Rozwiązanie krok po kroku: Skala Barthel i przemieszczenie na wózek

Karta ma dziesięć pozycji i przy każdej wpisuje się jedną wartość ze skali - tę, która opisuje obecne możliwości pana Dariusza (arkusz każe ocenić stan aktualny). Pan Dariusz sam spożywa posiłki - to, że nie potrafi ich przygotować, nie należy do tej pozycji. Wartość: „samodzielna, niezależna” - 10 punktów.

Pan Dariusz nie przesiądzie się sam z łóżka na wózek ani z wózka na fotel - czeka na pomoc siostry albo opiekunki. Ma porażenie kończyn dolnych, więc potrzebuje pomocy fizycznej, nie tylko słownej - 5 punktów.

Ta pozycja dotyczy mycia zębów, twarzy i czesania się. Pan Dariusz robi to wszystko sam - „niezależna od pomocy innych osób”, 5 punktów. Kąpiel ocenia się osobno, w pozycji 5.

Do WC pan Dariusz potrzebuje pomocy, ale pieluchomajtki zdejmuje sam (nie potrafi ich tylko założyć). Część czynności wykonuje więc samodzielnie - 5 punktów. Wartość 10 wymaga samodzielnego zdejmowania i zakładania pieluchomajtek.

Przy kąpieli pan Dariusz potrzebuje pomocy - jest zależny od innych osób, więc ta pozycja dostaje 0 punktów.

Na wózku pan Dariusz jeździ tylko po mieszkaniu i pokonuje kilka metrów. Wartość 5 wymaga samodzielnego poruszania się na wózku na odległość ponad 50 m, więc zostaje 0 punktów („porusza się na odległość < 50 m”).

Przy spastycznym porażeniu kończyn dolnych pan Dariusz nie wejdzie po schodach - 0 punktów („nie jest w stanie”). Blok ma windę, ale karta ocenia możliwości osoby, nie wyposażenie budynku.

Górne części ubrania pan Dariusz zakłada sam, ale przy skarpetkach i spodniach potrzebuje pomocy. Część czynności wykonuje bez pomocy - 5 punktów.

Opis mówi wprost, że pan Dariusz nie ma zaparć i regularnie oddaje stolec - panuje nad tym: 10 punktów.

Pan Dariusz ma sporadyczne nietrzymanie moczu - pasuje opis „czasami popuszcza (zdarzenia przypadkowe)”, 5 punktów. Suma pozycji 1-10 to 10 + 5 + 5 + 5 + 0 + 0 + 0 + 5 + 10 + 5 = 45 punktów. Przed pobytem w szpitalu wynik wynosił 60 punktów - mniej punktów oznacza mniejszą samodzielność, więc stan pogorszył się i podkreśla się wyłącznie tę jedną odpowiedź.

Klucz łączy w kryterium R.1.10 wartość pozycji 10 i interpretację: punkt jest tylko wtedy, gdy obie są poprawne. Sama suma nie ma kryterium, ale arkusz każe ją wpisać i bez niej nie da się uczciwie porównać wyników.

Wykaz zapisuje się na dwóch pustych stronach. Wpisy są ułożone grupami - jedna grupa to jedno kryterium klucza - i numerowane w sposób ciągły przez obie strony. Pierwsza grupa to czynności, przy których pan Dariusz potrzebuje pomocy: kąpiel, pieluchomajtki, spodnie i skarpetki, pościel.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 czynności, a wpisanych jest 4 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Opis mówi wprost o ryzyku odleżyn, a pan Dariusz większość czasu leży. Pierwsze działanie to codzienne sprawdzanie skóry.

Osobne kryterium: pan Dariusz ma sam zmieniać pozycję, a opiekunka go do tego zachęca.

Działania przeciwodleżynowe: sprzęt (materac, poduszka na wózek) i dbałość o łóżko. Każde wynika z ryzyka odleżyn zapisanego w opisie przypadku.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 4 działania, a wpisanych jest 5 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Pan Dariusz ma wózek, ale sam nie przesiądzie się na niego i nie wychodzi z budynku. Opiekunka przesadza go i wychodzi z nim na spacer.

Pan Dariusz jest pod kontrolą neurologa i nieregularnie wykonuje ćwiczenia zalecone przez fizjoterapeutę.

Pan Dariusz je sam, ale nie przygotuje posiłku. Klucz dopuszcza też edukację w zakresie diety bogatobiałkowej - opis przypadku nie mówi nic o diecie, więc ten wpis pominięto, a punkt daje przygotowywanie posiłków.

Pan Dariusz jest zaniepokojony zdrowiem, często płacze, czuje się samotny, a z bratem rozmawia tylko w święta. Lubi czytać książki.

Klucz uznaje kryterium przy co najmniej 2 działania, a wpisanych jest 4 - wszystkie, które wynikają z opisu przypadku. Zapas chroni punkt, gdyby egzaminator nie uznał któregoś sformułowania.

Zgłoś gotowość przez podniesienie ręki i poczekaj na zgodę przewodniczącego zespołu nadzorującego - od tej chwili masz 45 minut na obie czynności. Fantom traktujesz jak pana Dariusza leżącego w łóżku (zaplamił spodnie zupą mleczną) i mówisz do niego cicho.

Poinformuj pana Dariusza o zmianie spodni od piżamy i zapytaj o zgodę (klucz uznaje też pytanie po umyciu lub dezynfekcji rąk). Umyj higienicznie albo zdezynfekuj ręce, załóż fartuch jednorazowy foliowy i rękawiczki jednorazowe.

Pan Dariusz przez cały czas leży przykryty kocem w poszwie - odsłaniasz tylko to, co konieczne. Obróć go na bok (albo kolejno na oba boki) i zsuń spodnie z pośladków. Zdejmij spodnie i od razu umieść je w koszu albo pojemniku z napisem „Brudna bielizna”.

Zmarszcz nogawki czystych spodni, włóż w nie stopy pana Dariusza i podciągnij spodnie do pośladków. Obróć go na bok (boki) i nasuń spodnie na pośladki, a potem obróć go z powrotem na plecy.

Osobne kryterium ocenia całą zmianę spodni: pan Dariusz ma być przez cały czas przykryty kocem w poszwie. Zmieniaj spodnie pod przykryciem, odsłaniając tylko nogi albo pośladki.

Poinformuj pana Dariusza, że przemieścisz go z łóżka na wózek inwalidzki, i zapytaj o zgodę (klucz uznaje też pytanie zadane wcześniej). Ustaw wózek obok łóżka i zablokuj koła hamulcami. Podnóżki rozsuń na boki, unieś albo zdejmij, żeby nie przeszkadzały przy obrocie.

Posadź pana Dariusza na brzegu łóżka ze spuszczonymi nogami. Stań twarzą do niego, załóż jego ręce na swoje barki, biodra albo łopatki i podnieś go do pozycji stojącej. Jeśli ręce fantomu opadną, klucz i tak uznaje kryterium - nie wolno natomiast ciągnąć osoby podopiecznej za kończyny górne.

Ruchem obrotowym przemieść pana Dariusza w stronę wózka i posadź go na siedzisku. Oprzyj go plecami o oparcie i ustaw stopy na podnóżkach. Przedramiona ułóż na podłokietnikach albo na kolanach i zapytaj, czy jest mu wygodnie i jak się czuje. Klucz uznaje te kryteria także wtedy, gdy plecy, stopy albo ręce fantomu bezwładnie opadają.

Łóżko jest teraz puste. Zdejmij z koca brudną poszwę (zaplamioną zupą) i załóż czystą tak, żeby nie dotknęła podłogi i nie zetknęła się z brudną poszwą. Brudną poszwę umieść w koszu albo pojemniku z napisem „Brudna bielizna”.

Użyte rękawiczki wyrzuć do kosza albo pojemnika z napisem „Odpady zmieszane” i zdezynfekuj ręce. Na koniec uporządkuj stanowisko pracy.