Kwalifikacja: MEC.01 - Wykonywanie i naprawa wyrobów z blachy i profili kształtowych

Problematyka określania właściwej szerokości szczeliny przy lutowaniu elementów spoiwem ołowiowo-cynowym to temat, w którym łatwo o pomyłkę, zwłaszcza gdy kierujemy się intuicją lub ogólnymi wyobrażeniami o pracy metali. W praktyce spotyka się przekonanie, że „im większa szczelina, tym lepiej”, bo łatwiej wprowadzić spoiwo – jednak to poważny błąd. Przesadne zwiększenie szerokości szczeliny, jak w odpowiedziach sugerujących zakres do 0,6 mm, jest typowym nieporozumieniem wynikającym z mieszania parametrów dla różnych typów spoiw. Szerokości rzędu 0,05÷0,6 mm stosuje się przy lutowaniu srebrem, gdzie inne są właściwości kapilarne i wymagania wytrzymałościowe. W przypadku spoiwa ołowiowo-cynowego, zbyt szeroka szczelina powoduje nie tylko nadmierne zużycie spoiwa, ale też ryzyko powstania porowatości, spadku szczelności i ogólnego osłabienia złącza. Z kolei zbyt mała szczelina, jak 0,05÷0,2 mm, jest typowa dla innych technologii lutowniczych (np. w elektronice SMT), lecz w połączeniach doczołowych z ołowiowo-cynowym nie gwarantuje odpowiedniego wypełnienia i rozprowadzenia lutu. Typowy błąd polega na braku rozróżnienia pomiędzy rodzajami połączeń (zakładkowe, doczołowe), co jest kluczowe przy doborze parametrów. Często w warsztatach spotyka się też nieświadome kopiowanie parametrów z innych rodzajów spoiw, np. miedzianych, co niestety odbija się na jakości i trwałości połączeń. Prawidłowy zakres 0,05÷0,3 mm jest tak naprawdę złotym środkiem wypracowanym przez lata praktyki i badań, mającym na celu uzyskanie najlepszego kompromisu pomiędzy łatwością wykonania a trwałością i niezawodnością lutowanych złączy. Warto się tego trzymać, bo to nie tylko teoria, ale sprawdzone rozwiązanie poparte doświadczeniem branżowym.