Przejdź do głównej treści
SPO.04-02-26.01-SGStyczeń 2026 · 16 kroków · ok. 49 min · 21 kryteriów z klucza

Rozwiązanie krok po kroku: Plan pracy, masa solna i mycie rąk

Rozwiązanie arkusza SPO.04-02-26.01-SG (styczeń 2026), kwalifikacja SPO.04 „Świadczenie usług opiekuńczych i wspomagających rozwój dziecka” (opiekunka dziecięca). Kamil ma 29 miesięcy, jest dobrze zaadaptowany do żłobka, a jego mowa jest na poziomie dziecka w 22. miesiącu życia - pozostałe sfery rozwijają się zgodnie z normami. Zadanie: indywidualny plan pracy w trzech sferach (sensomotoryka, mowa, uczucia i emocje) z uwagami BHP, a na fantomie - zajęcia z masą solną i mycie rąk dziecka.

To rozwiązanie służy nauce do egzaminu zawodowego - nie jest instrukcją opieki nad dzieckiem ani poradą medyczną. Dziecko i wszystkie informacje o nim są fikcyjne (przygotowane przez CKE na potrzeby egzaminu). Wpisy wynikają z opisu przypadku i poleceń arkusza oraz z klucza oceniania - pomoce dydaktyczne i uwagi BHP - klucz nie podaje ich przykładów, więc wynikają z zabaw zapisanych w planie (opis w krokach).

Co jest rozwiązane, a co opisane. Formularze z arkusza są wypełnione krok po kroku: jeden krok to jedna grupa wpisów, za którą klucz przyznaje punkt. Każdy wpis jest w skrypcie sprawdzony z tekstem kryterium i z treścią arkusza. Wpisy odręczne są granatowe, pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto. figurka z masy solnej Czynności przy dziecku, wykonywane na fantomie, są opisane w kolejności, w jakiej ocenia je egzaminator: co zrobić, czego użyć i za co jest punkt. Karta w podglądzie zbiera te czynności.

Model „w” i czas. Cały egzamin trwa 120 minut. Przygotowanie masy solnej, zajęcia z Kamilem i mycie rąk wykonuje się po zgłoszeniu gotowości, łącznie w czasie nie dłuższym niż 25 minut. Arkusz nie każe wpisywać daty ani podpisu w formularzach.

Jak liczą się punkty. Klucz ma 21 kryteriów, każde za 1 punkt: 8 za plan pracy wpisywany w arkuszu i 13 za przebieg zajęć z masą solną i mycia rąk. Czynności przy dziecku egzaminator ocenia na stanowisku, na fantomie, w czasie do 25 minut. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 16 punktów - można stracić 5 kryteriów i nadal zdać. To jedno z możliwych rozwiązań: klucz przyjmuje inne zapisy, równoznaczne merytorycznie, oddające sens kryteriów.

  1. Etap 1: Plan pracy - sensomotoryka

    Kroki 1-2 · po tym etapie masz 2 z 21 kryteriów (pkt)

    Krok 1: Osiągnięcia rozwojowe w sferze sensomotoryki

    Kryteria:

    R.1.1 Plan pracy z Kamilem - zapisane: W sferze sensomotoryki co najmniej 3 osiągnięcia rozwojowe adekwatne do wieku dziecka i stymulowanej sfery, np.: wykonuje ćwiczenia ruchowo-naśladowcze, wykonuje ćwiczenia w rzucie, wykonuje czynności związane z układaniem/lepieniem/wydzieraniem/wycinaniem, tworzy budowle z klocków

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Plan ma trzy sfery, a w każdej trzy kolumny. Klucz ocenia osobno osiągnięcia i zabawy w każdej sferze (sześć kryteriów), jednym kryterium wszystkie pomoce dydaktyczne i jednym uwagi BHP - razem osiem punktów.

    Sensomotoryka Kamila rozwija się zgodnie z normą dla 29 miesięcy, więc osiągnięcia to umiejętności typowe dla tego wieku - wszystkie cztery z listy klucza.

    Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 osiągnięcia rozwojowe, a wpisanych jest 4. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

    Dokument po tym kroku
  2. Krok 2: Zabawy i ćwiczenia sensomotoryczne

    Kryteria:

    R.1.2 Plan pracy z Kamilem - zapisane: W sferze sensomotoryki co najmniej 3 zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój, adekwatne do wieku dziecka i stymulowanej sfery, np.: siedzenie „konno” na ławeczce i podawanie bokiem opiekunce piłki, odwzorowywanie gestów (np. przy toalecie rąk), budowanie z klocków, wykonywanie układanki/rozsypanki z 3 elementów, wykonywanie figurki (np. ulepionej z masy solnej)

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Każda zabawa ćwiczy któreś z zapisanych osiągnięć: siedzenie „konno” na ławeczce z podawaniem piłki (rzut, ruch), odwzorowywanie gestów (naśladowanie), budowanie z klocków, układanka z trzech elementów i lepienie figurki z masy solnej - tę ostatnią Kamil wykona w części praktycznej egzaminu.

    Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 zabawy/ćwiczenia, a wpisanych jest 5. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

    Dokument po tym kroku
  3. Etap 2: Plan pracy - mowa czynna i bierna

    Kroki 3-4 · po tym etapie masz 4 z 21 kryteriów (pkt)

    Krok 3: Osiągnięcia rozwojowe w sferze mowy

    Kryteria:

    R.1.3 Plan pracy z Kamilem - zapisane: W sferze mowy co najmniej 3 osiągnięcia rozwojowe adekwatne do wieku dziecka i stymulowanej sfery, np.: przechodzi od etapu wyrazu do etapu zdania, rozwija zasób słownictwa/przyswaja nowe słowa, spełnia polecenia wydawane przez dorosłych/opiekunów

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    To sfera, w której Kamil ma opóźnienie - jego mowa odpowiada 22. miesiącowi życia. Osiągnięcia wskazują, do czego plan ma go doprowadzić: przejście od wyrazu do zdania, nowe słowa i rozumienie poleceń. Klucz podaje dokładnie trzy przykłady i wszystkie trzy są wpisane.

    Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 osiągnięcia rozwojowe - wpisanych jest dokładnie tyle. Każdy wpis musi być poprawny, bo nie ma zapasu.

    Dokument po tym kroku
  4. Krok 4: Zabawy i ćwiczenia rozwijające mowę

    Kryteria:

    R.1.4 Plan pracy z Kamilem - zapisane: W sferze mowy co najmniej 3 zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój, adekwatne do wieku dziecka i stymulowanej sfery, np.: układanie obrazków w odpowiedniej kolejności, opowiadanie co się dzieje na obrazku, odgadywanie zagadek z nowymi słowami, opowiadanie krótkimi zdaniami oglądanego teatrzyku/przedstawienia, opowiadanie oglądanej wspólnie z opiekunką książeczki z obrazkami

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Zabawy zmuszają do mówienia i słuchania: układanie obrazków w kolejności i opowiadanie, co się na nich dzieje, zagadki z nowymi słowami, opowiadanie krótkimi zdaniami teatrzyku i oglądanej razem książeczki.

    Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 zabawy/ćwiczenia, a wpisanych jest 5. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

    Dokument po tym kroku
  5. Etap 3: Plan pracy - uczucia i emocje

    Kroki 5-6 · po tym etapie masz 6 z 21 kryteriów (pkt)

    Krok 5: Osiągnięcia rozwojowe w sferze uczuć i emocji

    Kryteria:

    R.1.5 Plan pracy z Kamilem - zapisane: W sferze uczuć i emocji co najmniej 3 osiągnięcia rozwojowe adekwatne do wieku dziecka i stymulowanej sfery, np.: powstawanie/rozwój uczuć wyższych, umiejętność pocieszenia innych dzieci, szacunek dla przedmiotów/zabawek (np. smutek z powodu zepsutej zabawki)

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Trzecia sfera rozwija się zgodnie z normą. Klucz podaje trzy przykłady osiągnięć - wszystkie są wpisane.

    Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 osiągnięcia rozwojowe - wpisanych jest dokładnie tyle. Każdy wpis musi być poprawny, bo nie ma zapasu.

    Dokument po tym kroku
  6. Krok 6: Zabawy i ćwiczenia w sferze uczuć i emocji

    Kryteria:

    R.1.6 Plan pracy z Kamilem - zapisane: W sferze uczuć i emocji co najmniej 3 zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój, adekwatne do wieku dziecka i stymulowanej sfery, np.: zabawa w odnajdywanie „uczuć” na obrazku i robienie min adekwatnych do uczucia, okazywanie uczuć (np.: tulenie lali, obdarowanie opiekunki maskotką), naprawa zepsutej zabawki i wspólne okazywanie radości z jej naprawienia

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Zabawy pozwalają nazwać i okazać uczucia: odnajdywanie „uczuć” na obrazku i robienie pasujących min, tulenie lali albo obdarowanie opiekunki maskotką, wspólna naprawa zepsutej zabawki i radość z jej naprawienia. Przy okazji Kamil nazywa emocje - to także ćwiczenie mowy.

    Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 zabawy/ćwiczenia - wpisanych jest dokładnie tyle. Każdy wpis musi być poprawny, bo nie ma zapasu.

    Dokument po tym kroku
  7. Etap 4: Plan pracy - pomoce dydaktyczne i uwagi BHP

    Kroki 7-10 · po tym etapie masz 8 z 21 kryteriów (pkt)

    Krok 7: Pomoce dydaktyczne we wszystkich sferach

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Pomoce to jedno kryterium dla całego planu, ale punkt jest tylko wtedy, gdy w każdej sferze są co najmniej trzy. Klucz nie podaje przykładów - wymaga pomocy „adekwatnych do zapisanych zabaw/ćwiczeń”. Dlatego każda pomoc w planie to przedmiot, którego wymaga zabawa wpisana obok: ławeczka i piłka do zabawy „konno”, klocki, układanka, masa solna; obrazki, zagadki, teatrzyk i książeczka; obrazki z emocjami, lala, maskotka i zabawka do naprawy.

    Pomoce do mowy i do uczuć wpisują dwa kolejne kroki. Kod kryterium stoi przy ostatnim z nich, bo punkt jest dopiero wtedy, gdy wszystkie trzy sfery mają swoje pomoce.

    Dokument po tym kroku
  8. Krok 8: Pomoce dydaktyczne - mowa

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Pomoce do zabaw z mową: obrazki do układania i opowiadania, zagadki obrazkowe, kukiełki do teatrzyku i książeczka z obrazkami.

    Dokument po tym kroku
  9. Krok 9: Pomoce dydaktyczne - uczucia i emocje

    Kryteria:

    R.1.7 Plan pracy z Kamilem - zapisane: W każdej sferze rozwoju co najmniej 3 pomoce dydaktyczne adekwatne do zapisanych zabaw/ćwiczeń i wieku dziecka

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Pomoce do zabaw z uczuciami: obrazki przedstawiające uczucia, lala do tulenia, maskotka do obdarowania opiekunki i zabawka, którą Kamil naprawia razem z opiekunką. Po tym kroku każda sfera ma co najmniej trzy pomoce - kryterium jest spełnione.

    Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 pomoce dydaktyczne, a wpisanych jest 4. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

    Dokument po tym kroku
  10. Krok 10: Uwagi i zalecenia BHP do zabaw

    Kryteria:

    R.1.8 Plan pracy z Kamilem - zapisane: Co najmniej 3 uwagi/zalecenia BHP adekwatne do zapisanych zabaw/ćwiczeń

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Zapisz co najmniej po 3 osiągnięcia rozwojowe, zabawy/ćwiczenia stymulujące rozwój oraz pomoce dydaktyczne do każdej sfery rozwoju wyróżnionej w zamieszczonej tabeli oraz minimum 3 uwagi/zalecenia BHP odnoszące się do zapisanych zabaw/ćwiczeń.

    Wiersz na dole strony 5 obejmuje całą szerokość tabeli. Klucz nie podaje przykładów uwag - wymaga, żeby były „adekwatne do zapisanych zabaw/ćwiczeń”. Każda uwaga odnosi się więc do konkretnej zabawy z planu: zabawy na ławeczce, podawania piłki, budowania z klocków, lepienia z masy solnej i mycia rąk po nim. To zasady z praktyki zawodu opiekunki, a nie przykłady z klucza.

    Dokument po tym kroku
  11. Etap 5: Zajęcia z masą solną - opis czynności

    Kroki 11-14 · po tym etapie masz 16 z 21 kryteriów (pkt)

    Krok 11: Zgłoszenie gotowości, fartuch i masa solna

    Kryteria: ,

    P.1.1 Zdający: założył fartuch przed przygotowaniem masy solnej

    P.1.2 Zdający: zachowywał porządek na stanowisku podczas wykonywania masy solnej

    ok. 6 min
    Polecenie z arkusza

    Gotowość do przygotowania masy solnej, przeprowadzenia zajęć oraz wykonania zabiegu mycia rąk dziecka zgłoś przewodniczącemu ZN przez podniesienie ręki.

    Gotowość do całej części praktycznej zgłaszasz raz, przez podniesienie ręki, i zaczynasz po zgodzie przewodniczącego zespołu nadzorującego. Na przygotowanie masy, zajęcia i mycie rąk masz razem 25 minut. Fantom traktujesz jak Kamila.

    Zanim zaczniesz przygotowywać masę solną, załóż fartuch. Masę przygotuj ze składników z magazynu - arkusz nie podaje przepisu ani proporcji, egzaminator nie ocenia składu masy. Ocenia za to, czy podczas pracy z masą utrzymujesz porządek na stanowisku: składniki i naczynia na swoim miejscu, rozsypane składniki od razu sprzątnięte.

    Typowe błędy

    Fartuch założony dopiero po rozpoczęciu pracy z masą - kryterium mówi wyraźnie „przed przygotowaniem”.

    Dokument po tym kroku
  12. Krok 12: Wzór figurki i stanowisko do zajęć

    Kryteria:

    P.1.3 Zdający: przygotowywał stanowisko do zajęć z dzieckiem po wykonaniu masy solnej

    ok. 3 min
    Polecenie z arkusza

    Przed przystąpieniem do zajęć przygotuj masę solną i wzór figurki z masy solnej, którą będziesz wykonywać wraz z Kamilem, a następnie przeprowadź indywidualne zajęcia z Kamilem z użyciem masy solnej.

    Z gotowej masy przygotuj wzór figurki, którą potem ulepisz razem z Kamilem. Arkusz nie mówi, co ma przedstawiać - wystarczy prosta figurka z kulek albo wałeczków, bo takie czynności klucz ocenia w trakcie zajęć. Następnie przygotuj stanowisko do zajęć z dzieckiem: masa i wzór figurki na stoliku przy miejscu, w którym usiądzie dziecko.

    Dokument po tym kroku
  13. Krok 13: Fartuszek dla dziecka i lepienie

    Kryteria: , ,

    P.1.4 Zdający: założył fantomowi dziecka fartuszek i podwinął rękawy bluzki dziecka

    P.1.6 Zdający: ugniatał masę solną, rozklepywał, wykonywał wałeczek lub kulkę

    P.1.5 Zdający: wypowiadał słowa motywujące do wykonywania figurek z masy solnej

    ok. 6 min
    Polecenie z arkusza

    Przed przystąpieniem do zajęć przygotuj masę solną i wzór figurki z masy solnej, którą będziesz wykonywać wraz z Kamilem, a następnie przeprowadź indywidualne zajęcia z Kamilem z użyciem masy solnej.

    Załóż fantomowi fartuszek i podwiń rękawy bluzki - masa nie pobrudzi ubrania, a ręce będzie łatwo umyć. W trakcie zajęć ugniataj masę, rozklepuj ją i wykonuj wałeczek albo kulkę - pokazujesz Kamilowi kolejne ruchy, a on je naśladuje. Przez cały czas mów do niego słowa motywujące do lepienia, np. „Spróbuj, ulep kulkę” - zajęcia mają też rozwijać mowę, której Kamil potrzebuje najbardziej.

    Typowe błędy

    Lepienie w milczeniu - słowa motywujące to osobne kryterium.

    Dokument po tym kroku
  14. Krok 14: Nazwanie figurek i pochwała

    Kryteria: ,

    P.1.7 Zdający: nazywał swoją figurkę i pytał się dziecka co ulepiło

    P.1.8 Zdający: chwalił dziecko za wykonaną pracę

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Przed przystąpieniem do zajęć przygotuj masę solną i wzór figurki z masy solnej, którą będziesz wykonywać wraz z Kamilem, a następnie przeprowadź indywidualne zajęcia z Kamilem z użyciem masy solnej.

    Gdy figurki są gotowe, nazwij swoją figurkę i zapytaj Kamila, co ulepił - to rozmowa, w której dziecko ćwiczy nowe słowa. Na koniec pochwal Kamila za wykonaną pracę.

    Dokument po tym kroku
  15. Etap 6: Mycie rąk dziecka - opis czynności

    Kroki 15-16 · po tym etapie masz 21 z 21 kryteriów (pkt)

    Krok 15: Mycie rąk w ustalonej kolejności

    Kryteria: , , ,

    P.2.1 Zdający: zachowywał kolejność wszystkich wykonywanych czynności: moczenie rąk, namydlanie, mycie, spłukiwanie, strzepywanie wody, wycieranie rąk ręcznikiem

    P.2.2 Zdający: wykonywał mycie ruchem okrężnym obu dłoni, od strony wierzchniej i spodniej oraz między palcami, mył zarówno dłonie jak i nadgarstki

    P.2.3 Zdający: wykonywał czynności powoli, dokładnie i precyzyjnie

    P.2.4 Zdający: mówił do dziecka, tłumaczył kolejne wykonywane czynności lub wyjaśniał kolejność mycia rąk w trakcie wykonywania zabiegu

    ok. 4 min
    Polecenie z arkusza

    Po zakończeniu zajęć wykonaj zabieg mycia rąk dziecka.

    Po zakończeniu zajęć umyj Kamilowi ręce. Klucz ocenia kolejność wszystkich czynności: moczenie rąk, namydlanie, mycie, spłukiwanie, strzepywanie wody i wycieranie rąk ręcznikiem - pominięcie albo zamiana którejś kosztuje punkt.

    Myj ruchem okrężnym obie dłonie, od strony wierzchniej i spodniej oraz między palcami, a także nadgarstki. Pracuj powoli, dokładnie i precyzyjnie. Przez cały zabieg mów do dziecka: tłumacz, co teraz robisz i w jakiej kolejności myje się ręce.

    Typowe błędy

    Pominięcie strzepywania wody albo mycie samych dłoni bez nadgarstków.

    Dokument po tym kroku
  16. Krok 16: Sprzątanie dopiero po myciu rąk

    Kryteria:

    P.1.9 Zdający: po zakończeniu zajęć posprzątał stanowisko pracy. Kryterium należy uznać za spełnione, jeżeli zdający posprząta stanowisko dopiero po zakończeniu zabiegu mycia rąk

    ok. 2 min
    Polecenie z arkusza

    Po wykonaniu zadania uporządkuj stanowisko.

    Stanowisko po zajęciach z masą solną posprzątaj dopiero po zakończeniu mycia rąk. Klucz zaznacza to wprost: kryterium jest spełnione tylko wtedy, gdy sprzątanie następuje po zabiegu mycia rąk - nie wcześniej.

    Typowe błędy

    Sprzątanie masy przed umyciem rąk dziecka - kryterium nie zostanie uznane.

    Dokument po tym kroku

Podgląd

To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.

Autor rozwiązania: . Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.