Progi 50% i 75%: ile procent trzeba, żeby zdać egzamin zawodowy

Egzamin zawodowy ma dwa progi: 50% z części pisemnej i 75% z części praktycznej. Te dwie liczby zna prawie każdy zdający. Znacznie mniej osób wie, że progi trzeba przekroczyć osobno – i że świetny wynik z jednej części w niczym nie pomoże, gdy w drugiej zabraknie jednego punktu. To najkosztowniejsze nieporozumienie wokół tego egzaminu – i od niego zaczyna się ten tekst.

Dwa progi, jeden warunek

Reguła jest zapisana w art. 44zzzo ust. 2 ustawy o systemie oświaty:

Zdający zdał egzamin zawodowy, jeżeli uzyskał:
1) z części pisemnej – co najmniej 50% punktów możliwych do uzyskania oraz
2) z części praktycznej – co najmniej 75% punktów możliwych do uzyskania.

Najważniejsze słowo w tym przepisie to „oraz”. Nie „średnio”, nie „łącznie”, nie „w sumie”. Dwa niezależne warunki, spełnione jednocześnie.

Ile to jest w punktach

Procenty brzmią abstrakcyjnie, więc warto przełożyć je na to, co realnie zobaczysz na egzaminie.

Część pisemna to test z 40 zadań zamkniętych – każde ma cztery odpowiedzi, z których dokładnie jedna jest poprawna – i w praktyce trwa 60 minut. Ustawa wyznacza tu tylko widełki: pisemna od 45 do 90 minut, praktyczna od 120 do 240 minut. Konkretny czas dla Twojej kwalifikacji podaje informator CKE.

Zwróć uwagę na proporcje. Na pisemnej możesz pomylić połowę zadań i nadal zdać. Na praktycznej zapas to jedna czwarta punktów – rozłożonych na kryteria oceniania, z których każde albo zaliczasz, albo nie. To zresztą powód, dla którego próg 75% jest mniej straszny, niż wygląda: punkty w części praktycznej zbiera się za wykonane czynności, a nie za ogólne wrażenie.

Dlaczego nie da się ich uśrednić

Tu jest sedno. Dwie osoby:

• Ania: 100% z pisemnej, 74% z praktycznej. Średnia ważona jej wyników przekracza 80%. Nie zdała.
• Bartek: 50% z pisemnej, 75% z praktycznej. Dokładnie na obu progach, bez grama zapasu. Zdał.

Ania straciła certyfikat przez jeden punkt w części praktycznej, mimo kompletu z testu. Egzamin zawodowy nie zna kompensacji: nadwyżka z jednej części nie przenosi się na drugą. Działa to również w odwrotną stronę – perfekcyjnie wykonane zadanie praktyczne nie uratuje 19 punktów z testu.

Praktyczny wniosek do planowania nauki: najpierw zadbaj o tę część, w której jesteś bliżej progu – świetny wynik z jednej nie skompensuje braku w drugiej.

Wzór, o którym mało kto słyszał

Skoro wyniki się nie uśredniają, po co komu jedna liczba? A jednak istnieje. Ta sama ustawa, ustęp niżej, każe dyrektorowi okręgowej komisji egzaminacyjnej ustalić wynik egzaminu według wzoru:

W = 0,3 × Wp + 0,7 × Wpr

gdzie Wp to wynik z części pisemnej, a Wpr – z praktycznej. Część praktyczna waży w nim ponad dwa razy więcej niż teoria, co dobrze oddaje charakter tego egzaminu.

Dwie rzeczy warto zapamiętać. Po pierwsze, ten wynik ustala się wyłącznie dla osób, które egzamin zdały – nie jest kryterium zdania, tylko jego podsumowaniem. Po drugie, gdy zdasz egzaminy ze wszystkich kwalifikacji wyodrębnionych w swoim zawodzie, komisja policzy z tych wyników średnią arytmetyczną i to będzie Twój końcowy wynik egzaminów zawodowych.

Co mówią liczby: wyniki za 2025 rok

Progi to teoria. Tak wyglądają w skali kraju – dane pochodzą ze sprawozdania CKE za 2025 rok i obejmują wszystkie sesje. Jedno zastrzeżenie do tych liczb: to wszystkie egzaminy zawodowe przeprowadzone przez CKE w 2025 roku, także w wygaszanych formułach wcześniejszych niż Formuła 2019.

W skali całego 2025 roku część praktyczna miała wyraźnie niższą zdawalność niż pisemna: 81,95% wobec 89,77%. Na pisemnej nie zdaje mniej więcej co dziesiąty przystępujący, na praktycznej – prawie co piąty.

Ciekawostka ukryta w tej tabeli: do części praktycznej przystąpiło o ponad 25 tysięcy osób więcej niż do pisemnej. To nie błąd. Jednym z powodów tej różnicy są osoby, które część pisemną zaliczyły wcześniej i przystępują ponownie tylko do praktycznej – o czym za chwilę.

Różnica między sesjami też jest wyraźna: zimą 2025 cały egzamin zdało 76,75% zdających, a latem – 81,88%. Nie znaczy to jednak automatycznie, że zimowe arkusze były trudniejsze – do obu sesji przystępują różne grupy zdających.

Ta sama zasada, bardzo różna zdawalność

Progi są identyczne dla wszystkich kwalifikacji – w sesji letniej 2025 egzamin przeprowadzono w 351 z nich – ale odsetek osób, które je przekraczają, bardzo się różni. Kilka przykładów z tej sesji, spośród kwalifikacji o największej liczbie zdających:

Dwa wiersze warto zestawić ze sobą. W INF.03 część praktyczną zdaje ledwie co druga osoba – 51,81% przy pisemnej na poziomie 88,03%; kilka godzin na zbudowanie strony, bazy i skryptu sprawdza umiejętności zupełnie inaczej niż test. W ELE.02 układ jest odwrotny: praktyczną zdaje 94,63% przystępujących, a pisemną 72,24%. Wyższy próg nie oznacza więc automatycznie trudniejszej części – wszystko zależy od kwalifikacji.

Dlatego zanim ułożysz plan nauki, sprawdź swoją kwalifikację: model egzaminu praktycznego i zakres wymagań mówią o Twoim ryzyku więcej niż same progi.

Nie zdałeś jednej części? Poprawiasz tylko ją

To dobra wiadomość, którą wiele osób odkrywa za późno: niezdanie jednej części nie unieważnia drugiej. Zaliczoną część masz z głowy, a do kolejnej sesji przystępujesz wyłącznie z tą, która się nie udała. To jeden z powodów, dla których do części praktycznej przystąpiło więcej osób niż do pisemnej.

Jest jednak limit, o którym trzeba wiedzieć zawczasu. Dla ucznia i absolwenta szkoły wygląda on tak: po upływie 5 lat – licząc od końca roku szkolnego, w którym pierwszy raz podszedłeś i nie zdałeś – prawo do poprawiania pojedynczej części wygasa. Wtedy zdaje się egzamin w pełnym zakresie, czyli obie części od nowa, a zaliczona kiedyś pisemna przestaje się liczyć. Część dorosłych zdających, na przykład przystępujących eksternistycznie, ma ten termin liczony inaczej.

Sama procedura po ogłoszeniu wyników – wgląd w pracę, odwołanie i osobny, łatwy do przegapienia termin deklaracji poprawkowej – to temat na oddzielny wpis.

Uwaga: „przystąpić” i „zdać” to dwie różne rzeczy

Ta różnica potrafi zaskoczyć, więc zapamiętaj ją dokładnie. Warunkiem ukończenia technikum jest przystąpienie do egzaminu zawodowego ze wszystkich kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie – a nie zdanie go.

Wynikają z tego dwie rzeczy naraz:

• Możesz nie zdać egzaminu i mimo to ukończyć szkołę oraz dostać świadectwo. Zabraknie Ci certyfikatu, nie świadectwa.
• Możesz nie przystąpić – i wtedy, mimo pozytywnych ocen ze wszystkich przedmiotów, powtarzasz ostatnią klasę.

Nieprzyjście na egzamin jest więc znacznie kosztowniejsze niż jego oblanie. Jeśli powodem nieobecności są przyczyny losowe lub zdrowotne, jest termin dodatkowy. A gdy egzamin przypada przed ostatnią klasą, rada pedagogiczna może w takiej sytuacji jeden raz w cyklu nauki promować ucznia do klasy programowo wyższej mimo nieprzystąpienia – z obowiązkiem podejścia w możliwie najbliższym terminie głównym.

Ta furtka nie zastępuje jednak warunku ukończenia szkoły. Przed zakończeniem technikum obowiązek przystąpienia do egzaminów ze wszystkich kwalifikacji musi być spełniony – z ostatniej klasy nie ma już dokąd promować.

Co dostajesz po przekroczeniu obu progów

Zdany egzamin z jednej kwalifikacji to certyfikat kwalifikacji zawodowej wydany przez okręgową komisję egzaminacyjną. Kto nie zdał, dostaje samą informację o wynikach z poszczególnych części – dokument bez mocy certyfikatu, ale wart przeczytania, bo pokazuje, ile dokładnie zabrakło.

Certyfikaty ze wszystkich kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie plus odpowiednie wykształcenie dają dyplom zawodowy, czyli pełny tytuł technika.

I rzecz, o której w technikach mówi się zbyt rzadko: absolwent, który ma certyfikaty ze wszystkich kwalifikacji swojego zawodu na poziomie technika albo dyplom zawodowy, jest zwolniony z obowiązku przystąpienia do pisemnego egzaminu maturalnego z przedmiotu dodatkowego. Wyjątek stanowią absolwenci szkół i oddziałów dwujęzycznych. Dla wielu osób to konkretny argument, żeby nie odkładać poprawki na później.

Jak z tego zrobić plan nauki

Trzy wnioski wprost z liczb powyżej:

1. Policz swój próg w punktach, nie w procentach. „20 z 40 zadań” i „75 ze 100 punktów” mówią więcej niż „50% i 75%”, bo od razu widać, na ile błędów Cię stać.
2. Sprawdź zdawalność obu części w swojej kwalifikacji. W sesji letniej 2025 w INF.03 wyraźnie niższą zdawalność miała część praktyczna, a w ELE.02 – pisemna. To dwie zupełnie różne strategie przygotowania.
3. Zbuduj zapas ponad próg. Wchodzenie na egzamin z wynikiem „dokładnie 75%” z prób oznacza, że jedno nieszczęśliwe kryterium oceniania kosztuje całą sesję.

Na część pisemną najlepiej działa po prostu przerobienie dużej liczby zadań z Twojej kwalifikacji – baza pytań obejmuje wszystkie kwalifikacje i pozwala ćwiczyć w trybie nauki albo pełnego egzaminu na czas. Do części praktycznej warto sięgnąć po arkusze praktyczne z poprzednich sesji – nic nie uczy tak dobrze jak zadanie z prawdziwego arkusza, wykonane z zegarkiem w ręku.

A zanim zaczniesz, sprawdź terminy najbliższej sesji: przy tych progach każdy tydzień przygotowania ma znaczenie.