Rozwiązanie krok po kroku: Skala Lawtona dla seniora z POChP

Karta ma osiem pytań, a przy każdym trzy opcje: 3 = bez pomocy, 2 = z niewielką pomocą (albo „z pomocą”), 1 = nie jest w stanie. Arkusz każe podkreślić właściwą opcję, a potem zsumować punkty. Imię, nazwisko i wiek są już wydrukowane. Pan Leon prowadzi z synem długie rozmowy telefoniczne kilka razy w tygodniu - z telefonu korzysta bez pomocy.

⚠️ Na karcie w arkuszu opcja 1 przy pytaniu o telefon brzmi „nie jest w stania korzystać” - to literówka (chodzi o „w stanie”); podgląd odtwarza kartę tak, jak ją wydrukowano.

Bez opiekuna, wózka inwalidzkiego i środka transportu pan Leon nie dotrze ani do klubu seniora, ani do poradni. Pasuje opis „zupełnie nie jest w stanie podróżować, dopóki nie poczyni się specjalnych przygotowań”.

Opis mówi wprost, że pan Leon nie jest w stanie samodzielnie wyjść po zakupy. To, że sam decyduje, jakie produkty kupić, dotyczy gospodarowania pieniędzmi (pytanie 8), a nie robienia zakupów.

Śniadania i kolacje (kanapki) pan Leon przygotowuje sam, ale pytanie dotyczy obiadu - a obiadu nie jest w stanie ugotować. Podkreśla się „1 = nie jest w stanie”.

Pan Leon nie prowadzi sam gospodarstwa domowego i nie sprząta - 1 punkt.

Pytanie 6 łączy majsterkowanie i pranie. Opis mówi, że pan Leon nie jest w stanie prać - 1 punkt.

Leki pan Leon przygotowuje i przyjmuje samodzielnie - bez pomocy.

Pan Leon sam gospodaruje finansami i decyduje, jakie produkty kupić - bez pomocy.

Zsumuj podkreślone wartości: 3 + 1 + 1 + 1 + 1 + 1 + 3 + 3 = 14 punktów (na 24 możliwe). Liczbę wpisz w wykropkowane pole „Wynik końcowy”.

Przed urazem pan Leon otrzymał w skali Lawtona 20 punktów, teraz ma 14. Karta przypomina, że spadek liczby punktów w czasie świadczy o pogarszaniu się stanu ogólnego - podkreśl więc „Pogorszył się”, i tylko tę opcję.

Wykaz zapisuje się na dwóch stronach z wydrukowanym imieniem i nazwiskiem, numeracja biegnie przez obie. Jedna grupa wpisów to jedno kryterium klucza. Pierwsza odpowiada na to, że pan Leon sam nie dotrze do poradni pulmonologicznej, rehabilitacyjnej ani do lekarza rodzinnego.

Lekarz zalecił gimnastykę oddechową i oklepywanie pleców, a pan Leon gimnastykę zaniedbuje. Opiekunka motywuje go do ćwiczeń, kontroluje je i oklepuje plecy.

Pan Leon porusza się z balkonikiem, po schodach potrzebuje pomocy i rzadko, niechętnie ćwiczy operowany staw kolanowy. Spacery z opiekunką to wniosek z opisu - pan Leon wychodzi przed budynek sporadycznie, bo sam nie pokona schodów.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 4 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Pan Leon choruje na POChP i pali papierosy. Opiekunka zachęca go do rzucenia palenia i dostarcza materiały o korzyściach z zaprzestania palenia. Kryterium nie ma minimum.

Przy przeziębieniu z podwyższoną temperaturą, katarem i dusznością opiekunka mierzy temperaturę, dostarcza chusteczki i obserwuje stan zdrowia.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 3 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Syn mieszka daleko i tylko dzwoni. Opiekunka może zachęcić go do częstszych odwiedzin, a kontakt z wolontariuszami pomoże panu Leonowi wychodzić z domu - to wniosek z opisu (sam nie wychodzi i potrzebuje pomocy innych osób). Kryterium nie ma minimum.

Pan Leon nie wyjdzie sam po zakupy ani do urzędu. Wykupowanie leków to wniosek z opisu: leki przyjmuje sam, ale do apteki nie dotrze.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 3 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Nasilony kaszel i duszność to osobna grupa działań: świeże, nawilżone powietrze, nauka efektywnego kaszlu, obserwacja odkrztuszania, wysoka pozycja w łóżku i higiena jamy ustnej po odkrztuszaniu. Klucz podaje też przedziały wilgotności (40%-70%) i temperatury pokoju (18°C-22°C), ale opis przypadku ich nie wymienia - wpis o mikroklimacie jest bez liczb, a klucz przyjmuje cały przedział.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 działania, a wpisanych jest 6 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Pan Leon nie prowadzi sam gospodarstwa, nie sprząta, nie pierze, nie zmienia pościeli i nie ugotuje obiadu, a przy przeziębieniu się poci - stąd także zmiana bielizny osobistej.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 3 działania, a wpisanych jest 4 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Ostatnia grupa to aktywność: pan Leon chciałby chodzić do klubu seniora, ale sam tam nie dotrze. Kryterium nie ma minimum.

Zgłoś gotowość przez podniesienie ręki i poczekaj na zgodę przewodniczącego zespołu nadzorującego - od tej chwili masz 45 minut na obie czynności. Fantom traktujesz jak pana Leona leżącego w łóżku i mówisz do niego cicho.

Poinformuj pana Leona o myciu i oklepywaniu pleców i zapytaj o zgodę (klucz uznaje też zgodę uzyskaną wcześniej). Umyj higienicznie albo zdezynfekuj ręce, załóż rękawiczki jednorazowe i fartuch ochronny.

Zdejmij bluzę od piżamy i wrzuć ją do kosza albo pojemnika na brudną bieliznę - po myciu pan Leon dostanie czystą. Ułóż go na boku, plecami do siebie. Odsłoń plecy i połóż na łóżku ręcznik wzdłuż jego pleców, żeby nie zamoczyć pościeli.

Umyj plecy namydloną myjką jednorazową, spłucz je i osusz ręcznikiem. Użyty ręcznik wrzuć do kosza albo pojemnika na brudną bieliznę - to osobne kryterium.

Oklepuj plecy dłonią złożoną w kształt łódki. Prowadź oklepywanie od podstawy klatki piersiowej, wzdłuż przebiegu żeber, do szczytu płuc, po obu stronach kręgosłupa. Po oklepywaniu zachęć pana Leona do kaszlu - przy przeziębieniu i POChP to cel całego zabiegu. Myjkę wrzuć do worka na odpady zmieszane.

Poinformuj pana Leona o zmianie piżamy i zapytaj o zgodę (może to być wcześniej). Bluza od piżamy jest już zdjęta przy myciu pleców, więc załóż czystą bluzę i zapnij guziki. Klucz dopuszcza też odwrotną kolejność - najpierw spodnie, potem bluza - pod warunkiem, że na czas zmiany spodni obnażony tułów jest przykryty.

Unieś pośladki pana Leona albo ułóż go na boku i zsuń spodnie od piżamy. Zdejmij je i wrzuć do kosza albo pojemnika na brudną bieliznę. Wsuń jego stopy w nogawki czystych spodni i podciągnij je ku górze. Operowane kolano wymaga delikatności - nie szarp nogawką.

Wyrównaj piżamę pod plecami i pośladkami pana Leona oraz wierzchnie okrycie na łóżku. Przez cały czas dbaj o jego bezpieczeństwo i intymność - nie zostawiaj go odkrytego dłużej, niż to konieczne. Fartuch ochronny wrzuć do worka na metale i tworzywa sztuczne, rękawiczki do worka na odpady zmieszane i zdezynfekuj ręce. Na koniec uporządkuj stanowisko.