Wyniki egzaminu

Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Technik fotografii i multimediów
  • Kwalifikacja: AUD.02 - Rejestracja, obróbka i publikacja obrazu
  • Data rozpoczęcia: 31 stycznia 2026 13:45
  • Data zakończenia: 31 stycznia 2026 14:16

Egzamin zdany!

Wynik: 24/40 punktów (60,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Pochwal się swoim wynikiem!
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

Schemat przedstawia pomiar światła

Ilustracja do pytania
A. odbitego.
B. padającego.
C. skierowanego.
D. bezpośredniego.
Wybór odpowiedzi, która odnosi się do pomiaru światła skierowanego, padającego lub bezpośredniego, nie uwzględnia kluczowych aspektów działania światłomierza oraz zasadniczych różnic w podejściu do pomiarów światła. Pomiar światła skierowanego odnosi się do sytuacji, w której mierzymy intensywność światła, które pada na obiekt, co może być przydatne w kontekście pomiarów zewnętrznych, ale w przypadku przedstawionego schematu jest to zbędne. Z kolei pomiar światła padającego nie uwzględnia, jak obiekt reaguje na to światło, co jest fundamentalne w procesie fotograficznym – istotne jest zrozumienie, jak światło odbija się od powierzchni obiektu. Ostatecznie wybór pomiaru bezpośredniego, choć użyteczny w specyficznych sytuacjach, nie odnosi się do kontekstu przedstawionego w pytaniu, gdzie głównym celem jest uchwycenie intensywności światła odbitego od obiektu. Typowe błędy w myśleniu prowadzące do tych odpowiedzi to nieuwzględnienie interakcji między światłem a obiektem oraz ograniczenie się do bardziej ogólnych definicji pomiarów, zamiast skupić się na konkretnych zastosowaniach w fotografii, gdzie szczegółowe pomiary odbicia są kluczowe dla osiągnięcia pożądanych rezultatów.

Pytanie 2

Który z ruchów czołówki kamery wielkoformatowej pozwala na skorygowanie konwergencji linii pionowych podczas robienia zdjęcia wysokiemu budynkowi z poziomu jezdni?

A. Przesuw poziomy
B. Przesuw pionowy
C. Odchylenie pionowe
D. Odchylenie poziome
Przesuw pionowy jest kluczowym ruchem czołówki kamery wielkoformatowej, który pozwala na korekcję zbieżności linii pionowych, co jest szczególnie istotne podczas fotografowania wysokich budynków z poziomu ulicy. Gdy kamera jest ustawiona na poziomie ulicy, zbieżność linii pionowych, znana również jako efekt perspektywy, może prowadzić do zniekształcenia obrazu, gdzie prostokątne obiekty wydają się zwężać ku górze. Przesuw pionowy pozwala na równoległe ustawienie osi optycznej kamery z liniami pionowymi obiektu, co skutkuje prostymi i wyraźnymi krawędziami zdjęcia. Przykładowo, w architekturze, gdy dokumentujemy fasady budynków, zastosowanie tego ruchu umożliwia uzyskanie realistycznych proporcji, co jest niezwykle ważne w kontekście archiwizacji i reklamy. W praktyce to podejście wspiera standardy fotograficzne, które dążą do minimalizacji zniekształceń w obrazowaniu, co z kolei podnosi jakość finalnych prac fotograficznych.

Pytanie 3

Aby odtworzyć uszkodzone zdjęcie, należy użyć komputera z programem do edycji grafiki?

A. rastrowej oraz skaner optyczny
B. wektorowej oraz ploter grawerujący
C. wektorowej oraz skaner przestrzenny
D. rastrowej oraz ploter laserowy
Wybór odpowiedniego oprogramowania do obróbki grafiki rastrowej oraz skanera optycznego jest mega ważny, jeśli chodzi o naprawę zniszczonych zdjęć. Programy takie jak Adobe Photoshop czy GIMP dają możliwość edytowania pikseli, co jest kluczowe, bo takie zdjęcia często wymagają pracy w konkretnych miejscach. Jak mamy skanera, to możemy zdigitalizować fizyczne fotografie w wysokiej jakości, co się przydaje, gdy zaczynamy edytować zdjęcia. Możesz pomyśleć o rekonstrukcji starych zdjęć rodzinnych – daje to szansę na odzyskanie ich estetyki i zachowanie wspomnień. Warto też zwrócić uwagę na standardy, jak ISO 12641 – mówią o kolorach skanowania, co sprawia, że digitalizacja jest zrobiona jak należy. Bez znajomości tych narzędzi ciężko będzie dobrze pracować z archiwalnymi obrazami.

Pytanie 4

W profesjonalnym procesie skanowania slajdów i negatywów współczynnik Dmax określa

A. maksymalny rozmiar skanowanego oryginału
B. maksymalną gęstość optyczną, jaką skaner może poprawnie odczytać
C. maksymalną głębię kolorów wyrażoną w bitach
D. maksymalną rozdzielczość skanowania wyrażoną w dpi
Poprawna odpowiedź to maksymalna gęstość optyczna (Dmax), którą skaner może poprawnie odczytać. Dmax odnosi się do zdolności skanera do rejestrowania różnic w intensywności światła pomiędzy różnymi obszarami obrazu. Wysoka gęstość optyczna pozwala na uchwycenie szczegółów w cieniach i jasnych partiach, co jest kluczowe w profesjonalnym skanowaniu slajdów i negatywów. Na przykład, skanery o Dmax równym 4,0 są w stanie uchwycić subtelne różnice w tonacji, co jest niezbędne w pracy nad fotografią artystyczną czy archiwalną. W praktyce, im wyższy wskaźnik Dmax, tym więcej szczegółów można uzyskać ze skanowanego oryginału, co przekłada się na lepszą jakość końcowego obrazu. Standardy branżowe, takie jak ISO 12232, definiują metody pomiaru Dmax, co jest istotne w kontekście oceny wydajności skanerów.

Pytanie 5

W fotografii cyfrowej interpolacja bikubiczna to metoda

A. eliminacji szumów przez uśrednianie wielu klatek
B. łączenia wielu ekspozycji w jeden obraz HDR
C. korekcji zniekształceń geometrycznych obiektywu
D. zmiany rozmiaru obrazu z zachowaniem lepszej jakości niż interpolacja liniowa
Interpolacja bikubiczna jest zaawansowaną metodą zmiany rozmiaru obrazów, która wykorzystuje informacje z sąsiednich pikseli w celu uzyskania lepszej jakości niż w przypadku interpolacji liniowej. Ta technika bierze pod uwagę 16 najbliższych pikseli, co pozwala na uzyskanie bardziej gładkich i naturalnych przejść kolorów, eliminując efekt pikselizacji. Przykładem zastosowania może być powiększanie zdjęcia w programach graficznych, gdzie ważne jest, aby zachować jak najwyższą jakość. W praktyce stosowanie tej metody jest zgodne z najlepszymi praktykami w fotografii cyfrowej oraz edycji obrazów, szczególnie w sytuacjach, gdy oryginalne zdjęcie ma być prezentowane w dużych formatach. Warto również zauważyć, że interpolacja bikubiczna jest często używana w programach takich jak Adobe Photoshop czy GIMP, gdzie użytkownicy mogą wybierać tę opcję podczas zmiany rozmiaru obrazów. Dzięki temu, użytkownicy mogą uzyskać większą kontrolę nad końcowym efektem ich pracy.

Pytanie 6

Przetwornik APS-C w porównaniu do pełnoklatkowego (FF) charakteryzuje się

A. mniejszą głębią ostrości przy tej samej wartości przysłony
B. mniejszym obszarem rejestrowanego obrazu i współczynnikiem crop 1.5-1.6x
C. lepszym odwzorowaniem kolorów w zakresie czerwieni
D. większą wartością megapikseli przy tej samej fizycznej wielkości
Odpowiedzi sugerujące większą wartość megapikseli przy tej samej fizycznej wielkości przetwornika są nieprawidłowe, ponieważ liczba megapikseli nie jest bezpośrednio zależna od rozmiaru matrycy. Zazwyczaj, większe matryce, takie jak pełnoklatkowe, mają lepszą zdolność rejestrowania szczegółów oraz lepsze właściwości w zakresie szumów przy wyższych czułościach ISO. Oznacza to, że nawet jeśli matryca APS-C ma tyle samo megapikseli co matryca FF, to niekoniecznie oznacza to, że jakość obrazu będzie na tym samym poziomie. W przypadku odwzorowywania kolorów, nie ma dowodów na to, że przetworniki APS-C lepiej odwzorowują kolory, zwłaszcza w zakresie czerwieni. W rzeczywistości, różnice w odwzorowaniu barw często wynikają z zastosowania różnych technologii w przetwornikach, a nie samego rozmiaru matrycy. Na koniec, mniejsza głębia ostrości przy tej samej wartości przysłony jest także błędna, ponieważ obiektywy o tej samej przysłonie na matrycy APS-C będą dawały większą głębię ostrości niż na pełnoklatkowej matrycy, co jest efektem różnicy w wielkości matrycy. Błędy te wynikają z typowych nieporozumień dotyczących działania przetworników obrazu i ich charakterystyki.

Pytanie 7

Na fotografii największe wrażenie kontrastu walorowego stworzy połączenie kolorów

A. niebieskiego i żółtego.
B. białego i szarego.
C. niebieskiego i czerwonego.
D. białego i czarnego.
Kontrast walorowy to jeden z najważniejszych środków wyrazu w fotografii. Chodzi tutaj o różnicę pomiędzy jasnymi a ciemnymi partiami obrazu. Największy kontrast walorowy uzyskamy zestawiając ze sobą biel i czerń – to są ekstremalne punkty na skali szarości. W praktyce, zdjęcia czarno-białe, w których występują obok siebie całkowicie białe i całkowicie czarne obszary, wydają się najbardziej „mocne” wizualnie. Takie połączenie daje wyrazistość, pomaga podkreślić formę i strukturę, no i po prostu sprawia, że obraz jest bardziej dynamiczny. Fotografowie bardzo często wybierają to rozwiązanie, na przykład przy portretach studyjnych lub fotografii architektury, jeśli chcą mocno zaakcentować kształty i światłocień. Sama branża graficzna i poligraficzna od lat uczy, żeby pilnować pełnego zakresu tonalnego, bo to właśnie daje obrazom głębię. Co ciekawe, nawet w kolorowych zdjęciach często stosuje się technikę tzw. „punktu czerni” i „punktu bieli”, aby poprawić czytelność obrazu. Spotkałem się też z opinią, że taki kontrast jest najbardziej „czytelny” dla ludzkiego oka, bo nasze oko bardzo szybko wychwytuje miejsca, gdzie są skrajne różnice jasności. Z mojego doświadczenia – dobre operowanie kontrastem walorowym to podstawa nie tylko w fotografii, ale także w projektowaniu graficznym czy nawet w malarstwie.

Pytanie 8

W przypadku fotografii zbiorowej uzyskanie równomiernego, łagodnego i rozproszonego oświetlenia jest możliwe dzięki zastosowaniu

A. beauty dish
B. wrota
C. parasolki białe
D. parasolki srebrne
Białe parasolki to naprawdę świetny wybór, jeśli chcesz uzyskać ładne, miękkie światło na zdjęciach grupowych. Działają one jak wielkie odbłyśniki, co zmiękcza cienie i sprawia, że wszystko wygląda naturalnie. Z własnego doświadczenia mogę powiedzieć, że kiedy używasz białych parasolek, światło jest rozprowadzane równomiernie, co sprawia, że skóra osób na zdjęciach wygląda dużo lepiej. Fajnie też, że białe parasolki są uniwersalne – sprawdzą się zarówno w plenerze, jak i w studio. Jeżeli chcesz, żeby każda osoba w grupie wyglądała dobrze i nie było ostrych cieni, to zdecydowanie warto się na nie zdecydować. Pamiętaj, że takie oświetlenie jest też bardziej przyjazne dla różnych odcieni skóry, co jest ważne przy fotografowaniu różnych modeli.

Pytanie 9

Na zamieszczonym rysunku przedstawiono ikonę narzędzia programu Adobe Photoshop, do której jest przypisane polecenie

Ilustracja do pytania
A. utwórz warstwę.
B. utwórz maskę warstwy.
C. utwórz nową grupę.
D. utwórz nową warstwę dopasowania.
Ikona przedstawiona na rysunku to klasyczny symbol maski warstwy w Adobe Photoshop. Moim zdaniem umiejętność korzystania z tego narzędzia jest absolutnie podstawowa dla każdego, kto poważnie myśli o pracy z grafiką rastrową. Maski warstw pozwalają na bardzo precyzyjne sterowanie widocznością poszczególnych fragmentów warstwy – bez ryzyka trwałego uszkodzenia oryginalnych pikseli. To właśnie dzięki niej można np. płynnie łączyć zdjęcia w fotomontażach, subtelnie retuszować tło lub robić tzw. 'przejścia tonalne' w sposób nieinwazyjny. Profesjonaliści zawsze polecają pracę na maskach zamiast wymazywania czy usuwania fragmentów obrazu – bo maska jest odwracalna, trzeba tylko malować na niej czernią i bielą (lub odcieniami szarości). Jeżeli chodzi o workflow, to maski są świetnym narzędziem do próbowania różnych pomysłów bez straty jakości i z możliwością natychmiastowego cofnięcia zmian. W branży kreatywnej taka elastyczność to po prostu standard. Przy okazji: maski warstw są wykorzystywane wszędzie tam, gdzie liczy się precyzja – zarówno w retuszu portretów, korekcji selektywnej, jak i bardziej zaawansowanych kompozycjach graficznych. Nauczenie się dobrego operowania maskami daje ogromną przewagę i ułatwia realizację nawet bardzo złożonych projektów.

Pytanie 10

Do rozświetlenia głębokiego, ostrego cienia padającego od słońca na twarz modela pozującego w kapeluszu z dużym rondem, należy zastosować

A. kalibrator kolorów.
B. blendę uniwersalną.
C. ekran odblaskowy.
D. lampę błyskową z dyfuzorem.
Przy fotografowaniu osoby w kapeluszu z dużym rondem, szczególnie w ostrym słońcu, pojawia się problem bardzo głębokich, kontrastowych cieni na twarzy. Jednak wiele osób ma tendencję do sięgania po narzędzia, które w rzeczywistości nie rozwiążą tego problemu. Kalibrator kolorów, choć jest super przydatny podczas późniejszej obróbki zdjęć, nie ma absolutnie żadnego wpływu na samo światło na planie zdjęciowym – jego zadaniem jest kontrola zgodności barw, a nie niwelowanie cieni. Ekran odblaskowy i blenda uniwersalna to często pierwsze, co przychodzi na myśl, ale gdy cień jest bardzo głęboki, a światło słoneczne mocno pada z góry, nawet największa blenda czy odbłyśnik nie są wystarczające. W praktyce po prostu nie są w stanie „przebić” tego ostrego kontrastu – światło odbite jest zbyt słabe lub nie dociera tam, gdzie trzeba, szczególnie pod rondem kapelusza. To typowy błąd – bazujemy na doświadczeniach z łagodnym światłem, a w tak trudnych warunkach bez mocnego, kontrolowanego źródła światła po prostu się nie obejdzie. W dobrych praktykach fotografii plenerowej mówi się jasno: jeśli cień jest zbyt głęboki, trzeba go doświetlić światłem błyskowym i najlepiej rozproszonym, żeby nie zrobić jeszcze większego "bałaganu" na twarzy. Rozwiązania w stylu blendy czy ekranu są w porządku, ale tylko wtedy, gdy słońce nie jest aż tak ostre i nie mamy do czynienia z tak problematycznym cieniem. W mocnym słońcu, bez lampy błyskowej z dyfuzorem, zawsze będzie nam brakowało tego "kopa" światła, który jest niezbędny, by uzyskać profesjonalny efekt bez przepalonych czy niedoświetlonych partii twarzy.

Pytanie 11

W którym etapie obróbki chemicznej czarno-białego papieru fotograficznego następuje przeprowadzenie halogenków srebra w związki tiosiarczanosrebrowe rozpuszczalne w wodzie?

A. Płukania.
B. Wywoływania.
C. Utrwalania.
D. Przerywania.
Odpowiedź jest trafiona, bo to właśnie podczas utrwalania w procesie chemicznej obróbki czarno-białego papieru fotograficznego zachodzi zamiana pozostałych halogenków srebra na związki tiosiarczanosrebrowe, które są rozpuszczalne w wodzie. Dzięki temu obraz na papierze staje się trwały i odporny na dalsze działanie światła. Bez odpowiedniego utrwalenia nawet dobrze wywołana odbitka z czasem by ściemniała, bo niewywołane halogenki srebra reagowałyby dalej z energią świetlną. W utrwalaczu, którym najczęściej jest roztwór tiosiarczanu sodu, zachodzą reakcje chemiczne prowadzące do całkowitego usunięcia tych związków z emulsji. Moim zdaniem to praktyczny etap, który pokazuje, jak ważna jest wiedza chemiczna przy pracy w ciemni. Współcześnie utrwalacze są bardzo wydajne, ale i tak warto stosować się do zaleceń producenta papieru i chemii – zbyt krótki lub za długi czas utrwalania może wpłynąć na jakość odbitki. Praktykując fotografię analogową, zawsze dbam o dokładność przy utrwalaniu, bo od tego często zależy żywotność zdjęcia. Standardy branżowe, nawet w nowoczesnych laboratoriach, zawsze podkreślają kluczową rolę tego etapu. W sumie, bez porządnego utrwalania nie ma co liczyć na trwały efekt końcowy.

Pytanie 12

Który kolor należy uzupełnić w drukarce, jeśli na wydruku nie pojawiły się niebieskozielone elementy obrazu?

A. Cyan
B. Yellow
C. Magenta
D. Blue
Wiele osób instynktownie wybiera blue, gdy mowa o braku niebieskozielonych elementów na wydruku. Jednak trzeba pamiętać, że w poligrafii i drukarkach dominuje model barw CMYK, gdzie nie używa się czystego niebieskiego (blue), tylko cyan, który jest odcieniem niebieskozielonym. Model RGB, gdzie występuje blue jako podstawa, stosowany jest raczej w elektronice, np. monitorach czy telewizorach, a nie w drukarkach. Odpowiedź „Magenta” też bywa myląca, bo ten kolor odpowiada za czerwono-różowe odcienie na wydruku. Jej brak powoduje zanik takich właśnie barw, nie wpływa bezpośrednio na niebieskozielone obszary. Z kolei „Yellow” służy do uzyskiwania odcieni żółtych i zielonych, ale sam w sobie nie tworzy barwy niebieskozielonej – do tego zawsze potrzebny jest cyan. Typowym błędem jest też mieszanie pojęć z palet RGB i CMYK, co zdarza się szczególnie początkującym użytkownikom drukarek. W druku nie szukamy blue, tylko cyan – to właśnie ten tusz odpowiada za turkusowe, chłodne odcienie. Z mojego doświadczenia wynika, że niektórzy sądzą, że drukarka mieszając magentę z żółtym uzyska niebieskozielony, ale to niestety nie tak działa. Cyan jest niezbędny i jego brak daje bardzo charakterystyczne, matowe, wyblakłe wydruki bez życia i głębi kolorów. Warto o tym pamiętać, bo praktyka pokazuje, że to częsty powód reklamacji wydruków, zwłaszcza przy druku zdjęć czy grafik reklamowych, gdzie odcienie turkusu i błękitu mają duże znaczenie.

Pytanie 13

Które narzędzie programu Adobe Photoshop służy do uzupełnienia brakujących elementów w procesie rekonstrukcji zniszczonych obrazów?

A. Lasso.
B. Różdżka.
C. Gąbka.
D. Stempel.
Stempel w Photoshopie, czyli narzędzie Klonowanie, to absolutna podstawa przy rekonstrukcji uszkodzonych zdjęć. Pozwala na kopiowanie pikseli z wybranego fragmentu obrazu i „nakładanie” ich na inne miejsce, dzięki czemu można zamaskować rysy, plamy albo wręcz odtworzyć brakujące fragmenty fotografii. Z mojego doświadczenia wynika, że to narzędzie daje ogromną kontrolę, bo sam wybierasz, skąd pobierasz wzór i dokładnie widzisz, jak go aplikujesz. W branży retuszerskiej używa się Stempla nie tylko do naprawiania starych zdjęć – świetnie sprawdza się też przy usuwaniu niechcianych elementów z obrazów produktowych czy portretów. Ważne jest, żeby korzystać z miękkich krawędzi oraz zmieniać przezroczystość, bo wtedy efekt jest bardziej naturalny i nie widać, że coś było poprawiane. Warto też pamiętać, że profesjonaliści często łączą Stempel z innymi narzędziami, na przykład z Pędzlem Korygującym, ale to właśnie Stempel daje pełną dowolność w ręcznym retuszu. Dla mnie, jeśli uczysz się cyfrowego rekonstrukcji, warto poświęcić czas na ćwiczenie technik pracy ze Stempelem, bo to taki szwajcarski scyzoryk w Photoshopie – bez niego ani rusz.

Pytanie 14

Aby uzyskać zdjęcie, na którym obiekty poruszające się będą widoczne jako rozmyte w ruchu, konieczne jest zastosowanie określonego czasu naświetlania migawki

A. 1/1000 s
B. 1/500 s
C. 1/125 s
D. 1/15 s
Wybór krótszych czasów otwarcia migawki, takich jak 1/1000 s, 1/500 s czy 1/125 s, jest powszechnym błędem w przypadku, gdy celem jest uchwycenie ruchu w formie rozmycia. Te ustawienia rejestrują obraz zbyt szybko, co skutkuje zatrzymaniem ruchu i uzyskaniem wyraźnych, ostrych zdjęć. W kontekście fotografii, rozmycie ruchu jest efektem, który zazwyczaj stosuje się, aby nadać dynamikę i życie zdjęciu, a nie w celu uchwycenia statycznych scen. Wynika to z faktu, że krótszy czas otwarcia migawki ogranicza ilość światła wpadającego na matrycę, co w przypadkach dynamicznych scen może prowadzić do niepożądanych efektów, takich jak zbyt ciemne zdjęcia. Dodatkowo, powszechnym błędem jest nieuwzględnienie ruchu obiektów w kadrze; na przykład, fotografując szybko poruszający się obiekt przy krótkim czasie otwarcia migawki, uzyskujemy efekt 'zamrożenia', co może być przeciwieństwem zamierzonego celu. W fotografii kluczowe jest zrozumienie, że czas otwarcia migawki jest jednym z trzech podstawowych elementów ekspozycji, obok przysłony i ISO. Efektywne zarządzanie tymi trzema elementami pozwala uzyskać pożądane rezultaty, a nieprawidłowy dobór czasu otwarcia migawki prowadzi do utraty zamysłu artystycznego oraz technicznego w fotografii.

Pytanie 15

Ile bitów głębi ma obraz w systemie RGB, który dysponuje 16,7 milionami kolorów?

A. 8 bit/piksel
B. 32 bit/piksel
C. 24 bit/piksel
D. 16 bit/piksel
Wybór niewłaściwej głębi bitowej wskazuje na nieporozumienie dotyczące sposobu reprezentacji kolorów w systemach RGB. Na przykład, stwierdzenie, że obraz ma 16 bitów na piksel, jest błędne, ponieważ oznaczałoby to, że każdy z kolorów RGB zostałby zakodowany za pomocą 5 bitów dla czerwonego, 6 bitów dla zielonego i 5 bitów dla niebieskiego, co w sumie daje 16 bitów (5+6+5). Taki system obsługuje jedynie 65,536 kolorów (2^16), co jest znacznie mniej niż 16,7 miliona dostępnych w standardzie 24-bitowym. Z kolei odpowiedź 32 bit/piksel sugeruje, że obraz mógłby mieć kanał alfa, co jest używane do reprezentacji przezroczystości, ale w kontekście samego RGB, nie jest to poprawne. Ponadto, wybór 8 bitów na piksel sugeruje, że obraz ma jedynie 256 kolorów (2^8), co jest niewystarczające dla większości nowoczesnych zastosowań graficznych i jest stosowane głównie w starszych systemach lub w formatach monochromatycznych. Zrozumienie głębi bitowej jest kluczowe dla jakości obrazu oraz efektywności jego przetwarzania, dlatego ważne jest, by przy wyborze formatu graficznego bazować na standardach, które zapewniają odpowiednią jakość wizualną oraz zgodność z szeroką gamą urządzeń i aplikacji.

Pytanie 16

W aparatach kompaktowych stosowanie konwertera szerokokątnego umożliwia

A. wydłużenie ogniskowej i zawężenie pola widzenia obrazu.
B. skrócenie ogniskowej i poszerzenie pola widzenia obrazu.
C. skrócenie ogniskowej i zawężenie pola widzenia obrazu.
D. wydłużenie ogniskowej i poszerzenie pola widzenia obrazu.
Temat konwerterów szerokokątnych bywa mylący, bo na pierwszy rzut oka trudno wyczuć, jak ich użycie wpływa na obraz. Zacznijmy od podstaw – ogniskowa decyduje o tym, jak szeroki fragment sceny obejmuje obiektyw. Skrócenie ogniskowej zawsze daje szerszy kadr, wydłużenie – węższy. To trochę jak zoom w aparacie – gdy go używasz i przesuwasz na „szeroki kąt”, widzisz więcej, a gdy zbliżasz, widzisz mniej. Wiele osób mylnie sądzi, że konwerter szerokokątny może wydłużać ogniskową i jednocześnie poszerzać pole widzenia – to fizycznie niemożliwe, bo zwiększanie ogniskowej zawsze zawęża kadr. Często też ktoś myśli, że konwerter szerokokątny zawęzi pole widzenia, bo kojarzy mu się z teleobiektywem, ale to zupełnie przeciwny efekt. Z kolei skrócenie ogniskowej i zawężenie pola widzenia jest błędnym połączeniem — taka sytuacja nie występuje w praktyce optycznej. Praktyka branżowa jasno mówi, że do poszerzania kadru służy skracanie ogniskowej, czyli właśnie konwerter szerokokątny. Telekonwertery natomiast wydłużają ogniskową i zawężają pole widzenia, stosuje się je przy zdjęciach sportowych albo przyrodniczych, żeby „przybliżyć” odległe obiekty. Mylenie tych dwóch typów konwerterów to bardzo częsty błąd u osób zaczynających fotografię, bo nazwy są podobne, ale efekty mają przeciwne. W praktyce konwerter szerokokątny pozwala zobaczyć więcej, a nie mniej – i tak właśnie jest przy zdjęciach wnętrz, pejzaży czy szerokich planów. Nie ma możliwości, żeby wydłużenie ogniskowej prowadziło do poszerzenia kadru, to byłoby sprzeczne z całą zasadą działania optyki fotograficznej. Warto o tym pamiętać, bo właściwy dobór konwertera mocno wpływa na efekt końcowy zdjęcia i komfort pracy z aparatem.

Pytanie 17

W przedstawionej fotografii katalogowej zastosowano oświetlenie

Ilustracja do pytania
A. dolne.
B. przednie.
C. boczne.
D. górne.
Zastosowanie oświetlenia bocznego w fotografii katalogowej, takiej jak ta przedstawiająca młynek, to naprawdę bardzo skuteczny wybór. Wynika to z tego, że światło padające z boku pozwala mocniej podkreślić kształty, tekstury i wszelkie detale powierzchni fotografowanego przedmiotu. Dzięki temu widoczne są nie tylko kontury, ale także subtelne różnice w strukturze materiału – tutaj dobrze widać, jak światło uwypukla drewno i metaliczne elementy młynka. W branży fotograficznej takie ustawienie światła jest bardzo popularne, zwłaszcza tam, gdzie zależy nam na pokazaniu głębi, trójwymiarowości i faktury produktu. Boczne światło często stosuje się też w fotografii kulinarnej czy produktowej, żeby przedmiot nie wyglądał płasko. Z mojego doświadczenia wynika, że jeśli ktoś chce uzyskać bardziej artystyczny i profesjonalny efekt, boczne światło to zdecydowanie najlepszy wybór. Warto pamiętać, że zgodnie ze standardami branżowymi (np. wytyczne Packshot) oświetlenie boczne pozwala minimalizować odblaski i wydobywać detale, przez co zdjęcie wygląda atrakcyjniej i bardziej zachęca potencjalnego klienta do zakupu.

Pytanie 18

Który filtr oświetleniowy należy zastosować na planie zdjęciowym, aby fotografowany żółty obiekt został zarejestrowany jako zielony?

A. Niebieski.
B. Czerwony.
C. Purpurowy.
D. Niebieskozielony.
Wybierając jeden z filtrów: purpurowy, czerwony lub niebieski, można się łatwo pogubić, bo każdy z nich przepuszcza światło zgodnie ze swoją barwą, a blokuje barwy dopełniające. Sporo osób intuicyjnie wybiera np. czerwony filtr, sądząc, że żółty, jako barwa mieszana z czerwieni i zieleni, po prostu się 'przesunie' w stronę zieleni. Ale jest na odwrót – filtr czerwony przepuszcza światło czerwone, blokując inne długości fali, więc żółty obiekt, który odbija czerwień i zieleń, na zdjęciu będzie wyglądał bardziej czerwono lub nawet szaro, jeśli światło zielone zostanie mocno odcięte. Z kolei filtr niebieski przepuszcza tylko światło niebieskie, więc żółty obiekt (który nie odbija w ogóle niebieskiego) na zdjęciu wyjdzie bardzo ciemny, prawie czarny, nie zarejestruje się praktycznie wcale – ten błąd jest dość częsty u początkujących, bo nie wszyscy pamiętają, że żółty to brak niebieskiego w modelu RGB. Purpurowy filtr to połączenie czerwonego i niebieskiego, więc znowu – zieleń zostaje zablokowana, a żółty obiekt jest rejestrowany jako ciemny lub o nienaturalnej, przygaszonej barwie. Typowym nieporozumieniem jest traktowanie filtrów jako 'magicznych zmieniaczy kolorów', tymczasem one po prostu modyfikują widmo światła padającego na materiał światłoczuły. Dobre praktyki w fotografii i oświetleniu to bazowanie na znajomości podstaw barw i widma światła. Jeżeli celem jest przesunięcie żółtego obiektu w stronę zielonego na zdjęciu, konieczne jest odfiltrowanie czerwieni, zostawiając tylko komponent zielony – stąd wybór filtra niebieskozielonego jest jedynym poprawnym technicznie rozwiązaniem. W praktyce często korzysta się z wykresów przepuszczalności filtrów i testuje efekty na niewielkich próbkach, bo teoria teorią, a w rzeczywistości wszystko zależy jeszcze od rodzaju światła i czułości matrycy czy filmu.

Pytanie 19

Fotografię kropel rosy na trawie w celu uzyskania na negatywie skali odwzorowania 1:1 należy wykonać z odległości

A. dwóch ogniskowych obiektywu.
B. połowy ogniskowej obiektywu.
C. jednej ogniskowej obiektywu.
D. czterech ogniskowych obiektywu.
Wielu początkujących myśli, że im bliżej obiektu podejdą z obiektywem, tym lepszą uzyskają skalę odwzorowania, ale w rzeczywistości rządzi tym ścisła matematyka soczewki. Skala odwzorowania 1:1 oznacza, że rozmiar obrazu na matrycy lub filmie jest identyczny z rzeczywistym rozmiarem fotografowanego obiektu – tu właśnie często pojawia się błąd interpretacyjny. Ustawienie aparatu w odległości jednej ogniskowej od obiektu skutkuje powiększeniem 1:∞, co jest nielogiczne i fizycznie niemożliwe w klasycznej optyce – to teoretyczny punkt ogniskowania dla nieskończenie odległych motywów, żadne typowe makro tak nie działa. Jeszcze bliżej, bo w połowie ogniskowej, nie daje realnego żądnego obrazu, to już zupełnie poza zakresem pracy większości obiektywów i najczęściej kończy się całkowitą nieostrością, a nawet brakiem zogniskowanego obrazu. Z drugiej strony, cztery ogniskowe to już zbyt daleko dla uzyskania odwzorowania 1:1 – w tym punkcie obraz jest odpowiednio zredukowany, a nie powiększony, więc na matrycy uzyskujemy dużo mniejszy, pomniejszony obraz obiektu. Problem z doborem odległości często bierze się z mylenia wymagań technicznych makrofotografii z portretami czy krajobrazami, gdzie inne zasady mają zastosowanie. Dla makro – tylko dokładna znajomość równań soczewkowych i zachowanie tych proporcji daje pewność, że zdjęcie będzie ostre na całej powierzchni kropli i w skali 1:1. W praktyce warto o tym pamiętać, bo nieprawidłowa odległość skutkuje nie tylko brakiem ostrości, ale też zupełnie niezgodnym z rzeczywistością powiększeniem. Z mojego doświadczenia wynika, że stosowanie uniwersalnych wartości, np. „zawsze jak najbliżej”, prowadzi do wielu nieudanych prób, a przecież kluczem jest właśnie konkretna, wyliczona odległość – dwie ogniskowe obiektywu dla 1:1.

Pytanie 20

Jeśli fotograf zaplanował wykonywanie zdjęć katalogowych produktów na materiałach negatywowych do światła żarowego, to asystent planu fotograficznego powinien przygotować lampy

A. halogenowe, statywy oświetleniowe, blendę srebrną i złotą.
B. błyskowe, statywy oświetleniowe, stół bezcieniowy.
C. halogenowe, statywy oświetleniowe, stół bezcieniowy.
D. błyskowe, statywy oświetleniowe, blendę srebrną i złotą.
W tej sytuacji wybór lamp halogenowych oraz statywów oświetleniowych i stołu bezcieniowego to zdecydowanie najtrafniejsza opcja, zwłaszcza przy pracy z negatywem do światła żarowego. Halogeny emitują światło o temperaturze barwowej zbliżonej do tradycyjnych żarówek (ok. 3200 K), co doskonale odpowiada charakterystyce tego typu materiałów. Negatywy do światła żarowego są zbalansowane właśnie pod takie światło, dzięki czemu odwzorowanie kolorów wychodzi naturalnie, bez niepożądanych dominant. W profesjonalnych studiach produktowych do fotografii katalogowej standardem są właśnie lampy halogenowe oraz stół bezcieniowy – taki stół pozwala uzyskać czyste tło oraz minimalizuje cienie pod produktem, co znacznie ułatwia późniejszą obróbkę i spełnia katalogowe wymogi estetyczne. Z mojego doświadczenia, jeśli wybierzesz lampy błyskowe zamiast halogenowych, pojawią się rozbieżności w odwzorowaniu barw, bo światło błyskowe ma inną temperaturę, co bez odpowiednich filtrów powoduje przesunięcia kolorystyczne. Moim zdaniem to takie detale odróżniają profesjonalne podejście od amatorskiego. Warto pamiętać też, że używanie blend srebrnych i złotych jest praktyką raczej przy zdjęciach portretowych czy modowych, a nie typowo produktowych na białym tle. Najlepsze efekty daje właśnie połączenie halogenów i stołu bezcieniowego – to taka złota branżowa zasada.

Pytanie 21

W celu wykonania w studio fotografii portretowej metodą low-key należy modela ustawić na tle

A. czarnym.
B. niebieskim.
C. zielonym.
D. białym.
Fotografia portretowa w stylu low-key to technika, która bazuje na dominacji ciemnych tonów, głębokich cieni i kontrastowego światła. Dlatego właśnie czarne tło jest tutaj absolutną podstawą. Dzięki niemu można w pełni kontrolować, które partie obrazu zostaną podkreślone światłem, a które pozostaną w mroku. Osobiście uważam, że korzystanie z czarnego tła sprawia, że zdjęcie nabiera pewnej tajemniczości i elegancji, a światło lepiej modeluje kształty twarzy czy ciała modela. Dobre praktyki mówią, żeby przy fotografii low-key ograniczać ilość światła padającego na tło, żeby uniknąć jego przypadkowego rozświetlenia i zawsze pilnować, by nie było na nim niepożądanych odbić. Fajną sprawą jest też to, że w studiu nie zawsze trzeba mieć idealnie czarną tkaninę – czasami nawet ciemnoszare lub granatowe tło, odpowiednio doświetlone (albo raczej nie doświetlone), da efekt głębokiej czerni. W branży uznaje się, że taki sposób pracy daje najbardziej profesjonalne efekty, a portrety stają się wyraziste i skupiają uwagę widza na emocjach modela. Warto poeksperymentować z kierunkiem i siłą światła, żeby osiągnąć różne ciekawe rezultaty – ale czarne tło to podstawa tego stylu.

Pytanie 22

Na fotografii największe wrażenie kontrastu walorowego stworzy połączenie kolorów

A. niebieskiego i żółtego.
B. białego i czarnego.
C. białego i szarego.
D. niebieskiego i czerwonego.
Połączenie bieli i czerni to absolutna klasyka, jeśli chodzi o kontrast walorowy na fotografii. Te dwa kolory znajdują się na przeciwległych krańcach skali szarości, co powoduje, że ich zestawienie daje maksymalną różnicę jasności. W praktyce fotografowie często wykorzystują ten kontrast, żeby podkreślić strukturę, formę czy głębię obrazu. Szczególnie w fotografii czarno-białej ten efekt jest nie do przecenienia – jasne elementy wybijają się na tle ciemnych i odwrotnie, przez co oko widza od razu skupia się na najważniejszych fragmentach zdjęcia. Moim zdaniem, to właśnie dlatego portrety czy zdjęcia architektury tak świetnie wypadają w tej stylistyce – kontury i detale są bardzo dobrze widoczne. Branżowe standardy w zakresie kompozycji czy ekspozycji (np. zasady „zone system” Anselma Adamsa) również opierają się na umiejętnym zarządzaniu walorem, żeby uzyskać pożądany efekt wizualny. Takie podejście warto stosować nie tylko w fotografii klasycznej, ale także w grafice komputerowej czy projektowaniu wizualnym, bo kontrast walorowy to podstawa czytelności i wyrazu obrazu. Jeśli kiedyś będziesz planować zdjęcie, w którym zależy ci na dramatycznym, wyrazistym efekcie – biel i czerń to najprostsza, a jednocześnie najskuteczniejsza droga.

Pytanie 23

Jaka technika pozwala na uzyskanie jak najbardziej zbliżonych do rzeczywistości kolorów w fotografii produktowej?

A. zastosowanie techniki HDR i zwiększonego nasycenia kolorów
B. użycie filtrów polaryzacyjnych i światła ciągłego
C. fotografowanie z kartą wzorcową kolorów i kalibracja w postprodukcji
D. wykonanie zdjęć w trybie monochromatycznym i późniejsze kolorowanie
Fotografowanie z kartą wzorcową kolorów oraz kalibracja w postprodukcji to kluczowy proces w osiąganiu realistycznych i dokładnych kolorów w fotografii produktowej. Karta wzorcowa, zazwyczaj zawierająca różne odcienie kolorów, pozwala na uchwycenie i późniejszą korekcję kolorów w programach graficznych. Dzięki temu, można precyzyjnie zidentyfikować różnice między rzeczywistymi barwami a tymi, które zostały uchwycone przez aparat. Postprodukcja, w której wykorzystuje się oprogramowanie do edycji zdjęć, jest niezbędna do dostosowania kolorów, aby były zgodne z rzeczywistością, co jest szczególnie istotne w marketingu produktów. W praktyce, odpowiednie ustawienie balansu bieli oraz zastosowanie profili kolorów w programach jak Adobe Lightroom czy Photoshop, umożliwia uzyskanie efektów, które są bardziej przyjazne dla oka i bardziej wiarygodne dla potencjalnych klientów. Dlatego technika ta jest niezwykle cenna w branży fotografii komercyjnej, gdzie dokładność kolorów ma kluczowe znaczenie dla sprzedaży.

Pytanie 24

W aparatach fotograficznych oznaczenie S (Tv) odnosi się do trybu

A. automatyki z preselekcją przysłony
B. automatyki programowej
C. automatyki z preselekcją czasu
D. manualnego
Tryb S (znany również jako Tv w niektórych aparatach) oznacza automatyczną preselekcję czasu, co pozwala fotografowi na ręczne ustawienie czasu naświetlania. W tym trybie aparat automatycznie dobiera wartość przysłony, aby uzyskać prawidłową ekspozycję w zależności od panujących warunków oświetleniowych. Jest to niezwykle użyteczne w sytuacjach, gdzie ruch obiektów jest istotny, na przykład przy fotografowaniu sportów lub w przypadku szybkich zmian oświetlenia. Dzięki temu fotograf ma kontrolę nad czasem naświetlania, co pozwala na uchwycenie dynamicznych scen. Dobrą praktyką jest używanie tego trybu, gdy chcemy zamrozić ruch, na przykład przy fotografowaniu pędzącego samochodu, gdzie ustawienie krótkiego czasu naświetlania, np. 1/1000 sekundy, pozwala na uchwycenie szczegółów bez rozmycia. Warto również pamiętać, że zmieniając czas naświetlania, wpływamy na głębię ostrości zdjęcia, co powinno być brane pod uwagę podczas planowania kadrów, szczególnie w trybie S.

Pytanie 25

Przedstawiony obraz zapisano z głębią bitową

Ilustracja do pytania
A. 2 bity/piksel.
B. 4 bity/piksel.
C. 3 bity/piksel.
D. 1 bit/piksel.
Często ludzie mają mętlik w głowie, gdy mowa o głębi bitowej i liczbie kolorów. Kiedy sugerujesz, że obraz mógłby być zapisany w głębi 2, 3 czy 4 bity na piksel, to mogą pojawić się nieścisłości. Głębia 2 bity na piksel pozwala na zapis czterech różnych wartości, co teoretycznie daje cztery kolory, ale w przypadku czarno-białych obrazów byłoby to nieergonomiczne. Przy 3 bitach na piksel można mieć osiem kolorów, co już nie ma sensu, skoro obraz jest tylko czarno-biały. A 4 bity na piksel, które dają szesnaście wartości, to już całkowicie zbędne w przypadku monochromatycznego obrazu, bo nie wykorzystuje się pełnego potencjału. Takie mylne wnioski często biorą się z tego, że nie rozumie się głębi bitowej jako mierzonym jedynie liczby odcieni, tylko jako narzędzie do lepszego zarządzania danymi i kompresji obrazów. Zrozumienie tego, jak ważna jest odpowiednia głębia bitowa, jest kluczowe dla optymalizacji jakości i efektywności przechowywania danych, co ma znaczenie w różnych branżach, od grafiki po archiwizację dokumentów.

Pytanie 26

Co oznacza skrót TTL w fotografii?

A. Tonal Transfer Level (poziom transferu tonalnego)
B. True Tone Light (światło prawdziwego tonu)
C. Total Time Limit (całkowity limit czasu)
D. Through The Lens (pomiar przez obiektyw)
Skrót TTL, czyli 'Through The Lens', odnosi się do metody pomiaru ekspozycji i jest szeroko stosowany w fotografii. Technika ta polega na tym, że pomiar światła jest dokonywany bezpośrednio przez obiektyw aparatu, co pozwala na precyzyjne określenie ilości światła wpadającego na matrycę bądź film. Dzięki temu, aparaty wyposażone w system TTL są w stanie dostosować ustawienia ekspozycji w czasie rzeczywistym, co zapewnia bardziej trafne rezultaty w różnych warunkach oświetleniowych. Na przykład, podczas fotografowania w trudnych warunkach, takich jak kontrastowe oświetlenie lub różne źródła światła, pomiar TTL może zminimalizować ryzyko prześwietlenia lub niedoświetlenia obrazu. Dla profesjonalnych fotografów zrozumienie działania TTL jest kluczowe, ponieważ pozwala na uzyskanie zamierzonych efektów artystycznych, jakie można osiągnąć dzięki precyzyjnemu pomiarowi światła. Warto również zauważyć, że wiele nowoczesnych lamp błyskowych współpracuje z systemami TTL, co umożliwia automatyczne ustawienie mocy błysku w zależności od warunków oświetleniowych, co znacząco ułatwia pracę w dynamicznych sytuacjach.

Pytanie 27

Jakiego filtra należy użyć podczas robienia zdjęć w podczerwieni?

A. IR
B. UV
C. Polaryzacyjny
D. Połówkowy
Filtr IR (podczerwieni) jest niezbędnym narzędziem podczas wykonywania zdjęć w tym zakresie spektralnym, ponieważ jego zadaniem jest przepuszczenie promieniowania podczerwonego, a jednocześnie zablokowanie widocznego światła. W fotografii podczerwonej, szczególnie w zastosowaniach artystycznych i naukowych, kluczowe jest uchwycenie detali, które są niewidoczne dla ludzkiego oka. Przykładowo, w fotografii krajobrazowej, użycie filtru IR pozwala na uzyskanie niezwykłych efektów wizualnych, takich jak jasne niebo w kontrastującym tle zieleni roślinności, która odbija podczerwień. Dzięki zastosowaniu filtra IR, można również badać termiczne właściwości obiektów, co znajduje zastosowanie w naukach przyrodniczych oraz medycynie. Standardy branżowe zalecają użycie filtrów IR o wysokiej przepuszczalności w zakresie długości fal 700-1200 nm, co zapewnia odpowiednią jakość obrazu oraz minimalizuje zniekształcenia.

Pytanie 28

Na której fotografii zastosowano kompozycję centralną?

A. Fotografia 2
Ilustracja do odpowiedzi A
B. Fotografia 1
Ilustracja do odpowiedzi B
C. Fotografia 4
Ilustracja do odpowiedzi C
D. Fotografia 3
Ilustracja do odpowiedzi D
Jednym z częstych błędów w rozumieniu kompozycji fotograficznej jest mylenie kompozycji centralnej z układami diagonalnymi lub perspektywą zbieżną. Wielu osobom wydaje się, że motyw znajdujący się blisko środka, ale jednak przesunięty lekko w bok lub w głąb zdjęcia, także wpisuje się w schemat centralny. Tymczasem według przyjętych standardów, kompozycja centralna zakłada, że najważniejszy obiekt znajduje się w prostej linii na środku kadru – zarówno w pionie, jak i poziomie. Na przykład na fotografiach pokazujących ławki przy zaśnieżonej alejce czy donice ustawione w perspektywie, wzrok widza prowadzony jest w głąb zdjęcia, a główny element wcale nie dominuje w centrum. To są przykłady kadrów opartych o tzw. prowadzenie linii albo linię zbieżną czy regułę trzecich, gdzie motywy umieszcza się bardziej dynamicznie, z boku kadru, aby uzyskać głębię i wrażenie ruchu. Takie ustawienie buduje narrację i daje bardziej reporterski, nieco nieformalny efekt, ale nie jest to już kompozycja centralna. Kompozycja centralna stawia na spokój i symetrię, przez co przyciąga uwagę tylko do jednego punktu – praktycznie nie daje pola na rozproszenie uwagi. W praktyce, jeśli główny motyw zdjęcia jest przesunięty, nawet odrobinę, a reszta kadrów opiera się na prowadzeniu wzroku przez elementy boczne czy głębię, to zdecydowanie nie jest to podejście centralne. To dość typowy błąd, zwłaszcza u osób rozpoczynających naukę fotografii, bo intuicyjnie chcemy ustawiać obiekt "prawie na środku" – a jednak w tej dziedzinie liczy się bardzo dokładne oko i znajomość zasad kadrowania.

Pytanie 29

Obraz z dużymi zniekształceniami wynikającymi z dystorsji powstaje przy zastosowaniu obiektywu

A. rybie oko.
B. standardowego.
C. portretowego.
D. długoogniskowego.
Odpowiedź z obiektywem typu "rybie oko" jest jak najbardziej trafiona. Fotografia z wykorzystaniem takich obiektywów charakteryzuje się bardzo szerokim kątem widzenia – czasem nawet powyżej 180 stopni – co prowadzi do specyficznych, mocno widocznych zniekształceń geometrycznych, zwłaszcza przy krawędziach kadru. To właśnie ta dystorsja, czyli zakrzywienie linii prostych w obrazie, sprawia, że zdjęcia wyglądają wręcz surrealistycznie. Obiektywy "rybie oko" są używane głównie do efektów specjalnych, zdjęć wnętrz, czasem w sportowej fotografii ekstremalnej, a także przez twórców chcących podkreślić nietypowość perspektywy. Z mojego doświadczenia – nie nadają się raczej do zdjęć portretowych czy architektury, gdzie zależy nam na prostych liniach. W branży przyjęło się, by stosować te obiektywy ostrożnie, bo bardzo łatwo przesadzić z efektem i uzyskać nieczytelny, chaotyczny obraz. Profesjonaliści często korzystają z tych szkieł świadomie, budując konkretny nastrój lub podkreślając dynamikę ujęcia. Dodatkowo, warto wiedzieć, że nie każda szeroka ogniskowa to "rybie oko" – tylko te celowo projektowane do bardzo mocnej dystorsji. Moim zdaniem umiejętne użycie tego typu obiektywu to sztuka sama w sobie.

Pytanie 30

Jakiego trybu pomiaru ekspozycji należy użyć w aparacie cyfrowym, aby ocenić natężenie światła na całej powierzchni kadru?

A. Punktowy
B. Centralnie ważony
C. Matrycowy
D. Punktowy w polu AF
Wybór innego trybu pomiaru światła często prowadzi do nieporozumień w kontekście uzyskiwania właściwych ustawień ekspozycji. Tryb matrycowy, mimo że popularny, jest bardziej złożony, gdyż analizuje światło w całym kadrze i stara się znaleźć równowagę, co może prowadzić do błędnych decyzji w sytuacjach, gdy w kadrze występują mocno kontrastujące obszary. Może to skutkować niedoświetleniem lub prześwietleniem kluczowych elementów, zwłaszcza gdy są one bliskie krawędzi obrazu, a nie w centrum. Z kolei tryby punktowe, zarówno w polu AF, jak i ogólnie, są bardziej precyzyjne, lecz ich zastosowanie ogranicza się do pomiaru jednego, niewielkiego obszaru kadru, co nie zawsze oddaje atmosferę całej sceny. Wybierając punktowy pomiar, łatwo o błędy, gdyż skupiając się na niewielkim fragmencie, możemy pominąć ważne uwarunkowania oświetleniowe w innych częściach kadru. Błędem jest również nieodpowiednie dobieranie trybu pomiaru do kontekstu fotografii, co może zniweczyć efekt końcowy. Dlatego kluczowe jest zrozumienie, kiedy i jak korzystać z poszczególnych trybów, aby uzyskać najlepsze rezultaty.

Pytanie 31

Wskaż prawidłowe parametry zdjęcia przeznaczonego do zamieszczenia w galerii internetowej.

A. JPEG, 72 ppi, RGB
B. JPEG, 300 ppi, CMYK
C. TIFF, 72 ppi, RGB
D. TIFF, 300 ppi, CMYK
Wybór formatu JPEG, rozdzielczości 72 ppi oraz przestrzeni barwnej RGB to w zasadzie podstawowy standard przygotowania zdjęć na potrzeby galerii internetowej. JPEG jest lekki, dobrze kompresuje obrazy, bez widocznej dla laika utraty jakości – stąd naprawdę szeroko stosuje się go w internecie, szczególnie tam, gdzie liczy się szybkie ładowanie strony i niewielki transfer danych. 72 ppi to historyczna wartość, która była kiedyś domyślną rozdzielczością monitorów – dziś jest już trochę reliktem, bo nowoczesne ekrany mają wyższe DPI, ale w praktyce ta wartość oznacza po prostu, że plik nie jest przesadnie ciężki, bo rozdzielczość jest optymalna do wyświetlania na ekranie, a nie druku. Jeśli chodzi o przestrzeń barwną RGB – to dla internetu podstawa. Ekrany komputerów, smartfonów czy tabletów wyświetlają właśnie kolory RGB, dlatego inne formaty (np. CMYK) po prostu nie mają tutaj sensu. Moim zdaniem, przygotowując galerię zdjęć online, zawsze warto jeszcze zadbać o optymalizację plików JPEG pod kątem jakości (np. kompresja na poziomie 70–80%) – to pozwala jeszcze szybciej ładować witrynę, a różnica wizualna jest praktycznie niewidoczna. Czasami osoby początkujące mylą pojęcia związane z rozdzielczością i przestrzenią barw, ale w rzeczywistości do internetu tylko RGB i dość niska rozdzielczość mają sens. W profesjonalnych agencjach i firmach e-commerce to już właściwie standard i nikt nie stosuje innych wartości.

Pytanie 32

Który z histogramów przedstawia zbyt jasny obraz?

Ilustracja do pytania
A. C.
B. B.
C. A.
D. D.
W przypadku odpowiedzi A, C i D, widać, że istnieje pewne nieporozumienie dotyczące interpretacji histogramów. Histogram A, choć może wydawać się zrównoważony, nie jest najlepszym przykładem zbyt jasnego obrazu. Zbyt ciemny obraz, który mógłby być interpretowany jako zbyt jasny, często charakteryzuje się skupieniem pikseli w lewej części histogramu, co nie ma miejsca w odpowiedzi A. W histogramie C skupienie pikseli w środkowej części może sugerować poprawną ekspozycję, ale również nie wskazuje na zbyt jasny obraz. Typowym błędem myślowym, który może prowadzić do takich wniosków, jest zbytnie poleganie na intuicji wizualnej bez odniesienia do rzeczywistych danych z histogramu. Histogram D, z kolei, może sugerować brak skrajnych tonów, co również nie czyni go obrazem zbyt jasnym. Kluczowym błędem w każdym przypadku jest niewłaściwe przypisanie cech ekspozycji do histogramu. Aby prawidłowo ocenić jasność obrazu, należy przyjrzeć się ich rozkładom, a nie jedynie wizualnemu wrażeniu. Zrozumienie, jak histogramy odzwierciedlają rzeczywisty rozkład tonów, jest fundamentalne dla efektywnej analizy ekspozycji w fotografii.

Pytanie 33

W technice fotografii studyjnej spill oznacza

A. celowe prześwietlenie tła dla uzyskania efektu high-key
B. niepożądane rozproszenie światła na obszary, które powinny pozostać nieoświetlone
C. ustawienie świateł w trójkąt oświetleniowy dla portretu
D. połączenie dwóch źródeł światła dla uzyskania efektu kluczowego
Odpowiedź dotycząca spill w fotografii studyjnej jest prawidłowa, ponieważ spill odnosi się do niepożądanego rozproszenia światła na obszary, które powinny pozostać nieoświetlone. W praktyce oznacza to, że światło, które powinno oświetlać jedynie wyznaczone elementy kompozycji (takie jak model czy obiekt), przypadkowo pada na inne fragmenty tła, co może prowadzić do nieestetycznych efektów. Aby uniknąć spill, fotografowie często korzystają z modyfikatorów światła, takich jak softboxy czy reflektory, które kierują światło dokładnie tam, gdzie to potrzebne. Dobre praktyki w fotografii studyjnej sugerują również użycie odpowiednich kątów oraz odległości między źródłami światła a obiektami, co pozwala na kontrolę nad tym, jak światło się rozprzestrzenia. Przykładem może być ustawienie świateł w taki sposób, aby uniknąć przypadkowego oświetlania tła, co jest kluczowe dla uzyskania czystych i profesjonalnych zdjęć.

Pytanie 34

W procesie obróbki zdjęć format ProPhoto RGB w porównaniu do sRGB

A. oferuje znacznie szerszą przestrzeń barw
B. zmniejsza rozmiar pliku o około 50%
C. poprawia ostrość krawędzi obiektów
D. zapewnia lepszą kompresję przy tej samej jakości
Odpowiedzi, które sugerują, że format ProPhoto RGB zapewnia lepszą kompresję przy tej samej jakości, zmniejsza rozmiar pliku o około 50% lub poprawia ostrość krawędzi obiektów, są całkowicie mylne w kontekście obróbki zdjęć. Po pierwsze, ProPhoto RGB jest przede wszystkim formatem kolorów, a nie algorytmem kompresji. Kompresja plików graficznych jest zazwyczaj realizowana przy użyciu różnych metod, takich jak JPEG, PNG, czy TIFF, które działają niezależnie od samej przestrzeni barw. ProPhoto RGB nie zmienia zasadniczo wielkości pliku w porównaniu z sRGB; to, co ma znaczenie, to sposób zapisu i kompresji pliku, a nie przestrzeń barw. Po drugie, ostrość krawędzi obiektów w zdjęciach nie jest bezpośrednio związana z wyborem przestrzeni kolorów, lecz z technikami edycji, ustawieniami aparatu, oraz metodami wyostrzania. Wiele osób myli te zagadnienia, co prowadzi do błędnych wniosków. Przestrzeń barw wpływa na sposób, w jaki kolory są reprezentowane i wyświetlane, ale nie ma wpływu na techniczne aspekty związane z kompresją czy ostrością obrazu. Zrozumienie tych różnic jest kluczowe dla efektywnej obróbki zdjęć i wyboru odpowiednich narzędzi oraz formatów w zależności od potrzeb projektu.

Pytanie 35

Właściwa ekspozycja podczas robienia zdjęcia pejzażu jest następująca: czas naświetlania 1/125 s, przysłona f/5,6. Aby zwiększyć głębię ostrości oraz zachować tę samą ilość światła docierającego do matrycy, jakie powinny być ustawienia ekspozycji?

A. 1/125 s; f/16
B. 1/30 s; f/16
C. 1/125 s; f/22
D. 1/30 s; f/11
Odpowiedzi, które sugerują inne kombinacje czasu naświetlania i przysłony, są niepoprawne z kilku istotnych powodów. Zmiana wartości przysłony na f/16 lub f/22 bez odpowiedniego dostosowania czasu naświetlania prowadzi do niedoświetlenia zdjęcia. Im mniejsza wartość przysłony, tym więcej światła wpada na matrycę, co wpłynie na ekspozycję. Przykładowo, przysłona f/22 znacznie ograniczy ilość światła, co w połączeniu z czasem 1/125 s spowoduje, że zdjęcie będzie zbyt ciemne. Ponadto, większa głębia ostrości przy f/16 jest osiągana kosztem ilości światła, co wymaga dłuższego czasu naświetlania, aby uzyskać odpowiednią ekspozycję. Nasze błędne rozumienie zasad fotografii może prowadzić do mylnych decyzji; kluczowe jest zrozumienie, że każda zmiana w jednym parametrze wymaga odpowiedniej kompensacji w innych, aby zachować prawidłową ekspozycję. W praktyce, stosowanie zasady przysłony i czasu naświetlania wymaga precyzyjnego obliczenia, aby uniknąć artefaktów, takich jak ziarno czy prześwietlenie, co jest kluczowe w profesjonalnej fotografii.

Pytanie 36

Który rodzaj planu zdjęciowego zastosowano na fotografii?

Ilustracja do pytania
A. Plan pełny.
B. Plan ogólny.
C. Duże zbliżenie.
D. Detal.
Odpowiedź "Duże zbliżenie" jest poprawna, ponieważ na przedstawionej fotografii widoczny jest wyraźny detal owoców w wiadrze, co pozwala na dokładne ich obserwowanie. Duże zbliżenie to technika fotografii, która umożliwia uchwycenie szczegółów obiektu, co w tym przypadku objawia się w postaci wyrazistej struktury, koloru oraz kształtu owoców. Tego rodzaju ujęcie jest często stosowane w fotografii produktowej, aby podkreślić cechy wizualne i zachęcić do zakupu. W kontekście standardów fotograficznych, duże zbliżenie stosuje się także w makrofotografii, gdzie ważne jest uchwycenie detali, które nie byłyby widoczne gołym okiem. Wiedza na temat odpowiedniego planu zdjęciowego zwiększa umiejętność narracji wizualnej oraz wpływa na jakość finalnych efektów fotograficznych.

Pytanie 37

Który z poniższych elementów wpływa na balans bieli w fotografii cyfrowej?

A. Oświetlenie
B. Przysłona
C. Czas naświetlania
D. Czułość ISO
Balans bieli w fotografii cyfrowej to kluczowy element wpływający na odwzorowanie kolorów na zdjęciach. Jego zadaniem jest kompensacja zabarwienia światła, dzięki czemu białe obiekty na zdjęciu faktycznie wyglądają na białe, niezależnie od źródła światła. Oświetlenie, które jest podstawową przyczyną różnic w balansie bieli, może mieć różne temperatury barwowe. Na przykład światło słoneczne ma inną temperaturę niż sztuczne oświetlenie żarowe czy fluorescencyjne. Aparaty cyfrowe posiadają wbudowane ustawienia balansu bieli oraz opcję automatycznego dopasowania, które analizuje scenę i dostosowuje balans bieli odpowiednio do dominującego oświetlenia. W praktyce, zrozumienie jak oświetlenie wpływa na balans bieli pozwala fotografowi na świadome manipulowanie kolorystyką zdjęcia, co jest szczególnie ważne w profesjonalnej fotografii, gdzie wierne odwzorowanie kolorów jest niezbędne, np. w fotografii produktowej czy portretowej. Wiedza ta pozwala także na kreatywne podejście do pracy z fotografią, gdzie różne ustawienia balansu bieli mogą dać różnorodne efekty artystyczne.

Pytanie 38

Fotograf, planując sesję zdjęciową wymagającą wydłużenia ogniskowej posiadanego obiektywu, powinien zaopatrzyć się w

A. pierścień sprzęgający.
B. pierścień odwracający.
C. soczewkę nasadową.
D. telekonwerter.
Telekonwerter to naprawdę sprytne i bardzo praktyczne narzędzie w fotografii, szczególnie gdy potrzebujesz wydłużyć ogniskową bez kupowania nowego, dłuższego obiektywu. W skrócie: to taki rodzaj „lupy” montowanej pomiędzy obiektywem a korpusem aparatu. Powoduje, że uzyskujemy większe przybliżenie obrazu, co jest niezwykle przydatne w fotografii sportowej albo przyrody, gdzie liczy się każdy dodatkowy milimetr ogniskowej. Moim zdaniem w profesjonalnej pracy fotografa warto mieć pod ręką telekonwerter – szczególnie 1,4x lub 2x, bo są najczęściej spotykane i kompatybilne z wieloma systemami. Oczywiście, trzeba pamiętać, że telekonwertery mają też swoje minusy – trochę obniżają jasność obiektywu (np. 2x zmniejsza ją o 2 EV), ale jeśli zależy nam na dużym zbliżeniu, to często jest to rozsądny kompromis. W branży przyjęło się, że to właśnie telekonwerter jest standardowym rozwiązaniem do wydłużania ogniskowej, gdy nie możemy pozwolić sobie na zakup kosztownego superteleobiektywu. Dobrze wiedzieć też, że nie każdy obiektyw dobrze współpracuje z telekonwerterami – najlepiej sprawdzają się one z jasnymi, profesjonalnymi szkłami. W praktyce, jeśli chcesz „wyciągnąć” z obiektywu więcej przybliżenia, to telekonwerter jest dokładnie tym, czego szukasz.

Pytanie 39

Aby uzyskać reprodukcję kolorowego oryginału na negatywnym materiale przeznaczonym do ekspozycji na światło dzienne, jakie oświetlenie powinno być zastosowane?

A. rozproszone o temperaturze barwowej 3200 K
B. skierowane o temperaturze barwowej 3200 K
C. skierowane o temperaturze barwowej 5500 K
D. rozproszone o temperaturze barwowej 5500 K
Wszystkie zaproponowane odpowiedzi, poza poprawną, zawierają błędy związane z zastosowaniem niewłaściwej temperatury barwowej lub rodzaju oświetlenia. Oświetlenie rozproszone o temperaturze 3200 K jest używane głównie w kontekście sztucznego oświetlenia, takiego jak lampy halogenowe, co nie jest odpowiednie dla reprodukcji kolorów, gdyż wprowadza zniekształcenia w odwzorowaniu naturalnych barw. Z kolei skierowane oświetlenie, które może wydawać się atrakcyjne dla podkreślenia szczegółów, powoduje powstawanie silnych cieni i niejednorodności w oświetleniu, co jest niepożądane w kontekście dokumentowania kolorów. Oświetlenie o temperaturze 5500 K, w przypadku skierowanego źródła, również nie jest optymalne, ponieważ skupienie światła w jednym miejscu może prowadzić do nieprawidłowego odwzorowania kolorów i utraty detali w obszarach cieni. W praktyce, wiele osób myli rodzaj oświetlenia ze standardami temperatury barwowej, co prowadzi do błędnych wniosków. Prawidłowe oświetlenie powinno zapewniać równomierne i naturalne warunki, co jest kluczowe w pracy z materiałami negatywowymi przeznaczonymi do światła dziennego.

Pytanie 40

Liczba podana po symbolu LP przy lampach błyskowych określa

A. maksymalną liczbę błysków na jednym ładowaniu akumulatora
B. temperaturę barwową światła lampy w Kelwinach
C. zasięg efektywnego działania lampy przy danej wartości ISO
D. minimalny czas synchronizacji z migawką aparatu
Liczba podana po symbolu LP przy lampach błyskowych rzeczywiście odnosi się do zasięgu efektywnego działania lampy przy danej wartości ISO. W praktyce oznacza to, że im wyższa jest wartość LP, tym dalsze odległości lampy mogą być skutecznie oświetlane w danym scenariuszu fotograficznym. Dla przykładu, jeśli lampę błyskową ustawimy w trybie z większą wartością LP, możemy uzyskać lepsze efekty przy fotografowaniu obiektów w większej odległości, co jest szczególnie istotne w przypadku reportażu czy fotografii portretowej. Zastosowanie tej wartości w praktyce jest kluczowe, ponieważ pozwala na optymalizację parametrów naświetlania, co z kolei wpływa na jakość finalnych zdjęć. Przykładowo, podczas sesji w słabym oświetleniu, można zwiększyć wartość ISO, co w połączeniu z lampą o wyższej wartości LP zapewni odpowiednie naświetlenie obrazu. Warto znać te zależności, aby móc swobodnie manewrować ustawieniami aparatu i lampy oraz uzyskać zamierzony efekt wizualny.