Odprawiacz Jan Kowalski zestawia 9 stycznia 2023 r. na stacji Górki Klimontowskie pociąg TMS 442264 do Terespola z wagonów stojących na torach 7, 9 i 11: za lokomotywą S200-157 jadą platformy z kontenerami (kolej czeska), potem próżne cysterny, a na końcu węglarki z węglem. Trzeba wypełnić obie strony wykazu pojazdów, zestawić dane pociągu, porównać je z indywidualnym rozkładem jazdy i rozstrzygnąć, czy pociąg może jechać, a na koniec przeanalizować numery dwóch wagonów i sprawdzić ich cyfry samokontroli.
Model „d”, czyli dokumentacja na papierze. Zdający wypełnia ręcznie druki wydrukowane w arkuszu. W podglądzie tłem jest strona arkusza, wpisy zdającego są granatowe i odręczne, a pola wpisane w bieżącym kroku są podświetlone na żółto. Kolejność kroków idzie za kolejnością druków w arkuszu, a w obrębie druku - za kryteriami klucza.
Skąd liczby. Masy, długości i stacje nadania wagonów są w opisach przy zestawieniach torów (strona 2), dane lokomotywy - w treści zadania, a wymagania pociągu (długość 300 m, obciążenie lokomotywy 800 t, 78% masy hamującej, prędkość 90 km/h) - w rozkładzie na stronie 3.
Dane i przepisy. Numery wagonów i pociągów, masy, długości, stawki i nazwiska pochodzą z arkusza CKE. Każda liczba jest w skrypcie policzona z danych arkusza i porównana z kluczem oceniania, a każdy oceniany wpis - z tekstem kryterium. Tam, gdzie krok korzysta z wiedzy spoza arkusza (oznakowanie wagonów, sygnały, zasady wypełniania druków z instrukcji zarządcy i przewoźnika), jest to zaznaczone jako wiedza ogólna, a rozstrzyga klucz oceniania. To jedno z możliwych rozwiązań: klucz często przyjmuje kilka zapisów.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 42 kryteria w 5 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 32 punktów - można stracić 10 kryteriów i nadal zdać. Najwięcej punktów dają strona 2 wykazu, zestawienie danych i analiza numerów (po 10); karta porównań to 5 punktów, ale każdy znak zależy od wcześniejszych liczb.
Kroki 1-2 · po tym etapie masz 7 z 42 kryteriów (pkt)
Korzystając z informacji podanych w treści zadania wypełnij wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu.
Nad tabelą: odjazd ze stacji Górki Klimontowskie. W kolumnie stacji początkowej: numer pociągu 442264, wyprawionego dnia 9.01.2023, ze stacji Górki Klimontowskie, do stacji Terespol (relacja i data kursowania z rozkładu na stronie 3).
Korzystając z informacji podanych w treści zadania wypełnij wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu.
Kierownika pociąg nie ma - te wiersze zostają puste. Maszynista: Skobejko Jarosław, jednostka macierzysta Klimontów, jedzie z Górek Klimontowskich do Terespola. Odprawiający: zdający w roli odprawiacza - Kowalski Jan. Zapis „nazwisko imię” przejmuję z klucza; kolejność nie zmienia sensu.
Kroki 3-7 · po tym etapie masz 17 z 42 kryteriów (pkt)
Korzystając z informacji podanych w treści zadania wypełnij wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu.
Lokomotywa S200-157: numer EVN 92 51 362 94516, państwo PL, typ (seria) S200, długość 17 m, masa własna 114 t, masa hamująca 40 t. Masy ładunku lokomotywa nie ma, a identyfikatora cyfrowego eksploatującego treść zadania nie podaje - rubryki zostają puste. Nad tabelą znowu stacja odjazdu.
Korzystając z informacji podanych w treści zadania wypełnij wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu.
Treść zadania: „bezpośrednio za lokomotywą powinny znajdować się wagony platformy”. Pozycje 1-5 to więc tor 11: numery z zestawienia, państwo CZ (koleje czeskie), seria Sggnss, długość 26 m, ładunek 8 t, masa własna 22 t, masa hamująca 29 t, nadane w Żylinie (Zilina), przeznaczenie Terespol, węzeł 259-09. Kontenery przekraczają skrajnię ładunkową - to musi trafić do uwag: Przekroczona skrajnia ładunkowa.
Pominięcie uwagi o skrajni - przesyłka nadzwyczajna musi być oznaczona w wykazie, inaczej odprawiający nie wie o ograniczeniach.
Korzystając z informacji podanych w treści zadania wypełnij wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu.
Dalej tor 9: państwo PL, seria Za, długość 14 m, ładunek - (cysterny są próżne), masa własna 25 t, masa hamująca 27 t (w stanie próżnym), nadane w Płocku.
Korzystając z informacji podanych w treści zadania wypełnij wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu.
Na końcu tor 7: węglarki Eaos, PL, 14 m, 57 t węgla, masa własna 22 t, masa hamująca 52 t, stacja nadania Bielsko. Numer węzła 259-09 jest wspólny dla wszystkich wagonów (treść zadania) - wpisany przy każdej pozycji.
Korzystając z informacji podanych w treści zadania wypełnij wykaz pojazdów kolejowych w składzie pociągu.
Sumy wagonów: długość 270 m, ładunek 325 t, masa własna 345 t, masa hamująca 540 t. Klucz tego wiersza nie ocenia, ale z niego biorą się liczby w zestawieniu danych.
Kroki 8-11 · po tym etapie masz 27 z 42 kryteriów (pkt)
Sprawdź, porównując dane z indywidualnym rozkładem jazdy pociągu TMS 442264, czy pociąg może być wyprawiony w drogę.
Lokomotywa: 17 m, 114 t, 40 t. Rozkład (kolumna „Dł. poc.”): długość dopuszczalna 300 m. Długość składu = 5 × 26 + 10 × 14 = 270 m, długość rzeczywista pociągu z lokomotywą: 270 + 17 = 287 m.
Sprawdź, porównując dane z indywidualnym rozkładem jazdy pociągu TMS 442264, czy pociąg może być wyprawiony w drogę.
Ładunek: 5 × 8 + 5 × 57 = 325 t. Masa ogólna = ładunek + masa własna wagonów (345 t) = 670 t - w wierszach „Mo rzecz.” i „masa ogólna składu”. Z rozkładu (kolumna „Obc. lok.”): 800 t.
⚠️ Rozbieżność arkusz-klucz: druk nazywa „Mo rzecz.” masą ogólną pociągu, a lokomotywa (114 t) jedzie w pociągu - z danych arkusza wyszłoby 784 t. Klucz CKE przyjmuje 670 t, czyli masę składu, porównywaną z obciążeniem lokomotywy z rozkładu (też bez lokomotywy). Arkusz nie rozstrzyga, który odczyt rubryki jest poprawny, więc wpisana jest wartość z klucza (670 t) - i na egzaminie punkt daje właśnie ona; wynik porównania (784 też jest mniejsze od 800) się nie zmienia.
Sprawdź, porównując dane z indywidualnym rozkładem jazdy pociągu TMS 442264, czy pociąg może być wyprawiony w drogę.
Wymagana: 670 × 78% = 522,6 t, w górę - 523 (klucz przyjmuje też 522,6). Rzeczywista: suma mas hamujących wagonów 540 t. Procent wymagany z rozkładu: 78, rzeczywisty: 540 × 100 / 670 = 80,60% - wpisuję 80 (klucz przyjmuje 80, 80,5 albo 80,59).
Procent wymagany wzięty z kolumny Vmax (90) - procent masy hamującej stoi w wierszu pod nią (78).
Sprawdź, porównując dane z indywidualnym rozkładem jazdy pociągu TMS 442264, czy pociąg może być wyprawiony w drogę.
Ładowne: 5 platform z kontenerami i 5 węglarek, próżne: 5 cystern - razem 10 / 5. Według rodzaju (litera serii): E 5 / 0, S 5 / 0, Z 0 / 5.
Kroki 12-14 · po tym etapie masz 32 z 42 kryteriów (pkt)
Sprawdź, porównując dane z indywidualnym rozkładem jazdy pociągu TMS 442264, czy pociąg może być wyprawiony w drogę.
Znak stawiam tak, by zdanie było prawdziwe: Dp rozkł. > Dp rzecz. (300 > 287) i Mo rzecz. < Mo rozkł. (670 < 800).
Odwrócenie kierunku zapisu - w drugim wierszu po lewej stoi wartość rzeczywista, nie rozkładowa.
Sprawdź, porównując dane z indywidualnym rozkładem jazdy pociągu TMS 442264, czy pociąg może być wyprawiony w drogę.
Mhw < Mhr (523 < 540) i Pw < Pr (78 < 80).
Sprawdź, porównując dane z indywidualnym rozkładem jazdy pociągu TMS 442264, czy pociąg może być wyprawiony w drogę.
Wszystkie cztery zależności wypadły korzystnie: pociąg krótszy i lżejszy niż dopuszcza rozkład, a hamulców ma więcej niż wymagane - TAK.
Kroki 15-16 · po tym etapie masz 42 z 42 kryteriów (pkt)
Sprawdź informacje o wagonach i poprawność cyfr samokontroli wagonów.
W 12-cyfrowym numerze EVN cyfry 3-4 to kod państwa rejestracji, a cyfra 5 - rodzaj wagonu (wiedza ogólna o numeracji). 335178812566: 51 - PL, rodzaj 7 (cysterna). 335445767361: 54 - CZ (Czechy; treść zadania podaje litery PL i CZ), rodzaj 4 (platforma).
Sprawdź informacje o wagonach i poprawność cyfr samokontroli wagonów.
Cyfra samokontroli to ostatnia, 12. cyfra numeru: 6 i 1. Przeliczenie (algorytm UIC, wiedza ogólna): cyfry 1-11 mnożę na przemian przez 2 i 1, sumuję cyfry iloczynów i dopełniam do pełnej dziesiątki. Dla 33517881256 suma wynosi 44 → 6, dla 33544576736 - 49 → 1. Obie cyfry zgadzają się z numerami na wagonach, więc numery są poprawne.
Mnożenie przez 2 cyfr na pozycjach parzystych zamiast nieparzystych - zaczyna się od pierwszej cyfry numeru.
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.