Prawidłowa odpowiedź to „na rąbek leżący pojedynczy” i powiem szczerze, że to jedno z najczęściej spotykanych rozwiązań przy pokryciach dachowych wykonywanych z kwadratowych blach. Technika ta polega na łączeniu arkuszy poprzez zagięcie ich krawędzi do góry, a potem złożeniu ich na płasko, dzięki czemu uzyskujemy szczelne, a zarazem elastyczne połączenie pozwalające na swobodną pracę blachy podczas zmian temperatury. Bardzo ważne, że taki sposób montażu minimalizuje ryzyko przecieków przy niewielkim kącie nachylenia połaci. Stosuje się go przede wszystkim przy dachach o złożonej geometrii, gdzie liczą się estetyka i solidność wykonania – typowe dla zabytków, altan czy elementów małej architektury. Moim zdaniem, to połączenie daje naprawdę rozsądny kompromis między łatwością wykonania a trwałością. W praktyce, taki rąbek jest szybki do wykonania, a jednocześnie spełnia wszystkie wymagania normy PN-EN 508-1 dotyczącej pokryć dachowych z blach. Warto dodać, że taki sposób mocowania jest zalecany zwłaszcza tam, gdzie przewiduje się duże zmiany temperatury – rąbek leżący pozwala blachom „pracować”, dzięki czemu unikamy niepotrzebnych naprężeń i odkształceń. Z doświadczenia wiem, że fachowcy często stosują właśnie to rozwiązanie także z powodów ekonomicznych – jest po prostu tańsze i mniej pracochłonne niż bardziej skomplikowane metody. Jeśli planujesz kiedyś wykonywać podobną robotę – zdecydowanie polecam ten sposób!
Często spotyka się przekonanie, że inne typy połączeń blach, takie jak zwój odbity czy rąbek stojący podwójny, mogą być właściwe w przypadku pokryć z kwadratowych arkuszy blachy. Jednak to założenie wynika raczej z uproszczonego podejścia lub z braku praktycznego doświadczenia z tą technologią. Połączenia „na zwój” – zarówno odbity, jak i pojedynczy – stosuje się najczęściej do łączenia blach na rynnach czy przy obróbkach blacharskich, gdzie wymagane jest uzyskanie elastycznego, a zarazem szczelnego styku, ale nie są one odpowiednie przy układaniu arkuszy blachy w formie kwadratów na połaci. Wynika to z faktu, że przy takim układzie nie uzyskuje się wystarczającej szczelności i sztywności, a linie połączeń mogłyby prowadzić do zacieków pod pokryciem. Z kolei rąbek stojący podwójny jest stosowany głównie przy długich pasach blachy układanych równolegle do spadku dachu; zapewnia on bardzo wysoką szczelność i wytrzymałość, dlatego wykorzystuje się go przy większych, nowoczesnych konstrukcjach dachowych. Natomiast rąbek leżący pojedynczy to technika typowa dla układania kwadratowych lub rombowych elementów blaszanych, gdzie liczy się szybki montaż, możliwość estetycznego wykończenia i minimalizacja odpadów. Z mojego doświadczenia wynika, że mylenie tych pojęć bierze się często z podobieństwa nazw albo z faktu, że wszystkie te technologie dotyczą blach łączonych na zakładkę. Jednak każdy rodzaj połączenia blachy ma swoje konkretne stosowanie i wynika bezpośrednio z wymogów technicznych oraz geometrycznych dachu. Warto o tym pamiętać, bo dobór niewłaściwego połączenia grozi nie tylko przeciekami, ale też poważnymi uszkodzeniami połaci w dłuższej perspektywie. W praktyce, przy pokryciu z kwadratowych blach zawsze wygrywa rąbek leżący pojedynczy – i to nie jest przypadek, a efekt wieloletnich doświadczeń branży.