Wyniki egzaminu

Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Opiekunka dziecięca
  • Kwalifikacja: SPO.04 - Świadczenie usług opiekuńczych i wspomagających rozwój dziecka
  • Data rozpoczęcia: 1 lutego 2026 17:24
  • Data zakończenia: 1 lutego 2026 17:30

Egzamin niezdany

Wynik: 11/40 punktów (27,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Udostępnij swój wynik
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

Jakie produkty żywnościowe powinny stanowić podstawowe źródło energii w diecie prawidłowo rozwijającego się dziecka w wieku 2-3 lat?

A. Oleje roślinne
B. Mięso i jego przetwory
C. Produkty zbożowe
D. Mleko oraz jego przetwory
Choć mięso i jego przetwory, mleko oraz oleje roślinne dostarczają istotnych składników odżywczych, nie powinny one stanowić głównego źródła energii w diecie dziecka w wieku 2-3 lat. Mięso i przetwory mięsne dostarczają białka, żelaza i niektórych witamin, ale są one bardziej skoncentrowanym źródłem energii, co może prowadzić do nadmiaru kalorii, zwłaszcza gdy są spożywane w dużych ilościach. Mleko i jego przetwory są ważne dla dostarczenia wapnia i białka, ale nie stanowią głównego źródła węglowodanów, które są niezbędne dla energii. Oleje roślinne, chociaż dostarczają zdrowych tłuszczy, nie są odpowiednie jako podstawowe źródło energii. W diecie dzieci kluczowe są węglowodany, które powinny pochodzić przede wszystkim z produktów zbożowych, takich jak chleb, ryż czy makaron. Pomijanie tej grupy żywności może prowadzić do nieodpowiedniego spożycia energii, co w efekcie może wpłynąć na rozwój fizyczny i poznawczy dziecka. Warto również zauważyć, że zbytnie koncentrowanie się na białkach i tłuszczach może zaburzać równowagę w diecie, prowadząc do potencjalnych problemów zdrowotnych w przyszłości.

Pytanie 2

Podawanie witaminy D3 niemowlętom jest związane z zapobieganiem wystąpieniu u dzieci

A. hemofilii
B. cukrzycy
C. celiakii
D. krzywicy
Podawanie niemowlętom witaminy D3 jest kluczowe w zapobieganiu krzywicy, czyli chorobie kości, która wynika z niedoboru tej witaminy. Witamina D3 wspomaga wchłanianie wapnia i fosforu z jelit, co jest niezbędne dla prawidłowego rozwoju i mineralizacji kości. Krzywica objawia się osłabieniem i deformacjami kości, co w skrajnych przypadkach prowadzi do trwałych zmian w układzie kostnym. W krajach o małej ekspozycji na słońce, zwłaszcza w okresie zimowym, suplementacja witaminą D3 jest rekomendowana przez pediatrów. Praktyczne zastosowanie tego zalecenia polega na regularnym podawaniu niemowlętom odpowiedniej dawki witaminy D3, co może odbywać się w formie kropli. Zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, niemowlęta karmione piersią powinny otrzymywać 400 IU witaminy D3 dziennie, aby skutecznie zapobiegać krzywicy. Warto również zauważyć, że odpowiednia suplementacja przyczynia się do ogólnego zdrowia układu kostnego w późniejszych etapach życia.

Pytanie 3

Opiekunka, zajmując się dzieckiem z anginą, powinna mieć na uwadze, żeby dostarczać mu

A. dużą ilość płynów
B. dużą ilość jedzenia
C. małą ilość jedzenia
D. małą ilość płynów
Podawanie dużej ilości płynów chorym na anginę jest kluczowe z kilku powodów. Angina, będąca zapaleniem migdałków, często wiąże się z bólem gardła, a odpowiednia hydratacja może znacznie złagodzić dyskomfort. Płyny pomagają również w rozrzedzeniu wydzieliny, co ułatwia oddychanie i połykanie. Warto zwrócić uwagę na rodzaj płynów – najlepiej sprawdzają się ciepłe napoje, takie jak herbata z miodem, które działają kojąco na podrażnione gardło. Zgodnie ze standardami opieki zdrowotnej, zaleca się, aby dzieci z infekcjami górnych dróg oddechowych piły co najmniej 1,5 do 2 litrów płynów dziennie, aby uniknąć odwodnienia. Dodatkowo, odpowiednie nawodnienie wspiera układ immunologiczny, co jest istotne w walce z infekcją. W praktyce opiekunowie powinni monitorować ilość płynów przyjmowanych przez dziecko, a w przypadku trudności w piciu warto rozważyć podawanie płynów przez słomkę lub w formie lodów, co może być bardziej atrakcyjne dla małych pacjentów.

Pytanie 4

Siedmiomiesięcznemu dziecku, które jest karmione sztucznie, należy serwować mleko

A. odtłuszczone
B. początkowe
C. pełnotłuste
D. następne
Odpowiedź 'następne' jest prawidłowa, ponieważ w wieku 7 miesięcy niemowlęta mogą zacząć przyjmować mleko następne, które jest specjalnie zaprojektowane dla dzieci po 6. miesiącu życia. Mleko następne zawiera odpowiednią ilość składników odżywczych, takich jak żelazo, witaminy i kwasy tłuszczowe omega-3, które są niezbędne dla zdrowego rozwoju niemowlęcia w tym kluczowym etapie życia. Wprowadzenie mleka następnego wspiera również prawidłowy rozwój układu pokarmowego, który staje się bardziej dojrzały w tym okresie. W praktyce oznacza to, że rodzice powinni stopniowo przechodzić z mleka początkowego na mleko następne, co jest zgodne z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i innych instytucji zajmujących się zdrowiem dzieci. Warto również pamiętać, że mleko następne może być podawane w połączeniu z wprowadzaniem pokarmów stałych, co sprzyja rozwijaniu zdrowych nawyków żywieniowych.

Pytanie 5

Masa ciała 4-letniego chłopca plasuje się na 10. centylu, natomiast jego wzrost osiąga 90. centyl. Jaką proporcję masy ciała do wysokości to wskazuje?

A. wagę prawidłową
B. otyłość
C. nadwagę
D. niedowagę
Wartość masy ciała 4-letniego chłopca, która znajduje się na poziomie 10. centyla, wskazuje, że jego masa jest niższa niż 90% rówieśników. Z kolei wysokość na poziomie 90. centyla sugeruje, że chłopiec jest wyższy niż 90% dzieci w tym samym wieku. Proporcja masy ciała do wysokości, w kontekście tych wartości, wskazuje na niedowagę. W praktyce, ocena proporcji masy do wysokości jest kluczowa w pediatrii, ponieważ pozwala na monitorowanie wzrostu i rozwoju dzieci. Istotne jest, aby lekarze i dietetycy znali siatki centylowe, które pomagają w identyfikacji dzieci z potencjalnymi problemami zdrowotnymi, takimi jak niedożywienie. Obserwacja tych wskaźników w dłuższym czasie może pomóc w podjęciu działań interwencyjnych, takich jak zmiana diety czy wprowadzenie programu żywieniowego. Zastosowanie odpowiednich standardów, takich jak wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), pozwala na właściwą interpretację danych oraz zapewnia wsparcie dla rodziców w procesie wychowania zdrowego dziecka.

Pytanie 6

W ciągu pierwszego tygodnia życia waga zdrowego noworodka może zmniejszyć się w porównaniu do wagi urodzeniowej o

A. 14%
B. 10%
C. 16%
D. 12%
W pierwszym tygodniu życia noworodki mogą stracić na wadze w wyniku wielu naturalnych procesów, takich jak adaptacja do życia poza łonem matki oraz przystosowanie się do karmienia. Utrata masy ciała do 10% masy urodzeniowej jest uważana za normę u zdrowych noworodków. Jest to związane z utratą płynów oraz koniecznością dostosowania się do nowego środowiska. Po tym okresie noworodki zazwyczaj zaczynają przybierać na masie, co jest kluczowe dla ich dalszego rozwoju. W praktyce, monitorowanie masy ciała noworodka jest istotnym elementem oceny jego zdrowia; lekarze i pielęgniarki często wykorzystują te informacje do oceny, czy noworodek przyjmuje wystarczającą ilość pokarmu oraz czy jego rozwój przebiega prawidłowo. Standardy dotyczące monitorowania masy ciała noworodków są zgodne z wytycznymi takich organizacji jak American Academy of Pediatrics, które zalecają regularne pomiary oraz odpowiednie interwencje w przypadku niepokojących wyników. Warto również pamiętać, że każda sytuacja jest indywidualna, a niektóre noworodki mogą wymagać dodatkowej uwagi ze względu na różne czynniki ryzyka.

Pytanie 7

Zasada rozszerzenia diety małego dziecka, które nie akceptuje pokarmu o nowym smaku, powinna opierać się na

A. podawaniu pokarmu o nowym smaku jako ostatniej potrawy danego dnia.
B. wielokrotnym serwowaniu pokarmu o nowym smaku bez wycofywania się.
C. dwa razy podaniu pokarmu o nowym smaku i wycofaniu się.
D. jednoznacznym podaniu pokarmu o nowym smaku i wycofaniu się.
Wybór wielokrotnego podawania pokarmu o nowym smaku bez wycofywania się jest zgodny z zasadami wprowadzania nowych pokarmów do diety małych dzieci. Metoda ta opiera się na założeniu, że dzieci mogą potrzebować czasu oraz wielu prób, aby zaakceptować nieznane smaki. Badania pokazują, że dzieci często odrzucają nowe smaki za pierwszym razem, co jest naturalnym elementem ich rozwoju. Dlatego istotne jest, aby rodzice lub opiekunowie regularnie oferowali nowe pokarmy, co może zwiększyć szansę na ich akceptację. W praktyce oznacza to, że jeśli dziecko odrzuci nowy smak, należy spróbować ponownie w ciągu kilku dni lub tygodni. Warto też pamiętać, że wprowadzanie nowych pokarmów powinno odbywać się w atmosferze spokoju i bez presji, co pozwala dziecku na samodzielne wyrażenie swoich preferencji. Taka strategia jest wspierana przez zalecenia ekspertów ds. żywienia dzieci oraz pediatrów, którzy podkreślają znaczenie pozytywnego nastawienia do różnorodności smaków w diecie.

Pytanie 8

Jakie choroby matki bezwzględnie uniemożliwiają karmienie piersią?

A. Narkomania, zakażenie wirusem HIV, nieleczona gruźlica
B. Galaktozemia, choroba syropu klonowego, wrodzona nietolerancja glukozy
C. Przeziębienie, katar, kaszel
D. Cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, choroba wieńcowa
Odpowiedź wskazująca na narkomanię, zakażenie wirusem HIV oraz nieleczoną gruźlicę jako choroby matki, które bezwzględnie wykluczają karmienie naturalne, jest poprawna z kilku kluczowych powodów. Narkomania wiąże się z uzależnieniem od substancji, które mogą przenikać do mleka matki, a tym samym stanowić zagrożenie dla zdrowia noworodka. Zakażenie wirusem HIV również jest jednoznacznie przeciwwskazaniem do karmienia piersią, gdyż wirus może przenikać do mleka i prowadzić do zakażenia dziecka. Nieleczona gruźlica, będąca chorobą zakaźną, może być niebezpieczna zarówno dla matki, jak i dla dziecka, a ryzyko transmisji bakterii przez mleko matki jest znaczące. Dlatego w przypadku tych chorób zaleca się stosowanie alternatywnych metod karmienia, takich jak mleko modyfikowane, aby zapewnić bezpieczeństwo i zdrowie niemowlęcia, co jest zgodne z aktualnymi wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia oraz krajowych towarzystw pediatrycznych.

Pytanie 9

Według obecnie obowiązujących Zasad żywienia zdrowych niemowląt, decyzja dotycząca ilości spożywanego przez dziecko jedzenia należy do

A. lekarza pediatry.
B. dziecka.
C. dietetyka.
D. matki.
Decyzja dotycząca ilości zjadanego przez niemowlę pokarmu jest najważniejsza, ponieważ to dziecko najlepiej zna swoje potrzeby. Zgodnie z aktualnymi Zasadami żywienia zdrowych niemowląt, rodzice powinni dawać swoim dzieciom możliwość samoregulacji, co oznacza, że niemowlęta powinny mieć swobodę w regulowaniu ilości przyjmowanego pokarmu. Te zasady opierają się na badaniach wskazujących, że niemowlęta, które są karmione na żądanie, lepiej regulują swoje potrzeby energetyczne i prawidłowo rozwijają się. Przykładem takiej sytuacji jest karmienie piersią, gdzie dziecko wskazuje, kiedy jest głodne, a matka odpowiada na te sygnały. W praktyce oznacza to, że rodzice powinni obserwować reakcje swojego dziecka, takie jak jego zachowanie podczas karmienia, co pozwala na lepsze dostosowanie diety i ilości pokarmu do indywidualnych potrzeb malucha. Wiedza ta jest zgodna z rekomendacjami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, które podkreślają znaczenie odpowiedniego odżywiania w pierwszych miesiącach życia.

Pytanie 10

Jakie substancje powinno się podawać 3-letniemu dziecku z biegunką, aby uniknąć odwodnienia?

A. wodę i elektrolity
B. zwiększoną ilość produktów stałych
C. świeże warzywa i owoce
D. mleko oraz przetwory mleczne
Odpowiedź "wodę i elektrolity" jest na pewno właściwa. Kiedy mamy do czynienia z biegunką, zwłaszcza u małych dzieci, to kluczowe jest, żeby uzupełnić płyny, bo one są mocno tracone w trakcie choroby. Dzieci w wieku przedszkolnym są szczególnie narażone, bo mają mniej płynów w organizmie i łatwo mogą się odwodnić. Woda to podstawa, żeby wszystko działało jak należy, a elektrolity, jak sód i potas, są super ważne dla naszych komórek i równowagi kwasowo-zasadowej. Z mojego doświadczenia, najlepszym rozwiązaniem w takich sytuacjach są specjalne płyny nawadniające, takie jak ORS, które poleca Światowa Organizacja Zdrowia. Są one zaprojektowane tak, żeby uzupełniać zarówno płyny, jak i elektrolity, co naprawdę działa i pomaga dziecku wrócić do zdrowia.

Pytanie 11

Aby zapobiec anemii u zdrowo rozwijającego się niemowlęcia w II półroczu życia, konieczne jest wzbogacenie jego jadłospisu

A. o serki, makarony, soki
B. o jogurt, pieczywo, fasolę
C. o jaja, mięso, warzywa
D. o kasze, ryby, owoce
Wzbogacenie diety niemowlęcia o jaja, mięso i warzywa jest kluczowe w zapobieganiu anemii, szczególnie w II półroczu życia, kiedy to zapotrzebowanie na żelazo i inne składniki odżywcze wzrasta. Jaja są źródłem wysokiej jakości białka oraz witamin, takich jak B12, które wspierają rozwój mózgu i układu nerwowego. Mięso, zwłaszcza czerwone, jest jednym z najlepszych źródeł żelaza hemowego, które jest łatwo przyswajalne przez organizm. Warzywa, takie jak brokuły czy szpinak, dostarczają nie tylko żelazo, ale także witaminę C, która wspomaga jego wchłanianie. Warto pamiętać, że dieta niemowlęcia powinna być zróżnicowana i dostosowana do jego potrzeb, co zgodne jest z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) oraz krajowych wytycznych dotyczących żywienia dzieci. Regularne wprowadzanie nowych pokarmów oraz obserwacja reakcji dziecka na nie, pozwala na tworzenie zdrowych nawyków żywieniowych na całe życie.

Pytanie 12

Jaką ilość białka powinno zawierać menu jedenastomiesięcznego niemowlęcia, aby spełniała zalecenia żywieniowe przygotowane przez Instytut Matki i Dziecka?

A. 1,14 g/kg/dobę
B. 3,17 g/kg/dobę
C. 4,14 g/kg/dobę
D. 2,47 g/kg/dobę
Wybór innych wartości ilości białka, takich jak 4,14 g/kg/dobę, 2,47 g/kg/dobę czy 3,17 g/kg/dobę, wskazuje na szereg nieporozumień dotyczących potrzeb żywieniowych niemowląt. Wartości te są zbyt wysokie w kontekście wymagań białkowych dla jedenastomiesięcznego niemowlęcia. Według danych Instytutu Matki i Dziecka, dobowa ilość białka wynosząca 1,14 g/kg/dobę jest optymalna i spełnia potrzeby rozwojowe w tym wieku. Podawanie zbyt dużych ilości białka może prowadzić do obciążenia nerek niemowlęcia, które jeszcze nie są w pełni rozwinięte, co w dłuższej perspektywie może skutkować problemami zdrowotnymi. Dodatkowo, warto zauważyć, że zbyt niskie poziomy białka mogą prowadzić do niedoborów, co z kolei wpływa na rozwój fizyczny i psychiczny dziecka. Z tego względu, ważne jest przestrzeganie ustalonych norm, które uwzględniają zaspokojenie potrzeb żywieniowych przy jednoczesnym zapewnieniu bezpieczeństwa zdrowotnego. W praktyce oznacza to, że opiekunowie powinni być świadomi, jakie pokarmy dostarczają dziecku białko i w jakich ilościach, aby uniknąć niedoborów lub nadwyżek, które mogą prowadzić do niepożądanych skutków zdrowotnych.

Pytanie 13

Według wytycznych dotyczących żywienia zdrowych niemowląt opracowanych przez Polskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dziecka, podroby można wprowadzać do diety prawidłowo rozwijającego się malucha po osiągnięciu przez niego

A. 12. miesiąca życia
B. 24. miesiąca życia
C. 18. miesiąca życia
D. 36. miesiąca życia
Wybór odpowiedzi dotyczących podawania podrobów przed ukończeniem 36. miesiąca życia może wynikać z niepełnego zrozumienia wytycznych dotyczących żywienia niemowląt. Odpowiedzi, które sugerują wcześniejsze wprowadzenie podrobów, są niezgodne z aktualnymi standardami żywieniowymi, które podkreślają, że układ pokarmowy dzieci w pierwszych latach życia wciąż się rozwija i może być wrażliwy na trudne do strawienia pokarmy. Przykładowo, podroby takie jak wątroba mogą być zbyt bogate w witaminę A, co w przypadku nadmiaru może prowadzić do toksyczności. Rekomendacje dotyczące wprowadzania podrobów w późniejszym etapie życia dziecka mają na celu nie tylko ochronę przed potencjalnymi alergiami, ale także zapewnienie, że dziecko ma odpowiednio rozwinięty układ pokarmowy, zdolny do trawienia bogatych w składniki odżywcze produktów. Typowym błędem jest również myślenie, że wcześniejsze wprowadzenie pokarmów białkowych korzystnie wpłynie na rozwój dziecka. W rzeczywistości przed 36. miesiącem życia, ważne jest, aby koncentrować się na stopniowym wprowadzaniu jedzenia, co jest zgodne z zasadą „od prostego do złożonego” w żywieniu. Dlatego, aby uniknąć problemów zdrowotnych związanych z nietolerancją pokarmową lub alergiami, zaleca się przestrzeganie aktualnych wytycznych żywieniowych.

Pytanie 14

Która z witamin jest kluczowa dla prawidłowego rozwoju układu kostnego oraz pełni istotną rolę w metabolizmie wapnia i fosforu?

A. Witamina A
B. Witamina C
C. Witamina D
D. Witamina K
Witamina D odgrywa kluczową rolę w metabolizmie wapnia i fosforu, co jest niezbędne dla prawidłowego rozwoju kośćca. Jej główną funkcją jest wspomaganie wchłaniania wapnia w jelitach, co wpływa na mineralizację kości. Niedobór witaminy D może prowadzić do osłabienia kości i chorób takich jak osteoporoza czy krzywica w dzieciństwie. W praktyce, aby zapewnić odpowiedni poziom witaminy D, zaleca się ekspozycję na słońce, ponieważ organizm syntetyzuje tę witaminę pod wpływem promieniowania UVB. Ponadto, witamina D można znaleźć w niektórych produktach spożywczych, takich jak tłuste ryby, żółtka jaj, a także w suplementach diety. W kontekście zdrowia publicznego, wiele krajów zaleca rutynowe badania poziomu witaminy D, szczególnie w populacjach narażonych na jej niedobory, co jest zgodne z wytycznymi organizacji zdrowotnych. Przykładowo, normy dotyczące poziomu witaminy D w surowicy krwi, ustalone przez Instytut Medycyny, wskazują, że wartości powyżej 20 ng/ml są uważane za wystarczające do utrzymania zdrowia kości.

Pytanie 15

Zalecany przez Instytut Matki i Dziecka czas, przez który świeże mleko matki powinno być przechowywane w lodówce (+4°C), wynosi maksymalnie

A. 7 dni
B. 1 dzień
C. 6 godzin
D. 96 godzin
Czas przechowywania świeżego mleka matki w lodówce to temat, który wymaga zrozumienia nie tylko zalecanych czasów, ale także warunków przechowywania. Propozycje, takie jak 1 tydzień, 1 doba czy 6 godzin, są nieprawidłowe i wynikają często z niepełnej wiedzy na temat właściwego przechowywania pokarmu. Mleko matki, które jest pożywnym i delikatnym płynem, ma ściśle określone wymagania dotyczące temperatury i czasu przechowywania, aby zachować swoje właściwości biologiczne i smakowe. Stosowanie 1 tygodnia jako okresu przechowywania może prowadzić do spożycia mleka, które straciło swoje wartości odżywcze lub, co gorsza, mogło ulec zepsuciu, co stanowi zagrożenie dla zdrowia dziecka. Z kolei 1 doba to zbyt krótki czas, który nie uwzględnia możliwości mam, które mogą potrzebować dłuższego okna do wykorzystania przechowywanego mleka. 6 godzin również jest niewłaściwe, ponieważ mleko matki w odpowiednich warunkach może być przechowywane znacznie dłużej. W odpowiednich warunkach, takich jak zapewnienie, że mleko jest w szczelnie zamkniętych pojemnikach i umieszczone w najzimniejszej części lodówki, można z powodzeniem skorzystać z pełnego okresu 96 godzin. Zrozumienie tych zasad jest kluczowe dla zdrowia niemowląt oraz ułatwienia codziennego życia matek w okresie laktacji.

Pytanie 16

O nadwadze u dziecka może świadczyć wartość BMI, która na siatce centylowej znajduje się powyżej

A. 60 centyla
B. 70 centyla
C. 80 centyla
D. 90 centyla
Wskaźniki BMI są kluczowym narzędziem do oceny masy ciała, jednak błędne zrozumienie, jakie wartości są krytyczne, może prowadzić do nieprawidłowych ocen zdrowia dziecka. Odpowiedzi wskazujące na 80, 70 lub 60 centyl jako granice wskazujące na nadwagę są nieprawidłowe, ponieważ nie odzwierciedlają aktualnych standardów definiujących nadwagę w pediatrii. Wartość 80. centyla oznacza, że dziecko ma masę ciała wyższą niż 80% rówieśników, co może być uznawane za normalne wariacje, ale niekoniecznie wskazuje na nadwagę. Podobnie, wartości 70 i 60 centyla są znacznie poniżej progu nadwagi i nie powinny być uznawane za sygnały alarmowe w kontekście zdrowia dzieci. Typowym błędem jest mylenie centyli z kategoriami zdrowotnymi, co może skutkować niedoszacowaniem rzeczywistego ryzyka dla zdrowia. Wytyczne dotyczące monitorowania masy ciała dzieci jasno wskazują, że nadwaga jest definiowana jako BMI powyżej 90. centyla, co jest zgodne z międzynarodowymi standardami. Dlatego ważne jest, aby pediatrzy i opiekunowie zawsze odnosili się do właściwych siatek centylowych oraz rozumieli ich interpretację, aby podejmować odpowiednie działania wspierające zdrowie dzieci.

Pytanie 17

Brak witaminy D w czasie rozwoju oraz z tym związana niewystarczająca mineralizacja mogą prowadzić u dziecka do

A. krzywicy
B. szkorbutu
C. niedokrwistości złośliwej
D. osteoporozy

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Krzywica jest schorzeniem spowodowanym niedoborem witaminy D, wapnia lub fosforu, co prowadzi do zaburzeń mineralizacji kości, szczególnie u dzieci w okresie wzrostu. Witamina D odgrywa kluczową rolę w regulacji metabolizmu wapnia i fosforu oraz w procesie mineralizacji kości. Niedobór tej witaminy w diecie lub niedostateczna ekspozycja na słońce mogą skutkować osłabieniem struktury kostnej, co objawia się krzywicą. Praktyczne zastosowanie tej wiedzy jest niezwykle istotne, ponieważ wczesne rozpoznanie i odpowiednia interwencja, takie jak suplementacja witaminą D oraz edukacja w zakresie zdrowego odżywiania, mogą zapobiec rozwojowi krzywicy i jej długoterminowym konsekwencjom, takim jak deformacje kości czy problemy z rozwojem. Zgodnie z aktualnymi wytycznymi, zaleca się, aby dzieci w okresie wzrostu miały zapewnioną odpowiednią podaż witaminy D, co może być osiągnięte poprzez dietę i, w razie potrzeby, suplementację.

Pytanie 18

W jakim miesiącu życia dobrze rozwijające się niemowlę nabywa umiejętność samodzielnego odgryzania kęsów?

A. W siódmym
B. W jedenastym
C. W piątym
D. W dziewiątym

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Umiejętność samodzielnego odgryzania kęsów przez niemowlęta zazwyczaj rozwija się wokół dziewiątego miesiąca życia. W tym okresie dzieci są w stanie skutecznie koordynować ruchy szczęki oraz języka, co jest niezbędne do przeżuwania pokarmów stałych. W dziewiątym miesiącu życia niemowlęta często zaczynają już jeść różnorodne pokarmy, w tym te o większej twardości, co wymaga od nich umiejętności samodzielnego odgryzania. Warto zauważyć, że w tym czasie dzieci mogą również wykazywać większe zainteresowanie jedzeniem i eksplorowaniem różnych tekstur, co jest kluczowe dla ich rozwoju sensorycznego. Standardy żywienia dzieci, takie jak te opracowane przez Światową Organizację Zdrowia (WHO), podkreślają znaczenie stopniowego wprowadzania pokarmów stałych i różnorodnych tekstur w tym okresie rozwoju. Przykłady odpowiednich pokarmów to gotowane warzywa, miękkie owoce czy małe kawałki ryżu, które dziecko powinno być w stanie samodzielnie odgryźć, co sprzyja jego dalszemu rozwojowi motorycznemu.

Pytanie 19

W przypadku stwierdzenia alergii u noworodka karmionego mlekiem modyfikowanym, w celu profilaktyki, zaleca się stosowanie mieszanki oznaczonej symbolem

A. R
B. GR
C. HA
D. AR

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź, którą zaznaczyłeś, dotyczy mieszanek mlecznych uznawanych za hipoalergiczne. Takie mieszanki są stworzone specjalnie dla niemowlaków, które mogą mieć skłonności do alergii. Ich formuła jest dostosowana do potrzeb dzieci, które mogą być wrażliwe na białka mleka krowiego. Ciekawostka – w mieszankach HA białka są poddawane hydrolizowaniu, co znaczenie zmniejsza ryzyko wystąpienia reakcji alergicznych. Z praktyki wiem, że dobrze jest zawsze konsultować wybór mieszanki z pediatrą lub specjalistą od alergii, bo nie każde dziecko z alergiami potrzebuje tych preparatów. Dobrze jest też monitorować, jak dziecko reaguje na nowe pokarmy, żeby szybko zauważyć potencjalne alergeny i odpowiednio dostosować jego dietę. Warto pamiętać, że mieszanka HA to nie wszystko i nie powinna zastępować diety eliminacyjnej, zwłaszcza gdy alergia jest już stwierdzona, a raczej powinna być częścią szerszej strategii zapobiegawczej.

Pytanie 20

Najskuteczniejszym sposobem na zapobieganie próchnicy butelkowej u dziecka jest

A. dobór właściwego smoczka
B. odpowiedni wybór butelki
C. staranna obróbka pokarmów stałych
D. właściwa higiena jamy ustnej

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa higiena jamy ustnej jest kluczowym elementem zapobiegania próchnicy butelkowej u dzieci. To schorzenie, znane również jako próchnica zębów mlecznych, najczęściej występuje, gdy cukry zawarte w pokarmach lub napojach pozostałych na zębach dziecka są fermentowane przez bakterie, co prowadzi do ich demineralizacji i ostatecznie do powstania ubytków. Dbanie o higienę jamy ustnej, w tym regularne szczotkowanie zębów dziecka co najmniej dwa razy dziennie, jest podstawą profilaktyki. Używanie odpowiedniego szczoteczka oraz pasty do zębów dostosowanej do wieku dziecka również odgrywa ważną rolę. Dobrą praktyką jest również ograniczanie podaży słodkich napojów i karmienie dziecka w sposób, który minimalizuje kontakt zębów z cukrem. Przykładem może być podawanie wody zamiast soków owocowych, które mogą być bogate w cukry. Rekomendacje stomatologiczne sugerują wizyty kontrolne u dentysty co najmniej raz w roku, co pozwala na wczesne wykrywanie problemów i edukację rodziców na temat właściwej pielęgnacji zębów ich dzieci.

Pytanie 21

Celem podawania probiotyków dziecku podczas oraz po leczeniu antybiotykami jest

A. eliminacja stanu zapalnego
B. uzupełnienie poziomu elektrolitów
C. uzupełnienie właściwej flory bakteryjnej
D. zapobieganie utracie składników mineralnych

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podawanie probiotyków dziecku w trakcie i po antybiotykoterapii ma na celu uzupełnienie prawidłowej flory bakteryjnej, która może zostać zaburzona przez działanie antybiotyków. Antybiotyki, choć skuteczne w walce z infekcjami bakteryjnymi, nie są selektywne i mogą niszczyć zarówno patogeny, jak i pożyteczne bakterie w organizmie. Probiotyki, zawierające żywe mikroorganizmy, mogą pomóc przywrócić równowagę mikrobioty jelitowej, co jest kluczowe dla zdrowia dziecka. Uzupełnianie flory bakteryjnej ma również wpływ na układ odpornościowy, a prawidłowe funkcjonowanie układu pokarmowego. W praktyce, rodzice powinni stosować probiotyki pod nadzorem lekarza, który pomoże dobrać odpowiednią formę i dawkę, biorąc pod uwagę indywidualne potrzeby dziecka. Przykłady zastosowania probiotyków obejmują stosowanie ich w przypadku biegunek wywołanych przez antybiotyki, co zostało potwierdzone w licznych badaniach klinicznych. Warto również pamiętać, że probiotyki są dostępne w różnych formach, takich jak jogurty, suplementy diety czy probiotyki w proszku, co ułatwia ich wprowadzenie do diety dziecka.

Pytanie 22

Zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii oraz Żywienia Dzieci z 2014 roku, użycie mleka modyfikowanego z dodatkiem substancji zagęszczających jest wskazane jedynie w przypadku niemowląt

A. z chorobą refluksową
B. z uciążliwą czkawką
C. z chorobą wrzodową
D. z częstym ulewaniem

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź dotycząca stosowania mleka modyfikowanego z substancjami zagęszczającymi u niemowląt z chorobą refluksową jest poprawna, ponieważ substancje te mogą pomóc w redukcji objawów refluksu. Mleko modyfikowane zawierające zagęszczacze, takie jak skrobia, zwiększa jego lepkość, co może przyczynić się do zmniejszenia ilości ulewaniu oraz do zmniejszenia ryzyka aspiracji treści pokarmowej. Praktycznym zastosowaniem jest wprowadzenie takich preparatów w przypadku niemowląt, które mają trudności z przyjmowaniem pokarmu i często doświadczają dyskomfortu związane z refluksem, co może skutkować nie tylko problemami z karmieniem, ale także z przyrostem masy ciała. Polskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci zaleca takie podejście jako najlepszą praktykę, by minimalizować objawy refluksu i poprawić komfort życia niemowląt oraz ich rodziców, co jest kluczowe w procesie żywienia i rozwoju dziecka.

Pytanie 23

Cukrzyca typu 1 rozwija się w wyniku

A. niedoboru lub całkowitego braku endogennej insuliny
B. niedoboru lub braku laktazy
C. przesadnej ilości spożywanych cukrów złożonych
D. zbyt dużej produkcji insuliny

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cukrzyca typu 1 jest schorzeniem autoimmunologicznym, w którym układ odpornościowy atakuje i niszczy komórki beta trzustki, odpowiedzialne za produkcję insuliny. Insulina jest kluczowym hormonem, który reguluje poziom glukozy we krwi, umożliwiając jej transport do komórek w celu wykorzystania jako źródło energii. W przypadku cukrzycy typu 1, niedobór lub całkowity brak insuliny prowadzi do hiperglikemii, co może powodować poważne komplikacje zdrowotne, takie jak kwasica ketonowa. Praktyczne podejście do zarządzania tą chorobą polega na codziennym monitorowaniu poziomu glukozy we krwi oraz dostosowywaniu dawek insuliny, co wymaga znajomości zasad żywienia i fizjologii organizmu. Osoby z cukrzycą typu 1 często korzystają z nowoczesnych technologii, takich jak pompy insulinowe i systemy monitorowania glikemii w czasie rzeczywistym, co pozwala na lepszą kontrolę choroby i minimalizację ryzyka powikłań. Edukacja pacjentów i ich rodzin na temat choroby oraz jej leczenia jest zgodna z dobrymi praktykami w opiece nad pacjentami z cukrzycą.

Pytanie 24

Masa ciała zdrowo rozwijającego się niemowlęcia do 6. miesiąca życia w porównaniu do ciężaru tuż po porodzie

A. zwiększa się o 2 kg
B. potraja się
C. zwiększa się o 1 kg
D. podwaja się

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Masa ciała prawidłowo rozwijającego się niemowlęcia do 6-go miesiąca życia zazwyczaj podwaja swoją wartość w stosunku do wagi zaraz po urodzeniu. Jest to jeden z kluczowych wskaźników zdrowego rozwoju, który jest szeroko uznawany w pediatrii. W ciągu pierwszych kilku miesięcy życia, niemowlęta przybierają na wadze głównie dzięki odpowiedniej diecie, a dla dzieci karmionych piersią, mleko matki stanowi idealne źródło wszystkich niezbędnych składników odżywczych. Na przykład, dziecko urodzone z wagą 3 kg powinno osiągnąć masę około 6 kg do ukończenia 6. miesiąca życia. Monitorowanie przyrostu masy ciała jest istotne dla lekarzy rodzinnych i pediatrów, ponieważ pozwala ocenić ogólny stan zdrowia oraz postępy w rozwoju dziecka. Warto również zaznaczyć, że przyrost masy ciała jest tylko jednym z wielu wskaźników zdrowia niemowlęcia, a rodzice powinni regularnie konsultować się z lekarzem, aby upewnić się, że ich dziecko rozwija się prawidłowo.

Pytanie 25

Określ właściwą sekwencję wprowadzania do diety niemowlęcia karmionego sztucznie pokarmów.

A. Warzywa, mięso, pieczywo, twaróg
B. Pieczywo, warzywa, twaróg, mięso
C. Mięso, warzywa, twaróg, pieczywo
D. Twaróg, pieczywo, mięso, warzywa

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź wskazująca na wprowadzenie warzyw, mięsa, pieczywa i twarogu jako pierwszych produktów w diecie niemowlęcia jest zgodna z zaleceniami specjalistów w zakresie żywienia dzieci. Zgodnie z wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia oraz krajowymi normami żywieniowymi, wprowadzanie stałych pokarmów powinno zaczynać się od warzyw, które dostarczają niezbędnych witamin, minerałów oraz błonnika, wspierając prawidłowy rozwój układu pokarmowego. Następnie, wprowadzenie mięsa, które jest źródłem białka i żelaza, jest kluczowe dla wzrostu i rozwoju niemowlęcia. Pieczywo może być wprowadzane jako źródło węglowodanów i błonnika, a twaróg, będący źródłem wapnia i białka, powinien być wprowadzany później, kiedy dziecko jest już gotowe na bardziej złożone smaki i tekstury. Dobrą praktyką jest również obserwacja reakcji dziecka na nowe pokarmy, co może pomóc w uniknięciu alergii pokarmowych oraz innych problemów zdrowotnych. Wprowadzanie pokarmów w odpowiedniej kolejności sprzyja także akceptacji różnorodnych smaków w późniejszym życiu dziecka.

Pytanie 26

Według wskazań Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego – Państwowego Zakładu Higieny, całkowite dzienne zapotrzebowanie na energię pochodzącą z węglowodanów u dzieci powyżej 1. roku życia wynosi

A. 30 - 45%
B. 25 - 35%
C. 15 - 30%
D. 45 - 65%

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zgodnie z zaleceniami Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego – Państwowego Zakładu Higieny, całodzienne zapotrzebowanie na energię z węglowodanów u dzieci od 1. roku życia powinno wynosić 45-65%. Węglowodany stanowią kluczowe źródło energii dla rozwijającego się organizmu dziecka, a ich odpowiednia podaż jest niezbędna dla prawidłowego wzrostu, rozwoju oraz funkcjonowania układu nerwowego. Ilość energii dostarczanej z węglowodanów powinna być dostosowana do ogólnego zapotrzebowania kalorycznego dziecka, które w dużej mierze zależy od poziomu aktywności fizycznej oraz etapu rozwoju. Dla przykładu, dzieci aktywne fizycznie mogą wymagać wyższego procentowego udziału węglowodanów w diecie, aby zaspokoić zwiększone potrzeby energetyczne. Dodatkowo, zaleca się, aby węglowodany pochodziły głównie z źródeł pełnoziarnistych, owoców oraz warzyw, co sprzyja zdrowemu odżywianiu i dostarcza nie tylko energii, ale także niezbędnych składników odżywczych, błonnika oraz witamin.

Pytanie 27

Jakie schorzenie u dziecka stanowi bezwzględny zakaz karmienia mlekiem matki?

A. Wada serca
B. Gruźlica
C. Rozszczep wargi
D. Galaktozemia

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Galaktozemia jest metaboliczną chorobą dziedziczną, która polega na braku enzymu odpowiedzialnego za metabolizm galaktozy, co prowadzi do jej akumulacji w organizmie. Karmienie dziecka mlekiem matki, które naturalnie zawiera galaktozę, w przypadku galaktozemii może prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych, takich jak uszkodzenie wątroby, mózgu czy oczu. Dlatego karmienie piersią jest w tym przypadku bezwzględnie przeciwwskazane. W praktyce, dzieci z galaktozemią muszą być karmione specjalistycznymi preparatami mlekozastępczymi, które są wolne od galaktozy, co pozwala na bezpieczne zaspokojenie ich potrzeb żywieniowych. Wiedza na temat galaktozemii oraz jej wpływu na karmienie jest kluczowa dla specjalistów zajmujących się zdrowiem dzieci, a także dla rodziców, aby mogli podjąć odpowiednie decyzje dotyczące żywienia ich dzieci. W przypadku diagnozy galaktozemii wskazane jest również, aby rodzice współpracowali z dietetykiem specjalizującym się w żywieniu dzieci, aby zapewnić optymalny rozwój ich pociech.

Pytanie 28

Mleko matki produkowane przez zdrową, prawidłowo odżywioną kobietę w pełni zaspokaja potrzeby niemowlęcia na wszystkie niezbędne substancje odżywcze przez pierwsze

A. osiem miesięcy życia
B. cztery miesiące życia
C. sześć miesięcy życia
D. siedem miesięcy życia

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pokarm kobiecy, znany jako mleko matki, jest uznawany za najbardziej odpowiednią formę żywienia niemowląt w pierwszych miesiącach życia. Do sześciu miesięcy życia, mleko matki dostarcza wszystkie niezbędne składniki odżywcze, w tym białka, tłuszcze, węglowodany, witaminy i minerały, które są kluczowe dla prawidłowego rozwoju niemowlęcia. Zawiera również immunoglobuliny i inne substancje, które wspierają układ odpornościowy dziecka. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca wyłączne karmienie piersią przez pierwsze sześć miesięcy życia, co jest zgodne z badaniami wykazującymi, że mleko matki zmniejsza ryzyko wielu chorób, takich jak infekcje dróg oddechowych czy biegunki. Praktyczne przykłady zastosowania tej wiedzy obejmują edukację matek na temat korzyści z karmienia piersią, co może prowadzić do lepszych wyników zdrowotnych dzieci oraz wspierać ich prawidłowy rozwój fizyczny i psychiczny.

Pytanie 29

Jakie zalecenie jest zgodne z obecnymi normami żywienia dla niemowląt i małych dzieci?

A. Niemowlę powinno wypijać codziennie 300 ml soku owocowego przecierowego
B. Niemowlęciu należy podawać wodę o wysokiej mineralizacji
C. Mleko krowie nie powinno być używane jako główny produkt mleczny dla niemowląt
D. Niemowlęcia nie wolno karmić piersią dłużej niż 6 miesięcy

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Mleko krowie nie powinno być stosowane jako główny produkt mleczny u niemowląt, ponieważ może prowadzić do problemów zdrowotnych takich jak alergie, nietolerancje pokarmowe oraz niedobory składników odżywczych. Mleko krowie jest zbyt bogate w białko i minerały, co może obciążać nerki niemowląt, które nie są jeszcze w pełni rozwinięte. W pierwszych miesiącach życia niemowlęta potrzebują mleka matki lub odpowiednio dobranego mleka modyfikowanego, które zapewnia im wszystkie niezbędne składniki odżywcze w odpowiednich proporcjach. Karmienie piersią zaleca się co najmniej do 6. miesiąca życia, a wiele organizacji zdrowotnych, takich jak Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), rekomenduje kontynuowanie karmienia piersią do 2. roku życia lub dłużej, w połączeniu z odpowiednimi pokarmami stałymi. Przykładowo, niemowlęta mogą zacząć wprowadzać pokarmy stałe, ale mleko matki nadal powinno być ich głównym źródłem żywienia. Warto również pamiętać, że mleko modyfikowane, które jest dostosowane do potrzeb niemowląt, jest bezpiecznym i zalecanym zamiennikiem, jeśli karmienie piersią nie jest możliwe lub występują trudności.

Pytanie 30

Według wytycznych żywieniowych Instytutu Matki i Dziecka, do diety niemowlęcia rozwijającego się prawidłowo można wprowadzić drobno posiekane potrawy oraz miękkie produkty do samodzielnego jedzenia w wieku

A. 10 miesięcy
B. 11 miesięcy
C. 6 miesięcy
D. 7 miesięcy

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wprowadzenie drobno posiekanych pokarmów oraz miękkich produktów do rączki w wieku 7 miesięcy jest zgodne z zaleceniami Instytutu Matki i Dziecka oraz innymi międzynarodowymi wytycznymi dotyczącymi żywienia niemowląt. W tym okresie dziecko zaczyna rozwijać umiejętności motoryczne i manualne, co umożliwia mu samodzielne jedzenie oraz eksplorację różnych smaków i tekstur. Oferowanie miękkich pokarmów, takich jak gotowane warzywa, owoce i drobno posiekane mięso, sprzyja nie tylko rozwijaniu umiejętności gryzienia i żucia, ale także przyczynia się do wzmocnienia więzi rodzinnych podczas wspólnych posiłków. Ponadto wprowadzenie tych pokarmów w odpowiednim czasie może mieć pozytywny wpływ na rozwój sensoryczny oraz zdrowe nawyki żywieniowe w przyszłości. Ważne jest, aby rodzice monitorowali reakcje dziecka na nowe pokarmy, wprowadzając je stopniowo i w niewielkich ilościach, co jest zgodne z zasadami rozszerzania diety niemowlęcia.

Pytanie 31

Według obowiązujących zasad żywienia zdrowych niemowląt, od którego miesiąca życia niemowlę karmione sztucznie powinno mieć ograniczoną liczbę posiłków mlecznych do czterech?

A. Od piątego.
B. Od trzeciego
C. Od siódmego.
D. Od dziewiątego.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zgodnie z aktualnymi zasadami żywienia niemowląt, zaleca się, aby dzieci karmione sztucznie zaczynały zmieniać sposób odżywiania od piątego miesiąca życia. W tym czasie organizm niemowlęcia jest lepiej rozwinięty i zdolny do przyjmowania pokarmów stałych, co pozwala na stopniowe ograniczenie liczby posiłków mlecznych do czterech dziennie. Praktyczne przykłady stosowania tej zasady obejmują wprowadzenie do diety niemowlęcia takich pokarmów jak puree warzywne czy owoce, co wspiera rozwój umiejętności żucia i trawienia. Badania potwierdzają, że stopniowe wprowadzenie nowych pokarmów sprzyja lepszemu akceptowaniu różnorodności smaków oraz składników odżywczych. Warto również zwrócić uwagę, że taka zmiana w sposobie żywienia jest zgodna z wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia oraz krajowych instytucji zajmujących się zdrowiem publicznym, które podkreślają znaczenie zrównoważonego wprowadzania pokarmów stałych w okresie rozwojowym dziecka.

Pytanie 32

Masa ciała czteroletniej dziewczynki plasuje się na 25 centylu, natomiast jej wysokość na 90 centylu siatek centylowych. Związek masy ciała do wysokości sugeruje

A. normę rozwojową
B. otyłość
C. niedowagę
D. nadwagę

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź wskazująca na niedowagę jest poprawna, ponieważ analiza wartości centyli wskazuje na stosunek masy ciała do wysokości, który nie jest zharmonizowany z normami rozwojowymi. Dziecko, którego masa ciała znajduje się na 25. centylu, oznacza, że 25% dzieci w tej samej grupie wiekowej waży mniej niż ona. Natomiast wysokość na poziomie 90. centyla oznacza, że dziewczynka jest wyższa niż 90% dzieci w jej wieku. Taka dysproporcja, gdzie masa ciała jest znacznie poniżej średniej, a wysokość powyżej, wskazuje na potencjalną niedowagę. W praktyce klinicznej, dane te sugerują, że dziecko może wymagać dalszej oceny żywieniowej oraz monitorowania wzrostu i rozwoju. Zastosowanie siatek centylowych jest kluczowe w pediatrii, aby ocenić, czy dziecko rozwija się prawidłowo. Oprócz proporcji masy ciała do wysokości, ważne są również inne czynniki, takie jak dieta, aktywność fizyczna i ogólny stan zdrowia dziecka.

Pytanie 33

Według wytycznych Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci, dziecko ma przeciwwskazanie do karmienia piersią, gdy występuje

A. żółtaczka
B. infekcja wirusowa
C. galaktozemia
D. cytomegalia

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Galaktozemia jest metaboliczną chorobą wrodzoną, polegającą na braku enzymu odpowiedzialnego za rozkład galaktozy, co prowadzi do kumulacji tej substancji we krwi. Karmienie piersią w przypadku dzieci z galaktozemią jest przeciwwskazane, ponieważ mleko matki zawiera znaczną ilość galaktozy, co może prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych, takich jak uszkodzenie wątroby, zaćma czy uszkodzenia neurologiczne. Zgodnie ze standardami Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci, w takich przypadkach zaleca się stosowanie specjalistycznych preparatów mlekozastępczych, które są bezgalaktozowe. W praktyce oznacza to, że wczesne rozpoznanie galaktozemii i wprowadzenie diety eliminującej galaktozę są kluczowe dla prawidłowego rozwoju dziecka oraz zapobiegania poważnym powikłaniom zdrowotnym. Edukacja rodziców na temat tej choroby i jej wpływu na dietę dziecka jest niezwykle ważna, aby zapewnić mu zdrowy rozwój.

Pytanie 34

Przeciętne roczne przyrosty masy ciała zdrowego dziecka w wieku przedszkolnym wynoszą mniej więcej

A. 3-3,5 kg
B. 2-2,5 kg
C. 1-1,5 kg
D. 4-4,5 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Średnie roczne przyrosty masy ciała zdrowego dziecka w wieku poniemowlęcym wynoszą około 2-2,5 kg. Jest to wynik obserwacji i badań przeprowadzonych w dziedzinie pediatrii, które wskazują na typowy rozwój dzieci w tym okresie życia. W pierwszych dwóch latach życia dzieci przybierają na wadze znacznie szybciej, jednak po tym czasie przyrost masy ciała stabilizuje się. Prawidłowe monitorowanie masy ciała oraz jej przyrostu jest istotne dla oceny ogólnego zdrowia dziecka i wykrywania ewentualnych problemów zdrowotnych. W praktyce pediatrzy zalecają regularne ważenie dzieci oraz prowadzenie kartoteki, w której dokumentowane są zmiany masy ciała. To pozwala na wczesne zauważenie odchyleń od normy, które mogą wskazywać na problemy z odżywianiem lub inne schorzenia. Warto pamiętać, że każdy przypadek jest indywidualny, a tempo wzrostu i przyrost masy ciała może się różnić w zależności od wielu czynników, takich jak genetyka, dieta czy aktywność fizyczna.

Pytanie 35

Waga niemowlęcia, które prawidłowo się rozwija, w dwunastym miesiącu życia w porównaniu do wagi przy urodzeniu wzrasta średnio

A. dwukrotnie
B. pięciokrotnie
C. trzykrotnie
D. czterokrotnie

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź 'trzykrotnie' jest poprawna, ponieważ według norm wzrostu i rozwoju niemowląt opracowanych przez Światową Organizację Zdrowia (WHO), waga niemowlęcia w wieku 12 miesięcy powinna być średnio trzykrotnością jego wagi urodzeniowej. To oznacza, że jeśli niemowlę urodziło się z wagą 3 kg, to w wieku 12 miesięcy powinno ważyć około 9 kg. To zjawisko jest wynikiem intensywnego wzrostu i rozwoju, które mają miejsce w pierwszym roku życia dziecka. W tym okresie zachodzą liczne zmiany w organizmie, w tym rozwój mięśni, tkanki tłuszczowej oraz narządów. Praktyczne zastosowanie tej wiedzy ma ogromne znaczenie dla rodziców oraz specjalistów zajmujących się zdrowiem dzieci, ponieważ pozwala na monitorowanie wzrostu i rozwoju niemowlęcia oraz identyfikację ewentualnych problemów zdrowotnych. Regularne ważenie i kontrolowanie wzrostu dziecka zgodnie z wykresami wzrostu WHO jest kluczowe dla zapewnienia prawidłowego rozwoju i dostosowania diety, co wpływa na ogólny stan zdrowia dziecka.

Pytanie 36

Masa ciała 4-letniego chłopca plasuje się na 10 centylu, podczas gdy jego wzrost znajduje się na poziomie 90 centyla. Jakie wnioski można wyciągnąć z tych danych?

A. niedowagę
B. nadwagę
C. otyłość
D. wagę prawidłową

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź, że chłopiec ma niedowagę, jest prawidłowa, ponieważ analiza centyli wskazuje na to, że jego masa ciała znajduje się na poziomie 10 centyla. Oznacza to, że 10% dzieci w jego wieku ma niższą masę ciała, co wskazuje na potencjalne problemy zdrowotne związane z niedoborem masy. W praktyce, dzieci, które znajdują się na tak niskim centylu, mogą wymagać szczegółowej oceny dietetycznej oraz monitorowania wzrostu i rozwoju, aby upewnić się, że otrzymują odpowiednią ilość kalorii oraz składników odżywczych. Warto również podkreślić, że centyle są narzędziem stosowanym w pediatrii, które pozwala ocenić wzrost i rozwój dzieci w porównaniu do ich rówieśników. Podczas oceny stanu zdrowia dziecka, ważne jest, aby uwzględnić nie tylko masę ciała, ale także wzrost oraz inne czynniki, takie jak historia zdrowotna rodziny czy nawyki żywieniowe. Monitorowanie tych parametrów jest kluczowe dla wczesnego wykrywania problemów rozwojowych i interwencji w razie potrzeby.

Pytanie 37

Wprowadzenie suplementacji witaminy D u dziecka należy rozpocząć od

A. drugiego miesiąca życia, niezależnie od metody karmienia
B. pierwszych dni życia, niezależnie od metody karmienia
C. pierwszych dni życia, jeżeli nie jest karmione piersią
D. drugiego miesiąca życia, jeżeli nie jest karmione piersią

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Suplementacja witaminy D u niemowląt jest kluczowym elementem ich zdrowia i rozwoju, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że witamina D odgrywa istotną rolę w metabolizmie wapnia oraz w prawidłowym rozwoju kości. Zgodnie z zaleceniami towarzystw naukowych, takich jak Polskie Towarzystwo Pediatryczne oraz Światowa Organizacja Zdrowia, suplementację witaminą D należy wprowadzić w pierwszych dniach życia, niezależnie od sposobu karmienia. Dzieje się tak dlatego, że noworodki i niemowlęta, zwłaszcza te karmione piersią, mogą nie otrzymywać wystarczającej ilości tej witaminy z pokarmu, a ich skóra, ze względu na ograniczone wystawienie na słońce, nie jest w stanie syntetyzować jej w odpowiednich ilościach. Praktycznie oznacza to, że nawet przy karmieniu mlekiem matki, które jest znakomitym źródłem wielu składników odżywczych, witamina D powinna być dodatkowo podawana. Wprowadzenie suplementacji w tak wczesnym okresie może skutecznie zapobiegać rozwinięciu się krzywicy oraz innych zaburzeń związanych z niedoborem witaminy D.

Pytanie 38

Zgodnie z normami rozwoju człowieka masa ciała noworodka podwaja się w okolicach

A. trzeciego miesiąca życia
B. piątego miesiąca życia
C. dziewiątego miesiąca życia
D. siódmego miesiąca życia

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wybór piątego miesiąca życia jako momentu, w którym noworodek podwaja swoją masę ciała, jest na pewno trafny. Zazwyczaj noworodki przychodzą na świat z masą ciała w granicach 2,5 do 4,5 kg, a osiągnięcie wagi między 5 a 9 kg w tym czasie jest wręcz normalne. To jest okres, kiedy dziecko intensywnie rośnie, co jest bardzo ważne, a odpowiednia dieta, czyli karmienie piersią lub mlekiem modyfikowanym, ma w tym ogromne znaczenie. Moim zdaniem, monitorowanie masy ciała małego człowieka podczas wizyt u pediatry to kluczowa sprawa, bo pozwala na wczesne zauważenie ewentualnych problemów. Zgadzam się, że stosowanie się do wytycznych WHO jest istotne – regularne ważenie i ocena wzrostu to podstawa, by mieć pewność, że dziecko rozwija się zdrowo.

Pytanie 39

W początkowych dniach życia noworodka ma miejsce fizjologiczny spadek masy ciała, który nie powinien przekroczyć

A. 10% masy urodzeniowej
B. 5% masy urodzeniowej
C. 15% masy urodzeniowej
D. 3% masy urodzeniowej

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź 10% masy urodzeniowej jest prawidłowa, ponieważ w pierwszych dniach życia noworodka następuje naturalny proces utraty masy ciała, który jest wynikiem adaptacji do życia poza łonem matki. Utrata ta nie powinna przekraczać 10% masy urodzeniowej, co jest zgodne z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) oraz innymi standardami medycznymi. W praktyce oznacza to, że noworodki mogą tracić na wadze w pierwszych dniach życia z powodu utraty wody i przystosowania do nowego środowiska. Na przykład noworodek o masie urodzeniowej 3000 g może bezpiecznie stracić do 300 g w ciągu pierwszych kilku dni. Warto podkreślić, że po tym okresie przyrost masy ciała powinien być monitorowany, a rodzice są zachęcani do regularnych wizyt kontrolnych, aby upewnić się, że dziecko prawidłowo przybiera na wadze. Wczesne wykrywanie problemów z przyrostem masy ciała pozwala na skuteczniejsze interwencje medyczne.

Pytanie 40

Odpowiednie odżywienie spełnia potrzeby biologiczne, psychiczne i społeczne dziecka, a także wspiera

A. przyrost masy oraz postawy ciała.
B. rozwój fizyczny kończyn.
C. stały poziom hormonów nadnerczy w organizmie.
D. utrzymanie odporności organizmu na choroby.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowe żywienie odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu odporności organizmu na choroby, co jest szczególnie istotne w okresie dzieciństwa. Dobrej jakości dieta, bogata w witaminy, minerały oraz makroskładniki, wspiera układ immunologiczny, co z kolei wpływa na zdolność organizmu do obrony przed infekcjami. Na przykład, witamina C, obecna w owocach cytrusowych i warzywach, jest znana z właściwości wzmacniających odporność. Zrównoważona dieta, zawierająca błonnik, białko oraz zdrowe tłuszcze, sprzyja również prawidłowemu rozwojowi mikroflory jelitowej, która jest kluczowa dla zdrowego funkcjonowania układu odpornościowego. Zgodnie z zaleceniami WHO, dzieci powinny spożywać różnorodne pokarmy, aby zapewnić sobie niezbędne składniki odżywcze, co nie tylko wpływa na ich zdrowie, ale również na rozwój psychiczny i społeczny. Edukacja dotycząca zdrowego odżywiania jest również istotna, aby dzieci nauczyły się podejmować świadome decyzje żywieniowe w przyszłości.