazy z rąk pracowników w kierunku ogólnej liczby drobnoustrojów i liczby Enterobacteriaceae. Na stanowisku są atrapy dwóch dłoni. Arkusz każe w obecności egzaminatora pobrać wymaz według Wytycznych (z założeniem i zdjęciem rękawiczek), wypełnić Umowę/zlecenie na wykonanie badań, przygotować próbkę do wysłania do laboratorium i wypełnić tabelę Ocena stopnia czystości rąk według Kryteriów mikrobiologicznych. Na całe zadanie arkusz daje 150 minut.
Co jest rozwiązane, a co opisane. Dokumenty z arkusza są wypełnione w całości, krok po kroku (wpisy odręczne, granatowe, pola z bieżącego kroku na żółto), a każdy wpis porównano z kluczem oceniania CKE. Materiały przygotowywane na stanowisku są pokazane jako wykaz z klucza, a czynności wykonywane w obecności egzaminatora - jako lista poleceń ułożona z kryteriów klucza w ich kolejności. Nic poza tym, co podają arkusz i klucz.
Data w dokumentach. Arkusz nie podaje daty, a klucz wymaga daty egzaminu. W rozwiązaniu wpisano 14.01.2026 - pierwszy dzień części praktycznej ROL.12 (model „w”) w sesji styczeń 2026 (komunikat dyrektora CKE o harmonogramie 2025/2026, aktualizacja z 22 września 2025 r.: część praktyczna ROL.12 14-20 stycznia 2026 r.) według harmonogramu CKE. Na egzaminie wpisuje się datę dnia, w którym się go zdaje. Godziny w dokumentach są szarym opisem miejsca: na egzaminie wpisuje się rzeczywistą godzinę z sali egzaminacyjnej.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 48 kryteriów, każde za 1 punkt: 25 za rezultaty (dokumenty wypełnione w arkuszu i materiały przygotowane na stanowisku) oraz 23 za przebieg czynności, który egzaminator ocenia, obserwując pracę. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 36 punktów - można stracić 12 kryteriów i nadal zdać. To jedno z możliwych rozwiązań: część kryteriów dopuszcza kilka wariantów (zapisy z „lub” albo ukośnikiem).
To materiał do nauki do egzaminu zawodowego, a nie porada weterynaryjna ani instrukcja postępowania ze zwierzęciem - opisuje wyłącznie to, czego wymagają arkusz i klucz oceniania CKE.
Krok 1 · po tym etapie masz 8 z 48 kryteriów (pkt)
Krok 1: Założenie sterylnych rękawiczek
Kryteria: , , , , , , ,
P.1.1 Zdający: otworzył opakowanie rękawiczek jednorazowych nie dotykając rękawiczek
P.1.2 Zdający: ręką chwycił rękawiczkę za wywinięty mankiet i wsunął rękę w powstały otwór lub wsunął rękę w otwór w rękawiczce i przytrzymał rękawiczkę drugą ręką za wywinięty mankiet
P.1.3 Zdający: naciągnął rękawiczkę na rękę nie dotykając powierzchni zewnętrznej rękawiczki (naciągał jedynie za mankiet)
P.1.4 Zdający: nie odwinął mankietu rękawiczki
P.1.5 Zdający: palce ręki w rękawiczce sterylnej wsunął pod odwrócony mankiet drugiej rękawiczki
P.1.6 Zdający: dotykając jedynie zewnętrznej sterylnej powierzchni wsunął rękę w powstały otwór
P.1.7 Zdający: naciągnął rękawiczkę na całą rękę i naciągnął mankiet
P.1.8 Zdający: ręką w rękawiczce naciągnął mankiet rękawiczki na drugiej ręce
ok. 5 min
Polecenie z arkusza
Na potrzeby egzaminu na stanowisku egzaminacyjnym umieszczono atrapy dwóch dłoni, z których należy pobrać wymaz. Zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do pobrania wymazu. Wymaz pobierz w obecności Egzaminatora. W trakcie wykonywania zadania przestrzegaj przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Wytyczne mówią, że wszystkie czynności przy pobieraniu próbek wykonuje się w jałowych rękawiczkach. Arkusz nie opisuje techniki ich zakładania - robi to klucz, w 8 kryteriach. Gotowość zgłasza się przez podniesienie ręki. Kryteria w kolejności klucza, jako polecenia (w nawiasie kod kryterium):
Otwórz opakowanie rękawiczek jednorazowych, nie dotykając rękawiczek. (P.1.1)
Chwyć rękawiczkę ręką za wywinięty mankiet i wsuń rękę w powstały otwór. (P.1.2)
Naciągnij rękawiczkę na rękę, nie dotykając jej powierzchni zewnętrznej - naciągaj jedynie za mankiet. (P.1.3)
Nie odwijaj mankietu tej rękawiczki. (P.1.4)
Palce ręki w rękawiczce sterylnej wsuń pod odwrócony mankiet drugiej rękawiczki. (P.1.5)
Dotykając jedynie zewnętrznej, sterylnej powierzchni, wsuń rękę w powstały otwór. (P.1.6)
Naciągnij rękawiczkę na całą rękę i naciągnij mankiet. (P.1.7)
Ręką w rękawiczce naciągnij mankiet rękawiczki na drugiej ręce. (P.1.8)
Klucz dopuszcza też: wsunięcie ręki w otwór rękawiczki i przytrzymanie rękawiczki drugą ręką za wywinięty mankiet (P.1.2).
Typowe błędy
Dotknięcie zewnętrznej powierzchni pierwszej rękawiczki gołą ręką odbiera punkt P.1.3, a dotknięcie wnętrza drugiej rękawiczki ręką w rękawiczce - punkt P.1.6.
Dokument po tym kroku
Etap 2: Pobranie wymazu z rąk (przebieg 2)
Krok 2 · po tym etapie masz 18 z 48 kryteriów (pkt)
Krok 2: Wymaz z obu dłoni czterema wymazówkami
Kryteria: , , , , , , , , ,
P.2.1 Zdający: wlał płyn do rozcieńczeń do pojemnika
P.2.2 Zdający: objętość płynu do rozcieńczeń w pojemniku wynosi 40 ml
P.2.3 Zdający: wybrał jałową wymazówkę i zwilżył ją w płynie w pojemniku
P.2.4 Zdający: odcisnął nadmiar płynu o brzeg butelki
P.2.5 Zdający: pobrał wymaz z ręki wycierając wewnętrzną powierzchnię dłoni, powierzchnię między palcami oraz zewnętrzne części palców w tym miejsca wokół paznokci - czynności te wykonał na jednej dłoni
P.2.6 Zdający: wymazówkę umieścił w pojemniku z płynem
P.2.7 Zdający: wybrał drugą jałową wymazówkę i pobrał wymaz z tej samej ręki wycierając wewnętrzną powierzchnię dłoni, powierzchnię między palcami oraz zewnętrzne części palców w tym miejsca wokół paznokci
P.2.8 Zdający: umieścił wymazówkę w pojemniku z płynem
P.2.9 Zdający: powtórzył czynności na drugiej ręce wycierając najpierw zwilżoną, a następnie suchą wymazówką wewnętrzną powierzchnię dłoni, powierzchnię między palcami oraz zewnętrzne części palców w tym miejsca wokół paznokci
P.2.10 Zdający: odłamał wymazówki i zakręcił butelkę, tak by płyn się nie wylewał z pojemnika
ok. 12 min
Polecenie z arkusza
Na potrzeby egzaminu na stanowisku egzaminacyjnym umieszczono atrapy dwóch dłoni, z których należy pobrać wymaz. Zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do pobrania wymazu. Wymaz pobierz w obecności Egzaminatora. W trakcie wykonywania zadania przestrzegaj przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Według Wytycznych do wymazu z rąk potrzeba jednej wilgotnej i jednej suchej wymazówki do każdej dłoni (razem 4) oraz 40 ml płynu do płukania w zakręcanej jałowej butelce lub pojemniku. Wymaz pobiera się, wycierając wewnętrzną powierzchnię dłoni, powierzchnię między palcami i zewnętrzne części palców, w tym miejsca wokół paznokci. Kryteria w kolejności klucza:
Wlej płyn do rozcieńczeń do pojemnika. (P.2.1)
Odmierz 40 ml płynu do rozcieńczeń. (P.2.2)
Wybierz jałową wymazówkę i zwilż ją w płynie w pojemniku. (P.2.3)
Odciśnij nadmiar płynu o brzeg butelki. (P.2.4)
Pobierz wymaz z jednej dłoni: wytrzyj wewnętrzną powierzchnię dłoni, powierzchnię między palcami oraz zewnętrzne części palców, w tym miejsca wokół paznokci. (P.2.5)
Umieść wymazówkę w pojemniku z płynem. (P.2.6)
Wybierz drugą jałową wymazówkę (suchą) i pobierz wymaz z tej samej ręki, wycierając te same powierzchnie. (P.2.7)
Umieść wymazówkę w pojemniku z płynem. (P.2.8)
Powtórz czynności na drugiej ręce: najpierw zwilżoną, a następnie suchą wymazówką. (P.2.9)
Odłam końce wymazówek (bez dotykania wacika) i zakręć butelkę tak, żeby płyn nie wylewał się z pojemnika. (P.2.10)
Typowe błędy
Inna objętość płynu niż 40 ml odbiera punkt P.2.2. Pominięcie miejsc między palcami albo wokół paznokci odbiera punkt za wymaz z tej ręki (P.2.5, P.2.7, P.2.9).
Dokument po tym kroku
Etap 3: Zdejmowanie rękawiczek (przebieg 3)
Krok 3 · po tym etapie masz 23 z 48 kryteriów (pkt)
Krok 3: Zdjęcie jednorazowych rękawiczek
Kryteria: , , , ,
P.3.1 Zdający: chwycił palcami za brzeg pierwszej rękawiczki przy nadgarstku od zewnętrznej strony
P.3.2 Zdający: chwytając rękawiczkę nie dotykał skóry
P.3.3 Zdający: wywrócił rękawiczkę wewnętrzną stroną na wierzch i ściągnął ją do połowy palców
P.3.4 Zdający: czynności powtórzył na drugiej ręce
P.3.5 Zdający: po zdjęciu rękawiczek jedna znajduje się wewnątrz drugiej
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Na potrzeby egzaminu na stanowisku egzaminacyjnym umieszczono atrapy dwóch dłoni, z których należy pobrać wymaz. Zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do pobrania wymazu. Wymaz pobierz w obecności Egzaminatora. W trakcie wykonywania zadania przestrzegaj przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Po zakręceniu pojemnika zdejmuje się rękawiczki tak, żeby nie dotknąć nimi skóry. Kryteria w kolejności klucza:
Chwyć palcami za brzeg pierwszej rękawiczki przy nadgarstku od zewnętrznej strony. (P.3.1)
Chwytając rękawiczkę, nie dotykaj skóry. (P.3.2)
Wywróć rękawiczkę wewnętrzną stroną na wierzch i ściągnij ją do połowy palców. (P.3.3)
Powtórz czynności na drugiej ręce. (P.3.4)
Zdejmij rękawiczki tak, żeby jedna znalazła się wewnątrz drugiej. (P.3.5)
Dokument po tym kroku
Etap 4: Umowa/zlecenie na wykonanie badań (rezultat 1)
Kroki 4-11 · po tym etapie masz 33 z 48 kryteriów (pkt)
Krok 4: Zleceniodawca
Kryteria:
R.1.1 Imię, nazwisko/nazwa, adres: „Dobrowolscy” 14-140 Miłomłyn, ul. Topolowa 2
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
Druk każe wypełnić tylko białe pola - szare (numer umowy, zleceniobiorca, opisy metod) wypełnia laboratorium albo są wydrukowane. Zleceniodawcą jest zakład z treści zadania: Zakład przetwórstwa spożywczego „Dobrowolscy”, 14-140 Miłomłyn, ul. Topolowa 2.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Rodzaj próbki
Kryteria:
R.1.2 Rodzaj próbki; zaznaczone: wymazy czystościowe
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
Wymazu z rąk nie pobiera się płytką kontaktową - Wytyczne mówią wprost, że metoda odcisków agarowych nie nadaje się do oznaczania zanieczyszczenia z powierzchni rąk. X przy wymazy czystościowe.
Dokument po tym kroku
Krok 6: Miejsce pobrania wymazu
Kryteria:
R.1.3 Miejsce pobrania wymazu lub płytki kontaktowe: wymaz z rąk/dłoni
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
W pierwszym wierszu tabeli: wymaz z rąk/dłoni.
Dokument po tym kroku
Krok 7: Liczba próbek
Kryteria:
R.1.4 Liczba próbek: 1
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
Wszystkie 4 wymazówki trafiają do jednego pojemnika z płynem, więc do laboratorium idzie 1 próbka.
Typowe błędy
Wpisanie liczby wymazówek (4) zamiast liczby próbek odbiera punkt.
Dokument po tym kroku
Krok 8: Data i godzina pobrania
Kryteria:
R.1.5 Data i godzina pobrania próbek: data i godzina egzaminu
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
Klucz wymaga daty i godziny egzaminu: 14.01.2026 i rzeczywista godzina pobrania wymazu.
Dokument po tym kroku
Krok 9: WNI, powiat i pobierający
Kryteria:
R.1.6 Miejsce pobrania Weterynaryjny Numer Identyfikacyjny (o ile dotyczy): 14560302
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
Weterynaryjny Numer Identyfikacyjny zakładu: 14560302 (ocenia go klucz). Powiat z treści zadania - ostródzki - i pobierający (osoba, która pobrała wymaz: w rozwiązaniu imię i nazwisko autora) to pola, których klucz nie ocenia, ale druk ich wymaga.
Dokument po tym kroku
Krok 10: Próbki zgodnie z planem
Kryteria:
R.1.7 Próbki pobrano zgodnie z planem; zaznaczone: TAK
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
Wymazy pobiera się „zgodnie z planem zakładowym” - X przy TAK.
Dokument po tym kroku
Krok 11: Wybrana metodyka
Kryteria: , ,
R.1.8 Wybrana metodyka; zaznaczone: Ogólna liczba drobnoustrojów wymazy
R.1.9 Wybrana metodyka; zaznaczone: Liczba Enterobacteriaceae wymazy
R.1.10 Nie zaznaczone inne metody poza wymienionymi w R.1.8 i R.1.9
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij Umowę/zlecenie na wykonanie badań. Wymazy / płytki kontaktowe.
Tabela metod ma każdą z dwóch zleconych metod dwa razy: dla płytek kontaktowych i dla wymazów. Próbką są wymazy, więc X stawia się przy Ogólna liczba drobnoustrojów - wymazy i Liczba Enterobacteriaceae - wymazy i przy żadnej innej pozycji (R.1.10).
Typowe błędy
Zaznaczenie tych samych metod w wierszach „płytki kontaktowe” albo dodatkowej metody (Listeria) odbiera punkt R.1.10, a przy pomyłce wierszy także R.1.8 i R.1.9.
Dokument po tym kroku
Etap 5: Próbka przygotowana do wysłania (rezultat 3)
Kroki 12-13 · po tym etapie masz 43 z 48 kryteriów (pkt)
Krok 12: Opis pojemnika z próbką
Kryteria: , ,
R.3.7 Na pojemniku z próbką wpisana data egzaminu
R.3.8 Na pojemniku z próbką wpisana godzina egzaminu
R.3.9 Na pojemniku z próbką wpisany numer 14560302
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Przygotuj próbki do wysłania do laboratorium. Skorzystaj z Wytycznych dotyczących prawidłowego pobierania próbek ze środowiska produkcyjnego przemysłu spożywczego.
Wytyczne każą opisać pobrane próbki datą i godziną pobrania wymazu oraz WNI zakładu: 14.01.2026, godzina egzaminu, 14560302.
Dokument po tym kroku
Krok 13: Zawartość lodówki turystycznej
Kryteria: , , , , , ,
R.3.1 Zlecenie na wykonanie badań
R.3.2 Zlecenie na wykonanie badań umieszczone jest w koszulce na dokumenty
R.3.3 Wkład chłodzący
R.3.4 Wkład chłodzący jest zamrożony
R.3.5 Pojemnik z próbką
R.3.6 4 wymazówki w pojemniku z próbką
R.3.10 Lodówka turystyczna nie zawiera innych materiałów poza wymienionymi od R.2.1 do R.2.6
ok. 4 min
Polecenie z arkusza
Przygotuj próbki do wysłania do laboratorium. Skorzystaj z Wytycznych dotyczących prawidłowego pobierania próbek ze środowiska produkcyjnego przemysłu spożywczego.
Do lodówki turystycznej trafia pojemnik z próbką (4 wymazówki w płynie), zamrożony wkład chłodzący i Umowa/zlecenie w koszulce na dokumenty - Wytyczne każą zabezpieczyć zlecenie przed zamoczeniem, a próbki transportować w temperaturze 0-4°C. Nic więcej (R.3.10).
⚠️ Błąd w kluczu: kryterium R.3.10 odsyła do materiałów „wymienionych od R.2.1 do R.2.6”, a R.2 to tabela oceny czystości rąk - chodzi o pozycje od R.3.1 do R.3.6 (zlecenie, koszulka, wkład chłodzący, pojemnik z wymazówkami).
Typowe błędy
Pojemnik z mniej niż czterema wymazówkami odbiera punkt R.3.6, a zlecenie bez koszulki - R.3.2.
Dokument po tym kroku
Etap 6: Ocena stopnia czystości rąk (rezultat 2)
Kroki 14-15 · po tym etapie masz 48 z 48 kryteriów (pkt)
Krok 14: Wymazy bez pałeczek coli i gronkowców
Kryteria: , ,
R.2.1 Wymaz 1: ręce dostatecznie czyste
R.2.2 Wymaz 2: ręce czyste
R.2.3 Wymaz 3: ręce brudne
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij tabelę Ocena stopnia czystości rąk. W tym celu skorzystaj z Kryteriów mikrobiologicznych oceny czystości rąk.
Najpierw sprawdza się pałeczki coli i gronkowce - gdy obu nie ma, o stopniu czystości decyduje liczba bakterii tlenowych mezofilnych: poniżej 100 jtk - czyste, 100-1000 jtk - dostatecznie czyste, powyżej 1000 jtk - brudne. Wymaz 1: 500 jtk - ręce dostatecznie czyste; drugi wiersz: 20 jtk - ręce czyste; trzeci: 1100 jtk - ręce brudne.
⚠️ Literówka w arkuszu: drugi i trzeci wiersz tabeli mają tę samą etykietę „Wymaz 3” - klucz nazywa drugi wiersz „Wymaz 2”. Wpis idzie do wiersza według kolejności.
Dokument po tym kroku
Krok 15: Wymazy z pałeczkami coli lub gronkowcami
Kryteria: ,
R.2.4 Wymaz 4: ręce zanieczyszczone
R.2.5 Wymaz 5: ręce zanieczyszczone
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Wypełnij tabelę Ocena stopnia czystości rąk. W tym celu skorzystaj z Kryteriów mikrobiologicznych oceny czystości rąk.
Obecne pałeczki z grupy coli lub gronkowce koagulazododatnie oznaczają ręce zanieczyszczone bez względu na liczbę bakterii tlenowych - dlatego wymaz 4 (5 jtk, oba obecne) i wymaz 5 (80 jtk, obecne gronkowce) to ręce zanieczyszczone, choć liczba bakterii jest mała.
Typowe błędy
Ocena wymazu 4 albo 5 samą liczbą bakterii („ręce czyste”) to najczęstsza pułapka tej tabeli.
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.