SPO.04-01-23.01-SGStyczeń 2023 · 15 kroków · ok. 44 min · 23 kryteria z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Opieka nad niemowlęciem
Rozwiązanie arkusza SPO.04-01-23.01-SG (styczeń 2023), kwalifikacja SPO.04 „Świadczenie usług opiekuńczych i wspomagających rozwój dziecka” (opiekunka dziecięca). Do domu małego dziecka trafił 9-miesięczny Kazik z rozpoznanym zespołem zaburzeń ośrodkowej koordynacji ruchowej - wzmożonym napięciem kończyn górnych i nieprawidłową motoryką. Masa i długość ciała są prawidłowe, apetyt dobry. Kazik wymaga rehabilitacji metodą Vojty 5 razy dziennie po 20 minut, wykonywanej przez opiekunów według instruktażu rehabilitanta. Zadanie: dzienny plan opieki ze stymulacją ruchową (z zabawami opartymi na wykazie zabawek i sprzętu z arkusza), jadłospis dzienny oraz na fantomie - kąpiel niemowlęcia z potówkami w roztworze nadmanganianu potasu.
To rozwiązanie służy nauce do egzaminu zawodowego - nie jest instrukcją opieki nad dzieckiem ani poradą medyczną. Dziecko i wszystkie informacje o nim są fikcyjne (przygotowane przez CKE na potrzeby egzaminu). Wpisy wynikają z opisu przypadku i poleceń arkusza oraz z klucza oceniania - godziny w planie, zabawy, potrawy i ilości są przykładem z praktyki zawodu - arkusz ich nie podaje, a klucz przyjmuje każdy plan i jadłospis, który zawiera oceniane elementy.
Model „w” i czas. Cały egzamin trwa 120 minut. Kąpiel wykonuje się po zgłoszeniu gotowości przewodniczącemu zespołu nadzorującego, w obecności egzaminatora, w czasie nie dłuższym niż 20 minut. Plan opieki i jadłospis wypełniasz w arkuszu w pozostałym czasie. Arkusz nie każe wpisywać daty ani podpisu w formularzach.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 23 kryteria, każde za 1 punkt: 6 za dzienny plan opieki, 7 za jadłospis dzienny i 10 za przebieg kąpieli z nadmanganianem potasu. Czynności egzaminator ocenia na stanowisku, na fantomie niemowlęcia, w czasie do 20 minut. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 18 punktów - można stracić 5 kryteriów i nadal zdać. To jedno z możliwych rozwiązań: klucz przyjmuje inne zapisy, równoznaczne merytorycznie, oddające sens kryteriów.
Suwak i strzałki obok niego - albo ←→ na klawiaturze - przechodzą krok po kroku; wyjaśnienie i podgląd zmieniają się razem z krokiem.
Lista „Etap” przenosi od razu do wybranego etapu.
„Rozwiązuję samodzielnie” chowa rozwiązanie kroku - najpierw własna próba, potem odsłonięcie.
„Tryb prezentacji” pokazuje same kroki, bez menu strony - na rzutnik.
Etap 1: Dzienny plan opieki z uwzględnieniem stymulacji ruchowej (strony 3-4)
Kroki 1-7 · po tym etapie masz 6 z 23 kryteriów (pkt)
Krok 1: Ramy dnia: pobudka i kąpiel wieczorna
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
dzienny plan opieki z uwzględnieniem stymulacji ruchowej
Plan opieki to tabela „Godzina | Rodzaj działań | Czas trwania” bez żadnych wydrukowanych wierszy. Klucz ocenia sześć elementów planu: sen, spacer, posiłki, zabawy ruchowe (motoryka duża i mała) i pięć rehabilitacji. Godziny są przykładem - arkusz ich nie podaje, a klucz nie ocenia konkretnych godzin, tylko obecność elementów i ich rozsądne rozmieszczenie w dniu. Tabela w podglądzie układa się sama według godziny.
Najpierw ramy dnia: poranna toaleta i kąpiel wieczorna. Te działania nie mają osobnego kryterium, ale bez nich plan dnia niemowlęcia byłby niepełny.
Dokument po tym kroku
Krok 2: Sen w ciągu dnia i w nocy
Kryteria:
R.1.1 Dzienny plan opieki - zapisane: czas na odpoczynek/sen w ciągu dnia
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
dzienny plan opieki z uwzględnieniem stymulacji ruchowej
9-miesięczne niemowlę zwykle śpi w dzień dwa razy. Wpisz obie drzemki i sen nocny - pierwsze kryterium klucza to czas na odpoczynek i sen w ciągu dnia.
Dokument po tym kroku
Krok 3: Pięć posiłków
Kryteria:
R.1.3 Dzienny plan opieki - zapisane: czas na spożycie 5 lub 6 posiłków
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
dzienny plan opieki z uwzględnieniem stymulacji ruchowej
Klucz wymaga w planie czasu na 5 albo 6 posiłków. Godziny muszą zgadzać się z jadłospisem na stronach 5-6 - wpisz je tak samo w obu tabelach. Odstępy około 3 godzin dobrze pasują do wieku Kazika.
Dokument po tym kroku
Krok 4: Spacer
Kryteria:
R.1.2 Dzienny plan opieki - zapisane: spacer lub werandowanie dziecka
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
dzienny plan opieki z uwzględnieniem stymulacji ruchowej
Spacer na świeżym powietrzu to osobne kryterium (klucz uznaje też werandowanie). Wpisz go między drzemkami, kiedy dziecko jest wypoczęte.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Zabawy stymulujące motorykę dużą
Kryteria:
R.1.4 Dzienny plan opieki - zapisane: zabawy w zakresie stymulacji ruchowej wraz z pomocami (motoryka duża)
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Zaproponuj zabawy stymulujące, korzystając z wykazu zabawek i sprzętu zamieszczonego w arkuszu egzaminacyjnym i uwzględnij je w planie opieki.
Zabawy bierzesz z wykazu zabawek i sprzętu w arkuszu - klucz ocenia zabawy wraz z pomocami, więc przy każdej zabawie wpisz sprzęt z wykazu. Motoryka duża to ruchy całego ciała: podpór, kołysanie, raczkowanie, czołganie.
Dokument po tym kroku
Krok 6: Zabawy stymulujące motorykę małą
Kryteria:
R.1.5 Dzienny plan opieki - zapisane: zabawy w zakresie stymulacji ruchowej wraz z pomocami (motoryka mała)
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Zaproponuj zabawy stymulujące, korzystając z wykazu zabawek i sprzętu zamieszczonego w arkuszu egzaminacyjnym i uwzględnij je w planie opieki.
Motoryka mała to ruchy dłoni i palców: chwytanie, przekładanie, wkładanie, wciskanie. Każda zabawa ma przy sobie pomoce z wykazu w arkuszu.
W praktyce zawodu: piłeczki o średnicy 3 cm to drobny przedmiot dla 9-miesięcznego dziecka - zabawa wyłącznie pod stałym nadzorem opiekuna, a po zabawie piłeczki trzeba policzyć i schować. Klucz tego nie ocenia, ale to podstawowa zasada bezpieczeństwa.
Dokument po tym kroku
Krok 7: Pięć rehabilitacji metodą Vojty po 20 minut
Kryteria:
R.1.6 Dzienny plan opieki - zapisane: 5 zabiegów rehabilitacyjnych (bez propozycji ćwiczeń) z zaznaczeniem czasu trwania rehabilitacji - 20 minut
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
dzienny plan opieki z uwzględnieniem stymulacji ruchowej
Opis przypadku mówi wprost: rehabilitacja 5 razy dziennie po 20 minut, według instruktażu rehabilitanta. Klucz wymaga pięciu zabiegów z czasem trwania 20 minut i bez propozycji ćwiczeń - ćwiczenia ustala rehabilitant, więc w planie wpisujesz tylko zabieg i czas. Rozłóż zabiegi równomiernie, nie bezpośrednio po posiłku.
Typowe błędy
Opisywanie ćwiczeń metody Vojty albo inna liczba zabiegów niż pięć - klucz wymaga pięciu zabiegów bez propozycji ćwiczeń. Brak czasu trwania przy zabiegu też kosztuje punkt.
Dokument po tym kroku
Etap 2: Jadłospis dzienny dla 9-miesięcznego niemowlęcia (strony 5-6)
Kroki 8-10 · po tym etapie masz 13 z 23 kryteriów (pkt)
Krok 8: Trzy posiłki mleczne
Kryteria:
R.2.2 Jadłospis dzienny - zapisane: co najmniej 3 posiłki mleczne
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
jadłospis dzienny dla 9-miesięcznego niemowlęcia
Jadłospis ma te same godziny co plan opieki - pięć posiłków. Klucz wymaga co najmniej trzech posiłków mlecznych: mleko następne (mleko modyfikowane dla niemowląt po 6. miesiącu) rano i wieczorem oraz kaszka na mleku w II śniadaniu. W kolumnie ilości wpisz objętość - klucz ocenia ją osobnym kryterium.
Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 posiłki mleczne - wpisanych jest dokładnie tyle. Każdy wpis musi być poprawny, bo nie ma zapasu.
Dokument po tym kroku
Krok 9: Obiad z mięsem i żółtkiem
Kryteria: ,
R.2.3 Jadłospis dzienny - zapisane: co najmniej jeden posiłek zawierający mięso lub ryby
R.2.4 Jadłospis dzienny - zapisane: żółtko lub całe jajo na miękko lub jajecznica na parze
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
jadłospis dzienny dla 9-miesięcznego niemowlęcia
Obiad łączy dwa kryteria: posiłek z mięsem albo rybą i żółtko jaja (klucz przyjmuje też całe jajo na miękko albo jajecznicę na parze). Ilość podaj gramaturą dania.
Dokument po tym kroku
Krok 10: Podwieczorek: deser owocowy i biszkopt, komplet pięciu posiłków
Kryteria: , , ,
R.2.1 Jadłospis dzienny - zapisane: 5 lub 6 posiłków
R.2.7 Jadłospis dzienny - zapisane: objętość posiłku płynnego lub gramatura posiłków gotowych (słoiczki) lub gramatura składowych dania
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
jadłospis dzienny dla 9-miesięcznego niemowlęcia
Podwieczorek zamyka jadłospis: deser owocowy (przecier ze słoiczka) i biszkopt - produkt mączny, który klucz ocenia osobno. Z nim jadłospis ma pięć posiłków (kryterium „5 lub 6 posiłków”), a w każdym wierszu jest objętość albo gramatura - to ostatnie kryterium jadłospisu.
Ilości są przykładem typowych porcji dla 9-miesięcznego niemowlęcia (przy słoiczku - gramatura z opakowania). Arkusz ich nie podaje, a klucz sprawdza, czy ilość jest wpisana - objętość posiłku płynnego, gramatura słoiczka albo składników dania.
Dokument po tym kroku
Etap 3: Kąpiel niemowlęcia z użyciem nadmanganianu potasu - opis czynności
Kroki 11-15 · po tym etapie masz 23 z 23 kryteriów (pkt)
Krok 11: Zgłoszenie gotowości, ręce i rękawiczki
Kryteria:
P.1.1 Zdający: umył i zdezynfekował ręce/założył rękawiczki jednorazowe przed kąpielą
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Gotowość do wykonania kąpieli zgłoś przewodniczącemu ZN przez podniesienie ręki. Po uzyskaniu zgody przystąp do pracy.
Zgłoś gotowość przez podniesienie ręki i zacznij po zgodzie przewodniczącego zespołu nadzorującego - od tej chwili egzaminator ocenia przebieg, a na kąpiel masz 20 minut. Fantom traktujesz jak Kazika.
Przed kąpielą umyj i zdezynfekuj ręce albo załóż rękawiczki jednorazowe. Przygotuj w zasięgu ręki ręcznik, balsam do ciała dla niemowląt i pieluchę jednorazową.
Dokument po tym kroku
Krok 12: Woda z roztworem nadmanganianu potasu
Kryteria: ,
P.1.2 Zdający: do wanienki z wodą wlał przygotowany roztwór nadmanganianu potasu, uzyskując jednolite różowe/malinowe zabarwienie wody
P.1.3 Zdający: sprawdził temperaturę wody w wanience
ok. 4 min
Polecenie z arkusza
Na fantomie niemowlęcia, u którego na skórze tułowia występują potówki, wykonaj kąpiel z użyciem nadmanganianu potasu.
Do wanienki z wodą wlej przygotowany roztwór nadmanganianu potasu i wymieszaj - woda ma mieć jednolite różowe albo malinowe zabarwienie. Potem sprawdź temperaturę wody w wanience (w praktyce termometrem kąpielowym, około 37°C). Oba elementy egzaminator ocenia osobno.
Typowe błędy
Za ciemny, fioletowy roztwór albo nierównomierne zabarwienie - klucz wymaga jednolitego różowego lub malinowego koloru. Pominięcie sprawdzenia temperatury kosztuje osobny punkt.
Dokument po tym kroku
Krok 13: Bezpieczna kąpiel
Kryteria:
P.1.4 Zdający: kąpał niemowlę z zapewnieniem bezpieczeństwa, bez ryzyka zachłyśnięcia wodą czy urazu mechanicznego
ok. 5 min
Polecenie z arkusza
Na fantomie niemowlęcia, u którego na skórze tułowia występują potówki, wykonaj kąpiel z użyciem nadmanganianu potasu.
Rozbierz niemowlę i włóż je do wanienki, podtrzymując głowę i plecy na przedramieniu. Kąp tak, żeby woda nie dostała się do ust i nosa i żeby dziecko nie uderzyło się o brzeg wanienki - klucz ocenia bezpieczeństwo bez ryzyka zachłyśnięcia i urazu mechanicznego. Obmyj całe ciało, w tym tułów z potówkami.
Dokument po tym kroku
Krok 14: Osuszenie, balsam i pielucha
Kryteria: , ,
P.1.5 Zdający: osuszył dokładnie skórę niemowlęcia delikatnie dotykając, bez pocierania
P.1.6 Zdający: nasmarował skórę cienką warstwą balsamu do ciała dla niemowląt
P.1.7 Zdający: założył niemowlęciu pieluszkę jednorazową
ok. 5 min
Polecenie z arkusza
Nie ubieraj niemowlęcia po kąpieli, po chwili załóż pieluchę.
Po kąpieli osusz dokładnie skórę ręcznikiem, delikatnie dotykając, bez pocierania - skóra z potówkami jest podrażniona. Nasmaruj skórę cienką warstwą balsamu do ciała dla niemowląt. Arkusz każe nie ubierać dziecka, a po chwili założyć pieluchę jednorazową - to trzy osobne kryteria.
Typowe błędy
Pocieranie skóry ręcznikiem albo ubranie dziecka po kąpieli - wbrew kluczowi i poleceniu.
Dokument po tym kroku
Krok 15: Porządek, odpady i ręce
Kryteria: , ,
P.1.8 Zdający: uporządkował stanowisko pracy
P.1.9 Zdający: ręcznik wrzucił do kosza z brudną bielizną (worek niebieski), a zużytą pieluchę jednorazową do kosza (worek czerwony)
P.1.10 Zdający: umył i zdezynfekował ręce po kąpieli
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Po wykonaniu zadania uporządkuj stanowisko.
Uporządkuj stanowisko pracy. Ręcznik wrzuć do kosza z brudną bielizną (worek niebieski), a zużytą pieluchę jednorazową do kosza z workiem czerwonym. Na koniec umyj i zdezynfekuj ręce.
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.