Do mocowania gontów remontowanego dachu, przy rozstawie krokwi do 60 cm, zgodnie z zaleceniami producenta, należy zastosować łaty o przekroju
| ZALECENIA PRODUCENTA | |
| Rodzaj pokrycia dachowego | |
| Gonty drewniane | |
| Technologia montażu | |
| Mocowanie za pomocą ocynkowanych gwoździ 50 mm (2") do łat o przekroju: 2,5×5 cm – przy rozstawie krokwi do 60 cm 3,2×5 cm – przy rozstawie krokwi do 90 cm Przekładki z papy o szer. 25 lub 50 cm do uszczelniania i zapobiegania podsią̨kaniu wody pod klepki. |
Wybór łat o przekroju 2,5×5,0 cm dla mocowania gontów przy rozstawie krokwi do 60 cm to rozwiązanie zgodne z zaleceniami producenta i szeroko przyjętymi standardami dekarskimi. Takie łaty zapewniają odpowiednią sztywność oraz nośność pod gonty drewniane, jednocześnie nie powodując niepotrzebnego obciążenia więźby dachowej. Przy mniejszym rozstawie krokwi nie ma potrzeby stosowania grubszych elementów, bo całość konstrukcji zachowuje stabilność, a gwoździe 50 mm dobrze kotwią gonty do takiej łaty. W praktyce spotyka się sytuacje, gdzie ktoś stosuje większe przekroje "na zapas", ale moim zdaniem to zwykła strata materiału i podbijanie kosztów, a czasem nawet utrudnia prawidłowe rozłożenie pokrycia. Warto pamiętać, że zasady doboru przekrojów są oparte na obliczeniach wytrzymałościowych i długoletnich doświadczeniach dekarzy – nie bierze się tego z sufitu. Dodatkowo, prawidłowo dobrane łaty ułatwiają montaż przekładek z papy, które chronią przed podsiąkaniem wilgoci pod gonty, co jest bardzo istotne w polskich warunkach klimatycznych. Osobiście radzę zawsze wczytać się w instrukcję producenta, bo czasem różne typy gontów mogą mieć indywidualne wymagania – tutaj jednak 2,5×5,0 cm w pełni spełnia swoje zadanie.
Często podczas doboru przekroju łaty pod gonty drewniane pojawia się pokusa, by zastosować elementy grubsze lub szersze niż przewiduje zalecenie producenta – wydaje się, że "grubsze będzie mocniejsze". Jednak to nie zawsze działa na korzyść konstrukcji i niepotrzebnie zwiększa koszty oraz masę własną dachu. Zastosowanie łaty o przekroju 3,2×5,0 cm ma uzasadnienie wyłącznie przy większym rozstawie krokwi, aż do 90 cm, gdzie rzeczywiście potrzeba solidniejszego wsparcia pod pokrycie dachowe. Natomiast łaty 5,0×7,0 cm czy nawet 8,0×14,0 cm są zupełnie przesadzone w kontekście mocowania gontów – takie przekroje stosuje się raczej w konstrukcjach nośnych, przy dużych obciążeniach lub w specyficznych rozwiązaniach więźby dachowej. Przewymiarowanie łaty może prowadzić do trudności podczas montażu, utrudniać właściwe wentylowanie pokrycia, a nawet generować mostki termiczne. Z drugiej strony, niektórzy montujący mogą niepotrzebnie sugerować się przekonaniem, że cieńsza łata nie wytrzyma obciążenia śniegiem czy wiatrem, jednak w przypadku gontów drewnianych i rozstawu krokwi do 60 cm 2,5×5,0 cm w zupełności wystarcza – to wynik zarówno wytycznych producenta, jak i dekarskich norm branżowych. Warto pamiętać, że przekrój łaty powinien być zawsze dobrany do rozstawu krokwi oraz rodzaju pokrycia i nie należy wychodzić poza zalecenia bez konkretnego uzasadnienia statycznego. Zbyt duża łata to również niepotrzebny wydatek na materiale i trudniejsza logistyka na budowie. Najrozsądniej opierać się na sprawdzonych rekomendacjach i praktyce wykonawczej – to właśnie daje optymalny efekt końcowy, zarówno technicznie, jak i ekonomicznie.