Co to jest narzynka?
Narzynka to narzędzie skrawające służące do wykonywania gwintów zewnętrznych, czyli gwintów na powierzchni wałków, prętów, śrub lub końcówek elementów cylindrycznych.
Najważniejsze skojarzenie egzaminacyjne: narzynka = gwint zewnętrzny.
Do czego służy?
Narzynkę wykorzystuje się do:
- nacinania nowego gwintu zewnętrznego,
- poprawiania lekko uszkodzonego gwintu zewnętrznego,
- kalibrowania gwintu po obróbce,
- wykonywania gwintów ręcznie lub maszynowo.
Nie należy mylić narzynki z gwintownikiem, który służy do wykonywania gwintów wewnętrznych, np. w otworach.
Jak wygląda praca narzynką?
Narzynkę mocuje się zwykle w oprawce zwanej pokrętłem. Następnie przykłada się ją prostopadle do obrabianego pręta i obraca, stopniowo nacinając rowki gwintu. Podczas pracy stosuje się środek smarny lub chłodzący, aby ograniczyć tarcie i poprawić jakość gwintu.
Ważne zasady
- średnica pręta musi być dobrana do wykonywanego gwintu,
- narzynkę należy prowadzić osiowo, bez przechylania,
- warto co pewien czas cofnąć narzynkę, aby złamać wiór,
- po wykonaniu gwintu należy sprawdzić jego jakość i dopasowanie nakrętki.
Przykład
Jeżeli trzeba wykonać gwint na końcu stalowego pręta, używa się narzynki. Jeżeli trzeba wykonać gwint w otworze, używa się gwintownika.