Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik żywienia i usług gastronomicznych
Kwalifikacja: HGT.12 - Organizacja żywienia i usług gastronomicznych
Data rozpoczęcia: 28 stycznia 2026 14:41
Data zakończenia: 28 stycznia 2026 14:50

Egzamin zdany!

Wynik: 27/40 punktów (67,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Pochwal się swoim wynikiem!

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

Wyznacz netto jednostkową cenę jednego kieliszka alkoholu o objętości 50 ml, jeśli koszt 1 l alkoholu wynosi 40 zł, a marża w gastronomii wynosi 100%?

A. 6 zł

B. 2 zł

C. 8 zł

D. 4 zł

Aby obliczyć cenę jednostkową netto jednego kieliszka alkoholu o pojemności 50 ml, należy najpierw zrozumieć, że 1 litr alkoholu kosztuje 40 zł. Przekształcamy tę cenę na jednostkę, która nas interesuje, czyli na 50 ml. 1 litr to 1000 ml, więc cena za 50 ml to 40 zł / 1000 ml * 50 ml = 2 zł. To jest cena netto, jednak musimy uwzględnić marżę gastronomiczną, która wynosi 100%. Marża ta oznacza, że cena sprzedaży musi być podwojona, co daje 2 zł * 2 = 4 zł. Tak więc, cena jednostkowa netto kieliszka wynosi 4 zł. W praktyce, takie obliczenia są niezwykle ważne w branży gastronomicznej, aby nie tylko zrozumieć koszty, ale także ustalić odpowiednie ceny sprzedaży, które pokryją wszystkie wydatki i przyniosą zysk. Użytkownicy, którzy pracują w restauracjach czy barach, powinni być świadomi tego, jak marże wpływają na ceny i jakie są najlepsze praktyki w zakresie ustalania cen, aby sprostać oczekiwaniom rynku.

Pytanie 2

Jaką wartość energetyczną ma 100 g kabanosów, w których znajduje się 30,9 g białka oraz 16,0 g tłuszczu?

A. 422,1 kcal

B. 267,6 kcal

C. 187,6 kcal

D. 146,9 kcal

Poprawna odpowiedź wynika z obliczenia wartości energetycznej 100 g kabanosów na podstawie zawartości makroskładników, które składają się głównie z białka i tłuszczu. Białko dostarcza około 4 kcal na gram, a tłuszcz około 9 kcal na gram. W przypadku kabanosów, mamy 30,9 g białka, co daje 30,9 g x 4 kcal/g = 123,6 kcal, oraz 16,0 g tłuszczu, co przelicza się na 16,0 g x 9 kcal/g = 144,0 kcal. Sumując te wartości, otrzymujemy 123,6 kcal + 144,0 kcal = 267,6 kcal. Takie obliczenia są niezwykle istotne w diecie, ponieważ pozwalają na dokładne śledzenie wartości energetycznej spożywanych produktów, co jest kluczowe dla osób dbających o masę ciała oraz zdrowie. Dobrą praktyką jest regularne sprawdzanie wartości odżywczych składników w diecie, co może wspierać zdrowy styl życia oraz pomagać w osiąganiu celów dietetycznych.

Pytanie 3

Normatyw surowcowy na 10 porcji dorsza panierowanego wymaga użycia 1 000 g filetów. Jaką ilość surowca należy przygotować do wyprodukowania 100 porcji tej potrawy?

A. 0,1 kg

B. 100,0 kg

C. 10,0 kg

D. 1,0 kg

Poprawna odpowiedź to 10,0 kg, co wynika z prostego przeliczenia surowca na większą ilość porcji. Normatyw surowcowy na 10 porcji filetów z dorsza w panierce przewiduje zużycie 1 000 g filetów. Aby obliczyć, ile surowca potrzeba na 100 porcji, należy zastosować proporcję: 100 porcji / 10 porcji = 10. Następnie mnożymy 1 000 g przez 10, co daje 10 000 g, czyli 10,0 kg. W praktyce, zarządzanie surowcami w gastronomii wymaga znajomości normatywów, które są kluczowe dla planowania zakupów i ograniczenia strat. Właściwe obliczenie zużycia surowców pozwala na optymalizację kosztów oraz zapewnienie odpowiedniej jakości potraw. W branży gastronomicznej rekomendowane jest regularne monitorowanie zużycia surowców i dostosowywanie normatywów w zależności od sezonowości produktów oraz zmian w menu. Efektywne zarządzanie surowcami prowadzi do zwiększenia rentowności lokalu gastronomicznego oraz poprawy satysfakcji klientów.

Pytanie 4

Przedstawiony na rysunku element stanowi część

A. ekspresu.

B. blendera.

C. salamandra.

D. podgrzewacza.

Odpowiedzi takie jak "blender", "ekspres" czy "salamandra" wskazują na mylne podejście do identyfikacji funkcji i konstrukcji omawianego elementu. Blender jest urządzeniem przeznaczonym do mieszania, siekania i emulsji produktów spożywczych przy użyciu ostrzy, co zupełnie różni się od funkcji podgrzewacza. Ekspres, z kolei, to maszyna do parzenia kawy, która wymaga innej budowy i zastosowania ciśnienia, co również nie ma związku z prezentowanym elementem. Salamandra to urządzenie służące do opiekania i zapiekania potraw, posiadające inną konstrukcję i mechanizm działania niż podgrzewacz. Mylne odpowiedzi mogą wynikać z niepełnego zrozumienia aspektów technicznych urządzeń kuchennych oraz ich przeznaczenia. Kluczowe jest, aby zwracać uwagę na szczegóły konstrukcyjne oraz funkcjonalne, które pozwalają na poprawną identyfikację urządzeń. Analizując takie elementy, możemy uniknąć typowych pułapek myślowych, które prowadzą do nieprawidłowych wniosków. Wiedza na temat budowy i funkcji sprzętu gastronomicznego jest niezbędna w pracy w branży kulinarnej, a jej brak może prowadzić do nieefektywnego wykorzystywania zasobów oraz błędów w przygotowywaniu potraw.

Pytanie 5

W której metodzie obsługi gości stosuje się stolik pomocniczy przedstawiony na ilustracji?

A. Metodzie francuskiej.

B. Metodzie rosyjskiej.

C. Metodzie angielskiej.

D. Metodzie niemieckiej.

Odpowiedź "Metoda angielska" jest poprawna, ponieważ stosowanie stolika pomocniczego, znanego także jako gueridon, jest kluczowym elementem tej metody obsługi gości. W metodzie angielskiej potrawy są przygotowywane i serwowane bezpośrednio przy stole gościa, co angażuje go w cały proces kulinarny. Przykładowo, podczas serwowania sałatek czy deserów, kelnerzy mogą wykorzystać stolik pomocniczy do prezentacji potraw oraz nałożenia ich na talerz gościa. W ten sposób gość ma możliwość obserwacji przygotowania dania, co zwiększa jego satysfakcję i sprawia, że posiłek staje się bardziej wyjątkowy. Ponadto, metoda ta kładzie duży nacisk na interakcję między obsługą a klientem, co jest zgodne z wysokimi standardami obsługi w branży gastronomicznej. Stosowanie stolika pomocniczego w tej metodzie nie tylko podnosi estetykę serwisu, ale również podkreśla uwagę i dbałość o szczegóły, które są niezbędne w profesjonalnej obsłudze. Warto zauważyć, że metoda angielska jest popularna w eleganckich restauracjach, gdzie doświadczenie kulinarne jest traktowane jako sztuka.

Pytanie 6

Jaki jadłospis na obiad został przygotowany według zasad prawidłowego żywienia?

A. Zupa krem z marchewki, potrawka z kurczaka, ryż sypki, sałata z jogurtem, kompot jabłkowy

B. Rosół z kołdunami, pierogi z mięsem, surówka z selera, kompot truskawkowy

C. Zupa krem z marchewki, naleśniki z dżemem brzoskwiniowym oraz bita śmietana, woda mineralna

D. Rosół z makaronem, gulasz wołowy, kluski kładzione, buraki posypane, woda mineralna

Analizując pierwszą propozycję, zupa krem z marchwi, naleśniki z dżemem brzoskwiniowym i bitą śmietanką nie stanowi zbilansowanego posiłku. Choć zupa dostarcza wartości odżywczych, pozostałe składniki nie wnoszą odpowiedniej ilości białka oraz błonnika, a ich wysoka zawartość cukrów prostych może prowadzić do skoków poziomu glukozy we krwi. W drugim przypadku, rosół z makaronem, gulasz wołowy, kluski kładzione i buraki tworzą bardziej sycący posiłek, lecz ich połączenie może być ciężkostrawne, a nadmiar skrobi z klusek oraz makaronu nie sprzyja utrzymaniu prawidłowej sylwetki. Ostatnia propozycja z rosołem z kołdunami, pierogami z mięsem i surówką z selera również wskazuje na nadmiar węglowodanów, a jednocześnie brak odpowiednich proporcji warzyw, co prowadzi do ubogiej podaży błonnika. Niezrównoważone składniki odżywcze w tych posiłkach mogą sprzyjać nadwadze i problemom zdrowotnym, co stoi w sprzeczności z zasadami racjonalnego żywienia. Właściwe komponowanie posiłków powinno uwzględniać odpowiednie proporcje wszystkich grup żywnościowych, co jest kluczowe dla zdrowia i wydolności organizmu.

Pytanie 7

Gdy zakład gastronomiczny oferuje usługi cateringowe, to realizuje usługi

A. rozrywkowe

B. uzupełniające

C. podstawowe

D. konsumenckie

Wybór odpowiedzi dotyczącej usług podstawowych, konsumenckich lub rozrywkowych opiera się na błędnym rozumieniu charakterystyki usług oferowanych przez zakłady gastronomiczne. Usługi podstawowe obejmują takie działania jak przygotowywanie posiłków czy sprzedaż napojów, które są niezbędne do funkcjonowania lokalu. Jednak catering, jako usługa dodatkowa, wykracza poza te ramy, oferując kompleksowe wsparcie w organizacji wydarzeń. Odpowiedź dotycząca usług konsumenckich nie uwzględnia specyfiki cateringu, który skierowany jest nie tylko do indywidualnych konsumentów, ale także do firm i instytucji organizujących różnorodne wydarzenia. Natomiast usługi rozrywkowe, choć mogą być częścią oferty cateringu w kontekście urozmaicenia przyjęcia, nie definiują zasadniczego charakteru świadczonych usług. Kluczowym błędem myślowym jest pomijanie faktu, że catering to znacznie więcej niż serwowanie jedzenia, to także organizacja, planowanie oraz dostosowywanie oferty do potrzeb klienta, co znajduje odzwierciedlenie w standardach branżowych i dobrych praktykach. Rozumienie tych różnic jest niezbędne dla prawidłowej analizy i klasyfikacji usług gastronomicznych.

Pytanie 8

Wskaźnik WHR (stosunek obwodu talii do obwodu bioder) jest używany do

A. określenia odpowiedniej masy ciała

B. oceny rozwoju fizycznego dzieci oraz młodzieży

C. określenia rodzaju otyłości u dorosłych

D. oceny gęstości mineralnej kości u dorosłych

Wskaźnik WHR (stosunek obwodu talii do obwodu bioder) jest kluczowym narzędziem stosowanym do oceny rozkładu tkanki tłuszczowej w organizmie, szczególnie w kontekście otyłości. Otyłość brzuszna, określana jako nadmiar tkanki tłuszczowej w okolicy brzucha, jest uznawana za czynnik ryzyka wielu chorób, w tym cukrzycy typu 2, chorób sercowo-naczyniowych i nadciśnienia. Wartość WHR powyżej 0,85 dla kobiet i 0,90 dla mężczyzn sugeruje wyższe ryzyko zdrowotne. Przykładowo, przy obliczaniu WHR u pacjenta z obwodem talii wynoszącym 90 cm i obwodem bioder wynoszącym 100 cm, wskaźnik wyniesie 0,9, co wskazuje na podwyższone ryzyko. Monitorowanie wskaźnika WHR ma ogromne znaczenie w klinicznej praktyce zdrowotnej oraz w programach zdrowotnych, umożliwiając profesjonalistom ocenę i interwencje w zakresie zdrowia metabolicznego pacjentów, co jest zgodne z wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) oraz innych organizacji zdrowotnych.

Pytanie 9

Na zdjęciu przedstawiono zestaw do konsumpcji

A. fondue.

B. homara.

C. ślimaków.

D. ostryg.

Odpowiedzi związane z ostrygami, ślimakami i homarami są nieprawidłowe z kilku powodów, które warto przeanalizować. Ostrygi to mięczaki, które najczęściej podawane są na surowo lub pieczone i nie wymagają specjalnego zestawu do ich konsumpcji. Typowe akcesoria, jak nóż do ostryg, są używane przy ich otwieraniu, a nie podczas samej konsumpcji, co różni je od interaktywnego doświadczenia, jakim jest fondue. Ślimaki, z kolei, to danie, które zazwyczaj podaje się w muszlach z masłem czosnkowym i również nie korzysta się z tradycyjnego zestawu fondue. Do ich podawania używa się widelców do ślimaków, a nie zestawów do maczania potraw. Homar to skorupiak, który zazwyczaj jest gotowany lub pieczony, a spożywa się go przy pomocy specjalnych narzędzi, takich jak szczypce oraz widelce do skorupiaków. W tym przypadku nie ma elementu zanurzania, który jest kluczowy dla doświadczenia fondue. Wybierając nieodpowiednią odpowiedź, można również zauważyć typowy błąd myślowy polegający na utożsamianiu zestawów do konsumpcji z ogólnym rodzajem serwowania potraw. Ważne jest, aby wnioskować na podstawie konkretnych atrybutów przedstawionych w zdjęciu, zamiast bazować na ogólnych skojarzeniach związanych z różnymi rodzajami potraw.

Pytanie 10

Na podstawie normatywu surowcowego 1 porcji bitej śmietanki z owocami, oblicz zapotrzebowanie na surowce niezbędne do sporządzenia 10 porcji tego deseru.

Normatyw surowcowy na 1 porcję bitej śmietanki z owocami
Nazwa surowca	Ilość[g]
śmietanka 30%	50
cukier	2
owoce	100

A. Śmietanka 5,00 kg, cukier 0,02 kg, owoce 1,00 kg

B. Śmietanka 0,50 kg, cukier 0,02 kg, owoce 0,10 kg

C. Śmietanka 0,50 kg, cukier 0,02 kg, owoce 1,00 kg

D. Śmietanka 0,50 kg, cukier 0,20 kg, owoce 1,00 kg

W przypadku analizy błędnych odpowiedzi można zauważyć kilka typowych pomyłek związanych z obliczeniami i rozumieniem normatywów surowcowych. Pierwszą istotną kwestią jest nieprawidłowe zrozumienie, jak oblicza się zapotrzebowanie na surowce w kontekście zwiększonej produkcji. Przykładowo, odpowiedzi wskazujące na 0,50 kg śmietanki oraz 0,02 kg cukru z jednej porcji, ale niewłaściwe sumy owoców, sugerują, że brakuje tu umiejętności mnożenia i przeliczania jednostek miary. Warto zwrócić uwagę, że owoce w przepisie powinny być proporcjonalnie zwiększone w stosunku do ilości porcji, co w tym przypadku zostało błędnie obliczone. Ponadto, w niektórych przypadkach pojawiły się rozbieżności w wartości cukru, co może prowadzić do niezrównoważonego smaku deseru. W gastronomii, precyzja w obliczeniach jest kluczowa, aby zapewnić odpowiednie proporcje smakowe i jakościowe. Nieprawidłowe podejście do tych obliczeń może prowadzić do marnotrawstwa surowców, co negatywnie wpływa na koszty oraz efektywność produkcji. W związku z tym, warto zwrócić uwagę na standardy obliczania normatywów surowcowych oraz praktyczne zasady zarządzania zapasami, aby uniknąć tych powszechnych pomyłek.

Pytanie 11

Emulgacja tłuszczu w układzie pokarmowym zachodzi pod wpływem

A. żółci

B. śliny

C. lipazy

D. insuliny

Wybór śliny jako czynnika odpowiedzialnego za emulgację tłuszczu w przewodzie pokarmowym nie jest uzasadniony. Ślina zawiera enzymy, takie jak amylaza, które są odpowiedzialne za trawienie węglowodanów, ale nie mają one wpływu na tłuszcze. Ponadto, ślina nie zawiera składników, które miałyby działanie emulgujące. Z kolei insulina jest hormonem odpowiedzialnym za regulację poziomu glukozy we krwi, a nie za trawienie tłuszczy. Jej rola polega na promowaniu wchłaniania glukozy przez komórki, co jest zupełnie innym procesem biochemicznym. Dodatkowo, lipaza to enzym, który jest rzeczywiście zaangażowany w trawienie tłuszczu, jednak sama w sobie nie emulguje tłuszczu. Lipaza działa na już emulgowane tłuszcze, rozkładając je na kwasy tłuszczowe i glicerol. Z tego powodu, kluczowe jest zrozumienie, że proces emulgacji zachodzi przede wszystkim pod wpływem żółci, a nie dzięki działaniu śliny, insuliny czy samej lipazy. Typowym błędem myślowym w tym kontekście jest mylenie funkcji fermentacyjnych enzymów z funkcjami emulgującymi, co prowadzi do nieporozumień na temat procesów trawiennych.

Pytanie 12

Produkty zawierające mąkę są przede wszystkim źródłem

A. tłuszczu

B. błonnika

C. białka

D. skrobi

Potrawy mączne są przede wszystkim źródłem skrobi, która jest polisacharydem stanowiącym główny składnik węglowodanów w wielu produktach spożywczych, takich jak pieczywo, makaron, czy ciasta. Skrobia jest istotnym źródłem energii, a jej trawienie zaczyna się w jamie ustnej dzięki działaniu amylazy ślinowej, a następnie kontynuuje w jelicie cienkim. W przemyśle spożywczym, skrobia wykorzystywana jest nie tylko w celach energetycznych, ale również jako środek zagęszczający, stabilizujący lub emulgator. Przykładem może być użycie mąki pszennej w produkcji sosów czy zup, gdzie jej właściwości żelujące przyczyniają się do uzyskania pożądanej konsystencji. Warto także zaznaczyć, że skrobia może być modyfikowana w celu uzyskania określonych właściwości fizykochemicznych, co jest zgodne z aktualnymi standardami jakości żywności. Oprócz tego, produkty bogate w skrobię często zawierają błonnik, który wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu pokarmowego.

Pytanie 13

W którym etapie układu trawiennego człowieka enzym pepsyna zaczyna proces rozkładu białka?

A. Żołądku

B. Jelicie cienkim

C. Dwunastnicy

D. Jamie ustnej

Pepsyna to taki enzym, który naprawdę ma dużą rolę w trawieniu białek. Działa głównie w żołądku, gdzie najpierw jest w formie pepsynogenu, czyli takiej nieaktywnej wersji. Kiedy pH w żołądku jest niskie, pepsynogen zmienia się w pepsynę, która zaczyna rozkładać białka na mniejsze peptydy. To jest ważne, bo dzięki temu dalsze trawienie w jelitach może przebiegać prawidłowo. W jelitach inne enzymy, jak trypsyna, rozkładają te peptydy na aminokwasy. Z mojego doświadczenia wynika, że fajnie jest znać działanie pepsyny, zwłaszcza w kontekście dietetyki i zdrowia. Wiedza o tym, jak trawimy, jest kluczowa, gdy myślimy o zdrowym odżywianiu, a odpowiednia dieta naprawdę pomaga w pracy żołądka i enzymów trawiennych, co jest istotne w zdrowym stylu życia.

Pytanie 14

Do potrawy z jajkami w stylu sadzonym warto dodać element, który skompensuje brak w potrawie

A. składników mineralnych, głównie fosforu

B. witamin rozpuszczalnych w tłuszczach

C. węglowodanów złożonych

D. białka pełnowartościowego

Zarówno składniki mineralne, jak fosfor, jak i witaminy rozpuszczalne w tłuszczach oraz białko pełnowartościowe, są ważnymi elementami diety, jednak nie są odpowiednie jako główny dodatek do jaj sadzonych. Fosfor odgrywa kluczową rolę w procesach metabolicznych, a jego niedobór może prowadzić do osłabienia kości czy problemów z funkcjonowaniem nerek. Jajka same w sobie są dobrym źródłem fosforu, więc dodawanie go poprzez inne źródła, jak ryby czy orzechy, niekoniecznie jest konieczne. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, takie jak A, D, E i K, są również obecne w jajkach, co sprawia, że ich dodatek w innej formie może być zbędny, a nawet prowadzić do nadmiaru tych składników. Białko pełnowartościowe, które znajduje się w jajkach, jest istotnym budulcem mięśni, jednak w kontekście potrawy z jaj sadzonych nie jest to potrzebny dodatek, jako że jajka dostarczają go w obfitości. Często popełnia się błąd polegający na nadmiernym wzbogacaniu potraw o składniki, które są już wystarczająco obecne, co prowadzi do nieprzemyślanych wyborów żywieniowych. W prawidłowej diecie ważne jest zrównoważenie białka, tłuszczy oraz węglowodanów, z naciskiem na te ostatnie, które dostarczają energii do codziennego funkcjonowania. Dlatego kluczowe jest, aby potrawy komponować w sposób, który również uwzględnia energię, jaką dostarczają węglowodany złożone.

Pytanie 15

Zestaw kolacji, składający się z parówek, chleba razowego, masła i herbaty, powinien być wzbogacony zgodnie z zasadami zdrowego odżywiania

A. jajecznicą z boczkiem

B. pomidorem i papryką

C. jajkiem na bekonie

D. śledziem w oleju

Odpowiedź 'pomidorem i papryką' jest poprawna, ponieważ zgodnie z zasadami racjonalnego żywienia, każdy posiłek powinien być zrównoważony i dostarczać niezbędnych składników odżywczych. Parówki z wody oraz pieczywo razowe dostarczają białka oraz węglowodanów, jednak ich wartość odżywcza może być ograniczona. Dodanie warzyw, takich jak pomidory i papryka, w znaczący sposób wzbogaca posiłek w witaminy, minerały oraz błonnik, co sprzyja lepszemu trawieniu i ogólnemu zdrowiu. Pomidory są źródłem witaminy C i likopenu, które działają jako antyoksydanty, a papryka zawiera dużo witaminy A oraz C, co korzystnie wpływa na odporność organizmu. Taka kompozycja posiłku nie tylko podnosi jego wartość odżywczą, ale także estetykę dzięki kolorowym warzywom, co może pozytywnie wpłynąć na apetyt. W przypadku racjonalnego żywienia zaleca się także, aby na talerzu znalazły się różnorodne produkty, co wspiera zdrową dietę i przyzwyczajenia żywieniowe.

Pytanie 16

W którym zestawie zaplanowano potrawy różniące się barwą, smakiem i metodą obróbki cieplnej?

Zestaw A.	Zestaw B.	Zestaw C.	Zestaw D.
Krem z dyni z grzankami, Pulpety w sosie potrawkowym, Ziemniaki z wody, Surówka z selera	Zupa grochowa z ziemniakami, Żeberka duszone, Ziemniaki z wody, Purée z fasoli	Zupa ogórkowa z ryżem, Risotto z warzywami, Mizeria	Zupa koperkowa z ziemniakami, Kasza gryczana z gulaszem wołowym, Buraczki zasmażane

A. C.

B. D.

C. A.

D. B.

Zestaw D jest prawidłowy, ponieważ obejmuje różnorodne potrawy, które różnią się zarówno pod względem kolorystyki, smaków, jak i metod przygotowania. Zupa koperkowa, będąca zielona i gotowana, stanowi doskonały przykład lekkiego i aromatycznego dania, które można podawać jako przystawkę. Kasza gryczana, prezentująca brązowy kolor, jest idealnym źródłem błonnika i witamin, a jej gotowanie pozwala zachować wartości odżywcze. Ziemniaki, również gotowane, są najbardziej uniwersalnym dodatkiem, który może uzupełniać wiele dań. Gulasz wołowy, duszony, charakteryzuje się intensywnym smakiem i ciemną barwą, co czyni go sycącą potrawą główną. Buraczki zasmażane, czerwone i smażone, wnoszą słodkawy akcent do dania, a ich wysoka zawartość witamin sprawia, że są nie tylko smaczne, ale i zdrowe. Taki zestaw potraw skutecznie ilustruje zasady różnorodności w diecie, co jest zgodne z rekomendacjami dietetyków oraz standardami kulinarnymi, które promują bilans żywieniowy.

Pytanie 17

Ile gramów miodu można użyć zamiast 20 g cukru, jeśli według tabel zamienności 125 g miodu odpowiada 100 g cukru?

A. 16 g

B. 25 g

C. 62,5 g

D. 50 g

Poprawna odpowiedź wynika z przeliczenia zamienności miodu i cukru na podstawie podanej proporcji. Zgodnie z danymi, 125 g miodu zastępuje 100 g cukru. Aby obliczyć, ile miodu odpowiada 20 g cukru, możemy zastosować proporcję. Skoro 100 g cukru to 125 g miodu, to 20 g cukru będzie proporcjonalnie odpowiadało mniejszej ilości miodu. Można to obliczyć w następujący sposób: (20 g cukru) * (125 g miodu / 100 g cukru) = 25 g miodu. W praktyce oznacza to, że jeśli chcesz zmniejszyć spożycie cukru, możesz zastąpić go miodem w tej proporcji, co jest zgodne z zaleceniami dietetycznymi dotyczącymi ograniczenia białego cukru. Miód, jako naturalny słodzik, ma dodatkowe właściwości zdrowotne i może być bardziej korzystny w diecie. Warto również pamiętać, że miód ma inny profil smakowy i właściwości fizykochemiczne niż cukier, co sprawia, że w niektórych przepisach jego ilość i sposób użycia mogą się różnić.

Pytanie 18

Przedstawione na zdjęciu naczynie porcelanowe należy użyć do podania

A. zupy krem.

B. zupy specjalnej.

C. kawy po irlandzku.

D. kawy mazagran.

Odpowiedź 'zupy krem' jest prawidłowa, ponieważ naczynie porcelanowe przedstawione na zdjęciu jest typowe dla serwowania zup kremowych. Tego rodzaju naczynia charakteryzują się podwójnymi uchwytami, co ułatwia ich przenoszenie, a ich kształt pozwala na wygodne spożywanie zupy. Zupy kremowe, znane ze swojej gładkiej konsystencji, często serwowane są w takich miseczkach, co jest zgodne z dobrymi praktykami gastronomicznymi. Użycie odpowiednich naczyń do serwowania potraw ma kluczowe znaczenie w kontekście estetyki oraz funkcjonalności, co podkreśla profesjonalizm w branży gastronomicznej. Naczynia do zup kremowych, jak to na zdjęciu, powinny być również wykonane z materiałów, które dobrze utrzymują temperaturę, co dodatkowo poprawia doświadczenie smakowe gości. Standardy dotyczące serwowania zup kremowych zalecają użycie naczyn dla zapewnienia komfortu i zadowolenia klientów, co podkreśla znaczenie estetyki podania w branży kulinarnej.

Pytanie 19

Aby przygotować 4 porcje kawy latte, wykorzystano 160 ml espresso oraz 1 200 ml mleka. Jaką ilość kawy i mleka trzeba przygotować dla 17 osób?

A. Kawy 680 ml, mleka 5 100 ml

B. Kawy 6 800 ml, mleka 5 100 ml

C. Kawy 6 800 ml, mleka 510 ml

D. Kawy 680 ml, mleka 510 ml

Wybór innych odpowiedzi wskazuje na nieporozumienie w zakresie proporcji i jednostek miar. W przypadku przeliczeń składników na większą liczbę porcji, kluczowe jest stosowanie właściwych współczynników przeliczeniowych. Na przykład, dla 17 porcji, obliczenia powinny być oparte na dokładnych proporcjach ustalonych dla mniejszych porcji. Wiele osób mylnie przelicza ilości, zakładając, że wystarczy pomnożyć sumaryczne wartości, co prowadzi do nielogicznych wyników. Typowym błędem jest zrozumienie, że suma wszystkich składników powinna być traktowana jako całość, a nie jako jednostkowe proporcje. Niepoprawne odpowiedzi, takie jak 680 ml kawy przy 510 ml mleka, wskazują na niewłaściwe przeliczenie ilości mleka na jednostkę, co nie jest zgodne z początkowymi wartościami. Takie podejście może prowadzić do nieodpowiednich smaków i konsystencji napoju, co jest sprzeczne z dobrymi praktykami kulinarnymi, które promują precyzję i spójność. W gastronomii, każdy detal ma znaczenie, a zrozumienie proporcji jest kluczowe dla zachowania jakości serwowanych potraw i napojów.

Pytanie 20

Na której ilustracji przedstawiono termos transportowy?

A. Na ilustracji 1.

B. Na ilustracji 3.

C. Na ilustracji 2.

D. Na ilustracji 4.

Termos transportowy to specjalistyczny pojemnik, który został zaprojektowany z myślą o długotrwałym przechowywaniu i transportowaniu gorących lub zimnych napojów oraz potraw. Na ilustracji 1. widać, że termos jest odpowiednio izolowany, co pozwala na utrzymanie optymalnej temperatury płynów przez dłuższy czas, co jest kluczowe w branży gastronomicznej, a także w przypadku organizacji imprez plenerowych. Standardy branżowe, takie jak normy ISO dotyczące izolacji termicznej, wskazują na konieczność stosowania materiałów wysokiej jakości, które minimalizują wymianę ciepła. Przykłady zastosowania termosów transportowych obejmują catering, gdzie dostarczane są zupy, napoje czy potrawy na różne wydarzenia. Używanie termosów pozwala na zachowanie jakości serwowanych produktów, a także zwiększa komfort konsumentów, którzy mogą cieszyć się gorącą kawą lub zupą przez długi czas po ich przygotowaniu.

Pytanie 21

Największą zawartość błonnika pokarmowego mają

A. ostrygi

B. otręby

C. orzechy

D. oliwki

Otręby są najbogatszym źródłem błonnika pokarmowego spośród wymienionych opcji. Zawierają znaczne ilości błonnika rozpuszczalnego i nierozpuszczalnego, co ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania układu pokarmowego. Błonnik rozpuszczalny pomaga w regulacji poziomu cukru we krwi oraz obniża cholesterol, podczas gdy błonnik nierozpuszczalny wspiera perystaltykę jelit i zapobiega zaparciom. Przykładem zastosowania otrębów w diecie może być dodawanie ich do jogurtu, smoothies lub wypieków, co zwiększa wartość odżywczą potraw. Warto również zauważyć, że zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia, dorośli powinni spożywać co najmniej 25-30 g błonnika dziennie, a otręby stanowią doskonałe źródło, które może pomóc osiągnąć te normy. Dobre praktyki żywieniowe promują włączenie różnych źródeł błonnika, a otręby są w tym kontekście szczególnie cenione w dietach prozdrowotnych.

Pytanie 22

Karta dań, która została stworzona w restauracji na urodziny 6-latka, powinna być umieszczona w menü

A. standardowej

B. okolicznościowej

C. dużej

D. specjalnej

Menu okolicznościowe to zestaw dań, które są opracowywane z myślą o szczególnych wydarzeniach, takich jak urodziny, rocznice czy inne okazje. Tworzenie takiego menu wymaga zrozumienia potrzeb i oczekiwań gości, a także charakterystyki samego wydarzenia. W przypadku urodzin 6-latka, istotne jest, aby dania były dostosowane do gustu dzieci, co często wiąże się z atrakcyjną prezentacją oraz uwzględnieniem alergii pokarmowych czy preferencji żywieniowych. Przykłady potraw, które mogą znaleźć się w takim menu, to mini-pizze, kanapki w ciekawych kształtach, a także kolorowe desery, które przyciągną uwagę młodszych gości. W praktyce, restauracje często tworzą takie menu na specjalne zamówienie, co stanowi doskonałą okazję do wyróżnienia się na tle konkurencji i pokazania elastyczności w podejściu do klienta. Dobrą praktyką jest również konsultacja z rodzicami w celu ustalenia szczegółów, aby zapewnić, że oferta będzie odpowiednia dla dzieci oraz ich rodziców.

Pytanie 23

Kto jest instytucją odpowiedzialną za stworzenie polskich tabel dotyczących składu oraz wartości odżywczej żywności?

A. FAO

B. GIS

C. IŻiŻ

D. WHO

Wybór odpowiedzi takich jak WHO, FAO czy GIS świadczy o pewnym nieporozumieniu związanym z rolami poszczególnych instytucji w kontekście zdrowia publicznego oraz żywienia. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) jest odpowiedzialna za koordynację działań zdrowotnych na poziomie międzynarodowym oraz promowanie zdrowego stylu życia, ale nie zajmuje się bezpośrednio opracowywaniem krajowych tabel odżywczych. Z kolei Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) koncentruje się na globalnych kwestiach związanych z żywnością i rolnictwem, a jej działalność obejmuje badania i raporty dotyczące bezpieczeństwa żywności, ale również nie zajmuje się tworzeniem specyficznych lokalnych tabel odżywczych. GIS, czyli Główny Inspektorat Sanitarny, natomiast, pełni funkcje nadzorcze i kontrolne w zakresie żywności oraz zdrowia publicznego, co jest ważne, ale również nie obejmuje on opracowania tabel składu i wartości odżywczych. Powszechnym błędem jest mylenie tych instytucji z powodu ich związku z bezpieczeństwem zdrowotnym i żywieniowym, co prowadzi do fałszywych wniosków na temat odpowiedzialności za konkretne działania. Poprawne zrozumienie ról tych instytucji oraz ich zakresu działalności jest kluczowe dla orientacji w temacie zdrowego żywienia oraz skutecznego korzystania z dostępnych danych żywieniowych.

Pytanie 24

Jakie danie można przygotować, używając metodę sous-vide?

A. Sałatka grecka

B. Zupa pomidorowa

C. Stek wołowy

D. Ciasto czekoladowe

Metoda sous-vide to jedna z najciekawszych technik kulinarnych, która zyskuje coraz większą popularność w gastronomii profesjonalnej, jak i domowej. Polega na gotowaniu potraw w próżniowo zamkniętych woreczkach, w temperaturze niższej niż wrząca woda, zazwyczaj pomiędzy 50 a 85 stopni Celsjusza. Dzięki temu dania przygotowywane tą metodą zachowują swój naturalny smak, aromat oraz wartości odżywcze. Stek wołowy jest doskonałym przykładem dania, które świetnie sprawdza się w tej technice. Sous-vide pozwala na uzyskanie perfekcyjnie równomiernej temperatury w całym kawałku mięsa, co zapewnia idealną miękkość i soczystość. Po procesie gotowania, stek można krótko obsmażyć na patelni, by uzyskać chrupiącą skórkę. Warto dodać, że sous-vide jest również uważany za jedną z najbezpieczniejszych metod gotowania, ponieważ zamknięte w woreczkach produkty są chronione przed zanieczyszczeniami zewnętrznymi. Dzięki temu jedzenie przygotowane w ten sposób jest nie tylko smaczne, ale i zdrowe.

Pytanie 25

Kieliszek przedstawiony na rysunku stosuje się do podawania

A. koniaku.

B. wermutu.

C. wody mineralnej.

D. wina musującego.

Kieliszek przedstawiony na rysunku to klasyczny kieliszek do wody mineralnej, który charakteryzuje się prostą, elegancką formą. Zwykle ma szeroką czaszę oraz krótką nóżkę, co pozwala na wygodne trzymanie go w dłoni. W wodzie mineralnej istotne jest, aby kieliszek umożliwiał pełne docenienie jej smaku i aromatu, a także pozwalał na obserwację bąbelków, co jest istotne w kontekście wód gazowanych. Używanie odpowiednich kieliszków zgodnie z ich przeznaczeniem jest kluczowe dla pełnego doświadczenia degustacyjnego. Warto zaznaczyć, że standardy serwowania napojów wskazują na to, iż woda mineralna powinna być podawana w odpowiednich naczyniach, które podkreślają jej charakter oraz walory smakowe. Dobrą praktyką jest również schładzanie wody mineralnej w lodzie przed podaniem, co dodatkowo uwydatnia jej świeżość.

Pytanie 26

Aby przygotować 1 porcję sufletu jabłkowego, potrzeba 135 g upieczonych i przetartych jabłek. Ile jabłek będzie potrzebnych do zrobienia 80 porcji deseru, jeśli odpady wynoszą 10%?

A. 1,08 kg

B. 10,80 kg

C. 12,00 kg

D. 1,20 kg

Aby obliczyć ilość jabłek potrzebnych do przygotowania 80 porcji sufletu jabłkowego, zaczynamy od ustalenia, ile jabłek potrzeba na jedną porcję. Z danych wynika, że do sporządzenia 1 porcji sufletu używa się 135 g upieczonych, przetartych jabłek. Zatem, dla 80 porcji, potrzebujemy 80 * 135 g, co daje 10800 g jabłek. Należy jednak uwzględnić odpady, które wynoszą 10%. Oznacza to, że 90% jabłek (czyli 0,9) będzie wykorzystane w przepisie. Dlatego, aby uzyskać 10800 g gotowych jabłek, musimy obliczyć, ile jabłek musimy kupić, dzieląc przez 0,9: 10800 g / 0,9 = 12000 g. Przeliczając na kilogramy, uzyskujemy 12 kg. Tego rodzaju kalkulacje są powszechnie stosowane w gastronomii i przemyśle spożywczym, aby uwzględnić straty przy obróbce surowców. Znajomość tych zasad pozwala na dokładne planowanie zakupów oraz minimalizowanie marnotrawstwa. W ten sposób można efektywnie zarządzać zapasami oraz kosztami.

Pytanie 27

Korzystając z tabeli określ, która witamina występuje w największej ilości w 100 g czarnej porzeczki.

Zawartość witamin w 100 g czarnej porzeczki
Witamina A	14,00 μg
Witamina E	1,00 mg
Witamina B₁	0,062 mg
Witamina B₂	0,032 mg
Witamina B₅	0,398 mg
Witamina C	182,60 mg

A. Tokoferol.

B. Retinol.

C. Kwas pantotenowy.

D. Kwas askorbinowy.

Kwas askorbinowy, znany powszechnie jako witamina C, jest kluczowym składnikiem odżywczym, który odgrywa szerego istotnych ról w organizmie. Jego obecność w czarnej porzeczce w stężeniu 182,60 mg na 100 g czyni ją jednym z najlepszych źródeł tej witaminy. Witamina C jest silnym przeciwutleniaczem, co oznacza, że neutralizuje wolne rodniki, wspierając zdrowie komórek oraz system odpornościowy. Ponadto, witamina C jest niezbędna do syntezy kolagenu, co jest kluczowe dla zdrowia skóry, kości i stawów. Warto zauważyć, że odpowiednie spożycie witaminy C może pomóc w zmniejszeniu ryzyka przewlekłych chorób, a także w poprawie wchłaniania żelaza z roślinnych źródeł. Dlatego regularne spożywanie czarnej porzeczki i innych bogatych w witaminę C owoców jest zalecane w ramach zdrowej diety, zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) dotyczącymi spożycia owoców i warzyw.

Pytanie 28

Jaką ilość kilogramów karkówki należy nabyć, by uzyskać 10 kg pieczeni, biorąc pod uwagę, że straty masy podczas obróbki cieplnej wynoszą 20%?

A. 11,00 kg

B. 14,50 kg

C. 12,50 kg

D. 13,00 kg

Aby obliczyć ilość karkówki potrzebnej do przygotowania 10 kg pieczeni, musimy uwzględnić straty masy podczas obróbki cieplnej, które wynoszą 20%. Straty te oznaczają, że z 100 kg surowca otrzymamy tylko 80 kg gotowego produktu. W przypadku naszej pieczeni, aby uzyskać 10 kg gotowego wyrobu, musimy zainwestować więcej surowca. Dokonując prostego obliczenia, możemy ustalić, że jeśli 80% surowca pozostaje po obróbce, to 10 kg gotowej pieczeni to 80% masy surowca. Wzór na to wygląda następująco: 10 kg / 0,8 = 12,5 kg. W praktyce, to podejście jest istotne w gastronomii, gdzie precyzyjne obliczenia są kluczowe dla zarządzania kosztami i zapewnienia odpowiednich ilości jedzenia dla klientów. Warto także pamiętać, że różne rodzaje mięsa mogą mieć różne straty masy, dlatego znajomość tych wartości jest niezbędna dla profesjonalnych kucharzy i menedżerów gastronomicznych, którzy chcą efektywnie planować zakupy i produkcję.

Pytanie 29

Od potraw z jakiej grupy powinna się zaczynać lista dań w standardowej karcie menu restauracji?

A. dania rybne

B. przystawki gorące

C. dania jarskie

D. przystawki zimne

Przystawki zimne stanowią doskonały wstęp do karty menu restauracyjnego, jako że są to dania, które często podawane są na zimno i wymagają starannego przygotowania. W ramach standardów gastronomicznych, przystawki zimne, takie jak sałatki, tatar czy różnorodne pasty, są idealne do serwowania na początku posiłku, ponieważ pobudzają apetyt i angażują gości. Przygotowanie przystawek zimnych przed daniami głównymi pozwala na lepsze zorganizowanie pracy w kuchni oraz umożliwia zminimalizowanie czasu oczekiwania na dania. Według dobrych praktyk, karty menu powinny być uporządkowane w sposób logiczny i intuicyjny dla gości, co sprzyja ich komfortowi i zadowoleniu z wyboru. Kluczowym elementem jest także zestawienie smaków i tekstur, co w przypadku przystawek zimnych daje możliwość wprowadzenia różnorodności, a tym samym zachęca do dalszego eksplorowania menu restauracyjnego. W wielu renomowanych restauracjach karty menu zaczynają się od przystawek zimnych, co jest odzwierciedleniem tradycyjnych praktyk kulinarnych.

Pytanie 30

Podczas serwowania kolacji, w której menu obejmuje napoje: aperitif, białe wino, czerwone wino oraz wodę, kelner nie powinien umieszczać na stole naczynia

A. do czerwonego wina

B. do białego wina

C. do aperitifu

D. do wody

Ustawienie naczyń do wina białego, czerwonego lub wody na stole może wydawać się logiczne, jednak nie uwzględnia kontekstu serwowania aperitifu. Kiedy kelner przygotowuje stół do kolacji, powinien być świadomy, jakie napoje będą serwowane i jakie naczynia są do nich odpowiednie. Kieliszki do wina białego i czerwonego są istotnym elementem, ponieważ wina te są podawane w trakcie posiłku. Jednakże, mylenie aperitifu z innymi napojami prowadzi do nieścisłości. Aperitif ma na celu przygotowanie gości do posiłku i zazwyczaj nie wymaga nakrycia na stole, ponieważ jest serwowany przed głównym daniem. Dlatego ustawienie naczyń do aperitifu może być zbędne i niezgodne z protokołem. Używanie naczyń do wina, czy wody jest poprawne, ponieważ są one integralną częścią serwisu. Zrozumienie tego rozróżnienia jest kluczowe w kontekście profesjonalnej obsługi gastronomicznej. Błędem jest zakładanie, że wszystkie napoje wymagają takiego samego traktowania, co może prowadzić do niewłaściwego przygotowania stołu. Kelnerzy powinni dążyć do perfekcji w nakrywaniu stołu, aby uniknąć zamieszania i nieporozumień związanych z serwowaniem napojów.

Pytanie 31

Który element bielizny stołowej użyto do przygotowania stołu bufetowego przedstawionego na zdjęciu?

A. Laufer.

B. Bieżnik.

C. Skirting.

D. Napperon.

Odpowiedź "skirting" jest poprawna, ponieważ odnosi się do elementu bielizny stołowej, który jest używany do zakrywania nóg stołów, co ma na celu nie tylko estetykę, ale i funkcjonalność. W kontekście stołów bufetowych, skirting zapewnia elegancki wygląd i jednocześnie ukrywa przestrzeń pod stołem, co jest szczególnie ważne w przypadku serwowania potraw, aby nie były one widoczne z boku. Skirting jest często wykonany z materiałów, które można łatwo dopasować do stylu wydarzenia, takich jak jedwab, satyna czy poliester, co dodatkowo podnosi walory dekoracyjne stołu. W praktyce, dobór odpowiedniego koloru i wzoru skirtingu może znacząco wpłynąć na atmosferę całego przyjęcia. Ponadto, w branży cateringowej skirting jest standardem, który pozwala na zachowanie porządku i estetyki w przestrzeni, co jest zgodne z najlepszymi praktykami organizacji eventów.

Pytanie 32

Jaki deser powinien wzbogacić wartość odżywczą zestawu obiadowego, który zawiera zupę jarzynową oraz pierogi z jagodami?

A. Budyń z sera

B. Kisiel z jabłek

C. Galaretka pomarańczowa

D. Kompot z truskawek

Budyń z sera to doskonały wybór, aby uzupełnić wartość odżywczą zestawu obiadowego składającego się z zupy jarzynowej i pierogów z jagodami. Zupa jarzynowa dostarcza witamin, minerałów oraz błonnika, natomiast pierogi z jagodami dostarczają węglowodanów oraz antioksydantów. Budyń z sera, bogaty w białko i wapń, wspiera procesy regeneracyjne organizmu oraz rozwój tkanki mięśniowej. Wybór tego deseru jest zgodny z zasadami zbilansowanej diety, która zaleca łączenie źródeł białka z innymi grupami produktów spożywczych. Przykładem praktycznego zastosowania może być przygotowanie budyniu z dodatkiem owoców sezonowych, co jeszcze bardziej wzbogaci jego wartość odżywczą, dostarczając dodatkowych witamin i minerałów. Warto również pamiętać, że odpowiednia podaż białka w diecie wpływa pozytywnie na sytość i redukcję apetytu, co ma znaczenie w kontekście zdrowego stylu życia.

Pytanie 33

Jaką ilość białka można znaleźć w 110 g pieczeni cielęcej, jeśli w 100 g tego dania znajduje się 20,10 g białka?

A. 2,21 g

B. 22,11 g

C. 20,10 g

D. 18,27 g

Aby obliczyć ilość białka w 110 g pieczeni cielęcej, gdy zawartość białka w 100 g wynosi 20,10 g, należy zastosować proporcję. Wzór do obliczenia ilości białka to: (ilość białka w 100 g) * (waga pieczeni cielęcej w g / 100). W tym przypadku: 20,10 g * (110 g / 100) = 22,11 g. Takie obliczenia są powszechnie stosowane w dietetyce oraz analityce żywności, aby określić zawartość składników odżywczych w różnych porcjach żywności. Użytkownicy muszą pamiętać, że precyzyjne obliczenia są ważne nie tylko w kontekście dietetycznym, ale także przy planowaniu zrównoważonych posiłków, gdzie odpowiednia ilość białka wpływa na zdrowie i wydolność organizmu. Dobrze zbilansowana dieta, uwzględniająca odpowiednią ilość białka, wspiera regenerację mięśni i ogólną kondycję fizyczną.

Pytanie 34

Do lokali gastronomicznych o charakterze żywieniowym zaliczają się

A. bar mleczny oraz restauracja

B. bar mleczny oraz bufet

C. kawiarnia oraz restauracja

D. kawiarnia oraz bufet

Bar mleczny i restauracja rzeczywiście są przykładami zakładów gastronomicznych typu żywieniowego. Bar mleczny to specyficzny rodzaj lokalu, który oferuje głównie dania mleczne, zupy oraz inne proste potrawy, często w przystępnych cenach. Restauracje z kolei charakteryzują się szerszym menu, które może obejmować różnorodne kuchnie, a także wyższy standard obsługi. W Polsce bary mleczne mają swoje korzenie w tradycji gastronomicznej, a ich popularność wzrosła w czasach PRL, kiedy to stanowiły one alternatywę dla drogich restauracji, oferując prostą, ale smaczną kuchnię. Współczesne regulacje dotyczące sanitarno-epidemiologiczne oraz normy jakości żywności wpływają na standardy funkcjonowania zarówno barów mlecznych, jak i restauracji, co potwierdza, że obie te formy działalności gastronomicznej są istotnym elementem rynku żywieniowego. Przykładem może być wprowadzenie systemu HACCP, który wprowadza zasady zapewnienia bezpieczeństwa żywności w każdym etapie jej produkcji.

Pytanie 35

Wśród lokali gastronomicznych specjalizujących się w żywności wyróżniamy

A. bistra, piwiarnie oraz bary

B. bistra, jadłodajnie i cukiernie

C. kawiarnie, restauracje oraz bary

D. bistra, jadłodajnie oraz bary

Bistra, jadłodajnie i bary to takie miejsca, które można zaliczyć do zakładów gastronomicznych typu żywieniowego. To znaczy, że zajmują się przygotowywaniem i serwowaniem jedzenia. Bistra są super, bo oferują szybkie, ale pyszne jedzenie w luźnej atmosferze. Wiele osób lubi tam wpaść na coś prostego, ale smakowitego. Jadłodajnie zazwyczaj mają bardziej tradycyjne posiłki, często w formie bufetu lub na zamówienie. Co do barów, to wiadomo, że kojarzą się głównie z napojami, ale często znajdziesz tam też przekąski czy proste dania. Przykładem mogą być bary sportowe, które serwują skrzydełka kurczaka i frytki – świetnie pasują do piwa i meczu. W każdym razie, wszystkie te miejsca muszą spełniać określone normy jakości i sanitarno-epidemiologiczne, żeby klienci mogli czuć się bezpiecznie i mieć pewność, że jedzenie jest dobre.

Pytanie 36

Jakie enzymy rozkładają wiązania estrowe?

A. lipazy

B. peptydazy

C. amylazy

D. nukleazy

Lipazy to enzymy, które specyficznie katalizują hydrolizę wiązań estrowych w lipidach, prowadząc do ich rozkładu na kwasy tłuszczowe i glicerol. Działanie lipaz jest kluczowe w procesach trawienia tłuszczów w organizmach zwierzęcych i roślinnych. Na przykład, w ludzkim układzie pokarmowym, lipazy wydzielane są w trzustce i odgrywają fundamentalną rolę w trawieniu tłuszczów, umożliwiając ich wchłanianie w jelitach. Ponadto, lipazy znajdują zastosowanie w przemyśle spożywczym, gdzie są wykorzystywane do produkcji serów, margaryn, a także w biotechnologii do produkcji biodiesla poprzez transestryfikację olejów roślinnych. W kontekście standardów, enzymy te są często klasyfikowane według systemu Enzyme Commission, który określa ich aktywność w oparciu o rodzaj katalizowanej reakcji chemicznej. Zrozumienie roli lipaz jest kluczowe dla wielu dziedzin, w tym dietetyki, medycyny oraz przemysłu chemicznego.

Pytanie 37

W jaki sposób można zmniejszyć straty witamin podczas gotowania warzyw?

A. Gotując na parze

B. Smażenie na głębokim oleju

C. Gotowanie w dużej ilości wody

D. Długotrwałe gotowanie

Gotowanie na parze jest jedną z najbardziej efektywnych metod zachowania wartości odżywczych w warzywach. Proces ten minimalizuje kontakt warzyw z wodą, co zmniejsza utratę rozpuszczalnych w niej witamin, takich jak witamina C i witaminy z grupy B. Para wodna, która otacza warzywa, gotuje je równomiernie i szybko, co również ogranicza czas ekspozycji na wysoką temperaturę, co jest kolejnym czynnikiem wpływającym na degradację witamin. Warto zauważyć, że gotowanie na parze jest również metodą, która zachowuje naturalną teksturę i smak warzyw, czyniąc je bardziej apetycznymi. W kuchni profesjonalnej, ale także i w domowej, gotowanie na parze jest często rekomendowane jako metoda przygotowywania zdrowych posiłków. Dzięki tej technice, możemy cieszyć się pełnią smaku i wartości odżywczych, co jest szczególnie ważne w dietach bogatych w warzywa. Warto również wspomnieć, że gotowanie na parze jest metodą uniwersalną, którą można dostosować do różnych rodzajów warzyw, co czyni ją praktycznym rozwiązaniem w codziennym gotowaniu.

Pytanie 38

Wymień pokarmy, które są bogate w witaminę A (retinol)?

A. Dynia i żółtko jajka

B. Białko jajka i wątroba wieprzowa

C. Szpinak oraz marchew

D. Masło i ser dojrzewający

Odpowiedzi wskazujące na inne produkty, takie jak dynia, białko jaj, wątroba wieprzowa, szpinak czy marchew, sugerują pewne nieporozumienia dotyczące źródeł witaminy A. Różne formy witaminy A znajdują się w różnych produktach spożywczych. Dynia i marchew zawierają karotenoidy, które są prowitaminami witaminy A, co oznacza, że organizm ludzki musi je przekształcić w retinol, aby mogły być użyteczne. Proces ten jest efektywny, lecz nie zawsze wystarczający, szczególnie w przypadku osób z zaburzeniami wchłaniania tłuszczy lub zwiększonym zapotrzebowaniem na witaminę A. Szpinak również zawiera karotenoidy, ale w mniejszych ilościach, a jego wpływ na poziom retinolu jest ograniczony. Co więcej, białko jajka i wątroba wieprzowa, choć są wartościowymi produktami, nie są najlepszymi źródłami witaminy A w porównaniu do masła i sera dojrzewającego. Wątroba, pomimo wysokiej zawartości witaminy A, może prowadzić do toksyczności, jeśli jest spożywana w nadmiarze, co sprawia, że jest to mniej zalecane źródło. Typowym błędem myślowym jest mylenie karotenoidów z retinolem i przecenianie ich wartości w kontekście dostarczania witaminy A. Należy zwrócić uwagę na różnice w biodostępności tych związków oraz ich rolę w diecie, aby podejmować świadome decyzje żywieniowe.

Pytanie 39

W organizmie ludzkim żółć jest wytwarzana przez

A. wątrobę

B. żołądek

C. ślinianki

D. trzustkę

Produkcja żółci w organizmie człowieka jest integralnie związana z funkcjonowaniem wątroby, co jest kluczowe dla zrozumienia procesów trawiennych. Odpowiedzi wskazujące na żołądek, ślinianki czy trzustkę są nieprawidłowe, ponieważ te narządy pełnią inne funkcje. Żołądek odpowiada głównie za trawienie białek i wchłanianie niektórych substancji, ale nie produkuje żółci. Ślinianki produkują ślinę, która zawiera enzymy trawienne, jednak nie mają nic wspólnego z produkcją żółci. Trzustka z kolei wydziela sok trzustkowy, który zawiera enzymy trawienne, ale również nie jest odpowiedzialna za produkcję żółci. Te niepoprawne odpowiedzi mogą wynikać z niepełnego zrozumienia funkcji poszczególnych narządów w układzie pokarmowym. Dla wielu osób może być mylące, że zarówno trzustka, jak i wątroba są kluczowymi elementami trawienia, jednak ich role są wyraźnie zróżnicowane. Właściwe zrozumienie funkcji tych narządów jest istotne w kontekście zdrowia układu trawiennego i profilaktyki chorób związanych z wątrobą oraz trzustką. Edukacja w tym zakresie sprzyja lepszemu podejściu do zdrowia, co jest zalecane w standardach zdrowotnych i praktykach dietetycznych.

Pytanie 40

Plany żywieniowe składające się z 3 dań są przeznaczone dla

A. kobiet w ciąży

B. osób dorosłych z niskim poziomem aktywności fizycznej

C. dzieci w wieku 1 - 3 lat

D. uczniów szkół średnich

Jadłospisy składające się z trzech posiłków nie są idealnym rozwiązaniem dla dzieci w wieku 1-3 lat, kobiet ciężarnych ani młodzieży szkolnej, ponieważ każda z tych grup ma szczególne wymagania żywieniowe. Dzieci w tym wieku rosną i rozwijają się, co wymaga częstszych posiłków oraz większej różnorodności składników odżywczych, aby wspierać ich rozwój. W praktyce zaleca się wprowadzenie dodatkowych przekąsek, które będą dostarczać niezbędnych mikroelementów. Kobiety ciężarne również powinny stosować diety składające się z bardziej zróżnicowanych posiłków, aby zaspokoić zwiększone zapotrzebowanie na witaminy i minerały, takie jak kwas foliowy czy żelazo. Ignorowanie tych potrzeb może prowadzić do konsekwencji zdrowotnych zarówno dla matki, jak i dziecka. Młodzież szkolna, w fazie intensywnego wzrostu i rozwoju, potrzebuje dodatkowej energii, co sprawia, że dieta oparta tylko na trzech posiłkach może być niewystarczająca. W edukacji żywieniowej dla tej grupy wiekowej stawia się na regularne posiłki, które wspierają koncentrację i sprawność umysłową. Warto zauważyć, że podejście do żywienia powinno być zindywidualizowane, a ogólne zalecenia mogą nie odpowiadać specyficznym potrzebom danej grupy. Kluczowe jest zrozumienie, że różne etapy życia wiążą się z różnymi wymaganiami żywieniowymi i to, co sprawdza się dla jednej grupy, niekoniecznie będzie odpowiednie dla innej.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej