Wyniki egzaminu

Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Technik fotografii i multimediów
  • Kwalifikacja: AUD.02 - Rejestracja, obróbka i publikacja obrazu
  • Data rozpoczęcia: 1 lutego 2026 14:19
  • Data zakończenia: 1 lutego 2026 14:38

Egzamin zdany!

Wynik: 23/40 punktów (57,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Pochwal się swoim wynikiem!
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

Technika uzyskiwania zdjęć, która polega na bezpośrednim oświetleniu powierzchni materiału światłoczułego, na którym znajdują się obiekty o różnym poziomie przezroczystości to

A. cyjanotypia.
B. bromolej.
C. izohelia.
D. luksografia.
Bromolej to technika, w której stosuje się emulsję bromku srebra na podłożu papierowym, co prowadzi do uzyskania obrazu fotograficznego. Pomimo że ta metoda opiera się na naświetleniu, nie jest odpowiednia w kontekście naświetlania obiektów o różnym stopniu przezroczystości, ponieważ głównym celem bromoleju jest uzyskanie obrazu w sposób chemiczny, a nie bezpośrednie odwzorowanie przezroczystości. Izohelia to pojęcie związane z technikami oświetleniowymi, które odnoszą się do rozkładu natężenia światła, ale nie stanowi metody uzyskiwania obrazów na podstawie naświetlenia obiektów. Natomiast cyjanotypia to technika fotograficzna, która wykorzystuje proces chemiczny z użyciem cyjanu żelazowego, co prowadzi do uzyskania niebieskiego obrazu. Choć cyjanotypia również opiera się na zastosowaniu światła, jej mechanizm działania różni się od luksografii, gdyż polega na reakcji chemicznej, a nie na bezpośrednim naświetleniu przezroczystych przedmiotów. Te metody mogą być mylone ze względu na ich związki z fotografią, jednak każda z nich ma swoje specyficzne właściwości i zastosowania, które nie odpowiadają definicji luksografii, co może prowadzić do nieporozumień i błędów w ich interpretacji.

Pytanie 2

Na ilustracjach przedstawiono efekt zastosowania w programie Adobe Photoshop filtra

Ilustracja do pytania
A. wyostrzenie.
B. solaryzacja.
C. płaskorzeźba.
D. krystalizacja.
Filtr „krystalizacja” w Adobe Photoshop zamienia obraz na mozaikę złożoną z nieregularnych wielokątów, przypominających kryształy. Dzięki temu efektowi zdjęcie wygląda trochę jakby było zrobione z kolorowego szkła – detale zanikają, a kontury zostają rozbite na wyraźnie widoczne plamy barw. Co ciekawe, ten filtr jest stosowany nie tylko w eksperymentalnej fotografii cyfrowej – często widuje się go także w grafice użytkowej i projektach artystycznych, gdy zależy komuś na abstrakcyjnym, nietypowym klimacie. Moim zdaniem to jedno z ciekawszych narzędzi do wprowadzania efektu „odrealnienia” w obrazie bez konieczności ręcznego malowania. Z mojego doświadczenia, dobrze sprawdza się też jako kreatywny sposób na ukrycie niedoskonałości technicznych lub niepożądanych elementów w tle – zamiast żmudnie retuszować, można po prostu zastosować „krystalizację”. W branży zaleca się używać tego filtra z umiarem, bo łatwo przesadzić i zatracić czytelność kompozycji. Jednak przy odpowiednim dobraniu rozmiaru „kryształów”, efekt końcowy może być naprawdę oryginalny. Praktyka pokazuje, że krystalizacja świetnie działa na zdjęciach krajobrazowych lub miejskich – tam, gdzie już na starcie jest sporo kolorów i faktur. Dobrym nawykiem jest zawsze eksperymentować z ustawieniami parametrów filtra, żeby dopasować efekt do własnej wizji artystycznej.

Pytanie 3

Technika scanography (skanografia) polega na

A. tworzeniu obrazów artystycznych za pomocą skanera płaskiego
B. wykonywaniu wielu zdjęć tego samego obiektu pod różnymi kątami
C. cyfrowej rekonstrukcji starych, uszkodzonych fotografii
D. wykonywaniu zdjęć aparatem cyfrowym z funkcją skanowania 3D
Skanografia jest techniką, która koncentruje się na tworzeniu obrazów artystycznych z wykorzystaniem skanera płaskiego. Dlatego odpowiedzi dotyczące wykonywania zdjęć aparatem cyfrowym z funkcją skanowania 3D oraz wykonywania wielu zdjęć tego samego obiektu pod różnymi kątami są mylące i niepoprawne. W pierwszym przypadku, funkcja skanowania 3D w aparacie cyfrowym odnosi się do zupełnie innej technologii, która polega na uchwyceniu obiektu w trzech wymiarach, co jest odmienne od płaskiego skanowania. Ponadto, ta technika nie wykorzystywana jest do celów artystycznych w tym samym sensie, co skanografia. W przypadku odpowiedzi o wykonywaniu wielu zdjęć tego samego obiektu, często mylimy techniki fotografii z tworzeniem skanów. Takie podejście może prowadzić do nieporozumień, ponieważ krąg fotografii wymaga innego sprzętu i metodologii, niż skanowanie obiektów na płaskim skanerze. Dobrze jest pamiętać, że każda z tych technik ma swoje unikalne zastosowania i cele. Skanowanie na płaskim skanerze jest specyficzne i nieprzypadkowe, oferuje unikalne rezultaty artystyczne, które różnią się od możliwości, jakie oferuje tradycyjna fotografia czy skanowanie 3D. Takie pomyłki mogą wynikać z powierzchownego zrozumienia technologii, dlatego ważne jest, aby zgłębiać temat i poznawać różne metody pracy w dziedzinie sztuki i technologii.

Pytanie 4

Wskaż właściwe parametry obrazu, który ma być użyty w galerii internetowej?

A. JPEG, 72 ppi, RGB
B. TIFF, 72 ppi, RGB
C. JPEG, 300 ppi, CMYK
D. TIFF, 300 ppi, CMYK
Wybór TIFF, 72 ppi, RGB jest niewłaściwy, ponieważ format TIFF jest z reguły stosowany do przechowywania wysokiej jakości obrazów, które nie są przeznaczone do szybkiego wyświetlania w internecie. Pliki TIFF są znacznie większe niż JPEG, co prowadzi do dłuższego ładowania i negatywnie wpływa na doświadczenie użytkownika. Chociaż rozdzielczość 72 ppi jest odpowiednia do użytku internetowego, format pliku nie jest optymalny do tego celu. Odpowiedzi z 300 ppi i CMYK są również nieodpowiednie w kontekście zdjęć do galerii internetowej. Rozdzielczość 300 ppi jest zbyt wysoka dla obrazów wyświetlanych na ekranie, co skutkuje dużymi rozmiarami plików i może spowolnić ładowanie strony. Model kolorów CMYK jest przeznaczony głównie do druku, a nie do wyświetlania na monitorze, ponieważ opiera się na mieszaniu kolorów pigmentów, co nie jest zgodne z procesem wyświetlania na ekranach. Użytkownicy często mylą przeznaczenie formatów plików oraz modele kolorów, co prowadzi do wyboru niewłaściwych ustawień dla obrazów w sieci, a tym samym do pogorszenia jakości wizualnej oraz wydajności stron internetowych. Właściwe zrozumienie różnicy między tymi formatami i ich zastosowaniem jest kluczowe dla każdego, kto pracuje z grafiką cyfrową.

Pytanie 5

Rozpowszechnianie na stronie internetowej wizerunku osoby powszechnie znanej, podczas pełnienia funkcji publicznych

A. wymaga uzyskania od osoby pisemnej zgody.
B. wymaga uzyskania zgody osoby na poprawę ekspozycji zdjęcia.
C. nie wymaga uzyskania od osoby pisemnej zgody.
D. wymaga zapłacenia osobie za wykorzystanie wizerunku.
W polskim prawie dość jasno określono, że wizerunek osoby powszechnie znanej (czyli np. polityka, sportowca, artysty) można upubliczniać w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych, bez konieczności uzyskiwania jej pisemnej zgody. Wynika to z art. 81 ust. 2 pkt 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych – takie osoby są po prostu niejako „na świeczniku” i społeczeństwo ma prawo wiedzieć, jak działają czy zachowują się publicznie. Oczywiście, pod jednym warunkiem: musisz użyć tego wizerunku w kontekście związanym z działalnością tej osoby publicznej, np. relacjonując wydarzenie, konferencję, czy nawet protest. Praktyka branżowa i kodeksy etyczne mediów też to potwierdzają – nie trzeba biegać za każdym radnym czy piłkarzem po autograf, jeśli robisz zdjęcia w trakcie oficjalnych wystąpień. Często się o tym zapomina, ale publikowanie wizerunku w innym kontekście (np. prywatnym życiu gwiazdy) już wymaga zgody. Moim zdaniem to sensowne – balansuje ochronę prywatności i prawo do informacji. Warto też pamiętać o szacunku – nawet osoba publiczna nie powinna być kompromitowana przez wybiórczy dobór kadr czy obraźliwe opisy. Codzienna praktyka w redakcjach czy na portalach informacyjnych dokładnie tak to rozwiązuje. Pamiętaj – nie zawsze samo rozpoznanie osoby wystarczy do braku zgody, liczy się kontekst jej działalności publicznej.

Pytanie 6

Biometryczne zdjęcie o wymiarach 3,5 x 4,5 cm powinno

A. przedstawiać profil głowy, wzrok przymknięty, uśmiech na twarzy
B. przedstawiać profil głowy, wzrok na wprost aparatu, uśmiech na twarzy
C. obejmować całą głowę, wzrok zwrócony w bok
D. obejmować całą głowę, wzrok skierowany do aparatu
Zdjęcie biometryczne o wymiarach 3,5 x 4,5 cm powinno obejmować całą głowę, a wzrok powinien być skierowany bezpośrednio do obiektywu aparatu. Taki układ zapewnia, że zdjęcie jest zgodne z wymaganiami wielu instytucji, takich jak urzędy paszportowe czy inne organy administracyjne. Wzrok skierowany na wprost pozwala na jednoznaczne rozpoznanie rysów twarzy, co jest kluczowe w kontekście identyfikacji biometrycznej. Przykładowo, wiele krajów wymaga, aby zdjęcia do dokumentów tożsamości były wykonane w taki sposób, aby twarz była idealnie widoczna, bez zasłaniania przez włosy lub inne elementy. Ponadto, istotne jest, aby zdjęcie było wykonane w odpowiednich warunkach oświetleniowych, co wpływa na ostrość i jakość obrazu. Takie podejście do wykonania zdjęcia biometrycznego jest zgodne ze standardami ISO/IEC 19794-5, które regulują kwestie związane z obrazowaniem biometrycznym, w tym zdjęciami paszportowymi.

Pytanie 7

W celu usunięcia smug lub odcisków palców z matrycy, co należy zastosować?

A. suchą watkę
B. sprężone powietrze
C. watki nasączone metanolem
D. suche patyczki higieniczne
Sprężone powietrze, mimo że często się je stosuje do czyszczenia różnych urządzeń, nie poradzą sobie ze smugami ani odciskami palców na matrycy. Może pomóc w usuwaniu kurzu lub luźnych brudków, ale nie rozwiąże problemu z tłuszczem czy plamami, które wymagają rozpuszczenia. Suche waciki to też nie to - bez żadnej substancji czyszczącej, nie ma co liczyć na zmycie trudnych zabrudzeń. A patyczki higieniczne, choć mogą być wygodne, mają często sztywne końcówki, które mogą zarysować ekran. Niewłaściwe materiały czy metody czyszczenia mogą na stałe uszkodzić matrycę. Wiele osób myśli, że wystarczy mechanicznie przetrzeć ekran, a pomijają, jak ważne są aspekty chemiczne w czyszczeniu. Dlatego trzeba stosować odpowiednie środki czyszczące, jak metanol, które skutecznie poradzą sobie z zabrudzeniami.

Pytanie 8

Rozpowszechnianie na stronie internetowej wizerunku osoby powszechnie znanej, podczas pełnienia funkcji publicznych

A. nie wymaga uzyskania od osoby pisemnej zgody.
B. wymaga uzyskania od osoby pisemnej zgody.
C. wymaga uzyskania zgody osoby na poprawę ekspozycji zdjęcia.
D. wymaga zapłacenia osobie za wykorzystanie wizerunku.
Dość często pojawia się przekonanie, że za każdym razem, gdy chcemy opublikować wizerunek kogokolwiek, zwłaszcza osoby znanej, musimy mieć od niej pisemną zgodę lub nawet zapłacić za prawo do użycia tego wizerunku. To dość powszechne nieporozumienie, wynikające z mieszania pojęć prawa do wizerunku z ochroną prywatności albo prawami majątkowymi. W rzeczywistości polskie prawo, szczególnie art. 81 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jasno przewiduje wyjątki od konieczności uzyskania zgody – właśnie w przypadku osób powszechnie znanych, kiedy wizerunek powstał w związku z pełnieniem przez nie funkcji publicznych. W takich sytuacjach zgoda nie jest wymagana, bo uznano, że interes publiczny i prawo dostępu do informacji przeważają nad ochroną prywatności. Twierdzenie, że zawsze trzeba mieć pisemną zgodę, to zbyt szerokie uogólnienie, które może prowadzić do niepotrzebnych formalności i nieporozumień w pracy dziennikarskiej czy na stronach internetowych samorządów. Kolejny błąd to założenie, że należy zapłacić za wykorzystanie wizerunku – to dotyczy wyłącznie komercyjnego użycia (np. reklamy), ale nie relacji z wydarzeń publicznych, gdzie ochrona interesu publicznego jest silniejsza. Pomysł, że trzeba uzyskać zgodę na poprawę ekspozycji zdjęcia, nie znajduje żadnego uzasadnienia w prawie – nie ma takiego wymogu ani w prawie autorskim, ani prasowym. W praktyce takie podejście mogłoby wręcz paraliżować działalność informacyjną czy medialną. Największy błąd myślowy pojawia się wtedy, gdy nie rozróżnia się sytuacji publicznej od prywatnej – a to kluczowe w interpretacji prawa do wizerunku. Warto zawsze sprawdzać, czy dana publikacja rzeczywiście dotyczy funkcji publicznej, bo wtedy prawo pozwala na więcej swobody.

Pytanie 9

Po ilu latach obowiązywania umowy licencyjnej wyłącznej uważa się ją zawartą na czas nieokreślony?

A. Po 3 latach.
B. Po 2 latach.
C. Po 4 latach.
D. Po 5 latach.
Często spotykam się z przekonaniem, że umowy licencyjne wyłączne automatycznie przekształcają się w umowy na czas nieokreślony już po 2, 3 czy 4 latach — ale to nie jest zgodne z polskim prawem autorskim. Wynika to najczęściej z nieprecyzyjnego zrozumienia zapisów ustawowych albo z mylenia tej kwestii z innymi regulacjami dotyczącymi np. umów o pracę czy dzierżawy, gdzie limity czasowe bywają zupełnie inne. W przypadku licencji wyłącznej kluczowe jest, że tylko po upływie pięciu lat od zawarcia umowy na czas określony, umowa ta automatycznie staje się zawarta na czas nieokreślony, jeżeli strony nie postanowiły inaczej. Praktyka pokazuje, że wcześniejsze okresy, jak 2, 3 czy 4 lata, często pojawiają się w umowach komercyjnych, bo wydają się bezpieczniejsze dla obu stron, ale prawo jasno wskazuje na 5 lat jako ten minimalny okres decydujący o zmianie statusu umowy. Błędne założenie o krótszym okresie może wynikać też z nieświadomości, że ustawodawca celowo wprowadził ten czas jako kompromis pomiędzy interesami licencjodawcy i licencjobiorcy: licencjobiorca ma gwarancję stabilności użytkowania utworu przez przynajmniej 5 lat, a licencjodawca nie oddaje swoich praw na zbyt długo bez możliwości renegocjacji warunków. W praktyce rynkowej wiele osób nie rozróżnia szczegółów zawartych w ustawie o prawie autorskim, traktując umowy licencyjne podobnie jak inne cywilnoprawne kontrakty — co prowadzi do nieporozumień. Warto więc dokładnie znać ten przepis, bo chroni on przed nadmiernym związaniem się na wiele lat i daje realną możliwość zmiany lub zakończenia współpracy po upływie pięciu lat, zgodnie z obowiązującymi standardami branżowymi i prawnymi.

Pytanie 10

Technika zdjęciowa, która redukuje pozytyw do płaszczyzn z wyraźnie rozdzielonymi tonami szarości, to

A. izohelia
B. solaryzacja
C. pseudosolaryzacja
D. guma
Techniki fotograficzne, takie jak guma, solaryzacja czy pseudosolaryzacja, są zupełnie inne od izohelii. Guma to taki proces, co robi odbitki i wykorzystuje organiczne podłoża, no i te mokre emulsje, co daje miękkie przejścia tonalne. Ale nie chodzi tutaj o wyraźne płaszczyzny szarości, jak w izohelii. Solaryzacja to technika, gdzie mamy do czynienia z częściową ekspozycją na światło i efekty są dość nieprzewidywalne, z negatywnymi tonami – a to już nie ma nic wspólnego z izohelią. Pseudosolaryzacja trochę wprowadza zamieszanie w tonacji obrazu, więc teoretycznie nie uzyskujemy oddzielnych obszarów szarości, co faktycznie powinno być kluczowe przy izohelii. Kiedy wybieramy techniki, które do tego się nie nadają, jak guma czy solaryzacja, to zwykle kończy się na tym, że detale znikają i kontrast idzie w dół. Dlatego warto dobrze zrozumieć izohelię, jeśli chce się, żeby prace miały ten odpowiedni styl i tonalność.

Pytanie 11

Matryca pozbawiona siatki filtru mozaikowego, w której proces zbierania informacji o kolorach przebiega podobnie do tradycyjnego materiału barwnego warstwowego, to matryca

A. CMOS
B. Foveon X3
C. LIVE MOS
D. CCD
LIVE MOS, CMOS oraz CCD to różne technologie matryc obrazowych, które różnią się zasadą działania oraz sposobem rejestrowania informacji o kolorze. LIVE MOS to ich połączenie, które łączy elementy CMOS z technologią Live View, co sprawia, że są one bardziej wydajne w zakresie rejestrowania obrazu w trybie na żywo. Jednakże, podobnie jak w przypadku matryc CMOS, wykorzystują one siatki filtrów kolorów, co ogranicza ich zdolność do odwzorowywania detali w porównaniu do Foveon X3. Matryce CMOS są popularne w wielu aparatach cyfrowych, ze względu na niskie zużycie energii i szybkie czasy reakcji, jednak wciąż polegają na architekturze z filtrami, co wpływa na jakość barw. Z kolei matryce CCD, znane ze swojej wysokiej jakości i niskiego szumu, są wykorzystywane głównie w profesjonalnych aparatach, ale również nie rejestrują kolorów w sposób trójwymiarowy, a opierają się na filtrze Bayera. Typowym błędem w ocenie tych technologii jest utożsamianie jakości obrazu jedynie z rozdzielczością, podczas gdy kluczową rolę odgrywa również sposób, w jaki matryca przetwarza kolory, co w przypadku Foveon X3 jest rewolucyjne w porównaniu z bardziej powszechnymi rozwiązaniami.

Pytanie 12

Czy fotograf, który wykonał opłaconą przez rodziców sesję zdjęciową dziecka, może opublikować je na swojej stronie internetowej?

A. Może opublikować wizerunek dziecka za pisemną zgodą rodziców.
B. Może opublikować wizerunek dziecka bez pytania o zgodę.
C. Może, ponieważ pobrał opłatę za zrealizowaną sesję zdjęciową.
D. Może, ponieważ zdjęcie będzie tylko na jego stronie internetowej.
To właśnie pisemna zgoda rodziców daje fotografowi jasną podstawę prawną do publikacji wizerunku dziecka w internecie, na przykład na stronie portfolio. W Polsce ochrona wizerunku, zwłaszcza osób niepełnoletnich, jest naprawdę restrykcyjna – reguluje to m.in. ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych (art. 81) oraz ogólne przepisy dotyczące ochrony danych osobowych (RODO). Sam fakt, że rodzice zapłacili za sesję, nie znaczy automatycznie, że pozwalają na dalsze wykorzystanie zdjęć – prawo rozróżnia zgodę na wykonanie fotografii od zgody na jej rozpowszechnianie. W praktyce wygląda to tak, że nawet jeśli zdjęcie ma trafić tylko do portfolio albo na stronę www, to fotograf musi mieć wyraźną, najlepiej pisemną zgodę – to zabezpiecza obie strony przed nieporozumieniami. Z mojego doświadczenia wynika, że najlepsi fotografowie zawsze podkreślają to klientom na początku współpracy i dbają o przejrzystość. Często podpisuje się wtedy odpowiedni dokument, gdzie dokładnie jest określone, w jakim zakresie wizerunek dziecka może być użyty. To też dobra praktyka, bo chroni fotografa w razie jakichkolwiek roszczeń. Szczerze mówiąc, takie podejście buduje też zaufanie – klienci wolą współpracować z osobami, które szanują ich prywatność i działają zgodnie z prawem. Warto pamiętać, że wykorzystanie fotografii dziecka bez takiej zgody, nawet w celach promocyjnych, może się skończyć poważnymi problemami prawnymi oraz utratą reputacji.

Pytanie 13

Kiedy fotografia podlega ochronie prawnej w zakresie praw autorskich?

A. jest oryginalna i ukazuje indywidualną twórczość autora
B. stanowi formę przekazu bez wyraźnych cech osobistych
C. jest duplikowana i rozpowszechniana w nieograniczony sposób
D. jest traktowana jako zwykła informacja prasowa
Fotografia jest przedmiotem prawa autorskiego, gdy wykazuje oryginalność oraz indywidualny charakter, co oznacza, że powinna być wynikiem kreatywnego procesu twórcy. Oryginalność w kontekście prawa autorskiego odnosi się do unikalności pracy, co oznacza, że zdjęcie nie może być jedynie kserokopią lub reprodukcją istniejącego dzieła. Przykładem mogą być zdjęcia artystyczne, które przejawiają osobisty styl fotografa, czy też dokumentacje unikalnych wydarzeń. Zgodnie z międzynarodowymi standardami ochrony praw autorskich, jak konwencja berneńska, kreatywne podejście do tematu, kompozycja oraz techniki fotograficzne wpływają na uznanie danego dzieła za chronione prawem autorskim. W praktyce oznacza to, że jeśli autor wytrwale pracuje nad swoimi zdjęciami, wprowadza unikalne elementy i techniki, to jego prace mogą być objęte ochroną prawną. Warto pamiętać, że każdy, kto planuje publikację lub sprzedaż swoich zdjęć, powinien być świadomy przysługujących mu praw oraz możliwości ich egzekwowania.

Pytanie 14

Wskaż prawidłowe parametry zdjęcia przeznaczonego do zamieszczenia w galerii internetowej.

A. TIFF, 72 ppi, RGB
B. JPEG, 72 ppi, RGB
C. TIFF, 300 ppi, CMYK
D. JPEG, 300 ppi, CMYK
Dobór parametrów zdjęcia do publikacji w galerii internetowej to trochę takie rzemiosło, gdzie technika spotyka się z praktyką. JPEG w trybie RGB i rozdzielczości 72 ppi to właśnie taki branżowy standard – sprawdza się w większości przypadków. JPEG to format, który zapewnia dobry kompromis między jakością a rozmiarem pliku. Obrazki w tej kompresji szybciej się wczytują, co jest kluczowe dla wygody użytkownika i wydajności strony. RGB to model barw wykorzystywany w wyświetlaczach – na monitorach, smartfonach, tabletach. Kolory są wtedy żywe, a zachowanie zgodności z tym, co widzi użytkownik, jest dużo prostsze. 72 ppi to wartość, która od lat jest przyjmowana jako domyślna rozdzielczość dla obrazów przeznaczonych do internetu. Może to trochę archaiczne, bo współczesne wyświetlacze mają wyższą gęstość pikseli, ale w praktyce nie zamienia się to na lepszy wygląd zdjęcia, tylko większe pliki i dłuższe ładowanie. Galeria online na JPEG, 72 ppi, RGB po prostu działa – zdjęcia są ostre, kolory odpowiadają temu, co widzi użytkownik, a strona ładuje się sprawnie. Z mojego doświadczenia warto też pamiętać, żeby nie przesadzać z kompresją, bo za bardzo skompresowane JPEG potrafią wyglądać kiepsko, szczególnie przy powiększaniu. Jeszcze taka ciekawostka – większość narzędzi CMS czy platform galerii automatycznie przeskalowuje i optymalizuje zdjęcia, ale i tak warto wrzucać już odpowiednio przygotowane pliki. To sporo ułatwia i pozwala uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek.

Pytanie 15

Do oczyszczenia przedniej soczewki obiektywu zabrudzonej kroplą smaru należy użyć

A. pędzelka.
B. sprężonego powietrza.
C. roztworu alkoholu izopropylowego.
D. roztworu soli kuchennej.
Wiele osób zakłada, że do czyszczenia delikatnych powierzchni, takich jak soczewki obiektywów, wystarczy użyć prostych narzędzi czy pierwszego lepszego roztworu. Jednak praktyka pokazuje, że takie podejście może spowodować więcej szkód niż pożytku. Pędzelek nadaje się głównie do usuwania luźnych zanieczyszczeń, np. kurzu, ale przy obecności tłustych plam czy smaru jest całkowicie nieskuteczny – zamiast usunąć zabrudzenie, tylko je rozmazuje, a czasami wręcz wciera brud głębiej w powłokę soczewki. Sprężone powietrze bywa przydatne do wydmuchiwania pyłu czy drobinek piasku, ale nie radzi sobie absolutnie z substancjami tłustymi. Co więcej, nieumiejętne użycie sprężonego powietrza może nawet spowodować uszkodzenie powłok lub wdmuchnięcie brudu pod rant soczewki. Z kolei roztwór soli kuchennej to przykład niebezpiecznego mitu – sól jest substancją ścierną i może dosłownie porysować powłoki soczewki oraz spowodować nieodwracalne uszkodzenia, a jej pozostałości są bardzo trudne do usunięcia. Często wybór takich metod wynika z niewiedzy lub chęci szybkiego rozwiązania problemu, bez świadomości, jak delikatny jest sprzęt optyczny. Profesjonaliści oraz branżowe standardy, np. instrukcje producentów sprzętu fotograficznego, jasno zalecają stosowanie delikatnych, chemicznie neutralnych środków, takich jak alkohol izopropylowy. To nie jest przesadna ostrożność – to po prostu zdrowy rozsądek i doświadczenie pokazuje, że tylko takie podejście pozwala zachować wysoką jakość obrazu i długą żywotność sprzętu.

Pytanie 16

Metoda, która polega na częściowym lub całkowitym przekształceniu obrazu negatywnego w pozytywowy na skutek intensywnego i krótkiego naświetlenia, nosi nazwę

A. guma
B. bromolej
C. solaryzacja
D. cyjanotypia
Bromolej to technika, która polega na używaniu emulsji olejowych z bromkiem srebra, żeby uzyskać obraz. To jest dość skomplikowany proces, bo trzeba nakładać różne warstwy emulsji na papier fotograficzny. W przeciwieństwie do solaryzacji, to nie działa na zasadzie odwracania obrazów negatywowych. Ma bardziej na celu uzyskanie fajnych efektów tonalnych i kolorystycznych. Często wykorzystuje się go w sztuce, ale nie ma nic wspólnego z tym procesem odwracania. Guma z kolei to inna technika, która używa emulsji gumy arabskiej i pigmentów do tworzenia obrazów. Także nie ma związku z solaryzacją, bo skupia się na tworzeniu obrazów na podstawie negatywów, ale nie daje odwróconych efektów. Cyjanotypia to technika druku fotograficznego, która daje taki charakterystyczny niebieski kolor podczas naświetlania. Jest naprawdę ciekawa, ale też nie odnosi się do solaryzacji, która jest wyjątkowa i opiera się na specyficznym procesie naświetlania negatywu. Wybór techniki fotograficznej zawsze powinien być dobrze przemyślany, żeby pasował do tego, co chcemy osiągnąć artystycznie.

Pytanie 17

Najnowszym trendem w druku fotograficznym jest technologia

A. druku UV na różnorodnych podłożach z wykorzystaniem atramentów utwardzanych promieniowaniem
B. druku termotransferowego z powłoką ochronną utwardzaną laserowo
C. wykorzystania nanocząsteczek srebra do tworzenia wydruków metalicznych
D. wydruku holograficznego na specjalnych papierach dwustronnych
Wydruk holograficzny na specjalnych papierach dwustronnych to technologia, która w rzeczywistości nie jest powszechnie stosowana w druku fotograficznym. Holografia, choć fascynująca, polega na rejestracji i reprodukcji obrazu w trzech wymiarach, co jest znacznie bardziej skomplikowane od tradycyjnego druku i wymaga zaawansowanego sprzętu oraz technik. Nie jest to technologia, która zyskałaby popularność w codziennym druku, ze względu na jej złożoność i wysokie koszty produkcji. Wydruki holograficzne są zazwyczaj stosowane w zastosowaniach zabezpieczających, takich jak hologramy na dokumentach tożsamości czy opakowaniach produktów, a nie w standardowym druku fotograficznym. Z kolei wykorzystanie nanocząsteczek srebra do tworzenia wydruków metalicznych to podejście, które również nie jest podstawą nowoczesnego druku fotograficznego. Nanotechnologia w tej formie jest wciąż w fazie badań i nie znalazła szerokiego zastosowania w praktyce. Użycie srebra w druku może wiązać się z problemami kosztowymi oraz z ekologicznymi, które są kluczowe w obecnych standardach produkcji. Druk termotransferowy z powłoką ochronną utwardzaną laserowo to także nie ta droga. Choć druk termotransferowy jest popularny, jego zastosowanie w kontekście ochrony wydruków nie jest najefektywniejsze. Właściwie utwardzanie laserowe nie jest standardem w tej technologii, dokładając do tego problemy z jakością i trwałością wydruków. Właściwe zrozumienie tych technologii i ich zastosowanie jest kluczowe dla skutecznego i profesjonalnego druku fotograficznego.

Pytanie 18

Fotografia podlega ochronie prawnej jako dzieło osobiste, gdy

A. stanowi rezultat twórczej działalności z cechą oryginalności, samodzielności artystycznej
B. przedstawia wierne odwzorowanie wyglądu oryginału
C. ukazuje dzieła sztuki
D. ukazuje dokumentację
Fotografia ma swoje prawa autorskie, gdy jest efektem pracy twórczej, gdzie widać tę inwencję i samodzielność artysty. Czyli autor zdjęcia powinien wnieść coś od siebie, jakąś swoją kreatywność. Na przykład, zdjęcia artystyczne to nie tylko suche rejestrowanie rzeczywistości, ale też interpretacja tego, co widzi artysta. Fajnie zauważyć, że ochrona nie dotyczy tylko techniki robienia zdjęć, ale również tego, jak autor podchodzi do kompozycji, światła czy kolorów. Niezależnie od tego, czy to pejzaż, portret, czy coś abstrakcyjnego, kluczowe jest, żeby zdjęcie miało tę twórczą nutę. Z danych międzynarodowych, jak Konwencja Berneńska, wynika, że zdjęcia muszą mieć swoje cechy, by być chronione prawem autorskim.

Pytanie 19

Którego z wymienionych przedmiotów należy użyć do czyszczenia powierzchni monitora LCD z kurzu, plamek i tłuszczów?

A. Gąbki.
B. Chusteczki higienicznej.
C. Ściereczki z mikrofibry.
D. Ręcznika papierowego.
Ściereczka z mikrofibry to naprawdę najlepszy wybór, jeśli chodzi o czyszczenie powierzchni monitora LCD. Te tkaniny zostały zaprojektowane tak, żeby skutecznie zbierać kurz, drobinki brudu, a nawet trochę tłuszczu, i to wszystko bez ryzyka porysowania delikatnej powierzchni ekranu. Moim zdaniem to jest w ogóle taki must-have dla każdego, kto dba o sprzęt elektroniczny – w wielu serwisach komputerowych czy sklepach z elektroniką pracownicy korzystają właśnie z mikrofibry, bo to po prostu sprawdzona branżowa praktyka. Warto też wiedzieć, że standardy producentów (np. Dell, HP, Samsung) wręcz sugerują stosowanie miękkich, suchych lub lekko zwilżonych ściereczek z mikrofibry, bo inne materiały potrafią zostawić mikrorysy albo pyłki, które z czasem psują jakość obrazu. Z mojego doświadczenia wynika, że nawet lekko zwilżona mikrofibra radzi sobie z tłustymi plamkami po palcach, nie zostawiając smug. Fajną sprawą jest też to, że mikrofibra nie wymaga żadnych specjalnych środków czyszczących – tylko woda destylowana wystarcza. Taką ściereczkę łatwo uprać i ponownie używać, więc to rozwiązanie jest i ekologiczne, i ekonomiczne. No i jeszcze jedno – regularne czyszczenie monitora mikrofibrą przedłuża jego żywotność, bo nie ściera się powłoka antyrefleksyjna. To naprawdę nie jest marketingowa gadka, tylko konkretne zalecenie z instrukcji obsługi większości marek!

Pytanie 20

Do oczyszczenia przedniej soczewki obiektywu pokrytej powłoką przeciwodblaskową należy użyć

A. sprężonego powietrza.
B. irchy.
C. pędzelka.
D. nawilżonej ściereczki.
Sprężone powietrze to zdecydowanie najbezpieczniejsza i najbardziej rekomendowana metoda usuwania pyłków czy drobin z przedniej soczewki obiektywu pokrytej powłoką przeciwodblaskową. W branży fotograficznej i optycznej od lat stosuje się sprężone powietrze właśnie po to, żeby nie dopuścić do zarysowania czy uszkodzenia delikatnych warstw. Użycie takiego powietrza pozwala na bezkontaktowe usunięcie drobinek kurzu i innych zanieczyszczeń, które mogłyby porysować soczewkę, gdyby zostały mechanicznie przetarte. Standardy producentów optyki, takich jak Canon, Nikon czy Zeiss, wręcz zalecają stosowanie sprężonego powietrza jako pierwszy etap czyszczenia każdej powłoki, zwłaszcza tej przeciwodblaskowej. Moim zdaniem to właśnie minimalizacja kontaktu fizycznego z powierzchnią soczewki jest tutaj kluczowa. W praktyce wygląda to tak: najpierw delikatnie wydmuchujemy pyłki, a dopiero potem – jeśli jest taka potrzeba – można sięgnąć po specjalne, dedykowane środki i akcesoria (np. płyny czy ściereczki do optyki). Warto też pamiętać, że nawet najdrobniejszy pyłek może zadziałać jak papier ścierny pod szmatką czy pędzelkiem, co skutkuje nieodwracalnym uszkodzeniem powłoki. Z mojego doświadczenia wynika, że wielu fotografów zbyt pochopnie sięga po ściereczki czy irchę, co potem kończy się rysami czy smugami trudnymi do usunięcia. Dlatego, jeśli zależy Ci na długiej żywotności obiektywu i zachowaniu najwyższej jakości obrazu, sprężone powietrze to podstawa!

Pytanie 21

Po ilu latach obowiązywania umowy licencyjnej wyłącznej uważa się ją zawartą na czas nieokreślony?

A. Po 3 latach.
B. Po 4 latach.
C. Po 2 latach.
D. Po 5 latach.
W polskim prawie autorskim, a dokładnie w art. 68 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, znajduje się zapis, że jeżeli umowa licencyjna wyłączna została zawarta na czas oznaczony dłuższy niż pięć lat, po upływie pięciu lat uważa się ją za zawartą na czas nieokreślony. To jest bardzo ważne, bo wiele osób myśli, że można swobodnie podpisywać takie umowy na 10, 20 lat albo nawet dłużej, a potem są zdziwieni, jak okazuje się, że po pięciu latach mają już do czynienia z innymi warunkami wypowiedzenia i przedłużania. W praktyce, zwłaszcza w branży IT czy marketingowej, spotyka się sytuacje, gdy licencjobiorca chciałby mieć pewność długotrwałej współpracy i myśli, że długość trwania umowy zapewni mu bezpieczeństwo. Jednak ten pięcioletni okres chroni przede wszystkim twórcę lub pierwotnego dysponenta praw - po tym czasie może on łatwiej rozwiązać umowę i ewentualnie udzielić licencji komu innemu. Moim zdaniem to fajny balans między ochroną interesów obu stron, choć czasem rodzi nieporozumienia przy negocjacjach. Warto pamiętać, że to ograniczenie dotyczy licencji wyłącznych, co jest jeszcze jednym powodem, by czytać umowę dokładnie i znać podstawy prawa autorskiego. Dobrą praktyką jest od razu w umowie określić, co się dzieje po pięciu latach, żeby uniknąć niejasności.

Pytanie 22

Perspektywę żabią zastosowano na fotografii

A. Fotografia 3
Ilustracja do odpowiedzi A
B. Fotografia 4
Ilustracja do odpowiedzi B
C. Fotografia 2
Ilustracja do odpowiedzi C
D. Fotografia 1
Ilustracja do odpowiedzi D
W fotografii perspektywa żabia jest specyficznym sposobem kadrowania, przy którym aparat ustawiony jest nisko, tuż przy powierzchni, albo nawet poniżej poziomu fotografowanego obiektu. Efektem takiego ujęcia jest wrażenie, że dany przedmiot czy postać są większe, bardziej monumentalne czy wręcz przytłaczające. To typowy zabieg, jeśli chcemy nadać zdjęciu dynamiki lub wyróżnić fotografowany motyw na tle otoczenia. Niestety, wskazując inne ujęcia niż fotografia numer 3, pomijamy fakt, że w tych pozostałych zdjęciach aparat znajduje się na wysokości doniczki lub powyżej niej, przez co uzyskana perspektywa jest neutralna lub wręcz z lotu ptaka (jak w przypadku fotografii wykonanej mocno od góry). Takie kadrowanie jest powszechne np. w dokumentacji obiektów czy na zdjęciach katalogowych, gdzie ważna jest prezentacja całości w sposób czytelny, ale niekoniecznie efektowny. Bardzo częstym błędem w rozpoznaniu żabiej perspektywy jest sugerowanie się wyłącznie poziomem aparatu względem własnych oczu, a nie faktycznym kątem patrzenia na obiekt. Moim zdaniem, żeby dobrze rozpoznać ten rodzaj perspektywy, trzeba pamiętać o jednej rzeczy: na zdjęciu wykonanym z żabiej perspektywy dominują linie wznoszące się, a spód obiektu może być widoczny – to znak rozpoznawczy. Standardy branżowe podkreślają, że żabia perspektywa jest ceniona za swoją umiejętność budowania nastroju i wydobywania detali, które przy klasycznym kadrowaniu byłyby słabo widoczne lub zniknęłyby całkowicie. Jeśli więc na zdjęciu nie widać obiektu od dołu, to z dużym prawdopodobieństwem nie mamy do czynienia z typową perspektywą żabią, tylko z klasyczną lub nawet ptasią.

Pytanie 23

Technika tworzenia cyfrowych negatywów do druku w procesie platinum/palladium wymaga

A. zastosowania filtrów polaryzacyjnych podczas naświetlania papieru
B. wykonania serii wydruków próbnych o rosnącej ekspozycji
C. użycia specjalnego papieru z podłożem metalicznym
D. przygotowania negatywu o wysokiej gęstości i dużym kontraście na przeźroczystej kliszy
Wybór odpowiedzi dotyczącej użycia specjalnego papieru z podłożem metalicznym jest błędny, ponieważ nie jest to technika charakterystyczna dla druku platinum/palladium. Papery z metalicznym podłożem są stosowane w innych technikach drukarskich, które nie mają nic wspólnego z tym klasycznym procesem. Platinum/palladium to metoda, która wykorzystuje papier o wysokiej jakości, ale niekoniecznie metaliczny. Kluczowe jest, aby papier był odpowiednio porowaty, co pozwala na wchłanianie emulsji oraz uzyskanie pożądanego efektu tonalnego. Koncepcja wykonania serii wydruków próbnych o rosnącej ekspozycji również nie znajduje zastosowania w standardowym procesie platinum/palladium, ponieważ ten proces opiera się na dokładnej kontroli ekspozycji już na etapie tworzenia negatywu. Zastosowanie filtrów polaryzacyjnych podczas naświetlania papieru jest kolejnym błędnym podejściem, które może prowadzić do zniekształcenia kolorów i kontrastu. Filtry te służą głównie do redukcji odblasków i poprawy nasycenia kolorów w fotografii kolorowej, a w technice czarno-białej, jak platinum/palladium, ich użycie jest zbędne, gdyż efekt końcowy zależy głównie od jakości negatywu i odpowiedniego naświetlenia. Takie nieporozumienia mogą wynikać z mylenia różnych technik fotograficznych, co jest dość powszechnym błędem wśród początkujących fotografów.

Pytanie 24

Fotografia przedstawiająca jasny obiekt na jasnym tle została zrobiona techniką

A. cyjanotypii
B. low key
C. high-key
D. izohelii
Odpowiedź 'high-key' jest poprawna, ponieważ technika ta charakteryzuje się wykorzystaniem jasnego oświetlenia, które skutkuje dominacją jasnych tonów w obrazie. W fotografii high-key dąży się do minimalizacji kontrastów, co sprawia, że obiekt wyróżnia się na jasnym tle. Tego rodzaju kompozycje są często stosowane w portretach, reklamach oraz fotografii produktowej, gdzie celem jest uzyskanie lekkości i pozytywnego nastroju. Przykładem zastosowania techniki high-key mogą być sesje zdjęciowe dla dzieci, w których delikatne, jasne tła i oświetlenie podkreślają urok i radość. Należy pamiętać, że w tym stylu kluczowe jest odpowiednie ustawienie świateł, aby uzyskać pożądany efekt bez nadmiernej refleksji czy prześwietlenia. W branży fotograficznej technika ta jest uznawana za standard w tworzeniu estetycznych, przyjaznych dla oka obrazów.

Pytanie 25

Na ilustracji przedstawiono zastosowanie filtra

Ilustracja do pytania
A. solaryzacja.
B. usuwanie przeplotu.
C. wyostrzenie.
D. redukcja szumów.
Solaryzacja to naprawdę ciekawy efekt – na zdjęciu po prawej widać wyraźnie, jak obraz zmienia charakter, pojawiają się nietypowe, prawie surrealistyczne barwy, a jasne i ciemne partie jakby zamieniają się miejscami. To jest właśnie klasyczny przykład solaryzacji. W fotografii analogowej powstaje po częściowym naświetleniu negatywu światłem, a w cyfrowej – przez odpowiednią operację na poziomach jasności pikseli. Efekt ten bywa wykorzystywany w grafice artystycznej i eksperymentalnej, bo pozwala uzyskać niecodzienne, wręcz psychodeliczne rezultaty. W praktyce, solaryzacja świetnie sprawdza się podczas tworzenia plakatów, okładek muzycznych, czy tam gdzie zależy nam na mocnym, abstrakcyjnym wyrazie. Odwołując się do standardów: wiele programów graficznych, takich jak Photoshop czy GIMP, posiada gotowe filtry solaryzujące – to jeden z klasycznych filtrów efektowych. Często spotykam się z tym efektem podczas zajęć z edycji zdjęć – pozwala dzieciakom zrozumieć, jak można bawić się z tonacjami i światłem w fotografii cyfrowej. Solaryzacja nie ma nic wspólnego z wyostrzaniem czy redukcją szumów, działa zupełnie inaczej, bo ingeruje w sposób bardzo kreatywny w strukturę tonalną obrazu. Warto czasem poeksperymentować z tym filtrem, bo jego efekty potrafią pozytywnie zaskoczyć nawet doświadczonych grafików.

Pytanie 26

Jakiego z wymienionych materiałów należy użyć do oczyszczania ekranu monitora LCD z kurzu, smug i tłuszczu?

A. Ściereczka z microfibry
B. Papierowy ręcznik
C. Chusteczki do higieny osobistej
D. Gąbka
Ściereczki z microfibry to naprawdę super wybór, gdy chodzi o czyszczenie monitorów LCD. Są stworzone z myślą o delikatnych powierzchniach, co jest mega istotne. Te cienkie włókna świetnie zbierają kurz, plamy i tłuszcz, a jednocześnie nie zarysowują ekranu. Wiesz, dzięki swojej konstrukcji potrafią wchłonąć dużo więcej brudu niż zwykłe materiały, a na dodatek nie zostawiają smug. Żeby wyczyścić monitor, wystarczy lekko zwilżyć ściereczkę wodą lub jakimś specjalnym preparatem do czyszczenia i delikatnie przetrzeć ekran. Ważne, żeby unikać mocnych środków czyszczących albo twardych materiałów, bo to może uszkodzić ekran. Z własnego doświadczenia polecam regularne czyszczenie, żeby monitor długo działał i wyglądał dobrze. W branży elektronicznej wszyscy korzystają z tych ściereczek, a ich efektywność potwierdzają liczne testy. Naprawdę warto mieć je pod ręką.

Pytanie 27

Opublikowanie zdjęcia uczestników wycieczki na stronie internetowej wymaga zgody

A. uczestników.
B. ubezpieczyciela.
C. organizatora.
D. przewodnika.
Opublikowanie zdjęcia uczestników wycieczki na stronie internetowej wymaga ich wyraźnej zgody, bo tak stanowi zarówno prawo, jak i zdrowy rozsądek. Chodzi tutaj o ochronę danych osobowych i wizerunku, które są chronione m.in. przez RODO oraz ustawę o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Nawet jeśli organizator wycieczki czy przewodnik robi zdjęcia podczas wyjazdu, nie ma automatycznie prawa publikować ich w internecie bez wcześniejszej, konkretnej zgody każdej widocznej na zdjęciu osoby. Najlepszą praktyką jest zebranie pisemnych zgód przed rozpoczęciem wyjazdu – to wtedy najłatwiej o to zadbać i wyjaśnić wszystkim o co chodzi. Z mojego doświadczenia, czasem ktoś nie chce być widoczny na stronie szkoły albo Facebooku i trzeba to uszanować. Włączenie ludzi do tej decyzji buduje też zaufanie i jest po prostu uczciwe. Zresztą, nawet najlepsze intencje organizatora nie zastąpią zgody uczestników, bo prawo jest tutaj bezlitosne – publikacja bez zgody naraża na nieprzyjemności, a nawet kary finansowe. Moim zdaniem, zawsze warto podkreślać wagę zgody w kontekście publikacji wizerunku – to taka podstawa bezpieczeństwa cyfrowego i szacunku do innych.

Pytanie 28

Którego z wymienionych przedmiotów należy użyć do czyszczenia powierzchni monitora LCD z kurzu, plamek i tłuszczów?

A. Ściereczki z mikrofibry.
B. Ręcznika papierowego.
C. Chusteczki higienicznej.
D. Gąbki.
Ściereczka z mikrofibry to zdecydowanie najlepszy wybór do czyszczenia monitorów LCD, zarówno jeśli chodzi o usuwanie kurzu, jak i plam czy tłuszczów. Mikrofibra jest niezwykle delikatnym materiałem, który nie pozostawia zarysowań nawet na bardzo wrażliwych powierzchniach, a przy tym świetnie zbiera kurz i drobinki bez konieczności mocnego pocierania. Z mojego doświadczenia wynika, że większość producentów monitorów, np. Dell, LG czy Samsung, wyraźnie zaznacza w instrukcjach, żeby korzystać właśnie z mikrofibry. To taka branżowa podstawa – w serwisach sprzętu komputerowego praktycznie zawsze spotkasz się z mikrofibrą. Co ciekawe, samą ściereczką suchą można usunąć kurz i delikatne zabrudzenia, a do większych plam warto ją lekko zwilżyć wodą destylowaną lub specjalnym płynem do ekranów (ważne: nigdy nie spryskuj bezpośrednio ekranu!). Ściereczki z mikrofibry są wielorazowe, łatwo je wyprać i nie pozostawiają włókien. Zdecydowanie nie poleca się szorstkich czy papierowych materiałów, bo mogą uszkodzić powłokę antyodblaskową monitora. W praktyce – jeśli dbasz o sprzęt, zawsze miej gdzieś pod ręką mikrofibrę.

Pytanie 29

Procesy hybrydowe w fotografii łączą

A. różne techniki druku cyfrowego
B. techniki analogowe z cyfrowymi
C. techniki studyjne z plenerowymi
D. fotografię barwną z czarno-białą
Wybór innych odpowiedzi wskazuje na pewne nieporozumienia dotyczące definicji procesów hybrydowych w fotografii. Łączenie różnych technik druku cyfrowego nie obejmuje aspektu, który definiuje hybrydowość. Druk cyfrowy sam w sobie nie łączy technik analogowych i cyfrowych; jest to oddzielny proces, który koncentruje się na reprodukcji obrazów w formacie cyfrowym. W rzeczywistości, różne techniki druku cyfrowego mogą być używane niezależnie od tego, czy zdjęcia zostały zrobione analogowo, czy cyfrowo. Z kolei łączenie fotografii barwnej z czarno-białą nie spełnia kryteriów hybrydowości, ponieważ dotyczy to raczej estetycznych wyborów artystycznych niż technicznych metod pracy. Fotograf może zdecydować się na różne style w obrębie jednego projektu, ale to nie oznacza, że łączy techniki analogowe z cyfrowymi. Również zestawienie technik studyjnych z plenerowymi to kwestia wyboru miejsca i stylu pracy, a nie konkretna hybryda technologii. Warto zauważyć, że hybrydowe podejście w fotografii dotyczy głównie integracji procesów analogowych i cyfrowych, co prowadzi do tworzenia całościowych dzieł, które korzystają z obu metod, a nie tylko z ich estetycznych czy koncepcyjnych różnic.

Pytanie 30

Obraz stworzony na papierze fotograficznym bez użycia kamery to

A. kserografia
B. makrofotografia
C. luksografia
D. reprodukcja
Kserografia to technika kopiowania, która opiera się na procesie elektrostatycznym, a nie na naświetlaniu papieru fotograficznego. Chociaż kserografia jest szeroko stosowana w biurach i instytucjach edukacyjnych do reprodukcji dokumentów, nie ma nic wspólnego z tworzeniem obrazów bez użycia aparatu. To podejście skupia się na masowej produkcji i reprodukcji, a nie na twórczym procesie artystycznym. Z kolei reprodukcja to termin ogólny, który odnosi się do wszelkich technik odtwarzania istniejących dzieł, takich jak obrazy, zdjęcia czy rysunki. W tym przypadku również nie mówimy o naświetlaniu papieru fotograficznego, co jest kluczowe w luksografii. Makrofotografia to technika fotograficzna, która polega na robieniu zdjęć obiektów z bliska, zazwyczaj z użyciem aparatu fotograficznego i odpowiednich obiektywów. Niezrozumienie tych terminów może prowadzić do mylnego wniosku, że są one ze sobą powiązane. W rzeczywistości każda z wymienionych technik ma swoją specyfikę i zastosowanie, które są odrębne od luksografii, co podkreśla istotne różnice w podejściu do fotografii i reprodukcji obrazów. Ważne jest zrozumienie, że techniki te nie są zamienne, a ich właściwe rozróżnienie jest kluczowe w pracy zawodowej w dziedzinie sztuki i fotografii.

Pytanie 31

Do czynności konserwacyjnych aparat fotograficzny należą

A. regularne czyszczenie korpusu i obiektywu.
B. wymiana obiektywu.
C. regularne czyszczenie torby reporterskiej.
D. wymiana sprzętu dodatkowego.
Regularne czyszczenie korpusu i obiektywu to według mnie absolutna podstawa dbania o aparat fotograficzny. W praktyce branżowej takie czynności są wręcz obowiązkiem fotografa, niezależnie od tego czy używa sprzętu amatorskiego, czy profesjonalnego. Kurz, pył, odciski palców czy nawet drobne kropelki wody mogą negatywnie wpływać na jakość zdjęć i żywotność sprzętu. Nawet jeśli sprzęt jest teoretycznie uszczelniony, zabrudzenia mogą dostać się do środka, szczególnie przy wymianie obiektywów. Najlepiej wyrobić sobie nawyk przecierania korpusu i soczewek miękką szmatką z mikrofibry albo korzystania z dedykowanych preparatów, takich jak gruszka do przedmuchiwania czy pędzelki antystatyczne. Osobiście uważam, że lepiej poświęcić te kilka minut po każdej sesji niż później martwić się zarysowaniami albo rozmazanymi zdjęciami. Zgodnie z zaleceniami producentów (np. Canon, Nikon) konserwacja polega głównie na systematycznym czyszczeniu powierzchni zewnętrznych i optyki, a także kontrolowaniu stanu bagnetu czy styków elektronicznych. Warto też pamiętać, że regularne czyszczenie to nie tylko estetyka, ale też wydłużenie żywotności całego systemu, bo łatwiej zauważyć ewentualne uszkodzenia czy nieszczelności. Profesjonaliści zawsze powtarzają, że zadbany sprzęt mniej się psuje i daje lepsze efekty – i to nie jest przypadek!

Pytanie 32

Obrazy uzyskuje się poprzez naświetlenie obiektu promieniowaniem X w

A. rentgenografii
B. makrografii
C. spektrografii
D. mikrografii
Rentgenografia to technika obrazowania, która wykorzystuje promieniowanie X do uzyskiwania obrazów wnętrza obiektów lub ciał. W tej metodzie, promieniowanie X przenika przez obiekt i jest częściowo absorbowane, co prowadzi do powstania obrazu na detektorze. Rentgenografia ma szerokie zastosowanie w medycynie do diagnostyki chorób, jak również w przemyśle do inspekcji materiałów i struktur. Przykładem zastosowania rentgenografii medycznej jest wykonywanie zdjęć rentgenowskich w celu identyfikacji złamań kości lub wykrywania zmian patologicznych w tkankach. W przemyśle rentgenografia służy do wykrywania wad w materiałach, takich jak pęknięcia, wtrącenia czy korozja. Dzięki rozwojowi technologii cyfrowej, rentgenografia stała się bardziej precyzyjna i dostarcza lepszej jakości obrazów, co jest zgodne z najlepszymi praktykami w diagnostyce i inspekcji materiałowej.

Pytanie 33

Do czynności konserwacyjnych zabezpieczających prawidłową pracę akumulatora w aparacie fotograficznym należy

A. wystawianie akumulatora na działanie promieni słonecznych.
B. utrzymywanie zmiennej temperatury w komorze akumulatora.
C. utrzymanie czystości styków w komorze akumulatora.
D. wystawianie akumulatora na działanie wysokiej temperatury.
Utrzymanie czystości styków w komorze akumulatora to jedna z tych rzeczy, które w praktyce naprawdę mają spore znaczenie dla niezawodności sprzętu fotograficznego. Styki, szczególnie te wykonane z metali przewodzących, łatwo łapią kurz, tłuszcz z palców czy nawet drobne utlenienia. Zanieczyszczone styki powodują większy opór elektryczny, a to może prowadzić do trudności z uruchomieniem aparatu, przerw w zasilaniu czy nawet uszkodzenia elektroniki poprzez skoki napięcia. Moim zdaniem jest to jedna z czynności, którą warto wykonywać regularnie, najlepiej za pomocą specjalnych środków czyszczących lub po prostu miękkiej, suchej szmatki. Takie konserwacyjne podejście jest zgodne z wytycznymi większości producentów aparatów, np. Canon czy Nikon w swoich instrukcjach często podkreślają wagę czystości styków. Mało kto o tym pamięta, a to naprawdę pomaga wydłużyć żywotność akumulatora oraz całego sprzętu. Co więcej, lepszy kontakt to także stabilniejsze ładowanie, więc nawet szybkość i skuteczność ładowania mogą na tym zyskać. Z mojego doświadczenia, jeśli aparat często 'gubi' zasilanie lub nie widzi baterii, to w 90% przypadków wystarczyło przetrzeć styki i wszystko wracało do normy. Warto więc tę prostą czynność wprowadzić do rutynowej obsługi sprzętu – to taki mały, a bardzo skuteczny nawyk każdego fotografa.

Pytanie 34

W której technice zostało wykonane zdjęcie morza?

Ilustracja do pytania
A. Wysoki klucz.
B. Niski klucz.
C. Izohelia.
D. Relief.
Technika "wysoki klucz" jest często wykorzystywana w fotografii, aby uzyskać jasny, eteryczny efekt, który jest widoczny na dołączonym zdjęciu morza. Charakteryzuje się ona dominacją jasnych tonów oraz minimalnym kontrastem, co sprawia, że obrazy wydają się lekkie i delikatne. W praktyce, w fotografii krajobrazowej, użycie wysokiego klucza często wiąże się z fotografowaniem w warunkach silnego oświetlenia, na przykład podczas złotej godziny, kiedy światło jest miękkie. Technika ta pozwala na osiągnięcie harmonijnych przejść tonalnych, co doskonale oddaje atmosferę spokojnej wody i nieba. W zawodowej fotografii, wysoki klucz bywa wykorzystywany do portretów czy zdjęć artystycznych, gdzie celem jest osiągnięcie nastroju lekkości i eteryczności. Warto również zauważyć, że dobór techniki na etapie planowania sesji zdjęciowej powinien być zgodny z zamierzonymi efektami artystycznymi, a wysoki klucz jest idealnym wyborem, gdy chcemy podkreślić piękno natury.

Pytanie 35

Rozpowszechnianie zdjęcia na licencji All rights reserved oznacza, że

A. nie można wykorzystywać zdjęcia bez zgody autora.
B. zdjęcie można kopiować, rozprowadzać i na jego podstawie tworzyć projekty zależne.
C. zdjęcie można kopiować i przetwarzać bez zgody autora.
D. zdjęcie można kopiować, rozprowadzać tylko w oryginalnej postaci.
Wiele osób błędnie zakłada, że jeśli zdjęcie jest dostępne w Internecie, to można je swobodnie kopiować, edytować albo wykorzystywać do własnych projektów. Niestety, to myślenie prowadzi często do naruszeń prawa autorskiego. Licencja All rights reserved nie daje żadnej swobody – to nie jest Creative Commons czy domena publiczna. Próby kopiowania, przetwarzania lub nawet publikowania takiego utworu bez wyraźnej, pisemnej zgody autora są nielegalne. Kluczowy błąd polega tu na niezrozumieniu różnic pomiędzy rozmaitymi licencjami. Odpowiedzi sugerujące możliwość kopiowania czy przetwarzania zdjęcia odnoszą się raczej do licencji liberalnych, takich jak CC BY, CC0 czy nawet niektóre odmiany prawa cytatu, ale w przypadku All rights reserved wszystko jest zabronione poza samym przeglądaniem. Myślenie, że można rozprowadzać zdjęcie tylko w oryginalnej postaci, nie znajduje potwierdzenia w prawie – bez zgody autora nie wolno również tego robić. Natomiast tworzenie projektów zależnych na bazie takiego zdjęcia jest już poważnym naruszeniem, bo oznacza wykorzystanie cudzego utworu do tworzenia nowych materiałów, co bez licencji prowadzi do konfliktu z prawem. W praktyce, większość profesjonalnych serwisów stockowych czy agencji fotograficznych stosuje bardzo restrykcyjne zasady, a algorytmy wykrywające nieautoryzowane wykorzystanie zdjęć działają coraz sprawniej. Chociaż na pozór może się wydawać, że zdjęcia w sieci są „wolne”, to jednak respektowanie oznaczenia All rights reserved jest podstawą świadomości prawnej w branży kreatywnej i medialnej. Warto wyrobić sobie nawyk zawsze sprawdzania licencji – to oszczędza sporo problemów i nerwów.

Pytanie 36

Właściwości materiału zdjęciowego, opisane jako IR 400 4 x 5 cali wskazują, że jest on przeznaczony do naświetlania w promieniowaniu

A. ultrafioletowym, w aparacie wielkoformatowym.
B. ultrafioletowym, w aparacie średnioformatowym.
C. podczerwonym, w aparacie wielkoformatowym.
D. podczerwonym, w aparacie małoobrazkowym.
Opis „IR 400 4×5 cala” łatwo pomylić, jeśli nie kojarzy się typowych oznaczeń stosowanych przy materiałach światłoczułych. Najczęstszy błąd polega na utożsamianiu każdego „dziwnego” materiału z promieniowaniem ultrafioletowym, podczas gdy skrót IR zawsze oznacza infradźwięki… a właściwie w fotografii – promieniowanie podczerwone (infrared). Materiały UV są oznaczane inaczej i używane w dużo bardziej specjalistycznych zastosowaniach, np. w kryminalistyce, konserwacji dzieł sztuki czy badaniach naukowych; nie opisuje się ich zwykle tak prostym symbolem IR. Dlatego odpowiedzi sugerujące promieniowanie ultrafioletowe wynikają raczej z mylenia pojęć: UV i IR to dwa zupełnie różne zakresy widma elektromagnetycznego, po przeciwnych stronach światła widzialnego. Kolejne typowe nieporozumienie dotyczy formatu aparatu. W fotografii przyjęły się dość sztywne standardy: mały obrazek to film 35 mm (klatka 36×24 mm), średni format to np. 6×4,5, 6×6, 6×7, 6×9 cm, a wielki format to właśnie arkuszowe filmy mierzone w calach, jak 4×5, 5×7, 8×10 cala. Jeżeli więc w opisie widzimy „4×5 cala”, to mówimy o typowym filmie arkuszowym do aparatu wielkoformatowego, z kasetami na pojedyncze klisze, a nie o małoobrazkowym czy średnioformatowym systemie. Próba połączenia IR z aparatem małoobrazkowym lub średnioformatowym w tym konkretnym pytaniu ignoruje ten standardowy podział formatów. Oczywiście w praktyce istnieją filmy podczerwone w małym i średnim formacie, ale ich oznaczenia rozmiaru są inne (np. 135, 120, 6×6 cm itp.). Warto zapamiętać schemat: IR = podczerwień, UV = ultrafiolet, a rozmiar 4×5 cala = klasyczny wielki format. To bardzo upraszcza analizę takich opisów i pozwala unikać intuicyjnych, ale błędnych skojarzeń.

Pytanie 37

Ile wynosi optymalna rozdzielczość obrazu cyfrowego przeznaczonego do umieszczenia w internecie?

A. 300 ppi
B. 200 ppi
C. 72 ppi
D. 100 ppi
Optymalna rozdzielczość obrazu cyfrowego przeznaczonego do umieszczenia w internecie to faktycznie 72 ppi (piksele na cal). Wynika to z tego, jak większość monitorów i urządzeń mobilnych przez lata wyświetlała obrazy – 72 ppi stało się takim trochę branżowym standardem i do dziś jest powszechnie stosowane w projektowaniu grafiki na strony www czy do social mediów. Chodzi o to, żeby plik graficzny nie był zbyt ciężki, a jednocześnie wyglądał ostro na typowych ekranach. Przy tej wartości obrazy wyświetlają się szybko, nie obciążając za bardzo serwera ani przeglądarki użytkownika. Co ciekawe, nowoczesne wyświetlacze mają już czasem wyższą gęstość pikseli (np. Retina w produktach Apple), ale mimo tego w praktyce 72 ppi nadal się sprawdza, bo serwisy internetowe często skalują obrazki automatycznie pod wyświetlacz. W codziennej pracy grafika czy web developera ustawia się pliki właśnie na 72 ppi, jeśli mają trafić do internetu, żeby niepotrzebnie nie powiększać ich rozmiarów. Z mojego doświadczenia, jeśli ktoś wrzuca zdjęcia w wyższej rozdzielczości na stronę, to tylko zajmuje miejsce na serwerze i spowalnia ładowanie strony, a efekt wizualny praktycznie się nie zmienia. No i pamiętaj – ppi ma znaczenie tylko podczas przygotowywania do druku lub internetu. W druku sprawa wygląda zupełnie inaczej.

Pytanie 38

Który program nie posiada narzędzia do rekonstrukcji zniszczonej, starej fotografii na podłożu papierowym?

A. GIMP
B. Adobe Photoshop
C. Adobe Reader
D. Magix PhotoDesigner
Adobe Reader faktycznie nie posiada narzędzi umożliwiających rekonstrukcję uszkodzonych lub starych fotografii papierowych. Program ten został stworzony wyłącznie do przeglądania, komentowania i czasem drobnej edycji plików PDF – skupia się głównie na dokumentach tekstowych, broszurach czy formularzach. W praktyce nigdy nie spotkałem się, aby ktoś próbował używać Adobe Readera do obróbki zdjęć – ten program po prostu nie obsługuje warstw, masek, funkcji retuszu czy narzędzi do korekcji obrazu. Natomiast GIMP, Photoshop czy nawet Magix PhotoDesigner zostały zaprojektowane właśnie do pracy ze zdjęciami, w tym do zaawansowanej edycji, usuwania rys, retuszu i rekonstrukcji starych fotografii. Branżowy standard to korzystanie właśnie z takich programów graficznych, bo tylko one oferują narzędzia jak klonowanie, łatki, filtry odszumiające czy korekty kolorystyczne. Adobe Reader pod tym względem w ogóle nie ma startu – to jak próbować naprawić telewizor młotkiem. Warto też zaznaczyć, że profesjonalne procesy rekonstrukcji obejmują skanowanie starego zdjęcia do formatu cyfrowego, a potem obróbkę w dedykowanej aplikacji graficznej, a nie w czytniku PDF. Moim zdaniem, jeśli ktoś próbuje ratować stare fotografie używając czegoś innego niż typowy program graficzny, to marnuje czas.

Pytanie 39

Które parametry powinien posiadać plik zdjęciowy przeznaczony do zamieszczenia w Internecie?

A. Tryb barwny RGB oraz rozdzielczość 600 dpi
B. Tryb barwny CMYK oraz rozdzielczość 96 ppi
C. Tryb barwny sRGB oraz rozdzielczość 72 ppi
D. Tryb barwny LAB oraz rozdzielczość 300 dpi
Tryb barwny sRGB i rozdzielczość 72 ppi to absolutny standard, jeśli chodzi o przygotowanie zdjęć do Internetu. Moim zdaniem czasami ludzie trochę się tym ppi pogubią, ale w praktyce większość monitorów i tak wyświetla w okolicy 72–96 ppi, więc nie ma sensu wrzucać zdjęć w wyższej rozdzielczości, bo to tylko niepotrzebnie zwiększa wagę pliku. Co do trybu barwnego — sRGB powstał właśnie na potrzeby ekranów komputerowych i urządzeń mobilnych. Każda przeglądarka, Facebook, Instagram czy inne serwisy internetowe ‘rozumieją’ sRGB najlepiej. Gdy wrzucisz plik w innym trybie, kolory potrafią się rozjechać, robią się jakieś dziwne odcienie czy przygaszone barwy. Z mojego doświadczenia, grafik czy fotograf, która nie przekonwertuje zdjęcia do sRGB, często jest potem rozczarowana efektem końcowym na stronie. Warto też pamiętać, żeby nie przesadzać z rozdzielczością, bo im większa, tym dłużej ładuje się strona — a przecież nikt nie chce czekać na zdjęcia w internecie. Standard sRGB i 72 ppi daje nie tylko dobre odwzorowanie kolorów, ale i szybkie ładowanie. To taki kompromis pomiędzy jakością a wydajnością, dlatego zawsze polecam ten zestaw parametrów przy pracy z plikami na WWW.

Pytanie 40

Do wykonania zamieszczonego zdjęcia zastosowano technikę

Ilustracja do pytania
A. makrofotografii.
B. skaningową.
C. fotomikrografii.
D. mikrofilmowania.
Makrofotografia to technika, która pozwala na uchwycenie małych obiektów w dużym powiększeniu, co idealnie ilustruje zamieszczone zdjęcie owada. W tej technice kluczowe jest wykorzystanie obiektywów makro, które umożliwiają uzyskanie wysokiej ostrości i szczegółowości w zbliżeniach. Przykładem makrofotografii mogą być zdjęcia owadów, roślin czy detali przedmiotów codziennego użytku. W praktyce, fotografowie często stosują techniki oświetleniowe, takie jak oświetlenie boczne czy użycie pierścieni oświetleniowych, aby uwydatnić detale i tekstury. Makrofotografia znajduje zastosowanie nie tylko w fotografii artystycznej, ale także w naukach przyrodniczych, gdzie może być używana do dokumentowania obserwacji w terenie lub w laboratoriach. Umożliwia to badanie morfologii i anatomii obiektów z bliska, co jest nieocenione w takich dziedzinach jak entomologia czy botanika. Warto również zaznaczyć, że technika ta wymaga dużej precyzji i umiejętności, aby uzyskać zadowalające rezultaty, zgodne z najlepszymi praktykami w fotografii.