TDR.02-01-23.06-SGCzerwiec 2023 · 22 kroki · ok. 38 min · 23 kryteria z klucza
Rozwiązanie krok po kroku: Planowanie linii autobusowej
Przewoźnik uruchamia nową regularną linię autobusową Pyrzowice - Kuźnia Warężyńska: 20 km, 8 przystanków, obsługiwaną przez jeden autobus od 6:00 do 22:44. Do opracowania są cztery druki: charakterystyka linii, skrócony rozkład jazdy pierwszej pary kursów, całodzienny rozkład z przystanku Pyrzowice z prędkościami autobusu oraz charakterystyka przewozowa z badań zainteresowania pasażerów.
Założenia z polecenia, na których stoi cały rachunek: autobus przejeżdża 1 km w 1 minutę (60 km/h), postój na przystankach krańcowych trwa 20 min, a na przelotowych 4 min. Wszystkie liczby policzyłem w skrypcie i porównałem z kluczem oceniania CKE.
Nazwy przystanków w arkuszu nie są spójne: na planie i w treści jest „Kuźnia Warężyńska” i „Dąbie”, w skróconym rozkładzie nadrukowano „Kuźnica Warężyńska”, a w charakterystyce przewozowej „Dębie”. Nazwy są nadrukowane, więc zdający ich nie wpisuje - w podglądzie zostawiam je tak, jak w arkuszu.
Co widać w podglądzie. Druki z arkusza odtworzone na stronie. Wpisy zdającego są granatowe i pisane ręcznie (model „d”), pola z bieżącego kroku są podświetlone na żółto.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 23 kryteria w 4 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 18 punktów - można stracić 5 kryteriów i nadal zdać.
Kroki 1-2 · po tym etapie masz 3 z 23 kryteriów (pkt)
Krok 1: Długość linii
Kryteria:
R.1.1 Długość linii komunikacyjnej [km]: 20
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Opracuj Charakterystykę linii komunikacyjnej korzystając z informacji dostępnych w zadaniu.
Sumuję odległości z planu linii (liczby przy strzałkach): Pyrzowice - Myszkowice 2 km, Myszkowice - Góra Siewierska 4 km, Góra Siewierska - Brzękowice Górne 2 km, Brzękowice Górne - Dąbie 3 km, Dąbie - Sarnów 3 km, Sarnów - Ratanice 4 km, Ratanice - Kuźnia Warężyńska 2 km.
2 + 4 + 2 + 3 + 3 + 4 + 2 = 20 km.
Dokument po tym kroku
Krok 2: Liczba przystanków
Kryteria: ,
R.1.2 Liczba przystanków pośrednich linii: 6
R.1.3 Liczba przystanków obsługiwanych przez linię: 8
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Opracuj Charakterystykę linii komunikacyjnej korzystając z informacji dostępnych w zadaniu.
Linia obsługuje 8 przystanków: 2 krańcowe (Pyrzowice, Kuźnia Warężyńska) i 6 pośrednich (Myszkowice, Góra Siewierska, Brzękowice Górne, Dąbie, Sarnów, Ratanice).
Dokument po tym kroku
Etap 2: Skrócony rozkład jazdy
Kroki 3-10 · po tym etapie masz 10 z 23 kryteriów (pkt)
Krok 3: Kurs Tam: odjazd z Pyrzowic i z Myszkowic
Kryteria:
R.2.1 Czas odjazdu z przystanku Myszkowice w kursie TAM godz odjazdu: 6:06 lub zapiapis równoważny
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Pierwszy kurs rusza z Pyrzowic o 6:00 (godzina z polecenia o rozkładzie całodziennym).
Do Myszkowic są 2 km, czyli 2 min jazdy: przyjazd 6:02. Postój na przystanku przelotowym trwa 4 min, więc odjazd z Myszkowic o 6:06. W rozkładzie wpisuję godziny odjazdu - to one są dla pasażera najważniejsze.
Dokument po tym kroku
Krok 4: Kurs Tam: Góra Siewierska i Brzękowice Górne
Kryteria:
R.2.2 Czas odjazdu z przystanku Brzękowice Górne w kursie TAM godz. odjazdu: 6:20 lub zapis równoważny
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Każdy przystanek liczę tak samo: odjazd z poprzedniego + kilometry odcinka (minuty jazdy) + 4 min postoju.
Góra Siewierska: 6:06 + 4 + 4 = 6:14,
Brzękowice Górne: 6:14 + 2 + 4 = 6:20.
Dokument po tym kroku
Krok 5: Kurs Tam: Dąbie, Sarnów i Ratanice
Kryteria:
R.2.3 Czas odjazdu z przystanku Ratanice w kursie TAM godz odjazdu: 6:42 lub zapis równoważny
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Dąbie: 6:20 + 3 + 4 = 6:27,
Sarnów: 6:27 + 3 + 4 = 6:34,
Ratanice: 6:34 + 4 + 4 = 6:42.
Dokument po tym kroku
Krok 6: Kurs Tam: przyjazd na przystanek końcowy
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Z Ratanic do Kuźni Warężyńskiej są 2 km: przyjazd o 6:44. Na przystanku końcowym nie ma odjazdu w kierunku Tam - w tej komórce druk ma nadruk „Godz. przyjazdu”.
Cały kurs w jedną stronę trwa 44 min: 20 min jazdy i 6 × 4 = 24 min postojów.
Dokument po tym kroku
Krok 7: Kurs Powrót: odjazd z przystanku końcowego
Kryteria:
R.2.4 Kurs I POWRÓT z przystanku Kuźnia Warężyńska godzina odjazdu: 7.04 lub zapis równoważny
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Postój na przystanku końcowym trwa 20 min: 6:44 + 20 = 7:04 - o tej godzinie autobus rusza w kursie Powrót.
Kolumna „Kurs 1 Powrót” czyta się od dołu do góry (strzałka w górę).
Dokument po tym kroku
Krok 8: Kurs Powrót: Ratanice i Sarnów
Kryteria: ,
R.2.5 Czas odjazdu z przystanku Ratanice w kursie POWRÓT godz odjazdu: 7:10 lub zapis równoważny
R.2.6 Czas odjazdu z przystanku Sarnów w kursie POWRÓT godz odjazdu: 7:18 lub zapis równoważny
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Te same odcinki w odwrotnej kolejności:
Ratanice: 7:04 + 2 + 4 = 7:10,
Sarnów: 7:10 + 4 + 4 = 7:18.
Dokument po tym kroku
Krok 9: Kurs Powrót: od Dąbia do Myszkowic
Kryteria:
R.2.7 Czas odjazdu z przystanku Myszkowice w kursie POWRÓT godz odjazdu: 7:46 lub zapis równoważny
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Dąbie: 7:18 + 3 + 4 = 7:25,
Brzękowice Górne: 7:25 + 3 + 4 = 7:32,
Góra Siewierska: 7:32 + 2 + 4 = 7:38,
Myszkowice: 7:38 + 4 + 4 = 7:46.
Dokument po tym kroku
Krok 10: Kurs Powrót: przyjazd do Pyrzowic
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Skrócony rozkład jazdy dla pierwszej pary kursów Tam i Powrót, zakładając, że autobus w ciągu 1 minuty przejeżdża 1 km. Natomiast czas postoju na przystankach początkowym i końcowym oraz przelotowych wynosi odpowiednio 20, 20 i 4 minuty.
Z Myszkowic 2 km: przyjazd do Pyrzowic o 7:48. Para kursów Tam i Powrót trwa więc od 6:00 do 7:48, czyli 108 min. Ta liczba wraca w całodziennym rozkładzie i przy prędkości komunikacyjnej.
Dokument po tym kroku
Etap 3: Całodzienny rozkład jazdy
Kroki 11-17 · po tym etapie masz 19 z 23 kryteriów (pkt)
Krok 11: Obieg autobusu i drugi odjazd z Pyrzowic
Kryteria:
R.3.1 Czas odjazdu z przystanku Pyrzowice o godzinie 8 w kolumnie minuty: 08 lub zapis równoważny
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Całodzienny rozkład jazdy wiedząc, że linia komunikacyjna będzie obsługiwana przez jeden autobus, który odjeżdża z Pyrzowic o godz. 6:00 i kończy swój ostatni kurs w Pyrzowicach o godz. 22:44.
Linię obsługuje jeden autobus, więc następny odjazd z Pyrzowic jest możliwy dopiero po jego powrocie i postoju na przystanku początkowym:
obieg = 108 min (para kursów) + 20 min postoju w Pyrzowicach = 128 min = 2 h 8 min.
pierwszy odjazd: 6:00 - w wierszu „6:” wpisuję minuty 00,
W całodziennym rozkładzie wpisuje się tylko minuty, w wierszu danej godziny. Wiersz „7:” zostaje pusty - o tej godzinie autobus jest w trasie.
Dokument po tym kroku
Krok 12: Odjazdy o 10:16 i 12:24
Kryteria:
R.3.2 Czas odjazdu z przystanku Pyrzowice o godzinie 10 w kolumnie minuty: 16 lub zapis równoważny
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Całodzienny rozkład jazdy wiedząc, że linia komunikacyjna będzie obsługiwana przez jeden autobus, który odjeżdża z Pyrzowic o godz. 6:00 i kończy swój ostatni kurs w Pyrzowicach o godz. 22:44.
Co 2 h 8 min: 8:08 + 2:08 = 10:16, 10:16 + 2:08 = 12:24. Wpisuję minuty 16 w wierszu „10:” i 24 w wierszu „12:”.
Dokument po tym kroku
Krok 13: Odjazdy o 14:32 i 16:40
Kryteria: ,
R.3.3 Czas odjazdu z przystanku Pyrzowice o godzinie 14 w kolumnie minuty: 32 lub zapis równoważny
R.3.4 Czas odjazdu z przystanku Pyrzowice o godzinie 16 w kolumnie minuty: 40 lub zapis równoważny
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Całodzienny rozkład jazdy wiedząc, że linia komunikacyjna będzie obsługiwana przez jeden autobus, który odjeżdża z Pyrzowic o godz. 6:00 i kończy swój ostatni kurs w Pyrzowicach o godz. 22:44.
12:24 + 2:08 = 14:32, 14:32 + 2:08 = 16:40.
Dokument po tym kroku
Krok 14: Odjazdy o 18:48 i 20:56
Kryteria: ,
R.3.5 Czas odjazdu z przystanku Pyrzowice o godzinie 18 w kolumnie minuty: 48 lub zapis równoważny
R.3.6 Czas odjazdu z przystanku Pyrzowice o godzinie 20 w kolumnie minuty: 56 lub zapis równoważny
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Całodzienny rozkład jazdy wiedząc, że linia komunikacyjna będzie obsługiwana przez jeden autobus, który odjeżdża z Pyrzowic o godz. 6:00 i kończy swój ostatni kurs w Pyrzowicach o godz. 22:44.
16:40 + 2:08 = 18:48, 18:48 + 2:08 = 20:56.
Sprawdzenie z poleceniem: kurs z 20:56 wraca do Pyrzowic po 108 min, czyli o 22:44 - dokładnie o godzinie, o której autobus ma kończyć ostatni kurs. Kolejnego odjazdu (23:04) już nie ma, więc wiersz „22:” zostaje pusty.
Dokument po tym kroku
Krok 15: Ogólna liczba kursów
Kryteria:
R.3.7 Ogólna liczba zaplanowanych kursów do realizacji linii: 8
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Całodzienny rozkład jazdy wiedząc, że linia komunikacyjna będzie obsługiwana przez jeden autobus, który odjeżdża z Pyrzowic o godz. 6:00 i kończy swój ostatni kurs w Pyrzowicach o godz. 22:44.
Z Pyrzowic autobus odjeżdża 8 razy (6:00, 8:08, 10:16, 12:24, 14:32, 16:40, 18:48, 20:56). Klucz liczy kurs jako parę Tam i Powrót, tak jak polecenie mówi o „pierwszej parze kursów” - wpisuję 8.
Gdyby liczyć każdy kierunek osobno, wyszłoby 16 przejazdów. Taka interpretacja ma sens, ale klucz jej nie uznaje.
Dokument po tym kroku
Krok 16: Prędkość komunikacyjna
Kryteria:
R.3.8 Prędkość komunikacyjna autobusu [km/h]: 22,22 (+/- 0,1)
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Całodzienny rozkład jazdy wiedząc, że linia komunikacyjna będzie obsługiwana przez jeden autobus, który odjeżdża z Pyrzowic o godz. 6:00 i kończy swój ostatni kurs w Pyrzowicach o godz. 22:44.
Prędkość komunikacyjna uwzględnia nie tylko jazdę, ale też postoje. Klucz CKE liczy ją dla pary kursów Tam i Powrót, od odjazdu z Pyrzowic (6:00) do powrotu (7:48), czyli z postojami na przystankach przelotowych i z 20-minutowym postojem w Kuźni Warężyńskiej:
droga: 2 × 20 km = 40 km,
czas: 108 min = 1,80 h,
prędkość: 40 : 1,80 = 22,222… → 22,22 km/h (dwa miejsca, bez zaokrąglania).
W podręcznikach prędkość komunikacyjną liczy się często dla jednego kursu bez postoju na przystanku krańcowym: 20 km : 44 min (0,73 h) = 27,27 km/h. Arkusz nie podaje definicji, a klucz uznaje tylko 22,22 (±0,1) - na egzaminie wpisuję wartość zgodną z kluczem.
Typowe błędy
Wynik zaokrąglony (22,2) albo liczony z 2 h 8 min obiegu (18,75 km/h) - poza tolerancją klucza.
Dokument po tym kroku
Krok 17: Prędkość techniczna
Kryteria:
R.3.9 Prędkość techniczna autobusu [km/h]: 60
ok. 1 min
Polecenie z arkusza
Sporządź Całodzienny rozkład jazdy wiedząc, że linia komunikacyjna będzie obsługiwana przez jeden autobus, który odjeżdża z Pyrzowic o godz. 6:00 i kończy swój ostatni kurs w Pyrzowicach o godz. 22:44.
Prędkość techniczna to prędkość podczas samej jazdy, bez postojów: autobus przejeżdża 1 km w 1 min, czyli 20 km w 20 min = 0,33 h → 20 : (20/60) = 60 km/h.
Dokument po tym kroku
Etap 4: Charakterystyka przewozowa
Kroki 18-22 · po tym etapie masz 23 z 23 kryteriów (pkt)
Krok 18: Odległości między przystankami
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Uzupełnij tabelę Charakterystyka przewozowa.
Kolumnę „Odległość w km” wypełniam odległością od danego przystanku do następnego (z planu linii): 2, 4, 2, 3, 3, 4, 2. Przy Kuźni Warężyńskiej, ostatnim przystanku, nie ma dalszego odcinka - wpisuję kreskę.
Tej kolumny klucz nie ocenia, ale bez niej nie policzy się pracy przewozowej w pasażerokilometrach.
Dokument po tym kroku
Krok 19: Potoki między przystankami i ich suma
Kryteria:
R.4.1 Potok pasażerski (suma potoków między przystankami): 345
ok. 3 min
Polecenie z arkusza
Uzupełnij tabelę Charakterystyka przewozowa.
Potok za przystankiem = potok przed przystankiem + wsiadający - wysiadający.
Pyrzowice: 0 + 22 - 0 = 22,
Myszkowice: 22 + 28 - 5 = 45,
Góra Siewierska: 45 + 35 - 25 = 55,
Brzękowice Górne: 55 + 40 - 30 = 65,
Dębie: 65 + 35 - 45 = 55,
Sarnów: 55 + 15 - 20 = 50,
Ratanice: 50 + 20 - 17 = 53,
Kuźnia Warężyńska: 53 + 0 - 53 = 0 - wszyscy wysiedli, to sprawdzenie rachunku.
Wozokilometry to droga przejechana przez autobus w ciągu dnia: 8 par kursów × 2 × 20 km = 320 wkm.
Dokument po tym kroku
Krok 22: Średnia odległość przewozu pasażera
Kryteria:
R.4.4 Średnia odległość przewozu 1 pasażera km: 5,12 (+/- 0,1)
ok. 2 min
Polecenie z arkusza
Uzupełnij tabelę Charakterystyka przewozowa.
Średnia odległość przewozu = praca przewozowa w pkm : liczba przewiezionych pasażerów.
Pasażerów jest tylu, ilu wsiadło: 22 + 28 + 35 + 40 + 35 + 15 + 20 = 195.
1000 : 195 = 5,128… → 5,12 km (dwa miejsca, bez zaokrąglania). Przeciętny pasażer jedzie około 5 km z 20 km linii.
Typowe błędy
Dzielenie przez potok pasażerski (1000 : 345 = 2,89) zamiast przez liczbę pasażerów.
Dokument po tym kroku
Podgląd
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.