Wyniki egzaminu

Nowy egzamin
Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Opiekun osoby starszej
  • Kwalifikacja: SPO.02 - Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie starszej
  • Data rozpoczęcia: 22 czerwca 2026 21:32
  • Data zakończenia: 22 czerwca 2026 21:39

Egzamin niezdany

Wynik: 6/40 punktów (15,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Nowe
Analiza przebiegu egzaminu- sprawdź jak rozwiązywałeś pytania
Udostępnij swój wynik
Facebook
X.com
LinkedIn
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

Podopieczna wróciła do domu po chemioterapii ze zmianami zapalnymi w obrębie jamy ustnej. W planie działań opiekun osoby starszej powinien uwzględnić podawanie podopiecznej

A. chłodnych płynów do wypicia.
B. gorącej herbaty do wypicia.
C. Aphtinu do płukania jamy ustnej.
D. 5% wody utlenionej do płukania jamy ustnej.
Zgłaszane propozycje użycia wody utlenionej czy Aphtinu do płukania jamy ustnej oraz podawania gorącej herbaty wydają się kuszące, bo w teorii mają działać odkażająco lub 'przeciwzapalnie', ale w praktyce mogą zaszkodzić. Woda utleniona, nawet w niskim stężeniu, jest środkiem drażniącym – wywołuje pienienie, może powodować dodatkowe uszkodzenia i przesuszenie śluzówki, a w środowisku onkologicznym jej stosowanie jest już od dawna odradzane. W przypadku Aphtinu sytuacja jest nieco bardziej złożona – to lek o działaniu miejscowo odkażającym i przeciwzapalnym, ale składniki chemiczne, które zawiera, też mogą podrażniać już uszkodzony nabłonek. W praktyce opiekun nie powinien samodzielnie podejmować decyzji o użyciu takich preparatów bez wyraźnego zalecenia lekarskiego, bo skutki mogą być odwrotne od zamierzonych – łatwo pogłębić problem, zamiast przynieść ulgę. Często widzę, że osoby starsze i ich opiekunowie są przekonani, że gorąca herbata 'odkaża' jamę ustną – ale to mit! Wysoka temperatura nasila podrażnienie, może wywołać oparzenia i dodatkowo pogorszyć stan zapalny. To bardzo typowy błąd – myślenie kategoriami 'im mocniej, tym lepiej', tymczasem delikatność i łagodzenie objawów poprzez chłodzenie i unikanie substancji drażniących to standard światowy. Podsumowując, wszelkie środki chemiczne i wysokie temperatury są ryzykowne, a kluczem w opiece nad jamą ustną po chemioterapii jest właśnie łagodzenie i ochrona, nie agresywne odkażanie. To podejście podkreślają najnowsze wytyczne pielęgniarskie i onkologiczne, które bardzo jasno określają, że podstawą jest zapewnienie komfortu i bezpieczeństwa błony śluzowej.
Pytanie 2

Podopieczna doznała złamania szyjki kości udowej i porusza się przy pomocy balkonika. Podczas kąpieli ma problem z wejściem do wanny. W tej sytuacji najlepszym rozwiązaniem byłoby zamontowanie

A. uchwytów przy wannie, wyłożenie wanny matą antypoślizgową.
B. prysznica z siedziskiem, uchwytami i matą antypoślizgową.
C. stopnia ułatwiającego wejście do wanny, wyłożenie wanny matą antypoślizgową.
D. bidetu, wyłożenie podłogi kafelkami antypoślizgowymi.
Wybór prysznica z siedziskiem, uchwytami i matą antypoślizgową to naprawdę najbezpieczniejsze i najbardziej ergonomiczne rozwiązanie dla osób po złamaniu szyjki kości udowej, które poruszają się o balkoniku. Praktyka pokazuje, że wanna, nawet z różnymi ułatwieniami, i tak bywa dużym wyzwaniem. Przy ograniczonej ruchomości stawu biodrowego wejście i wyjście z wanny wymaga sporo siły i równowagi, a taki wysiłek zwiększa ryzyko kolejnego urazu. Natomiast przestronna kabina prysznicowa, wyposażona w stabilne uchwyty oraz wygodne siedzisko – najlepiej składane – pozwala na komfortową i bezpieczną kąpiel bez konieczności unoszenia nogi na dużą wysokość. Mata antypoślizgowa dodatkowo minimalizuje ryzyko poślizgnięcia, co w faktycznym życiu, zwłaszcza u seniorów, ma naprawdę ogromne znaczenie. Z mojego doświadczenia wynika, że nawet osoby bardzo niechętnie nastawione do zmian w łazience szybko doceniają wygodę korzystania z takiego prysznica. Warto też zauważyć, że polskie i międzynarodowe wytyczne (np. zalecenia Polskiego Towarzystwa Geriatrycznego czy praktyki rehabilitacji w opiece długoterminowej) podkreślają konieczność adaptacji łazienek właśnie w taki sposób. Ważne też, żeby uchwyty były zamontowane na odpowiedniej wysokości i bardzo solidnie – to często pomijany szczegół, a niesamowicie istotny. Tego typu rozwiązania nie tylko zwiększają bezpieczeństwo, ale przywracają też pewność siebie osobom po urazach, bo mogą samodzielnie zadbać o higienę.
Pytanie 3

Senior, który ma ubogą dietę w warzywa i owoce, może doświadczyć

A. zaparć
B. biegunek
C. nudności
D. wymiotów
Inne odpowiedzi, takie jak nudności, biegunka czy wymioty, mogą wydawać się związane z brakiem warzyw w diecie, ale wcale tak nie jest. Nudności zazwyczaj biorą się z nieprawidłowego trawienia albo nadmiaru tłuszczu, co nie jest typowe dla diety ubogiej w rośliny. Tutaj często mamy do czynienia z wysokim spożyciem tłuszczów nasyconych, co rzeczywiście może prowadzić do takich problemów. A biegunka? No, to różne czynniki mogą na to wpływać, np. infekcje czy zmiana diety, ale sama niska ilość warzyw raczej nie wywołuje biegunek, tylko raczej zaparcia. Jeśli chodzi o wymioty, to mogą być spowodowane różnymi rzeczami, takimi jak stres czy problemy żołądkowe, ale niekoniecznie brakiem warzyw w diecie. Często mylimy przyczyny problemów zdrowotnych, upraszczając je do jednego czynnika, a przecież to wszystko jest dużo bardziej złożone.
Pytanie 4

Pozycja stabilna powinna być używana u osób poszkodowanych

A. świadomych, z kontuzjami dolnych kończyn
B. nieprzytomnych bezdechowych
C. nieprzytomnych z zachowanym oddechem
D. świadomych, z urazami kręgosłupa
W przypadku osób przytomnych z urazami kończyn dolnych, stosowanie pozycji bezpiecznej nie jest właściwe, ponieważ te osoby są w stanie współpracować i informować o swoim stanie. Przytomność wiąże się z możliwością oceny ich potrzeb i podejmowania odpowiednich działań, takich jak zapewnienie wsparcia psychicznego oraz monitorowanie ich stanu. Ułożenie ich w pozycji bezpiecznej mogłoby ograniczyć ich mobilność i zdolność do reagowania na zmiany sytuacji. W przypadku nieprzytomnych bez oddechu, stosowanie pozycji bezpiecznej jest niewłaściwe, ponieważ nie ma ona zastosowania w sytuacjach, kiedy nie ma oddechu. Wymaga to natychmiastowego przystąpienia do resuscytacji krążeniowo-oddechowej, a nie ułożenia w pozycji, która nie zapewni pomocy. Z kolei osoby przytomne z urazami kręgosłupa muszą być traktowane szczególnie ostrożnie, aby uniknąć dodatkowych uszkodzeń. Ułożenie ich w pozycji bezpiecznej może prowadzić do przemieszczenia odcinków kręgosłupa, co jest niebezpieczne. W takich przypadkach, kluczowe jest, aby nie podejmować działań, które mogą pogorszyć stan zdrowia poszkodowanego. W związku z tym, kluczowe jest zrozumienie, że każda sytuacja wymaga indywidualnego podejścia, a nie stosowania jednego, uniwersalnego rozwiązania, co jest typowym błędem myślowym w podejściu do pierwszej pomocy.
Pytanie 5

Wskaż, jaki sprzęt ortopedyczny pomoże w codziennym funkcjonowaniu w domu osobie z porażeniem nóg.

A. Wózek inwalidzki
B. Stabilizator stawów kolanowych
C. Balkonik
D. Kule łokciowe
Kule łokciowe, balkonik oraz stabilizator stawów kolanowych, mimo że mogą być przydatne w pewnych sytuacjach, nie są optymalnym rozwiązaniem dla osoby z porażeniem kończyn dolnych. Kule łokciowe, choć wspierają poruszanie się osób z częściową sprawnością, wymagają od użytkownika pewnej zdolności do utrzymania równowagi i siły w górnych kończynach. Osoba z pełnym porażeniem kończyn dolnych nie będzie w stanie efektywnie korzystać z kul, co może prowadzić do frustracji oraz zwiększonego ryzyka upadków. Balkonik również ma swoje ograniczenia; jest to narzędzie przeznaczone głównie dla osób, które są w stanie wykonać pewne ruchy i potrzebują jedynie dodatkowego wsparcia w chwytaniu równowagi. W przypadku osób całkowicie unieruchomionych w dolnych kończynach, balkonik nie będzie odpowiednim rozwiązaniem, ponieważ nie zapewni on potrzebnej mobilności. Stabilizatory stawów kolanowych z kolei są przeznaczone do wsparcia funkcji stawów w trakcie rehabilitacji po kontuzjach lub operacjach i nie mają zastosowania w kontekście porażenia kończyn dolnych. Często błędnie zakłada się, że te urządzenia mogą w pewien sposób umożliwić poruszanie się osobom całkowicie zależnym od wózków inwalidzkich, co jest mylnym podejściem. Właściwe dostosowanie sprzętu ortopedycznego do indywidualnych potrzeb użytkownika jest kluczowe dla efektywnej rehabilitacji oraz poprawy jakości życia.
Pytanie 6

Zapisane w dokumentacji medycznej informacje dotyczące stanu zdrowia i zażywanych leków, posłużą opiekunowi do zaplanowania

A. zabiegów medycznych.
B. czynności opiekuńczo-wychowawczych.
C. zabiegów higienicznych.
D. czynności pielęgnacyjno-opiekuńczych.
Informacje zawarte w dokumentacji medycznej, takie jak aktualny stan zdrowia czy lista zażywanych leków, są kluczowe właśnie do zaplanowania czynności pielęgnacyjno-opiekuńczych. W praktyce to wygląda tak, że opiekun – zanim podejmie konkretne działania przy podopiecznym – sprawdza, jakie są ograniczenia zdrowotne tej osoby, jakie schorzenia czy alergie trzeba wziąć pod uwagę. Bez zaglądania do dokumentacji można po prostu nie zauważyć czegoś ważnego i przez to zaszkodzić podopiecznemu. Zresztą w branży opiekuńczej mówi się, że dobra opieka zaczyna się od dobrej wiedzy o podopiecznym. Na przykład, jeżeli ktoś przyjmuje leki przeciwzakrzepowe, to nawet zwykłe manipulowanie podczas zmiany pozycji ciała wymaga większej ostrożności, żeby nie doszło do siniaków czy krwawień. Albo jeśli osoba jest uczulona na jakąś substancję, od razu wiadomo, by nie używać konkretnych kosmetyków przy zabiegach pielęgnacyjnych. Moim zdaniem właśnie to rozróżnienie pozwala działać profesjonalnie – nie ma tu miejsca na przypadek. W praktyce opiekunowie bazują na dokumentacji, planując kąpiele, zmianę opatrunków, karmienie, dobór środków pielęgnacyjnych, a nawet aktywności wspierające mobilność. To jest absolutna podstawa, jeśli chodzi o bezpieczeństwo i komfort osoby podopiecznej. Standardy pracy w opiece nakazują wręcz, żeby nie podejmować żadnych działań "w ciemno", tylko zawsze korzystać z dokumentacji medycznej. To się sprawdza każdego dnia.
Pytanie 7

Pan Józef jest osobą otyłą i spożywa nadmierne ilości pokarmów. W odżywianiu podopiecznego należy przede wszystkim zwrócić uwagę na zalecenie dotyczące ilości pokarmów oraz ich

A. estetykę i temperaturę.
B. regularność i skład.
C. temperaturę i regularność.
D. estetykę i skład.
Bardzo dobrze – odpowiedź „regularność i skład” to kluczowe kwestie, jeśli chodzi o opiekę dietetyczną nad osobą otyłą. Moim zdaniem to absolutna podstawa przy układaniu jadłospisu – nie tylko u ludzi z nadwagą, ale też wszędzie tam, gdzie chodzi o zdrowie i dobre samopoczucie. Regularność posiłków pozwala utrzymać stały poziom glukozy we krwi i zapobiega napadom głodu, które często prowadzą do podjadania lub sięgania po niezdrowe przekąski. Z mojego doświadczenia wynika, że jeśli ktoś zaczyna jeść o stałych porach, łatwiej mu kontrolować ilość spożywanego jedzenia. Druga sprawa to skład – czyli to, co ląduje na talerzu. Dobra praktyka to unikanie wysokoprzetworzonych produktów, tłuszczów trans, nadmiaru cukru i soli. Lepiej postawić na warzywa, produkty pełnoziarniste, chude mięso, a tłuszcze wybierać te roślinne, np. oliwę. W pracy opiekuna czy dietetyka warto zwracać uwagę, żeby posiłki były nie tylko odpowiednio zbilansowane pod kątem makroskładników, ale też bogate w błonnik i witaminy. Takie podejście jest zgodne ze standardami Instytutu Żywności i Żywienia oraz z aktualnymi rekomendacjami światowych organizacji zdrowotnych. W praktyce – jeśli Pan Józef będzie jeść przykładowo pięć niewielkich posiłków dziennie, o stałych porach i każdy z nich będzie dobrze skomponowany pod względem wartości odżywczych, łatwiej mu będzie schudnąć i poprawić ogólne zdrowie.
Pytanie 8

Aby zapobiec powstawaniu odleżyn u osoby, która doświadczyła złamania kompresyjnego kręgosłupa w odcinku lędźwiowym, ma paraplegię i nie kontroluje mikcji, należy

A. położyć ją na materacu przeciwodleżynowym i dostosowywać jej pozycję co 2 godziny
B. przeprowadzać masaż klasyczny pleców oraz pośladków, a także zmieniać jej pozycję co 3-4 godziny
C. umieścić ją na materacu przeciwodleżynowym, nie wymagającym zmiany pozycji ciała
D. zmieniać jej pozycję w łóżku oraz wykonywać masaż klasyczny pleców i pośladków co 12 godzin
Kiedy mamy do czynienia z osobą z paraplegią i złamaniem kręgosłupa w lędźwiach, to sprawa odleżyn staje się naprawdę ważna. Ułożenie takiej osoby na materacu przeciwodleżynowym to podstawa, bo te materace są tak zaprojektowane, że pomagają zmniejszyć nacisk na różne punkty ciała, a to znacznie zmniejsza ryzyko pojawienia się odleżyn. Zmiana pozycji co 2 godziny jest konieczna, żeby równomiernie rozłożyć nacisk i wspierać krążenie krwi. Takie podejście to standard w opiece nad osobami, które mają problemy z mobilnością, co zresztą potwierdzają badania. Na przykład, materace zmiennociśnieniowe nie tylko odciążają, ale też masują tkanki, co sprzyja ich regeneracji. Regularne sprawdzanie stanu skóry i dobranie odpowiednich technik pielęgnacyjnych też jest ważne, aby wspierać zdrowie pacjenta na każdym etapie rehabilitacji.
Pytanie 9

Podopieczny może samodzielnie wykonywać czynności higieniczne

A. z porażeniem obu kończyn.
B. z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim
C. z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu głębokim.
D. z niedowładem mięśni jednej strony ciała.
Odpowiedź 'z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim' jest prawidłowa, ponieważ osoby z tym rodzajem niepełnosprawności często są w stanie wykonywać czynności higieniczne samodzielnie. W przypadku niepełnosprawności intelektualnej w stopniu lekkim, osoby te mogą posiadać odpowiednie umiejętności poznawcze oraz motoryczne, które umożliwiają im dbanie o higienę osobistą. Przykładem może być codzienne mycie zębów, kąpiel czy ubieranie się. Ważne jest, aby w takich przypadkach stosować się do zasad wspierania samodzielności, co jest zgodne z najlepszymi praktykami w zakresie opieki i wsparcia osób z niepełnosprawnościami. Pracownicy socjalni oraz terapeuci powinni stwarzać warunki sprzyjające niezależności podopiecznych, co z kolei przekłada się na ich poczucie własnej wartości oraz aktywne uczestnictwo w życiu codziennym. Dlatego też, odpowiednie wsparcie i edukacja są kluczowe dla umożliwienia tym osobom samodzielności w swoich czynnościach życiowych.
Pytanie 10

Aby ułatwić osobie chorej leżącej samodzielne siadanie w łóżku, należy zastosować

A. stolik nałóżkowy.
B. drabinkę przyłóżkową.
C. łatwoślizg.
D. podpórkę pod stopy.
Drabinka przyłóżkowa to naprawdę świetny i prosty sprzęt pomocniczy, który znacząco zwiększa samodzielność osoby leżącej. Montuje się ją najczęściej do ramy łóżka lub bezpośrednio do ściany przy łóżku, a jej szczeble umożliwiają pacjentowi chwytanie i podciągnięcie się podczas zmiany pozycji ciała, na przykład do samodzielnego siadania. W praktyce — i tu bazuję na swoim doświadczeniu — drabinka działa trochę jak mini-drabinka alpinistyczna, tylko pozioma. Po prostu osoba chora łapie się kolejnych szczebli i stopniowo podciąga tułów, oszczędzając przy tym siły i nie obciążając zbytnio mięśni brzucha czy pleców. W opiece długoterminowej i rehabilitacji to rozwiązanie prawie podstawowe, bo ogranicza konieczność proszenia o pomoc personelu lub rodziny, a to zawsze działa na korzyść poczucia godności i niezależności chorego. Drabinki przyłóżkowe są zalecane m.in. przez Polskie Towarzystwo Pielęgniarskie w opiece nad osobami z ograniczoną mobilnością. Dobrze zaprojektowana drabinka stabilizuje się bez ryzyka przesunięcia, a jej montaż nie jest ani trudny, ani czasochłonny, co też ma spore znaczenie w praktyce domowej opieki. Czasami nawet zaskakuje, jak niewielka inwestycja w taki prosty sprzęt potrafi poprawić komfort i bezpieczeństwo pacjenta.
Pytanie 11

Podopieczna choruje na reumatoidalne zapalenie stawów. W czasie wolnym lubi rozmawiać z ludźmi, śpiewać i malować. Opiekun powinien zaproponować podopiecznej uczęszczanie na zajęcia

A. w dziennym domu pomocy społecznej.
B. w środowiskowym domu samopomocy.
C. w warsztatach terapii zajęciowej.
D. w domu pomocy społecznej.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zaproponowanie podopiecznej uczęszczania do dziennego domu pomocy społecznej to bardzo trafna decyzja, bo właśnie takie placówki są skierowane do osób starszych lub niepełnosprawnych, które wymagają wsparcia i aktywizacji, ale nie potrzebują całodobowej opieki. W dziennym domu pomocy społecznej organizowane są różnego rodzaju zajęcia, na przykład plastyczne, muzyczne czy integracyjne, co wprost odpowiada zainteresowaniom Twojej podopiecznej – śpiew, rozmowy z ludźmi czy malowanie to typowe aktywności, które można tam rozwijać. Moim zdaniem takie środowisko bardzo pozytywnie wpływa na samopoczucie, a często też poprawia kondycję psychiczną i fizyczną osób zmagających się z chorobami przewlekłymi, takimi jak reumatoidalne zapalenie stawów. Zgodnie z dobrymi praktykami opieki długoterminowej celem jest umożliwienie osobie jak najpełniejszego uczestnictwa w życiu społecznym i kulturalnym – właśnie poprzez takie formy wsparcia. Fachowo rzecz ujmując, dzienne domy pomocy społecznej działają na zasadzie wsparcia środowiskowego, co pozwala osobie dalej mieszkać w swoim środowisku, a jednocześnie korzystać z profesjonalnych zajęć aktywizujących. W praktyce często spotyka się tam też fizjoterapeutów, pracowników socjalnych i terapeutów zajęciowych, którzy potrafią dobrać ćwiczenia czy aktywności specjalnie pod kątem możliwości zdrowotnych danej osoby. To wszystko przekłada się na lepszą jakość życia i zachowanie samodzielności na dłużej.
Pytanie 12

Dieta podopiecznej chorującej na osteoporozę powinna być

A. wysokowapniowa, bogata w witaminę D.
B. niskocholesterolowa, lekkostrawna.
C. bogatobiałkowa, ubogoresztkowa.
D. wysokoenergetyczna, bogata w witaminę B.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dieta wysokowapniowa i bogata w witaminę D to absolutna podstawa w postępowaniu żywieniowym przy osteoporozie, no bo jednak to właśnie te składniki bezpośrednio wpływają na gęstość mineralną kości. Wapń jest tym, z czego kości są w dużej części zbudowane, więc jeśli organizm ma go za mało, zaczyna pobierać go z kości, co prowadzi do osłabienia ich struktury. Witamina D natomiast jest niezbędna do prawidłowego wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego, więc nawet najlepsza dieta bogata w nabiał na niewiele się zda, jeśli zabraknie witaminy D. Z praktyki – włączanie do jadłospisu produktów mlecznych, ale też orzechów, nasion, roślin strączkowych czy ryb takich jak sardynki to naprawdę skuteczny sposób na wzmocnienie kości. Z doświadczenia wiem, że osoby starsze dość często mają niedobory zarówno wapnia, jak i witaminy D, bo z wiekiem gorzej przyswajają te składniki, a ekspozycja na słońce (niezbędna do produkcji witaminy D) jest mniejsza. Branżowe zalecenia Polskiego Towarzystwa Osteoporozowego oraz WHO podkreślają, żeby dbać o właściwy bilans tych składników w codziennej diecie, a w razie potrzeby rozważyć suplementację. Często też poleca się unikać nadmiaru fosforu (np. z przetworzonej żywności), bo może on zaburzać gospodarkę wapniową. No i, co ciekawe, kawa czy nadmiar soli mogą mieć niekorzystny wpływ na utrzymanie wapnia w organizmie, dlatego warto trochę tego pilnować. Także, zdecydowanie klucz to wapń i witamina D – bez tego ani rusz przy osteoporozie.
Pytanie 13

Samotnie żyjąca osoba, która zamieszkuje małą kawalerkę na czwartym piętrze budynku spółdzielczego, ma problemy ze wzrokiem i korzysta z stabilizatora stawu skokowego. Obecnie znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, jej dochód nie osiąga wymaganego progu. Z pomocą społeczną może otrzymać wsparcie materialne na

A. wsparcie w opłacie czynszu
B. dopłatę do wypoczynku
C. finansowanie okularów
D. refinansację ortezy

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dofinansowanie czynszu dla osób w trudnej sytuacji materialnej, takich jak samotna podopieczna w opisie pytania, jest kluczowym elementem wsparcia z systemu pomocy społecznej. W Polsce, zgodnie z ustawą o pomocy społecznej, osoby, których dochody nie przekraczają ustalonego kryterium, mogą ubiegać się o pomoc w pokryciu kosztów mieszkaniowych. Dofinansowanie to ma na celu zapobieganie eksmisjom oraz poprawę warunków życia osób znajdujących się w trudnej sytuacji. Przykładowo, osoba o niskich dochodach, zamieszkująca w kawalerce, może składać wnioski o dofinansowanie czynszu, co pozwala na zminimalizowanie obciążeń finansowych i zapewnienie stabilności w codziennym życiu. Warto zatem zaznaczyć, że pomoc ta jest dostosowana do indywidualnych potrzeb podopiecznych i służy nie tylko wsparciu materialnemu, ale również integracji społecznej i poprawie jakości życia. W kontekście standardów branżowych, organizacje zajmujące się pomocą społeczną powinny stosować się do wytycznych zawartych w Krajowym Programie Przeciwdziałania Ubóstwu, który promuje takie formy wsparcia.
Pytanie 14

Za nadciśnienie tętnicze uznaje się sytuację, gdy wartości ciśnienia skurczowego i rozkurczowego są wyższe lub równe

A. 120 / 80 mm Hg.
B. 130 / 85 mm Hg.
C. 135 / 60 mm Hg.
D. 140 / 90 mm Hg.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Za prawidłowe uznaje się ciśnienie tętnicze poniżej 140/90 mm Hg, a właśnie wartości równe lub wyższe od tej granicy oznaczają nadciśnienie tętnicze. To jest taki próg oficjalnie przyjęty przez większość międzynarodowych i polskich towarzystw medycznych, na przykład przez Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego, ESC czy WHO. Moim zdaniem, to bardzo praktyczne – bo pozwala lekarzom szybko i jednoznacznie stwierdzić, czy pacjent wymaga dalszej diagnostyki albo wdrożenia leczenia. Co ciekawe, taki próg bierze pod uwagę ryzyko powikłań, takich jak udar mózgu, zawał serca czy przewlekła choroba nerek. W codziennej pracy, jeśli ktoś regularnie ma pomiary 140/90 mm Hg lub wyższe, powinno się rozważyć zmiany stylu życia, a czasem nawet farmakoterapię. Warto pamiętać, że pojedynczy pomiar jeszcze o niczym nie świadczy – trzeba robić powtarzalne pomiary, najlepiej w różnych okolicznościach, żeby mieć pewność. Z mojego doświadczenia wynika, że wiele osób nie zdaje sobie sprawy, jak ważne jest właściwe mierzenie ciśnienia – to musi być po kilku minutach odpoczynku, w pozycji siedzącej, z podpartym ramieniem. Chociaż czasem pojawiają się nowe wytyczne, ten próg 140/90 mm Hg nadal jest najważniejszy w podstawowej opiece zdrowotnej.
Pytanie 15

Podopieczny z wyłonioną przetoką jelitową przygotowuje się do samodzielnej wymiany worków stomijnych. Opiekun powinien wyjaśnić podopiecznemu, że pasta uszczelniająco-gojąca

A. zapobiega zaleganiu treści wokół stomii.
B. wyrównuje nierówności skóry wokół stomii.
C. ułatwia umocowanie worka.
D. zabezpiecza worek przed odklejeniem.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pasta uszczelniająco-gojąca to naprawdę ciekawy wynalazek, który w praktyce codziennej pielęgnacji stomii robi dużą różnicę. Jej najważniejszym zadaniem jest właśnie wyrównywanie nierówności skóry w okolicy stomii. Skóra wokół przetoki może być nierówna – czasem to wynika z blizn, czasem z naturalnego fałdu skóry albo nawet lekkiego obrzęku czy zmian pooperacyjnych. Bez odpowiedniego wyrównania powierzchni, płytka stomijna czy worek nie przylega idealnie i mogą pojawić się przecieki, podrażnienia skóry czy nawet odklejanie się sprzętu. Pasta wypełnia więc wszelkie zagłębienia, szczelinki albo fałdki, przez co całość lepiej przylega do ciała. Co ciekawe, profesjonalistom zależy na tym, by pasty nie traktować jako kleju – ona nie zwiększa trwałości mocowania, a jedynie poprawia szczelność i komfort noszenia. Z mojej perspektywy to właśnie dzięki temu można uniknąć większości podrażnień i problemów ze skórą wokół stomii, co potwierdzają wytyczne Polskiego Towarzystwa Pielęgniarstwa Stomijnego czy rekomendacje innych europejskich organizacji. W praktyce wielu pacjentów uczy się rozprowadzać pastę cienką warstwą lub wypełniać nią tylko newralgiczne miejsca, żeby nie blokować odpływu treści jelitowej. Takie podejście gwarantuje, że odklejanie czy przeciekanie worka nie wynika z problemu z powierzchnią skóry. Zdecydowanie warto o tym pamiętać przy każdej wymianie sprzętu stomijnego.
Pytanie 16

Dokumentem potwierdzającym rozpoczęcie pracy opiekuna z podopiecznym jest podpisany

A. plan pomocy.
B. wywiad.
C. kontrakt.
D. raport.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kontrakt, jako dokument, jest absolutnie kluczowy w pracy opiekuna z podopiecznym. To właśnie podpisany kontrakt stanowi formalne potwierdzenie rozpoczęcia współpracy oraz wyznacza ramy całej relacji. W praktyce taki dokument precyzyjnie określa zakres obowiązków opiekuna, prawa i oczekiwania obu stron, a także zasady współpracy, często uwzględniając kwestie takie jak czas pracy, procedury kontaktu w razie nagłych sytuacji czy nawet preferencje podopiecznego co do niektórych działań. Moim zdaniem to naprawdę ułatwia późniejsze rozwiązywanie ewentualnych nieporozumień, bo wszystko jest czarno na białym. Praktycznie w każdej placówce opiekuńczej czy w agencji opiekunek wymaga się właśnie tego dokumentu przed rozpoczęciem jakichkolwiek działań z podopiecznym. Standardy branżowe, np. wytyczne Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej, jasno wskazują na potrzebę zawierania kontraktu jako zabezpieczenia interesów zarówno opiekuna, jak i osoby, którą się opiekujemy. Bez tego, cała współpraca byłaby nie tylko ryzykowna, ale i nieprofesjonalna. Dzięki kontraktowi obie strony wiedzą, na czym stoją, nie ma miejsca na domysły, a to daje poczucie bezpieczeństwa. Z mojego doświadczenia wynika, że dobrze sporządzony kontrakt naprawdę potrafi uratować skórę w trudnych sytuacjach, bo można się do niego odnieść w razie sporu czy niejasności.
Pytanie 17

Wskaż właściwy kierunek podczas podmywania podopiecznej.

A. Od wzgórka łonowego w stronę odbytu
B. Od wewnętrznej strony lewego uda do prawego uda
C. Od odbytu w stronę wzgórka łonowego
D. Od wewnętrznej strony prawego uda do lewego uda

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podmywanie podopiecznej powinno odbywać się od wzgórka łonowego w kierunku odbytu, ponieważ ta technika minimalizuje ryzyko zakażeń oraz podrażnień. Kluczowym aspektem jest kierunek, który jest zgodny z naturalnym ułożeniem anatomicznym ciała, a także umożliwia usunięcie zanieczyszczeń z okolic intymnych, a nie ich przenoszenie. W praktyce, stosując tę metodę, pielęgniarki i opiekunowie powinni używać jednorazowych rękawiczek oraz odpowiednich środków czyszczących, aby zachować higienę. Wskazania do podmywania to m.in. sytuacje, gdy pacjentka ma ograniczoną mobilność lub po operacjach ginekologicznych. Dobre praktyki zalecają również, aby w trakcie podmywania zwrócić uwagę na komfort pacjentki, zapewniając intymność i odpowiednią temperaturę wody. Wiedza na temat prawidłowego podmywania jest niezbędna w opiece nad osobami starszymi oraz pacjentami z ograniczeniem zdolności do samodzielnej higieny.
Pytanie 18

Przed podaniem śniadania do samodzielnego spożycia leżącej w łóżku niesamodzielnej podopiecznej z nietrzymaniem moczu, opiekun w pierwszej kolejności powinien

A. zmienić tylko koszulę nocną.
B. wykonać tylko toaletę krocza.
C. wykonać toaletę ciała w łóżku.
D. zmienić prześcieradło.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Właściwie zaznaczyłaś, że przed podaniem śniadania osobie leżącej, niesamodzielnej i z nietrzymaniem moczu należy wykonać całościową toaletę ciała w łóżku. Takie postępowanie jest zgodne z podstawowymi standardami opieki nad osobami zależnymi, zwłaszcza przy współwystępowaniu problemów urologicznych. Toaleta ciała nie tylko podnosi komfort podopiecznej, ale także zapobiega odparzeniom, odleżynom i infekcjom skóry, które są częste u osób leżących. Z własnej praktyki wiem, że nawet jeśli podopieczna nie sygnalizuje dyskomfortu, wilgotna bielizna czy brudna skóra mogą bardzo obniżać nastrój i chęć do jedzenia. Najlepiej wykonywać toaletę ciała przed posiłkiem, bo wtedy higiena jest na najwyższym poziomie, a osoba czuje się świeżo i komfortowo, co pozytywnie wpływa na apetyt i ogólne samopoczucie. Zgodnie z zaleceniami branżowymi nie pomijamy żadnego etapu – dbamy zarówno o higienę krocza, jak i reszty ciała oraz pościeli. W praktyce warto też pamiętać o indywidualnym podejściu, delikatności i zapewnieniu intymności podczas tych czynności. To podstawa profesjonalnej opieki.
Pytanie 19

60-letnia podopieczna od miesiąca jest leczona farmakologicznie z powodu cukrzycy typu II, nie stosuje diety, zgłasza duże pragnienie, wielomocz. W tej sytuacji w pierwszej kolejności należy

A. zapewnić duże ilości płynów.
B. ograniczyć ilość przyjmowanych płynów.
C. odstawić preparaty doustne.
D. skontrolować poziom cukru we krwi.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Właśnie o to chodziło! Skontrolowanie poziomu cukru we krwi to absolutna podstawa w takiej sytuacji, szczególnie jeśli pacjentka mimo leczenia farmakologicznego nadal ma objawy hiperglikemii jak pragnienie i wielomocz. Bez świeżego wyniku glikemii nie wiadomo, czy leki działają skutecznie, czy może dawka jest za mała, albo w ogóle nie ma efektu przez brak diety. W praktyce, zgodnie ze standardami Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, każdą zmianę stanu zdrowia przy cukrzycy zaczynamy właśnie od pomiaru glikemii. To daje konkretną odpowiedź, czy pacjentka jest w stanie hiperglikemii, hipo-, czy może wszystko gra. Często spotykam się z sytuacjami, gdzie ktoś najpierw zmienia leki czy podaje płyny – to poważny błąd, bo bez rozpoznania nie wiemy, czy reagujemy właściwie. Najpierw glukometr (albo szybka glukoza w laboratorium), potem dopiero dalsze kroki jak ewentualne modyfikacje leczenia, edukacja dietetyczna czy uzupełnianie płynów. Często ludzie nie doceniają, że monitorowanie glikemii daje pełną kontrolę nad cukrzycą i pozwala uniknąć powikłań, zwłaszcza przy nowych objawach. Prawidłowa diagnostyka i kontrola to podstawa bezpieczeństwa w pracy z cukrzykami – no i wtedy lekarz może realnie pomóc, bo ma dane do decyzji. Tak naprawdę, to codzienna rutyna, a jednak ciągle warto ją przypominać.
Pytanie 20

Objawem wegetatywnym występujących w chorobie Parkinsona jest między innymi

A. zgaga.
B. biegunka.
C. pocenie się.
D. marznięcie.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objawy wegetatywne, inaczej autonomiczne, są bardzo charakterystyczne w przebiegu choroby Parkinsona. Pocenie się, czyli nadmierna potliwość, jest jednym z najczęstszych takich objawów, występuje nawet u połowy pacjentów. Wynika to z zaburzenia pracy układu autonomicznego, który w tej chorobie działa po prostu gorzej, przez co organizm nie radzi sobie z regulacją temperatury i potu. Moim zdaniem, warto wiedzieć, że pocenie się może być tak silne, że bywa większym problemem dla chorego niż zaburzenia ruchowe. W praktyce pielęgniarskiej czy opiece nad pacjentami z tym schorzeniem, trzeba zwracać uwagę na odpowiednią higienę skóry i unikanie przegrzewania, bo nadmiar potu może prowadzić do odparzeń i wtórnych zakażeń. Zwraca się też uwagę, że niektóre leki stosowane w Parkinsonie jeszcze nasilają pocenie, więc warto to konsultować z lekarzem. Dobre praktyki zalecają regularne monitorowanie objawów autonomicznych i indywidualizację opieki. Wbrew pozorom, takie symptomy jak właśnie potliwość, wpływają mocno na jakość życia chorego i jego funkcjonowanie. Samo rozpoznanie objawów wegetatywnych pozwala szybciej działać i wdrażać odpowiednie interwencje.
Pytanie 21

Wspierając osobę starszą w usprawnianiu psychofizycznym, opiekun pracując z podopiecznym, powinien użyć aparatu Triflo do ćwiczeń

A. oddechowych.
B. oporowych.
C. redresyjnych.
D. izometrycznych.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aparat Triflo to bardzo charakterystyczne i popularne urządzenie wykorzystywane w rehabilitacji oddechowej, szczególnie u osób starszych, które mają problemy z pojemnością płuc, osłabioną wydolnością oddechową albo po prostu długo leżały w łóżku. Jego głównym zadaniem jest pomaganie w nauce głębokiego oddechu i wzmacnianiu mięśni oddechowych – w tym przepony i mięśni międzyżebrowych. Moim zdaniem, warto podkreślić, że Triflo działa na zasadzie oporu powietrza, ale nie jest typowym przyrządem do ćwiczeń oporowych w rozumieniu treningu siłowego – tu ćwiczymy właśnie oddech! W praktyce wygląda to tak, że pacjent mocno wciąga powietrze przez ustnik i próbuje unieść kulki w komorach urządzenia. Stosowanie Triflo jest zgodne z zaleceniami fizjoterapeutów i lekarzy, szczególnie przy przewlekłych schorzeniach układu oddechowego, po zapaleniach płuc, czy po zabiegach chirurgicznych. Regularne ćwiczenia z tym aparatem poprawiają natlenienie organizmu, zapobiegają zaleganiu wydzieliny w płucach i zmniejszają ryzyko powikłań. Osobiście widzę w tym urządzeniu ogromną korzyść, bo jest proste, tanie i naprawdę skuteczne. To takie trochę "must have" w pracy opiekuna lub asystenta osób starszych. Warto zapamiętać, że ćwiczenia oddechowe są kluczowe dla zachowania dobrej kondycji i zapobiegania np. zapaleniom płuc w wieku podeszłym.
Pytanie 22

W celu umycia krocza niesamodzielnej podopiecznej leżącej w łóżku, zgodnie z procedurami należy przygotować podkład ochronny, wodę w misce oraz

A. dwa ręczniki, płyn do higieny intymnej i gąbkę.
B. wodę w dzbanku, ręcznik, mydło, myjkę i basen.
C. ręcznik, płyn do higieny intymnej i myjkę.
D. dwa ręczniki, wodę w dwóch dzbankach, mydło, gąbkę i basen.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wybierając wodę w dzbanku, ręcznik, mydło, myjkę i basen, postępujesz zgodnie z najważniejszymi zaleceniami dotyczącymi higieny pacjenta leżącego. Takie przygotowanie stanowiska pracy wynika z praktyki pielęgnacyjnej i pozwala na skuteczne, ale też bezpieczne mycie okolic intymnych osoby niesamodzielnej. Dzbanek z wodą daje możliwość spłukiwania resztek mydła – to ważne, bo pozostałości mogą podrażniać wrażliwą skórę. Basen to sprzęt podstawowy w opiece nad osobami leżącymi i przydaje się nie tylko podczas mycia, ale też przy innych czynnościach higienicznych. Myjka to moim zdaniem najlepszy wybór – jest delikatniejsza niż zwykła gąbka i pozwala na dokładniejsze umycie fałd skórnych. Ręcznik powinien być suchy i czysty, bo wilgoć sprzyja namnażaniu bakterii. Od lat na praktykach uczą, że środek myjący (najlepiej łagodny, neutralny dla skóry) powinno się dokładnie spłukać, dlatego woda w dzbanku jest tu niezbędna – nie polegamy tylko na wodzie w misce. Jeśli dba się o komfort i intymność pacjenta oraz minimalizuje ryzyko infekcji, takie podejście jest właściwe. Praktycy mówią, że najgorsze, co można zrobić, to pośpiech i pomijanie szczegółów. Warto pamiętać – każdy etap ma swój cel i sens, a właściwe przygotowanie sprzętu to podstawa dobrej opieki.
Pytanie 23

Objawami negatywnymi schizofrenii są

A. halucynacje słuchowe.
B. urojenia owładnięcia.
C. urojenia tożsamości religijnej.
D. spłycenia reakcji emocjonalnych.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Spłycenie reakcji emocjonalnych to typowy przykład objawu negatywnego schizofrenii. W praktyce oznacza to, że osoba chora może mieć bardzo ograniczone wyrażanie uczuć, nie reaguje emocjonalnie na sytuacje, które normalnie wywołałyby silne przeżycia. W psychiatrii wyróżnia się objawy pozytywne (np. halucynacje, urojenia) oraz właśnie negatywne, do których zaliczamy też obniżenie motywacji, wycofanie społeczne czy ubóstwo mowy. Czasem trudno to zauważyć, bo pacjenci po prostu wydają się zamknięci w sobie i „wyprani” z emocji, przez co łatwo ich źle ocenić. Moim zdaniem, to właśnie objawy negatywne są najtrudniejsze w codziennym funkcjonowaniu, bo zabierają naturalną radość z życia i mocno ograniczają kontakty społeczne. Z perspektywy pracy w opiece zdrowotnej ogromne znaczenie ma tu indywidualne podejście i wsparcie psychospołeczne – farmakoterapia działa głównie na objawy pozytywne. WHO oraz większość podręczników mówi jasno: rozpoznanie i wsparcie w zakresie objawów negatywnych to klucz do poprawy jakości życia osób z rozpoznaniem schizofrenii. Nie można ich ignorować, bo często decydują o tym, czy chory w ogóle daje radę funkcjonować w społeczeństwie.
Pytanie 24

Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności dla osoby dorosłej wydaje

A. szpitalna komisja lekarska.
B. urząd pracy.
C. powiatowy zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności.
D. komisja do spraw inwalidztwa i zatrudnienia.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna odpowiedź to powiatowy zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności, i to wynika bezpośrednio z przepisów obowiązujących w Polsce. W praktyce taki zespół działa w każdym powiecie i właśnie do niego trzeba się zgłaszać, gdy osoba dorosła potrzebuje oficjalnego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Zespół składa się z lekarzy, psychologów, pracowników socjalnych – to podobno działa całkiem sprawnie, choć czasem trzeba trochę poczekać na termin. Wydane przez nich orzeczenie jest podstawą do uzyskania różnych uprawnień, np. zasiłku pielęgnacyjnego, ulg komunikacyjnych czy możliwości skorzystania z turnusów rehabilitacyjnych. Moim zdaniem, ważne jest, że decyzje tego zespołu są respektowane we wszystkich instytucjach, co jest kluczowe przy załatwianiu formalności. Warto wiedzieć, że szpitale czy komisje ZUS mają inne kompetencje – nie zajmują się stopniem niepełnosprawności w rozumieniu systemu pomocy społecznej i wsparcia dla osób niepełnosprawnych. Standardem jest, że orzeczenie powiatowego zespołu ma określony czas ważności i można je odnawiać w razie potrzeby. W praktyce, jeśli ktoś np. stara się o miejsce w warsztatach terapii zajęciowej albo potrzebuje uzyskać kartę parkingową dla osoby niepełnosprawnej, to właśnie to orzeczenie jest wymagane.
Pytanie 25

Dobierając zajęcia i metody motywowania podopiecznego z otępieniem do aktywnego spędzania czasu wolnego, opiekun powinien przede wszystkim rozpoznać u tego podopiecznego

A. wydolność mięśniową.
B. przyzwyczajenia.
C. deficyty poznawcze.
D. wykształcenie.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wybrałeś odpowiedź z naciskiem na rozpoznanie deficytów poznawczych, czyli bardzo istotnego aspektu w opiece nad osobą z otępieniem. W praktyce to jest absolutna podstawa – zanim zaplanujesz jakąkolwiek aktywność, trzeba najpierw sprawdzić, na jakim poziomie funkcjonowania intelektualnego i poznawczego jest podopieczny. Ktoś z zaawansowanym otępieniem będzie potrzebował zupełnie innych stymulacji niż osoba z łagodnymi objawami – czasem nawet proste zadania mogą być za trudne albo wręcz frustrujące. To się wiąże z dobrymi praktykami geriatrii i opieki nad osobami starszymi: wszystko robimy indywidualnie, dostosowując się do aktualnych możliwości, a nie oczekiwań. Moim zdaniem rozpoznanie deficytów poznawczych pozwala unikać wielu typowych pułapek – nie angażujemy osoby w coś ponad jej siły, ale też nie traktujemy jej jak „roślinki”, tylko dobieramy zajęcia rozwijające, a przy okazji dobrze wpływające na samopoczucie. Przykładowo, jeśli ktoś ma problemy z pamięcią krótkotrwałą, lepiej postawić na powtarzalne, proste czynności jak układanie klocków czy wspólne śpiewanie, a nie na naukę nowych, skomplikowanych gier. Branżowe standardy, np. zalecenia Polskiego Towarzystwa Alzheimerowskiego, podkreślają właśnie takie podejście – najpierw diagnoza funkcjonowania poznawczego, potem planowanie aktywności. Warto też pamiętać, że to się zmienia w czasie i trzeba co jakiś czas oceniać na nowo, jak podopieczny sobie radzi. Takie podejście naprawdę przynosi lepsze efekty i mniej stresu dla wszystkich.
Pytanie 26

U pacjenta po udarze mózgu wystąpiła afazja czuciowa, charakteryzująca się zaburzeniami

A. artykułowania słów.
B. rozumienia mowy.
C. umiejętności liczenia.
D. umiejętności czytania.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Afazja czuciowa, zwana też afazją Wernickego, to zaburzenie, które wynika najczęściej z uszkodzenia tylnej części górnego zakrętu skroniowego w lewej półkuli mózgu. Kluczową cechą tego typu afazji jest właśnie upośledzenie rozumienia mowy – zarówno tej słyszanej, jak i często czytanej. Pacjent z afazją czuciową potrafi wypowiadać słowa, czasem nawet całe zdania, ale ich wypowiedzi są pozbawione sensu, pełne parafazji i neologizmów. Moim zdaniem warto pamiętać, że taka osoba zwykle nie zdaje sobie sprawy z własnych błędów językowych, co odróżnia ją od osób z afazją ruchową. W praktyce, na oddziale neurologicznym, jeżeli chory mówi dużo, płynnie, ale nie rozumie prostych poleceń, to od razu przychodzi na myśl właśnie uszkodzenie ośrodka Wernickego. Z punktu widzenia opieki czy rehabilitacji, najważniejsze jest dostosowanie komunikacji – mowa do takiej osoby nie powinna być zbyt złożona, warto korzystać z prostych gestów i obrazków. Standardowe postępowanie zaleca konsultacje z neurologopedą oraz wdrożenie terapii mowy. To zaburzenie, które znacząco wpływa na jakość życia, ale przy odpowiedniej rehabilitacji można zauważyć pewną poprawę rozumienia języka.
Pytanie 27

Opiekun może ocenić możliwości podopiecznego w zakresie samodzielnego sprzątania mieszkania, prania odzieży, przygotowania posiłków, wykorzystując skalę

A. Lawtona (IADL).
B. Norton.
C. Tinetti.
D. Katza (ADL).

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala Lawtona (IADL) to naprawdę praktyczne narzędzie, zwłaszcza jeśli chodzi o ocenę funkcjonowania osób starszych lub przewlekle chorych. W codziennej pracy opiekuna właśnie ona pozwala sensownie ocenić takie rzeczy, jak umiejętność samodzielnego sprzątania mieszkania, robienia zakupów, przygotowania posiłków czy prania odzieży. W przeciwieństwie do innych skal, Lawton skupia się nie tylko na podstawowych czynnościach samoobsługowych (typu mycie się, ubieranie), ale głównie na tych bardziej złożonych, niezbędnych do samodzielnego, bezpiecznego życia. Moim zdaniem ta skala jest bardzo uniwersalna – od razu pokazuje, w których obszarach senior czy pacjent potrzebuje wsparcia, a gdzie radzi sobie sam. To na niej bazuje wiele nowoczesnych standardów oceny samodzielności w opiece długoterminowej i środowiskowej. W praktyce, kiedy patrzymy na wyniki Lawtona, łatwiej jest zaplanować indywidualny plan opieki czy nawet uzasadnić konieczność wsparcia ze strony pomocy społecznej. Często spotykam się z tym, że osoby, które dobrze wypadają w skali Katza, mają już spore trudności właśnie w zadaniach ocenianych przez Lawtona – i to jest istotna wskazówka dla opiekuna. Fajne jest też to, że skala Lawtona dobrze współgra z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Gerontologicznego i zaleceniami WHO dotyczącymi opieki nad osobami starszymi. Z mojego doświadczenia – jak ktoś umie dobrze korzystać z tej skali, to dużo sprawniej ogarnia temat indywidualizacji opieki.
Pytanie 28

Zakładanie górnej części piżamy podopiecznej, która ma założony opatrunek na lewym przedramieniu, należy rozpocząć od

A. lewej ręki.
B. prawej ręki.
C. głowy podopiecznej.
D. obu rąk jednocześnie.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Właściwe rozpoczęcie zakładania górnej części piżamy od lewej ręki, szczególnie gdy podopieczna ma opatrunek na tym właśnie przedramieniu, to nie tylko reguła wynikająca ze zdrowego rozsądku, ale też wyraźny standard w pracy opiekuńczej i medycznej. Chodzi przede wszystkim o ochronę rany czy opatrunku przed niepotrzebnym naciąganiem, bólem, czy wręcz zerwaniem zabezpieczenia. Z mojego doświadczenia wynika, że jeśli próbujemy przeciągać rękaw przez zdrową rękę jako pierwszą, później mamy spory problem, żeby bezpiecznie i delikatnie założyć piżamę na tę, która wymaga szczególnej ochrony – wtedy opatrunek się przesuwa lub nawet zsuwa. Takie postępowanie może prowadzić do powikłań. Zgodnie z ogólnie przyjętymi wytycznymi pielęgniarskimi zawsze zaczynamy ubieranie od strony „problematycznej” – tej, gdzie jest opatrunek, gips, osłabienie po udarze czy złamaniu. Praca z osobami starszymi czy chorymi wymaga cierpliwości i przewidywania konsekwencji każdego ruchu. No i, co ciekawe, ta sama zasada działa odwrotnie przy rozbieraniu – najpierw zdejmujemy ubranie ze zdrowej ręki, żeby nie szarpać tej z opatrunkiem. Takie małe szczegóły wyróżniają profesjonalną opiekę od amatorszczyzny i naprawdę wpływają na komfort oraz bezpieczeństwo podopiecznych. Warto, żeby to weszło w nawyk, bo potem w sytuacjach stresowych odruchowo wykonuje się te czynności poprawnie.
Pytanie 29

Piszemy wniosek o umieszczenie w domu pomocy społecznej, osoba ubiegająca się o skierowanie powinna złożyć do

A. Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie.
B. Narodowego Funduszu Zdrowia.
C. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
D. Ośrodka Pomocy Społecznej.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wniosek o umieszczenie w domu pomocy społecznej składa się właśnie do Ośrodka Pomocy Społecznej (OPS) właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej. To wynika z przepisów ustawy o pomocy społecznej, które jasno określają, że to OPS jest pierwszym punktem kontaktu dla osób potrzebujących wsparcia instytucjonalnego. Moim zdaniem ta procedura jest całkiem logiczna, bo OPS najlepiej zna lokalną sytuację danej osoby – jej warunki życiowe, rodzinę, otoczenie. Dzięki temu można od razu ocenić, czy dom pomocy społecznej faktycznie jest najwłaściwszą formą wsparcia, czy może wystarczy np. pomoc w środowisku domowym. W praktyce wygląda to tak: idziesz do OPS, składasz wniosek, potem pracownik socjalny przeprowadza wywiad środowiskowy i dopiero wtedy rusza cała machina formalności. Z mojego doświadczenia wynika, że OPS-y pomagają też skompletować potrzebne dokumenty i wyjaśniają wszystkie wątpliwości. To jest zgodne z dobrą praktyką, żeby osoba zgłaszająca się po pomoc miała poczucie, że nie jest zostawiona sama z biurokracją. Trzeba pamiętać, że inne instytucje, choć ważne, nie są właściwe do załatwiania tej konkretnej sprawy. OPS ma tu kompetencje, narzędzia i obowiązek działania, więc wybierając tę instytucję, działa się zgodnie z polskim systemem pomocy społecznej.
Pytanie 30

Którą grupę działań powinien zaplanować opiekun w stosunku do leżącej, niesamodzielnej podopiecznej ze znacznym stopniem nietrzymania moczu?

A. Mycie krocza wodą z mydłem o odczynie zasadowym lub obojętnym, stosowanie kremów nawilżających na skórę pośladków, zalecanie ograniczenia ilości przyjmowanych płynów.
B. Mycie krocza wodą z mydłem o odczynie zasadowym lub obojętnym, stosowanie kremów ochronnych na skórę pośladków, zalecanie używania syntetycznej bielizny.
C. Mycie krocza wodą z mydłem o odczynie kwaśnym lub obojętnym, wymianę wkładów anatomicznych, stosowanie kremów nawilżających na skórę pośladków.
D. Mycie krocza wodą z mydłem o odczynie kwaśnym lub obojętnym, wymianę pieluchomajtek, stosowanie kremów ochronnych na skórę pośladków.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Właśnie tak powinna wyglądać codzienna opieka nad leżącą, niesamodzielną osobą ze znacznym nietrzymaniem moczu. Najważniejsze to utrzymać higienę okolic krocza i pośladków, bo wilgoć, amoniak z moczu i tarcie mogą bardzo szybko prowadzić do odparzeń, podrażnień, a nawet poważnych odleżyn. Mydło o odczynie kwaśnym lub obojętnym jest najbezpieczniejsze, bo nie narusza naturalnej bariery ochronnej skóry. Z mojego doświadczenia wynika, że środki zasadowe, nawet jak wydają się „dokładniej myć”, to bardzo często przesuszają i osłabiają skórę – i potem tylko problem z zaczerwienieniem albo nawet pęknięciami. Wymiana pieluchomajtek powinna być regularna, nawet jeśli nie są całkiem pełne – bo wilgoć i ciepło to istny raj dla bakterii. Kremy ochronne, najlepiej z cynkiem lub pantenolem, zostawiają taki delikatny film na skórze, chronią ją przed działaniem moczu i zapobiegają powstawaniu podrażnień. Branżowe wytyczne, np. Polskiego Towarzystwa Pielęgniarskiego czy zalecenia EPUAP, bardzo to podkreślają. W praktyce naprawdę pomaga rutynowa kontrola skóry i szybka reakcja na pierwsze zaczerwienienia. Pielęgnacja na tym poziomie daje szansę na zachowanie komfortu i zapobiega poważniejszym powikłaniom. Niby proste czynności, ale kluczowe w opiece długoterminowej.
Pytanie 31

Która technika wykonania kąpieli nie jest zalecana u 92-letniej podopiecznej z zaburzeniami równowagi?

A. Kąpiel pod natryskiem w pozycji siedzącej.
B. Kąpiel w wannie z nakładanym siedziskiem.
C. Kąpiel pod natryskiem w pozycji stojącej.
D. Kąpiel w wannie na podnośniku wannowym.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wybór kąpieli pod natryskiem w pozycji stojącej jako techniki niezalecanej dla 92-letniej podopiecznej z zaburzeniami równowagi jest w pełni uzasadniony praktyką opiekuńczą. U osób w bardzo podeszłym wieku, które mają nawet najmniejsze problemy z równowagą, każda czynność wymagająca stania przez dłuższy czas pod prysznicem znacznie zwiększa ryzyko upadku. To nie tylko teoretyczne zagrożenie – w codziennej pracy opiekuna właśnie pod prysznicem najczęściej zdarzają się poślizgnięcia, nawet jeśli podłoże jest zabezpieczone matą antypoślizgową. Standardy opieki długoterminowej, również te rekomendowane przez Polskie Towarzystwo Gerontologiczne, podkreślają, że seniorzy z zaburzeniami koordynacji powinni korzystać z siedzisk prysznicowych albo kąpieli w wannie z wsparciem sprzętów pomocniczych. Moim zdaniem to wręcz podstawa bezpieczeństwa – lepiej zapobiegać, niż później leczyć złamania czy urazy głowy. W praktyce często widzi się, jak osoby starsze czują się pewniej, siedząc podczas kąpieli, nawet jeśli na co dzień poruszają się o lasce. Dodatkowo, kąpiel w pozycji stojącej może prowadzić do szybkiego przemęczenia, zawrotów głowy czy nawet omdleń, co jeszcze bardziej podnosi ryzyko. Dobry opiekun zawsze powinien myśleć dwa kroki do przodu i eliminować najbardziej niebezpieczne rozwiązania – stąd kąpiel pod natryskiem na stojąco absolutnie odpada w tym przypadku.
Pytanie 32

Opiekun powinien przygotować napój dla podopiecznego, u którego występuje drżenie zamiarowe rąk

A. w szklance z koszyczkiem
B. w szklance z dużym uchwytem
C. w kubku z dużym uchwytem
D. w kubku z dwoma uchwytami

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kubek z dwoma uchwytami jest optymalnym rozwiązaniem dla osób z drżeniem zamiarowym rąk, ponieważ zapewnia lepszą stabilność i kontrolę podczas picia. Drżenie zamiarowe, które często występuje w schorzeniach neurologicznych, takich jak stwardnienie rozsiane czy choroba Parkinsona, może powodować trudności w precyzyjnym trzymaniu i przelewaniu płynów. Dzięki dwóm uchwytom, pacjent ma możliwość uchwycenia kubka z większą pewnością, co minimalizuje ryzyko rozlania napoju. Stosowanie naczyń dostosowanych do potrzeb osób z ograniczeniami motorycznymi jest zgodne z zasadami ergonomii i dobrymi praktykami w opiece nad osobami z niepełnosprawnościami. Użycie takiego kubka zwiększa niezależność pacjenta oraz wspiera jego poczucie godności w codziennych czynnościach. Ważne jest również, aby rozważyć inne cechy kubka, takie jak materiał, z którego jest wykonany, oraz jego kształt, co może dodatkowo wspierać pacjenta w radzeniu sobie z wyzwaniami związanymi z piciem.
Pytanie 33

Opiekun zauważył, że 72-letni podopieczny odkłada przedmioty w nieodpowiednie miejsca, gubi swoje rzeczy, często myli pojęcia lub zapomina słów, a zamiast czytać przekłada kartki w książkach. Zaobserwowane objawy mogą wskazywać na rozwój u podopiecznego

A. stwardnienia rozsianego.
B. dystrofii mięśniowej.
C. choroby Hashimoto.
D. choroby Alzheimera.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objawy, o których mowa w pytaniu – na przykład problemy z odkładaniem przedmiotów w niewłaściwe miejsca, gubienie rzeczy czy trudności z zapamiętywaniem słów – są wręcz podręcznikowym przykładem symptomów choroby Alzheimera. W codziennym życiu opiekuna takie zachowania powinny budzić czujność, bo właśnie na tym etapie można zrobić najwięcej, żeby spowolnić rozwój choroby i zapewnić podopiecznemu jak najlepsze funkcjonowanie. Z mojego doświadczenia wynika, że osoby z wczesnym Alzheimerem bardzo często maskują swoje trudności, próbując „udawać”, że czytają czy prowadzą rozmowy, ale wyraźnie widać, że gubią wątek, powtarzają się albo nie znajdują odpowiednich słów. W branży opiekuńczej standardem jest szybka konsultacja z lekarzem, najlepiej geriatrą lub neurologiem, jeśli pojawiają się takie sygnały. Dobre praktyki mówią, żeby prowadzić dzienniczek objawów – notować nietypowe sytuacje i zmiany w codziennym funkcjonowaniu seniora. Warto pamiętać, że Alzheimer to choroba neurodegeneracyjna, której nie da się wyleczyć, ale dzięki właściwemu wsparciu, farmakologii oraz ćwiczeniom poznawczym można znacząco poprawić jakość życia chorego. Rozpoznanie tych wczesnych sygnałów to kluczowa umiejętność w pracy opiekuna, moim zdaniem jedna z ważniejszych, bo to od nas często zależy szybka reakcja i skierowanie na odpowiednią ścieżkę leczenia czy terapii.
Pytanie 34

Po usunięciu okładu ciepłego, opiekun powinien nałożyć suchą warstwę w miejscu, z którego okład został zabrany, przez czas

A. 120 minut
B. 60 minut
C. 30 minut
D. 15 minut

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna odpowiedź to 30 minut, co jest zgodne z zaleceniami dotyczącymi stosowania okładów ciepłych oraz dbania o komfort pacjenta. Po usunięciu ciepłego okładu, ważne jest, aby zastosować warstwę suchą na okres 30 minut, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia szoku termicznego, a także zapewnić odpowiednie schłodzenie obszaru, który był wcześniej poddawany działaniu ciepła. W praktyce, ten czas pozwala na stopniowe dostosowanie się tkanek do zmiany temperatury, co jest kluczowe w terapii cieplnej. W wielu placówkach medycznych oraz rehabilitacyjnych zaleca się monitorowanie reakcji pacjenta w tym czasie, co dodatkowo umożliwia dostosowanie dalszej terapii do jego potrzeb. Przykładem zastosowania tej zasady może być rehabilitacja pacjentów po urazach lub operacjach, gdzie kontrola temperatury jest kluczowym aspektem terapii bólowej.
Pytanie 35

W opiece nad osobą starszą z niepełnosprawnością fizyczną szczególnie ważne jest

A. motywowanie jej do samodzielnego wykonywania codziennych czynności.
B. wyręczanie jej w czynnościach samoobsługowych, aby zapobiec przemęczaniu się.
C. zaplanowanie dla niej dużej ilości obowiązków domowych, aby lepiej spała.
D. spełnianie wszystkich jej życzeń, aby nie pogarszać stanu emocjonalnego.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Motywowanie osoby starszej z niepełnosprawnością fizyczną do samodzielnego wykonywania codziennych czynności to absolutny fundament nowoczesnej opieki. Takie podejście wywodzi się bezpośrednio z zasad rehabilitacji i opieki długoterminowej – chodzi tu nie tylko o zachowanie sprawności ruchowej, ale też o budowanie poczucia wartości, autonomii i podtrzymywanie umiejętności tak długo, jak to możliwe. Moim zdaniem, właśnie samodzielność, nawet w małych rzeczach jak mycie się czy przygotowanie kanapki, daje starszym ludziom ogromne poczucie sensu i sprawczości. To jest ważniejsze niż perfekcja wykonania tych czynności – czasem liczy się sam fakt, że próbują. Z doświadczenia wiem, że nadmierna pomoc, nawet z dobrego serca, potrafi bardziej zaszkodzić niż pomóc, bo prowadzi do wyuczonej bezradności i szybkiej utraty tego, co osoba jeszcze potrafi. Standardy Polskiego Towarzystwa Gerontologicznego i zalecenia WHO bardzo jasno mówią: należy stymulować samodzielność i angażować seniora w codzienne aktywności, oczywiście z zachowaniem bezpieczeństwa. Przykładowo: zamiast wyręczać w ubieraniu, lepiej pomóc tylko w trudniejszych elementach, a resztę zostawić do samodzielnego wykonania. To podejście nie tylko poprawia jakość życia, ale też spowalnia procesy starzenia i ogranicza ryzyko depresji. Naprawdę warto o tym pamiętać w praktyce, bo każda dodatkowa okazja do aktywności to inwestycja w zdrowie psychiczne i fizyczne osoby starszej.
Pytanie 36

Zaabsorbowanie możliwością wystąpienia poważnej choroby, ciągły lęk i niepokój o swoje życie i zdrowie połączony z przekonaniem o posiadaniu nieuleczalnej choroby somatycznej, to objawy wskazujące na występowanie u podopiecznego zaburzeń

A. hipochondrycznych.
B. borderline.
C. afektywnych dwubiegunowych.
D. histrionicznych.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W tym pytaniu chodziło o rozpoznanie charakterystycznych objawów hipochondrii, czyli zaburzenia hipochondrycznego. Objawy takie jak pochłonięcie myślami o możliwości zachorowania, przewlekły lęk o zdrowie i przekonanie o posiadaniu poważnej, nieuleczalnej choroby, mimo braku rzeczywistych podstaw medycznych, są typowe właśnie dla tego zaburzenia. W praktyce, osoby z hipochondrią bardzo często zgłaszają się na liczne konsultacje lekarskie, robią powtarzające się badania i mimo zapewnień specjalistów nie potrafią się uspokoić. Moim zdaniem warto wiedzieć, że według aktualnych wytycznych diagnostycznych (np. ICD-10, DSM-5), hipochondria to nie tylko przesadna troska o zdrowie, ale realny problem psychiczny wpływający na codzienne funkcjonowanie człowieka, relacje rodzinne czy nawet życie zawodowe. Warto też pamiętać, że popełnianym często błędem jest bagatelizowanie tych objawów jako zwykłej przesady – tymczasem profesjonalna opieka psychologiczna czy psychoterapeutyczna (np. terapia poznawczo-behawioralna) jest tu wręcz wskazana. Z mojego doświadczenia wynika, że w pracy z takimi osobami liczy się empatia i edukacja dotycząca mechanizmów powstawania lęku zdrowotnego. Praktyka pokazuje też, że unikanie konfrontacji i niepodważanie lęków wprost przynosi lepsze efekty niż standardowe "uspokajanie". To wiedza, która na pewno przydaje się w zawodzie opiekuna czy terapeuty.
Pytanie 37

Do zadań opiekuna 70-letniej osoby chorej na cukrzycę, mającej liczne stany zapalne i trudno gojące się drobne owrzodzenia na skórze, w pierwszej kolejności należy

A. złożenie wniosku o umieszczenie podopiecznej w domu pomocy społecznej.
B. przestrzeganie systematycznego podawania leków.
C. organizacja środowiskowego wsparcia, w tym szczególnie uaktywnienie rodziny.
D. edukacja chorej i nauka samokontroli.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przestrzeganie systematycznego podawania leków u osoby starszej chorej na cukrzycę, szczególnie z obecnością licznych stanów zapalnych i trudno gojących się ran, to absolutna podstawa codziennej opieki. Utrzymanie stałego poziomu glukozy we krwi jest kluczowe do ograniczenia powikłań i poprawy gojenia się skóry, bo jak wiadomo, wysokie cukry dramatycznie utrudniają regenerację tkanek. W praktyce często widuje się, że nawet drobne zaniedbania w przyjmowaniu leków prowadzą do pogorszenia stanu ran lub pojawienia się infekcji. Osoby w wieku 70+ nierzadko mają trudności z pamięcią albo nie potrafią właściwie monitorować swoich leków, więc rola opiekuna jest tutaj nie do przecenienia. Moim zdaniem, żadna nowoczesna edukacja czy wsparcie środowiskowe nie da takich efektów jak konsekwentne pilnowanie dawki leków, zwłaszcza insuliny czy doustnych środków przeciwcukrzycowych. To podstawa, bez której cała reszta działań jest po prostu mniej skuteczna. WHO i Polskie Towarzystwo Diabetologiczne w swoich wytycznych zawsze podkreślają wagę regularnego leczenia farmakologicznego przy cukrzycy. Od tego trzeba zacząć, zanim wdroży się bardziej zaawansowane formy wsparcia czy nawet edukację chorego. Dbałość o regularność farmakoterapii przekłada się realnie na to, czy pacjent będzie miał szansę na poprawę – czy też niestety będzie się pogarszać.
Pytanie 38

Podopieczny z niepełnosprawnością w stopniu znacznym ma trudności z przyrządzaniem posiłków. Opiekun powinien

A. wydrukować podopiecznemu przepisy na wybrane potrawy.
B. polecić podopiecznemu oglądanie programów kulinarnych.
C. przygotowywać samodzielnie posiłki.
D. przygotowywać wspólnie z podopiecznym posiłki.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przygotowywanie posiłków wspólnie z podopiecznym, nawet jeśli jego niepełnosprawność jest znaczna, to rozwiązanie zgodne z najważniejszymi założeniami pracy opiekuńczej i rehabilitacyjnej. Taka forma wsparcia nazywana jest asystowaniem czynnościowym lub treningiem czynności dnia codziennego. Według standardów pracowników opieki społecznej oraz wytycznych środowisk rehabilitacyjnych, kluczowe jest wzmacnianie samodzielności osoby z niepełnosprawnością. Nawet, jeżeli podopieczny nie wykona większości czynności samodzielnie, to udział w gotowaniu daje mu poczucie sprawczości, wpływa pozytywnie na samoocenę i motywację. Moim zdaniem to jest bardzo praktyczne podejście, bo w codzienności liczy się nie tylko efekt końcowy (czyli gotowy posiłek), ale proces, w którym osoba z niepełnosprawnością ma szansę ćwiczyć swoje umiejętności manualne, poznawcze czy społeczne. Często takie działanie pozwala też odkryć, co podopieczny jest w stanie zrobić sam – a to bezcenne, bo pozwala indywidualnie dopasować poziom wsparcia. W praktyce, czasem to proste czynności jak mycie warzyw, mieszanie składników czy nakrywanie stołu. Wspólne gotowanie buduje też relację między opiekunem a podopiecznym. Ostatecznie, zgodnie z ustawą o rehabilitacji oraz zaleceniami WHO, aktywność powinna być wspierana na tyle, na ile to możliwe, nawet gdy wymaga to większego zaangażowania opiekuna.
Pytanie 39

U podopiecznej, po radioterapii i przyjmowaniu silnych leków przeciwbólowych, występuje suchość jamy ustnej. Ulgę w tym stanie może przynieść

A. spożywanie kawy, picie w dużych ilościach soków owocowych.
B. ssanie kostek lodu i zwiększenie podaży płynów niesłodzonych, niegazowanych.
C. spożywanie cukierków, płukanie jamy ustnej spirytusowymi roztworami.
D. spożywanie mocnej herbaty, zwiększenie podaży płynów niegazowanych.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Suchość jamy ustnej, inaczej kserostomia, to bardzo częsty problem u osób po radioterapii i długotrwałym stosowaniu silnych leków przeciwbólowych, szczególnie opioidów. Najlepsze efekty przynosi właśnie ssanie kostek lodu oraz zwiększanie podaży płynów niesłodzonych i niegazowanych. Kostki lodu nawilżają śluzówkę, jednocześnie łagodząc uczucie pieczenia i suchości – to taki prosty, domowy patent, który często rekomendują lekarze i pielęgniarki. Woda niegazowana lub lekko schłodzone napary ziołowe (np. rumianek, szałwia) bardzo dobrze sprawdzają się w nawadnianiu oraz nie podrażniają śluzówki. Należy unikać napojów słodzonych, gazowanych czy z dużą ilością kwasów (jak soki owocowe), bo mogą działać drażniąco i nasilać problem. Warto też wiedzieć, że w standardach opieki nad pacjentem onkologicznym i paliatywnym (np. rekomendacje ESMO) podkreśla się znaczenie nawilżania jamy ustnej i eliminowania czynników nasilających suchość. Z mojego doświadczenia, osoby stosujące te metody szybciej odczuwają ulgę, a ogólny komfort życia jest zdecydowanie lepszy. Takie dbanie o śluzówkę jamy ustnej pomaga też ograniczyć ryzyko nadkażeń i powstawania bolesnych nadżerek, z którymi niestety często spotykają się osoby po naświetlaniach.
Pytanie 40

W wyniku pożaru w mieszkaniu samotnej podopiecznej uległo wypaczeniu okno w kuchni, zniszczona została lodówka i pralka. Sytuacja finansowa uniemożliwia jej wymianę okna i zakup nowego sprzętu AGD. W tej sytuacji opiekun powinien pomóc podopiecznej w złożeniu wniosku do ośrodka pomocy społecznej o przyznanie zasiłku

A. opiekuńczego.
B. stałego.
C. celowego.
D. rodzinnego.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W tej sytuacji wybór zasiłku celowego jest naprawdę najlepszy i w pełni zgodny z praktyką działania ośrodków pomocy społecznej. Zasiłek celowy przyznaje się w przypadkach zdarzeń losowych, takich jak pożar, powódź, czy inne sytuacje kryzysowe, kiedy osoba nie jest w stanie samodzielnie pokryć kosztów związanych z usunięciem skutków tych zdarzeń. Według standardów i przepisów ustawy o pomocy społecznej, zasiłek celowy to świadczenie, które można przeznaczyć na konkretne, jednorazowe potrzeby, np. zakup sprzętu AGD, mebli, wyprawienie pogrzebu, czy nawet zakup leków. W praktyce, ośrodki pomocy społecznej mają na to specjalne środki i po odpowiednim udokumentowaniu szkody (np. przez protokół straży pożarnej, zaświadczenie o sytuacji materialnej), podopieczna może otrzymać wsparcie właśnie w formie zasiłku celowego. Moim zdaniem warto zapamiętać, że zasiłek celowy nie jest ograniczony tylko do nagłych wypadków – można go dostać również na rzeczowe potrzeby, np. opał na zimę albo żywność. Jednak w przypadku strat spowodowanych przez pożar, to jest wręcz klasyczny przykład, kiedy taki wniosek ma pełne uzasadnienie i powinien być rozpatrzony pozytywnie. Z mojego doświadczenia wynika, że opiekunowie często pomagają swoim podopiecznym nie tylko w samej fizycznej opiece, ale też w załatwieniu spraw formalnych – i takie wsparcie w wypełnianiu wniosku do OPS jest bardzo cenne. Warto znać te mechanizmy i nie bać się z nich korzystać, bo one są właśnie po to, żeby realnie pomóc osobom w trudnej sytuacji życiowej.
Rozpocznij nowy egzamin
Powrót do strony głównej