Rozwiązanie arkusza SPO.03-02-22.01-SG (styczeń 2022), kwalifikacja SPO.03 „Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie podopiecznej” (opiekun w domu pomocy społecznej). Osoba podopieczna to 97-letni pan Włodzimierz Dąbrowski, samotny, od 7 lat w domu pomocy społecznej, z miażdżycą tętnic mózgowych i nadciśnieniem. Ma zaburzenia pamięci krótkotrwałej, zaburzenia snu, stany lękowe i nietrzymanie moczu, słabo słyszy i widzi, unika rozmów, przestał dbać o higienę, ma suchą skórę i zmiany grzybicze paznokci stóp. Zadanie ma trzy części: wykaz problemów i planowane działania opiekuna, mycie krocza na basenie sanitarnym i mycie pośladków osobie leżącej w łóżku oraz zmianę podkładu płóciennego i prześcieradła pod osobą leżącą (obie czynności na fantomie).
To rozwiązanie służy nauce do egzaminu zawodowego - nie jest instrukcją opieki ani poradą medyczną. Osoba podopieczna i wszystkie informacje o niej są fikcyjne (przygotowane przez CKE na potrzeby egzaminu). Każdy wpis wynika wyłącznie z opisu przypadku w arkuszu i z klucza oceniania - bez wiedzy spoza tych dokumentów.
Co jest rozwiązane, a co opisane. Oba formularze z arkusza są wypełnione krok po kroku: jeden krok to jedna grupa wpisów, za którą klucz przyznaje punkt. Każdy wpis jest w skrypcie sprawdzony z tekstem kryterium i z opisem przypadku. Wpisy odręczne są granatowe, pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto. Czynności przy osobie podopiecznej, wykonywane na fantomie, są opisane w kolejności, w jakiej ocenia je egzaminator: co zrobić, czego użyć i za co jest punkt. Karta przebiegu w podglądzie zbiera te czynności.
Model „w” i czas. Cały egzamin trwa 120 minut. Obie czynności przy osobie podopiecznej wykonuje się na indywidualnym stanowisku, po zgłoszeniu gotowości przewodniczącemu zespołu nadzorującego, łącznie w czasie nie dłuższym niż 45 minut. Wykaz problemów zajmuje stronę 3, planowane działania stronę 4; formularze nie mają rubryk na datę ani podpis.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 40 kryteriów, każde za 1 punkt: 20 za dokumenty wypełniane w arkuszu i 20 za przebieg dwóch czynności przy osobie podopiecznej, które egzaminator ocenia na stanowisku (na fantomie, w czasie do 45 minut). Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 30 punktów - można stracić 10 kryteriów i nadal zdać. To jedno z możliwych rozwiązań: klucz przyjmuje wpisy „niekoniecznie w identycznym brzmieniu, pod warunkiem poprawności merytorycznej”.
Kroki 1-10 · po tym etapie masz 10 z 40 kryteriów (pkt)
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Problem zapisuje się krótko, w kolejności opisu przypadku. Każde z pierwszych kryteriów to jeden problem z opisu.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Obniżona sprawność intelektualna jest w opisie osobno od zaburzeń pamięci i klucz punktuje ją osobno.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Zaburzenia snu i nocny niepokój to jedno kryterium - wpisane są oba objawy.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Kryterium wymaga stanów lękowych oraz obniżonego nastroju albo płaczliwości.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Nietrzymanie moczu wymienia ostatnie zdanie o objawach - to osobny problem.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Osłabienie słuchu i wzroku utrudnia panu Włodzimierzowi rozmowy, dlatego unika współlokatora i mieszkańców. Klucz przyjmuje każdy z tych problemów, wpisane są wszystkie.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Od dziesięciu lat pan Włodzimierz choruje na nadciśnienie tętnicze.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Pan Włodzimierz przestał dbać o wygląd zewnętrzny i higienę ciała.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Skóra jest sucha i zwiotczała, bo pan Włodzimierz pije mało płynów - wpisane są obie części kryterium.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Ostatni problem z opisu to zmiany grzybicze na paznokciach stóp.
Kroki 11-20 · po tym etapie masz 20 z 40 kryteriów (pkt)
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Na zaburzenia pamięci klucz podaje trening pamięci i zabawy słowne.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Pan Włodzimierz lubił czytać książki i majsterkować - z tego biorą się zajęcia na obniżoną sprawność intelektualną. Klucz wymaga co najmniej jednego działania.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 1 działanie, a wpisanych jest 3 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Na zaburzenia snu i nocny niepokój klucz wymaga co najmniej dwóch działań.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 4 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Na stany lękowe, obniżony nastrój i unikanie rozmów klucz wymaga co najmniej dwóch działań.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 4 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Klucz wymaga co najmniej dwóch działań przy nietrzymaniu moczu.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 3 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Na osłabienie słuchu i wzroku klucz podaje wizytę u laryngologa i okulisty oraz dobór aparatu słuchowego i okularów. Opis nie mówi, czy pan Włodzimierz był już u tych lekarzy - wizyta to wniosek z osłabienia zmysłów.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 3 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Przy nadciśnieniu opiekun kontroluje pomiary ciśnienia, dokumentuje je i przekazuje pielęgniarce.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Klucz przyjmuje ogólną „pomoc w czynnościach higienicznych” albo co najmniej dwie konkretne czynności - wpisane są konkretne.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 3 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Na suchą skórę i małą ilość wypijanych płynów klucz wymaga co najmniej jednego działania.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 1 działanie, a wpisanych jest 2 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Na podstawie informacji o osobie podopiecznej zawartych w arkuszu egzaminacyjnym sporządź wykaz problemów osoby podopiecznej oraz planowane działania opiekuna adekwatne do zdiagnozowanych problemów osoby podopiecznej.
Na zmiany grzybicze klucz wymaga co najmniej dwóch działań. Wizyta u dermatologa to wniosek z opisu, który nie wspomina o leczeniu.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 4 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.
Kroki 21-24 · po tym etapie masz 30 z 40 kryteriów (pkt)
Przed przystąpieniem do wykonania czynności praktycznych, zgłoś przez podniesienie ręki przewodniczącemu Zespołu Nadzorującego gotowość do ich wykonania.
Najpierw zgłoś gotowość przez podniesienie ręki i poczekaj na zgodę przewodniczącego zespołu nadzorującego. Od tej chwili liczy się 45 minut na obie czynności. Fantom traktujesz jak pana Włodzimierza i mówisz do niego cicho - przy osłabionym słuchu mów wyraźnie, twarzą do niego.
Poinformuj osobę podopieczną o zamiarze umycia krocza i pośladków i zapytaj o zgodę (klucz uznaje też pytanie po umyciu lub dezynfekcji rąk). Umyj higienicznie albo zdezynfekuj ręce, załóż fartuch ochronny i rękawiczki jednorazowe.
Osobie leżącej w łóżku wykonaj mycie krocza na basenie sanitarnym, mycie pośladków a następnie zmień podkład płócienny i prześcieradło.
Podłóż ręcznik albo podkład jednorazowy pod pośladki, zdejmij spodnie od piżamy i utwórz z wierzchniego przykrycia tak zwaną budkę, żeby osoba podopieczna nie była odsłonięta. Wsuń pod pośladki basen sanitarny. Sprawdź temperaturę wody w misce i w dzbanku termometrem albo polewając wodą swoje przedramię.
Osobie leżącej w łóżku wykonaj mycie krocza na basenie sanitarnym, mycie pośladków a następnie zmień podkład płócienny i prześcieradło.
Namydloną myjką umyj krocze, prowadząc ruchy w kierunku odbytu (klucz uznaje też założenie myjki na rękę fantomu i markowanie podmywania). Spłucz krocze wodą z dzbanka, osusz i wysuń basen spod pośladków.
Mycie w kierunku od odbytu do przodu - przenosi bakterie i odbiera punkt.
Osobie leżącej w łóżku wykonaj mycie krocza na basenie sanitarnym, mycie pośladków a następnie zmień podkład płócienny i prześcieradło.
Odwróć osobę podopieczną plecami do siebie, podsuń bluzę od piżamy ku górze i podłóż ręcznik wzdłuż pośladków. Umyj pośladki wodą z mydłem i osusz je - przy suchej, zwiotczałej skórze delikatnie, bez pocierania. Załóż spodnie od piżamy. Zużyte myjki i rękawiczki wrzuć do czerwonego pojemnika „Odpady medyczne zakaźne”, a basen odnieś do łazienki (klucz uznaje też odniesienie go po drugiej czynności).
Kroki 25-28 · po tym etapie masz 40 z 40 kryteriów (pkt)
Osobie leżącej w łóżku wykonaj mycie krocza na basenie sanitarnym, mycie pośladków a następnie zmień podkład płócienny i prześcieradło.
Poinformuj osobę podopieczną o zmianie prześcieradła i podkładu płóciennego i zapytaj o zgodę - klucz uznaje też informację z początku pracy. Rękawiczki z poprzedniej czynności trafiły do odpadów, więc załóż czyste. Ułóż osobę podopieczną na boku, plecami do siebie, i zwiń pod nią brudny podkład płócienny i prześcieradło.
Osobie leżącej w łóżku wykonaj mycie krocza na basenie sanitarnym, mycie pośladków a następnie zmień podkład płócienny i prześcieradło.
Rozłóż czyste prześcieradło na wolnej części materaca, a dalszą połowę zwiń pod osobę podopieczną. W górnej części łóżka wykonaj narożnik, tak zwaną kopertę, wyrównaj prześcieradło i podłóż brzeg pod materac. Na środku materaca połóż czysty podkład płócienny: dalszą część zwiń pod osobę podopieczną, a pozostałą wyrównaj i podłóż pod materac.
Brak koperty w górnej części łóżka - klucz sprawdza ją po obu stronach.
Osobie leżącej w łóżku wykonaj mycie krocza na basenie sanitarnym, mycie pośladków a następnie zmień podkład płócienny i prześcieradło.
Przełóż osobę podopieczną na drugi bok, na czystą warstwę pościeli. Usuń z łóżka brudny podkład i prześcieradło i wrzuć je do kosza „Brudna bielizna”. Wysuń czyste prześcieradło spod osoby podopiecznej, rozłóż je po drugiej stronie, wykonaj kopertę w górnej części łóżka, naciągnij prześcieradło i podłóż brzeg pod materac. Tak samo rozłóż, naciągnij i podłóż pod materac czysty podkład płócienny.
Po wykonaniu zadania uporządkuj stanowisko pracy.
Ułóż osobę podopieczną wygodnie, wyrównaj piżamę pod plecami i wierzchnie okrycie. Rękawiczki i fartuch jednorazowy wrzuć do czerwonego pojemnika „Odpady medyczne zakaźne”, zdezynfekuj ręce i uporządkuj stanowisko.
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.