Na symulatorze centralnego systemu chłodzenia (Central Cooling Water System) trzeba uruchomić instalację wody morskiej, przygotować i uruchomić instalację wody słodkiej (obiegi niskiej i wysokiej temperatury, chłodzenie cylindrów, oleju i powietrza przepłukującego silnika głównego), a potem w etapie 2 przełączyć część urządzeń: kingston denny, pompa pożarowa, wyparownik zamiast jego obejścia, druga chłodnica cylindrów. Stan symulatora dokumentuje siedem zrzutów (P.1-P.7). Z wydruków P.6 i P.7 przepisuje się parametry do tabeli 1. Na koniec wypełnia się dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” w porcie Gdańsk (tabela 2).
Jak wygląda ta praca. Zadanie ma dwie części. Najpierw praca na symulatorze przy komputerze: ustawiasz zawory i przełączniki według wykazu parametrów z arkusza, robisz zrzuty ekranu (Alt+PrtScr, wklejenie do „Painta”, zapis w folderze opisanym numerem PESEL), opisujesz je numerem PESEL i oznaczeniem P.x i drukujesz. Egzaminator ocenia wydruki, więc w krokach symulatora podgląd pokazuje kartę wydruku: listę ustawień, które muszą być na nim widoczne (bieżące na żółto), i ilustrację zakładki z arkusza. Potem wypełniasz ręcznie tabele w arkuszu - tu tłem podglądu jest strona arkusza, wpisy są granatowe i odręczne.
Dane. Ustawienia zaworów i przełączników pochodzą z wykazu parametrów pracy symulatora w arkuszu i są sprawdzone z treścią kryteriów klucza. Wartości do tabel są przepisane z dokumentacji w arkuszu (specyfikacje, karty katalogowe, panele) albo policzone w skrypcie i porównane z kluczem. Uzasadnienia techniczne (po co otwiera się dany zawór, dlaczego w tej kolejności) to wiedza ogólna z obsługi siłowni okrętowej - w krokach jest to zaznaczone. Odczytów, które pokazuje dopiero twój symulator, rozwiązanie nie wymyśla: krok mówi, gdzie je odczytać.
Uwaga. To materiał do nauki pracy z symulatorem i dokumentacją. Na statku urządzenia siłowni obsługuje się według instrukcji producenta, procedur armatora i poleceń starszego mechanika - rozwiązanie arkusza ich nie zastępuje.
Tabela 1. Klucz ocenia, czy wartości i jednostki zgadzają się z wydrukami P.6 i P.7, które zdający oddaje - nie podaje jednej poprawnej liczby. Do klucza CKE dołączyła jednak wzór zrzutu P.7 i to z niego pochodzą przykładowe wartości w wierszach 3-10. Wiersze 1-2 odczytuje się z P.6 (instalacja wody morskiej), której wzoru nie ma - w podglądzie są tam tylko jednostki. Na egzaminie przepisujesz liczby z własnych wydruków.
To jedno z możliwych rozwiązań.
Jak liczą się punkty. Klucz ma 55 kryteriów w 6 rezultatach, każde za 1 punkt. Próg zdania części praktycznej to 75%, czyli 42 punktów - można stracić 13 kryteriów i nadal zdać.
Kroki 1-5 · po tym etapie masz 7 z 55 kryteriów (pkt)
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody morskiej, schemat instalacji wody morskiej (Sea Water System): zawory kingstonowe (lewoburtowy i prawoburtowy) wody morskiej – otwarte.
Program uruchamiasz z ustawieniem „Dead condition” (wszystko zamknięte i wyłączone). Na zakładce Sea Water System otwierasz zawory kingstonów burtowych - lewego i prawego. Wiedza ogólna: kingston to skrzynia w poszyciu kadłuba, przez którą pompy pobierają wodę zaburtową.
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody morskiej, schemat instalacji wody morskiej (Sea Water System): zawory na dolocie i odlocie pompy wody morskiej nr 1 i nr 2 – otwarte.
Otwierasz zawory ssawne i tłoczne obu pomp wody morskiej - także pompy nr 1, która będzie w rezerwie: pompa w stanie gotowości musi mieć otwarte zawory, żeby mogła sama przejąć pracę.
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody morskiej, schemat instalacji wody morskiej (Sea Water System): zawory na dolocie i odlocie wody morskiej do chłodnic centralnych wody słodkiej – otwarte, zawory obejściowe chłodnic centralnych wody słodkiej – zamknięte.
Woda morska ma płynąć przez chłodnice centralne (Central Cool. FW Coolers), a nie obok nich - dlatego dolot i odlot otwarte, obejścia zamknięte. Wiedza ogólna: w systemie centralnym tylko te chłodnice mają kontakt z wodą morską, a resztę urządzeń chłodzi woda słodka.
Otwarte obejście chłodnic - woda morska je omija.
Etap 1, panel kontrolny (Control Panel): pompa wody morskiej nr 1 – ustawiona w stan gotowości (stand-by), pompa wody morskiej nr 2 – włączona.
Na panelu pompę nr 2 włączasz, a pompę nr 1 ustawiasz w stand-by. Zrzut panelu to P.2.
UWAGA: Po uruchomieniu instalacji należy wykonać zrzut ekranu zakładek Instalacji wody morskiej z prawidłowo ustawionymi zaworami ręcznymi i pracującą pompą wody morskiej (P.1) oraz Panel kontrolny z prawidłowo ustawionymi przełącznikami (P.2).
Wracasz na Sea Water System, gdy pompa nr 2 już pracuje. Na wydruku P.1 musi być widać przepływ od kingstonów przez pompę nr 2 i obie chłodnice centralne za burtę - przez pompę nr 1 woda nie płynie.
Kroki 6-13 · po tym etapie masz 16 z 55 kryteriów (pkt)
Etap 1 - przygotowanie instalacji wody słodkiej, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory na linii silniki pomocnicze nr 1 i nr 2 – pompy wody słodkiej nr 1 i nr 2 – chłodnice wody słodkiej centralnego systemu chłodzenia nr 1 i nr 2 – otwarte.
Otwierasz zawory przy zespołach DG 1 i DG 2, zawory pomp Central Cool. FW Pumps nr 1 i nr 2 (pompa nr 3 zostaje odcięta) i zawory obu chłodnic centralnych po stronie wody słodkiej.
Etap 1 - przygotowanie instalacji wody słodkiej, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory na dolocie i odlocie chłodnicy nr 2 oleju smarowego silnika głównego – otwarte, zawór obejściowy chłodnicy nr 2 oleju smarowego silnika głównego – zamknięty.
W ME LO Cooler pracuje chłodnica nr 2: dolot i odlot otwarte, jej obejście zamknięte. Chłodnica nr 1 zostaje odcięta.
Etap 1 - przygotowanie instalacji wody słodkiej, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory na dolocie i odlocie chłodnicy nr 1 chłodzenia cylindrów silnika głównego (obiegu wody słodkiej niskotemperaturowym i wysokotemperaturowym) – otwarte.
Chłodnica wody chłodzącej cylindry (ME Jacket Cool. FW Coolers) ma cztery zawory: dolot i odlot po stronie obiegu wysokiej temperatury (woda z cylindrów) i po stronie niskiej (woda, która ją chłodzi). Przy chłodnicy nr 1 otwierasz wszystkie cztery.
Otwarcie tylko jednej strony chłodnicy - kryterium wymaga obu obiegów.
Etap 1 - przygotowanie instalacji wody słodkiej, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory na dolocie i odlocie chłodnicy nr 2 powietrza przepłukującego silnik główny – otwarte.
Otwierasz zawory chłodnicy Sc. Air Cooler 2.
Etap 1 - przygotowanie instalacji wody słodkiej, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory na dolocie i odlocie pompy wody słodkiej nr 1 i pompy nr 2 chłodzenia cylindrów silnika głównego – otwarte.
Otwierasz zawory obu pomp ME Jacket Cool. FW Pumps (nr 2 będzie w gotowości, więc też musi mieć otwarte zawory).
Etap 1 - przygotowanie instalacji wody słodkiej, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawór obejściowy wyparownika – otwarty.
Na razie woda wysokiej temperatury omija wyparownik (FW Generator) - otwierasz jego zawór obejściowy. Wiedza ogólna: wyparownik włącza się dopiero wtedy, gdy woda z cylindrów jest dość gorąca.
Etap 1 - przygotowanie instalacji wody słodkiej, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory przed i za pompą systemu wykrywacza oleju w obiegu wody słodkiej niskiej temperatury – otwarte.
Otwierasz zawory przy Oil Detector Unit Pump. Wiedza ogólna: wykrywacz oleju sygnalizuje przeciek oleju do wody chłodzącej.
UWAGA: Po przygotowaniu instalacji należy wykonać zrzut ekranu zakładki Instalacja wody słodkiej z prawidłowo ustawionymi zaworami ręcznymi (P.3).
Przed zrzutem przeglądasz cały schemat: otwarte mają być tylko zawory z wykazu (np. chłodnica oleju nr 1, chłodnica cylindrów nr 2, chłodnica powietrza nr 1, wyparownik i pompa wody słodkiej nr 3 - zamknięte). Za to jest osobne kryterium.
Kroki 14-18 · po tym etapie masz 25 z 55 kryteriów (pkt)
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody słodkiej, panel kontrolny (Control Panel): pompa wody słodkiej nr 1 centralnego systemu chłodzenia – włączona, pompa wody słodkiej nr 2 centralnego systemu chłodzenia – ustawiona w stan gotowości (stand-by).
Pompa nr 1 pracuje, nr 2 w stand-by - ten sam układ „pracująca + rezerwowa” co przy wodzie morskiej.
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody słodkiej, panel kontrolny (Control Panel): pompa wody słodkiej nr 1 chłodzenia cylindrów silnika głównego – włączona, pompa wody słodkiej nr 2 chłodzenia cylindrów silnika głównego – ustawiona w stan gotowości (stand-by).
Analogicznie: pompa nr 1 włączona, nr 2 w stand-by.
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody słodkiej, panel kontrolny (Control Panel): podgrzewacz wody chłodzącej cylindry silnika głównego – włączony, pompa systemu wykrywacza oleju – włączona.
Włączasz podgrzewacz (ME Jacket W. Preheater) i pompę wykrywacza oleju. Wiedza ogólna: podgrzewacz utrzymuje ciepły silnik główny przed rozruchem.
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody słodkiej, panel kontrolny (Control Panel): zespoły prądotwórcze nr 1 i nr 2 – uruchomione.
Uruchamiasz DG 1 i DG 2 - ich chłodzenie jest już przygotowane (zawory z kroku o obiegu niskiej temperatury).
Etap 1 - uruchomienie instalacji wody słodkiej, panel kontrolny (Control Panel): obciążenie pracy silnika głównego – ustawione na 50%. UWAGA: Po uruchomieniu instalacji należy wykonać zrzut ekranu zakładki Panel kontrolny z prawidłowo ustawionymi przełącznikami i obciążeniem silnika głównego oraz brakiem aktywnych alarmów (P.4).
Ustawiasz obciążenie silnika głównego na 50% i czekasz, aż zgasną alarmy (jeśli są - kwitujesz i sprawdzasz przyczynę, np. zamknięty zawór). Dopiero wtedy zrzut P.4.
Zrzut z aktywnym alarmem - kryterium „brak aktywnych alarmów” przepada.
Kroki 19-25 · po tym etapie masz 35 z 55 kryteriów (pkt)
Etap 2 - obsługa centralnego systemu chłodzenia, schemat instalacji wody morskiej (Sea Water System): zawór odcinający na wypływie wody zewnętrznej z kingstonu dennego – otwarty, zawór kingstonowy wody morskiej denny – otwarte.
Otwierasz kingston denny (Bottom Sea Chest) i zawór odcinający za nim. Wiedza ogólna: kingston denny stosuje się na pełnym morzu, burtowy - na płytkiej wodzie, gdzie denny zasysałby muł.
Etap 2 - obsługa centralnego systemu chłodzenia, schemat instalacji wody morskiej (Sea Water System): zawory na dolocie i odlocie głównej pompy p.poż. – otwarte.
Otwierasz zawory ssawny i tłoczny Fire Pump. Pompę włączysz na panelu w następnym kroku, już przy otwartych zaworach. Gdy pracuje, robisz zrzut Sea Water System - to P.6 - z niego przepisujesz wiersze 1 i 2 tabeli 1.
Włączenie pompy przy zamkniętych zaworach - pompa pracuje „na zamknięty zawór”, bez przepływu (wiedza ogólna: grozi to jej przegrzaniem).
Etap 2 - obsługa centralnego systemu chłodzenia, panel kontrolny (Control Panel): podgrzewacz wody chłodzącej cylindry silnika głównego – wyłączony, zespół prądotwórczy nr 2 – wyłączony, główna pompa p.poż. – włączona.
Silnik główny pracuje i grzeje się sam, więc podgrzewacz wyłączasz. Wyłączasz też zespół nr 2 i włączasz główną pompę pożarową - jej zawory są już otwarte. Zrzut panelu to P.5.
Etap 2 - obsługa centralnego systemu chłodzenia, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory doprowadzające wodę do zbiorników wyrównawczych obiegu wody słodkiej niskiej i wysokiej temperatury – otwarte.
Otwierasz zawory „from hydro.” przy obu zbiornikach wyrównawczych (Expansion Tank). Wiedza ogólna: zbiornik wyrównawczy przejmuje zmiany objętości wody przy nagrzewaniu i uzupełnia jej ubytki.
Etap 2 - obsługa centralnego systemu chłodzenia, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory na dolocie i wylocie wyparownika – otwarte, zawór obejściowy wyparownika – zamknięty.
Teraz woda wysokiej temperatury ma płynąć przez wyparownik: otwierasz jego dolot i wylot, zamykasz obejście otwarte w etapie 1.
Etap 2 - obsługa centralnego systemu chłodzenia, schemat instalacji wody słodkiej (Fresh Water System): zawory na dolocie i odlocie chłodnicy nr 2 chłodzenia cylindrów silnika głównego (obiegu wody słodkiej niskotemperaturowym i wysokotemperaturowym) – otwarte.
Przy chłodnicy cylindrów nr 2 otwierasz wszystkie cztery zawory - obie chłodnice pracują równolegle.
UWAGA: Po zakończeniu obsługi centralnego systemu chłodzenia należy wykonać zrzuty ekranu zakładek Panel kontrolny z prawidłowo ustawionymi przełącznikami (P.5), Instalacja wody morskiej (P.6) oraz Instalacja wody słodkiej (P.7) z ręcznymi zaworami ustawionymi w odpowiedniej pozycji.
Na wydruku P.7 ma być widać przepływ w obu obiegach przez właściwe urządzenia. Porównaj go ze wzorem z klucza (pod listą): pracują pompa wody słodkiej nr 1 i pompa chłodzenia cylindrów nr 1, obie chłodnice cylindrów, chłodnica oleju nr 2, wyparownik i DG 1.
Kroki 26-30 · po tym etapie masz 45 z 55 kryteriów (pkt)
Po wykonaniu zrzutów ekranu symulatora odczytaj z wydruków P.6 i P.7 parametry pracy instalacji i zapisz je w Tabeli 1.
Na wydruku P.6 odczytujesz temperaturę i ciśnienie wody morskiej przed chłodnicami centralnymi i przepisujesz je z jednostkami: °C i MPa. Klucz ocenia zgodność z Twoim wydrukiem, a wzoru P.6 w kluczu nie ma - stąd w podglądzie tylko jednostki.
Pominięcie jednostki - klucz wymaga wartości i jednostki.
Po wykonaniu zrzutów ekranu symulatora odczytaj z wydruków P.6 i P.7 parametry pracy instalacji i zapisz je w Tabeli 1.
Na P.7 obieg wysokiej temperatury (woda chłodząca cylindry) to linie w kolorze morskim, niskiej - granatowe. Ciśnienie wysokiej temperatury stoi przy silniku głównym, za pompami cylindrów (na wzorze 0,44 MPa), niskiej - przy pompach wody słodkiej centralnego chłodzenia (na wzorze 0,4 MPa).
Po wykonaniu zrzutów ekranu symulatora odczytaj z wydruków P.6 i P.7 parametry pracy instalacji i zapisz je w Tabeli 1.
Temperatura wysokiej temperatury - przy wylocie wody z silnika (na wzorze 78,9 °C), niskiej - za zaworem termostatycznym przy chłodnicach centralnych (na wzorze 36 °C).
Po wykonaniu zrzutów ekranu symulatora odczytaj z wydruków P.6 i P.7 parametry pracy instalacji i zapisz je w Tabeli 1.
Pod Sc. Air Cooler 1 i Sc. Air Cooler 2 są temperatury wody na dolocie (na wzorze 20 °C i 36,5 °C).
Po wykonaniu zrzutów ekranu symulatora odczytaj z wydruków P.6 i P.7 parametry pracy instalacji i zapisz je w Tabeli 1.
Stopień otwarcia trójdrogowego zaworu termostatycznego wysokiej temperatury (z lewej, przy wyparowniku; na wzorze 0%) i niskiej temperatury (przy chłodnicach centralnych; na wzorze 22%). Znak % jest już w tabeli.
Kroki 31-40 · po tym etapie masz 55 z 55 kryteriów (pkt)
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Pozycja 1.1 - Gdańsk (port, w którym statek zacumował), 1.4 - data odprowadzenia odpadów 01.06.2024. Pozycje 1.2 i 1.3 są wydrukowane.
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Z „Podstawowych danych statku”: nazwa m/s „Szyper IV”, numer IMO 7061447 - pierwsza liczba z pary „IMO/MMSI”.
Zamiana numerów IMO i MMSI.
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Pojemność brutto to GT 1560, nośność maksymalna - DWT 520 t.
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Właściciel - Agencja Morska „Fala” (z treści zadania), MMSI - 321888000 (druga liczba z pary „IMO/MMSI”).
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Bandera Polska, port macierzysty Świnoujście - nie Gdańsk, w którym statek tylko zacumował.
Wpisanie Gdańska jako portu macierzystego.
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Zaolejone wody zęzowe 0,1 m³ (3.1), pozostałości zaolejone (szlam) 0,15 m³ (3.2).
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Zaolejone wody po myciu zbiorników 0,25 m³ (3.3), kamień i szlam po czyszczeniu zbiorników 0,05 m³ (3.5). Brudnego balastu (3.4) statek nie zdaje - pole zostaje puste.
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Ścieki 2 m³ (3.6).
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Tworzywa sztuczne 0,75 m³ (3.7), popioły ze spalarek 0,05 m³ (3.11).
Po zakończeniu pracy na symulatorze centralnego systemu chłodzenia, posługując się danymi podanymi poniżej, wypełnij Tabelę 2 dokumentację odprowadzenia odpadów ze statku m/s „Szyper IV” należącego do Agencji Morskiej „Fala”, który zacumował w porcie Gdańsk w dniu 01.06.2024 r.
Pozycja 3.9 obejmuje papier, szkło, szmaty, metal - zbierasz tu papier i tekturę (0,5 m³) oraz szkło (0,35 m³): 0,5 + 0,35 = 0,85 m³. Odpadów spożywczych i zużytego oleju spożywczego w danych nie ma.
Wpisanie samego papieru (0,5) - szkło też należy do odpadów komunalnych.
Symulacja ekranu w przeglądarce - w Android Studio / Visual Studio wygląd może się nieco różnić.
To jedno z możliwych rozwiązań. Egzaminator ocenia spełnienie kryteriów z klucza odpowiedzi, a nie zgodność z tym rozwiązaniem - inna, poprawna droga też daje punkty.
Autor rozwiązania: Bartosz Bryniarski. Licencja CC BY-NC 4.0 - kopiowanie i przeróbki do celów niekomercyjnych, z podaniem autora i źródła (link do tej strony) (zasady wykorzystania). Treść arkusza i klucza oceniania pochodzi z CKE.