Wariometr to przyrząd pokładowy służący do pomiaru prędkości pionowej statku powietrznego, czyli szybkości wznoszenia lub opadania. Wskazanie podawane jest najczęściej w m/s albo ft/min.
Zasada działania
Klasyczny wariometr pneumatyczny korzysta z ciśnienia statycznego. Nie mierzy bezpośrednio wysokości, lecz szybkość zmiany ciśnienia statycznego.
W uproszczeniu:
- podczas wznoszenia ciśnienie statyczne maleje,
- podczas opadania ciśnienie statyczne rośnie,
- szybkość tej zmiany jest przeliczana na prędkość pionową.
W przyrządzie znajduje się zwykle puszka membranowa lub mieszek oraz element dławiący, np. kalibrowana dysza lub kapilara. Opóźniony przepływ powietrza powoduje powstanie chwilowej różnicy ciśnień, która wychyla mechanizm wskazówki.
Jak rozpoznać schemat wariometru?
Na schematach wariometru charakterystyczne są:
- połączenie z instalacją ciśnienia statycznego,
- element dławiący przepływ powietrza,
- komora lub puszka reagująca na różnicę ciśnień,
- mechanizm przekazujący wychylenie na wskazówkę.
To odróżnia wariometr od wysokościomierza, który wskazuje aktualną wysokość, oraz od prędkościomierza IAS, który wykorzystuje różnicę ciśnienia całkowitego i statycznego.
Znaczenie eksploatacyjne
Wariometr jest ważny podczas:
- wznoszenia po starcie,
- zniżania,
- podejścia do lądowania,
- lotu szybowcowego,
- kontroli utrzymania poziomu lotu.
Typowe usterki to zacinanie mechanizmu, niedrożność przewodów statycznych, nieszczelność układu lub błędne wskazanie zera.