Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik elektryk
Kwalifikacja: ELE.05 - Eksploatacja maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
Data rozpoczęcia: 8 czerwca 2026 09:24
Data zakończenia: 8 czerwca 2026 10:07

Egzamin zdany!

Wynik: 22/40 punktów (55,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Nowe

Analiza przebiegu egzaminu- sprawdź jak rozwiązywałeś pytania

Przebieg egzaminu

Pochwal się swoim wynikiem!

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

Wskaż miernik do wykonania kompletnych okresowych pomiarów eksploatacyjnych instalacji elektrycznej w budynku mieszkalnym.

A. D.

B. C.

C. B.

D. A.

Niepoprawne odpowiedzi są oparte na mylnych założeniach dotyczących funkcji i zastosowań różnych urządzeń pomiarowych. Multimetr, będący przedmiotem odpowiedzi B, jest użytecznym narzędziem, ale jego możliwości są ograniczone w kontekście kompleksowych pomiarów instalacji elektrycznych. Oferuje on jedynie podstawowe pomiary napięcia, prądu i oporu, co może nie wystarczyć do pełnej oceny stanu technicznego instalacji. Z kolei oscyloskop, przedstawiony w odpowiedzi C, jest narzędziem do analizy sygnałów elektrycznych, ale nie nadaje się do pomiarów eksploatacyjnych, takich jak rezystancja izolacji czy ciągłość obwodów. Jego zastosowanie ogranicza się do analizy dynamiki sygnałów, co nie odpowiada wymaganiom okresowych pomiarów bezpieczeństwa. Odpowiedź D wskazuje na analizator mocy, który jest przydatny w monitorowaniu parametrów jakości energii, ale nie zastępuje konieczności wykonania pomiarów izolacji i testowania RCD. W praktyce, korzystanie z niewłaściwych narzędzi do oceny instalacji elektrycznej może prowadzić do poważnych błędów w diagnozowaniu stanu technicznego, co w konsekwencji zwiększa ryzyko wystąpienia awarii lub zagrożeń dla bezpieczeństwa. Dlatego kluczowe jest stosowanie odpowiednich urządzeń, takich jak miernik wielofunkcyjny, do kompleksowego monitorowania instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych.

Pytanie 2

Który z wymienionych pomiarów instalacji należy wykonać w celu sprawdzenia ochrony przeciwporażeniowej podstawowej?

A. Pomiar rezystancji izolacji.

B. Pomiar prądu zadziałania wyłącznika RCD.

C. Pomiar rezystancji uziemienia.

D. Pomiar czasu zadziałania wyłącznika RCD.

Prawidłowo – w celu sprawdzenia ochrony przeciwporażeniowej podstawowej wykonuje się przede wszystkim pomiar rezystancji izolacji. Ochrona podstawowa to nic innego jak zabezpieczenie przed dotykiem części czynnych w normalnych warunkach pracy instalacji. Czyli sprawdzamy, czy izolacja przewodów, aparatów, opraw, rozdzielnic jest na tyle dobra, że prąd nie ma „drogi ucieczki” tam, gdzie nie powinien płynąć. W praktyce robi się to miernikiem rezystancji izolacji, który podaje na badany obwód napięcie probiercze (np. 500 V DC dla instalacji niskiego napięcia) i mierzy rezystancję między żyłą fazową a ochronną, fazową a neutralną, oraz między żyłami między sobą. Im wyższa wartość, tym lepiej – normy PN-HD 60364 i związane z nimi wytyczne mówią o minimalnych wartościach rzędu megaomów, w zależności od typu instalacji. Moim zdaniem to jeden z kluczowych pomiarów odbiorczych i okresowych, bo od razu pokazuje stan izolacji przewodów, uszkodzenia mechaniczne, zawilgocenia, starzenie się kabli. W praktyce, gdy masz np. starą instalację w budynku mieszkalnym, pomiar rezystancji izolacji często ujawnia „przebicia” w puszkach, zgniecione przewody, albo izolację nadpaloną przy źle dokręconych zaciskach. To właśnie te uszkodzenia mogą doprowadzić do pojawienia się napięcia na obudowie metalowej i zwiększyć ryzyko porażenia. Dlatego w dobrych praktykach branżowych pomiar rezystancji izolacji wykonuje się zawsze przed załączeniem instalacji do sieci, po większych przeróbkach oraz okresowo w trakcie eksploatacji. Dodatkowo, dobrze wykonany pomiar z odpowiednim udokumentowaniem w protokole pomiarowym jest podstawą do oceny, czy instalacja spełnia wymagania ochrony podstawowej i czy można ją bezpiecznie użytkować.

Pytanie 3

Na podstawie zawartych w tabeli wyników pomiarów rezystancji wykonanych na zaciskach L1 i N grzejnika jednofazowego, przedstawionego na schemacie, określ stan techniczny jego grzałek.

Położenie przełącznika P1	Położenie przełącznika P2	Rezystancja między zaciskami L1 i N w Ω
1	3	∞
1	4	∞
2	3	44
2	4	53

A. Sprawna jest tylko grzałka G3.

B. Wszystkie grzałki są uszkodzone.

C. Wszystkie grzałki są sprawne.

D. Uszkodzona jest tylko grzałka G1.

Analizując dostępne odpowiedzi, można dostrzec kilka kluczowych błędów związanych z interpretacją wyników pomiarów rezystancji. Uznanie, że wszystkie grzałki są uszkodzone, jest rażącym nieporozumieniem. W przypadku, gdy dwie z grzałek - G2 i G3 - wykazują prawidłowe wartości rezystancji, a tylko jedna (G1) jest wyłączona z obiegu, twierdzenie o ich uszkodzeniu nie ma uzasadnienia. Również stwierdzenie, że sprawna jest tylko grzałka G3, ignoruje fakt, że G2 również działa poprawnie. Tego typu błędne wnioski często wynikają z braku zrozumienia zasad działania obwodów elektrycznych oraz roli, jaką rezystancja odgrywa w ocenie stanu urządzenia. Ważne jest, aby przy analizie danych pomiarowych kierować się metodyką, która uwzględnia wszystkie dostępne informacje. Niezrozumienie podstawowych zasad dotyczących rezystancji i jej znaczenia w diagnostyce może prowadzić do poważnych błędów w ocenie stanu technicznego urządzeń, co może skutkować nieefektywnym ich działaniem lub nawet zagrożeniem bezpieczeństwa. Dlatego kluczowe jest, aby podczas analizy wyników pomiarów zawsze zachować obiektywizm i rzetelność w interpretacji danych.

Pytanie 4

Silnik obcowzbudny prądu stałego, którego schemat układu połączeń zamieszczono na rysunku, pracuje w warunkach znamionowego zasilania i obciążenia. Po zwiększeniu rezystancji regulatora w obwodzie twornika nastąpi

A. zwiększenie prędkości obrotowej i zwiększenie strat w obwodzie twornika.

B. zmniejszenie prędkości obrotowej i zmniejszenie sprawności silnika.

C. zmniejszenie prędkości obrotowej i zmniejszenie prądu wzbudzenia.

D. zwiększenie prędkości obrotowej i zwiększenie prądu pobieranego z sieci.

W kontekście silników obcowzbudnych prądu stałego, każdy błąd w rozumieniu wpływu rezystancji w obwodzie twornika może prowadzić do mylnych wniosków. Zwiększenie rezystancji w obwodzie twornika nie prowadzi do zwiększenia prędkości obrotowej silnika ani do zwiększenia strat w obwodzie twornika, jak sugeruje jedna z odpowiedzi. W rzeczywistości, zwiększenie rezystancji skutkuje spadkiem prędkości obrotowej, co jest konsekwencją obniżenia napięcia na tworniku. Ponadto, zmniejszenie prędkości obrotowej nie wiąże się z redukcją prądu wzbudzenia, ponieważ prąd wzbudzenia zależy od układu wzbudzenia, a nie bezpośrednio od rezystancji w obwodzie twornika. Pomieszanie tych pojęć często wynika z braku zrozumienia podstawowych zasad działania silników prądu stałego. W przypadku zwiększenia rezystancji, użytkownicy mogą błędnie zakładać, że więcej energii będzie dostarczane do silnika, co jest niezgodne z rzeczywistością. Dobrze jest rozumieć, że sprawność silnika ogranicza się poprzez wzrost strat energii, co jest kluczowe dla jego optymalizacji w zastosowaniach przemysłowych. Dążenie do efektywności energetycznej wymaga zrozumienia dynamiki obwodów elektrycznych, co jest niezbędne w nowoczesnym inżynierii elektronicznej.

Pytanie 5

Istotnym czynnikiem wpływającym na skuteczność chłodzenia indukcyjnego silnika elektrycznego jest

A. klatka wirnika

B. wlot powietrza

C. koło pasowe

D. czujnik temperatury

Wlot powietrza odgrywa kluczową rolę w efektywności chłodzenia indukcyjnego silnika elektrycznego. Odpowiednia wentylacja jest niezbędna do odprowadzania ciepła generowanego podczas pracy silnika, co wpływa na jego wydajność i żywotność. Wlot powietrza umożliwia cyrkulację chłodnego powietrza do wnętrza silnika, co przyczynia się do obniżenia temperatury komponentów, takich jak stator i wirnik. Zastosowanie odpowiednio zaprojektowanych kanałów wentylacyjnych, zgodnych z normami IEC 60034, pozwala na optymalne chłodzenie silnika, minimalizując ryzyko przegrzania. W praktyce, wloty powietrza powinny być regularnie kontrolowane oraz wentylowane, aby zapewnić właściwe odprowadzanie ciepła. Przykładem skutecznego zastosowania jest użycie wentylatorów chłodzących, które wspomagają naturalną cyrkulację powietrza w silnikach o dużej mocy, co znacząco poprawia ich efektywność energetyczną i wydajność operacyjną.

Pytanie 6

Aby ocenić kondycję techniczną przewodów wyrównawczych, należy zmierzyć między każdą dostępną częścią przewodzącą a najbliższym punktem głównego przewodu wyrównawczego

A. pojemność doziemną

B. rezystancję przewodów

C. spadek napięcia

D. natężenie prądu

Pomiar rezystancji przewodów wyrównawczych jest kluczowym elementem w ocenie ich stanu technicznego. Wyrównanie potencjałów w instalacjach elektrycznych ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa oraz ochronę przed porażeniem prądem. W przypadku przewodów wyrównawczych, ich ciągłość oraz niski opór elektryczny są niezbędne, aby zapewnić skuteczne odprowadzanie prądów zwarciowych. Zgodnie z normami, takimi jak PN-HD 60364, powinny być one badane, aby weryfikować, że rezystancja nie przekracza określonych wartości, co może zapobiegać niebezpiecznym sytuacjom. Praktycznym przykładem jest pomiar rezystancji przewodu między punktami, gdzie przewody są połączone z ziemią lub innymi elementami instalacji. Wartości te powinny być rejestrowane i analizowane, aby zapewnić, że instalacja spełnia wymogi bezpieczeństwa oraz normy techniczne. W przypadku wykrycia wysokiej rezystancji, konieczne mogą być działania naprawcze, takie jak wymiana lub naprawa przewodów, co jest niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania systemów elektrycznych.

Pytanie 7

Aby zapewnić skuteczną ochronę przed porażeniem prądem dla użytkowników gniazd wtyczkowych z prądem nieprzekraczającym 32 A, należy je chronić wyłącznikiem różnicowoprądowym o nominalnym prądzie różnicowym wynoszącym

A. 1 000 mA

B. 100 mA

C. 500 mA

D. 30 mA

Wybór wyłącznika różnicowoprądowego o prądzie różnicowym 100 mA, 500 mA lub 1 000 mA jest niewłaściwy w kontekście ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym w obwodach gniazd wtyczkowych. Wyłączniki o wyższych wartościach prądu różnicowego są przeznaczone głównie do ochrony obwodów przed pożarem spowodowanym prądami upływowymi, a nie do natychmiastowej ochrony osób. Wyłącznik o prądzie różnicowym 100 mA może być stosowany w obwodach, gdzie ochrona przed porażeniem nie jest kluczowa, jak w przypadku dedykowanych obwodów zasilających urządzenia przemysłowe, w których ryzyko kontaktu z człowiekiem jest ograniczone. Prąd różnicowy 500 mA i 1 000 mA to wartości, które są zbyt wysokie dla skutecznej ochrony ludzi, co może prowadzić do tragicznych konsekwencji w przypadku wystąpienia porażenia elektrycznego. Użytkownicy często mylą te wartości, sądząc, że im wyższy prąd różnicowy, tym lepsza ochrona, co jest błędnym rozumowaniem. W rzeczywistości, niższe wartości prądu różnicowego, takie jak 30 mA, są kluczowe dla zapewnienia szybkiej reakcji w sytuacjach zagrożenia życia i zdrowia. Ochrona przed porażeniem powinna być zawsze priorytetem w projektowaniu instalacji elektrycznych, co jest zgodne z normami i najlepszymi praktykami w branży.

Pytanie 8

Jakie oznaczenie powinna nosić wkładka bezpiecznikowa, którą trzeba zainstalować w celu zabezpieczenia silników oraz urządzeń rozdzielczych?

A. aM

B. gB

C. aL

D. gR

Wybór wkładek bezpiecznikowych z oznaczeniami gR, aL lub gB dla ochrony silników i urządzeń rozdzielczych jest błędny z kilku fundamentalnych powodów. Oznaczenie gR wskazuje na bezpieczniki używane w obwodach z dużą zdolnością do przerywania, przeznaczone głównie dla obciążenia rezystancyjnego, a nie dla silników. Takie bezpieczniki nie są przystosowane do obsługi przeciążeń, które mogą występować podczas rozruchu silników, dlatego ich zastosowanie w tym kontekście może prowadzić do uszkodzenia urządzeń. Oznaczenie aL odnosi się do bezpieczników, które są bardziej uniwersalne, ale również nie są odpowiednie dla silników, gdyż nie są w stanie poradzić sobie z charakterystyką prądową, jaką generują silniki przy uruchamianiu. Z kolei wkładki gB są zaprojektowane dla obwodów z ładunkami indukcyjnymi, ale także nie nadają się do zabezpieczania silników, ponieważ nie zapewniają odpowiedniego czasu reakcji w przypadku przeciążenia. Wybierając niewłaściwy typ wkładki bezpiecznikowej, można nie tylko narazić urządzenia na uszkodzenia, ale także stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa całego systemu elektrycznego, co podkreśla znaczenie znajomości norm i właściwych zastosowań dla różnych typów zabezpieczeń. W praktyce, brak zrozumienia tych oznaczeń może prowadzić do poważnych awarii, co z kolei może generować znaczne koszty napraw oraz przestoje w pracy urządzeń.

Pytanie 9

Która z wymienionych norm elektrycznych wprowadza normę europejską?

A. PN-E-05204 Ochrona przed elektrycznością statyczną instalacji i urządzeń. Wymagania.

B. PN-88/E-08501 Urządzenia elektryczne. Tablice i znaki bezpieczeństwa.

C. PN-EN 50160 Parametry napięcia zasilającego w publicznych sieciach elektroenergetycznych.

D. PN-E 05115 Instalacje elektroenergetyczne prądu przemiennego o napięciu wyższym od 1 kV.

W tym pytaniu pułapka polega głównie na zrozumieniu oznaczeń norm. Wiele osób patrzy na sam temat normy, np. tablice bezpieczeństwa, ochrona przed elektrycznością statyczną czy instalacje powyżej 1 kV, i automatycznie zakłada, że skoro zagadnienie jest „poważne”, to musi chodzić o jakąś europejską regulację. Tymczasem kluczowy jest zapis symbolu. Oznaczenia typu PN-88/E-08501 albo PN-E-05204 czy PN-E 05115 to typowe krajowe Polskie Normy, bez powiązania z europejskim symbolem EN. Litera „E” w środku dotyczy działu elektrycznego, ale wcale nie świadczy o tym, że norma jest europejska. To jest częsty błąd myślowy: utożsamianie litery „E” z „Europejską”. Norma europejska w polskim systemie pojawia się wtedy, gdy w symbolu występuje „PN-EN” lub „PN-EN ISO”, „PN-EN IEC” itp. To oznacza, że Polska przyjęła europejską normę EN jako własną, często z tłumaczeniem lub z niewielkimi modyfikacjami redakcyjnymi. W przypadku PN-EN 50160 dokładnie tak jest – mamy europejską normę EN 50160, która opisuje parametry napięcia zasilającego w publicznych sieciach elektroenergetycznych, i została ona wprowadzona do polskiego systemu jako PN-EN 50160. Pozostałe wymienione normy dotyczą wprawdzie ważnych zagadnień, jak bezpieczeństwo oznakowania, ochrona przed elektrycznością statyczną czy wymagania dla instalacji wysokiego napięcia, ale są to starsze, stricte krajowe opracowania. Z mojego doświadczenia wynika, że w praktyce zawodowej bardzo pomaga umiejętność szybkiego czytania symboli norm: od razu widzimy, czy mamy do czynienia z dokumentem o zasięgu krajowym, europejskim czy międzynarodowym. Dzięki temu wiemy też, na ile dana norma jest kompatybilna z wymaganiami stosowanymi w innych państwach UE i czy można się na nią powoływać przy współpracy z zagranicznymi partnerami, producentami urządzeń czy podczas odbiorów instalacji według wspólnych standardów.

Pytanie 10

Która z podanych przyczyn jest odpowiedzialna za ocieranie wirnika o stojan w silniku indukcyjnym klatkowym podczas jego działania?

A. Pęknięcie pierścieni zwierających pręty wirnika

B. Nagle zwiększone napięcie zasilające

C. Poluzowanie tabliczki zaciskowej

D. Nagle zmniejszone napięcie zasilające

Gwałtowny wzrost napięcia zasilającego, choć może wpływać na działanie silnika, nie jest bezpośrednią przyczyną ocierania wirnika o stojan. Wysokie napięcia mogą prowadzić do przegrzewania się uzwojeń, co w skrajnych przypadkach może uszkodzić izolację, ale sama geometria wirnika i jego stabilność nie są bezpośrednio zagrożone. W podobny sposób gwałtowne zmniejszenie napięcia zasilającego może powodować spadek momentu obrotowego, co w pewnych warunkach prowadzi do niestabilności pracy silnika, ale również nie jest przyczyną tarcia wirnika o stojan. W przypadku poluzowania tabliczki zaciskowej, choć może to prowadzić do problemów z połączeniami elektrycznymi, również nie jest to przyczyna ocierania wirnika, lecz raczej związane z problemami z zasilaniem. Prawidłowe połączenia elektryczne i mechaniczne są kluczowe, dlatego każdy silnik powinien być regularnie kontrolowany pod kątem stabilności tych elementów. Warto pamiętać, że zrozumienie przyczyn technicznych takich problemów jest kluczowe w celu minimalizacji ryzyka awarii i zapewnienia długotrwałej i efektywnej pracy urządzeń.

Pytanie 11

W instalacji elektrycznej, której schemat przedstawiono na rysunku, po załączeniu napięcia łącznikiem elektrody świetlówki się żarzyły i nie nastąpił jej zapłon, a po zdemontowaniu zapłonnika nastąpił zapłon świetlówki. Jaki jest stan techniczny urządzeń wchodzących w skład oprawy oświetleniowej?

A. Dławik — uszkodzony, zapłonnik — sprawny, świetlówka — uszkodzona.

B. Dławik — uszkodzony, zapłonnik — sprawny, świetlówka — sprawna.

C. Dławik — sprawny, zapłonnik — sprawny, świetlówka — sprawna.

D. Dławik — sprawny, zapłonnik — uszkodzony, świetlówka — sprawna.

Wybór tej odpowiedzi jest poprawny, ponieważ charakteryzuje się ona ścisłym związkiem z zasadami działania opraw oświetleniowych, w szczególności świetlówek. W opisywanej sytuacji, kiedy elektrody świetlówki się żarzyły, świadczy to o sprawności dławika, który pełni rolę elementu regulującego prąd w obwodzie i zapewniającego odpowiednie napięcie dla elektrod. Brak zapłonu świetlówki mimo sprawności dławika sugeruje, że zapłonnik, odpowiedzialny za generowanie wysokiego napięcia niezbędnego do inicjacji reakcji zapłonowej w gazie, jest uszkodzony. To właśnie zapłonnik, często zbudowany z dwóch elektrod i kondensatora, odgrywa kluczową rolę w procesie rozruchu świetlówki. Po demontażu zapłonnika i udanym zapłonie świetlówki, można z całą pewnością potwierdzić, że świetlówka sama w sobie jest sprawna. W praktyce, diagnozowanie uszkodzenia zapłonnika można przeprowadzić poprzez jego wymianę i obserwację działania układu. Takie podejście jest zgodne z najlepszymi praktykami w konserwacji urządzeń oświetleniowych, co jest kluczowe w zapewnieniu długotrwałej i niezawodnej eksploatacji systemów oświetleniowych.

Pytanie 12

Na rysunku 1 przedstawiono schemat prostownika trójpulsowego w układzie podstawowym, na rysunku 2 przebiegi czasowe napięć fazowych zasilających ten prostownik oraz przebieg napięcia na obciążeniu rezystancyjnym U_d. Jaką modyfikację wprowadzono do układu prostownika, aby uzyskać kształt napięcia wyprostowanego U_d jak na rysunku?

A. Szeregowo z obciążeniem R dołączono kondensator o dużej pojemności.

B. Równolegle z obciążeniem R dołączono dławik o dużej indukcyjności.

C. Równolegle z obciążeniem R dołączono kondensator o dużej pojemności.

D. Szeregowo z obciążeniem R dołączono dławik o dużej indukcyjności.

Niepoprawne odpowiedzi wskazują na pewne nieporozumienia dotyczące działania elementów pasywnych w układach prostowniczych. Szeregowe dołączenie dławika lub kondensatora jest niewłaściwe, ponieważ nie zapewnia odpowiedniego wygładzenia napięcia wyjściowego. W przypadku dławika podłączonego szeregowo, dodatkowe wprowadzenie indukcyjności w torze prądowym ogranicza przepływ prądu, co może prowadzić do spadku napięcia i nieefektywnej konwersji energii. Dławiki są zazwyczaj używane w roli filtrów w układach, gdzie wymagane jest wygładzanie, ale w połączeniu z kondensatorem w konfiguracji równoległej, a nie szeregowej. Z kolei kondensator podłączony szeregowo z obciążeniem nie będzie mógł skutecznie gromadzić energii i oddawać jej w odpowiednich momentach, co jest kluczowe dla stabilizacji napięcia. Tego rodzaju błędy myślowe mogą wynikać z braku zrozumienia różnicy między działaniem elementów w różnych konfiguracjach oraz ich wpływu na charakterystykę układu prostowniczego. W praktycznych zastosowaniach, odpowiednie dobranie elementów filtrujących i ich konfiguracja są kluczowe dla osiągnięcia pożądanej jakości napięcia wyjściowego, co z kolei wpływa na niezawodność i wydajność całego systemu.

Pytanie 13

Jaki parametr silnika elektrycznego można zmierzyć mostkiem tensometrycznym, którego schemat ideowy zamieszczono na rysunku?

A. Prędkość obrotową.

B. Moment obrotowy.

C. Położenie kątowe wału.

D. Temperaturę uzwojeń.

Zrozumienie, jakie parametry można mierzyć w silnikach elektrycznych, jest kluczowe dla skutecznej obsługi i diagnostyki tych urządzeń. Wybór takich parametrów, jak temperatura uzwojeń, prędkość obrotowa czy położenie kątowe wału, może wydawać się intuicyjny, jednak nie są one bezpośrednio mierzone za pomocą mostków tensometrycznych. Temperatura uzwojeń jest zazwyczaj monitorowana za pomocą termistorów lub czujników temperatury, które są w stanie dokładnie rejestrować zmiany temperatury w czasie rzeczywistym. Prędkość obrotowa jest natomiast mierzona za pomocą enkoderów lub tachometrów, które dostarczają precyzyjnych informacji o ilości obrotów wału w jednostce czasu. W przypadku położenia kątowego wału, stosuje się różne czujniki, takie jak potencjometry lub czujniki Halla. Te urządzenia działają na zupełnie innych zasadach fizycznych niż mostek tensometryczny, który jest zaprojektowany do pomiaru deformacji. Często zdarzają się błędy myślowe, gdzie użytkownicy mylą różne metody pomiarowe i ich zastosowanie, co może prowadzić do niewłaściwych wniosków. Zrozumienie specyfiki każdego z tych czujników oraz ich odpowiednich zastosowań w kontekście pomiarów silników elektrycznych ma kluczowe znaczenie dla skutecznej diagnostyki oraz optymalizacji ich pracy.

Pytanie 14

Korzystając z tabeli podaj jakimi przewodami, według sposobu A1, należy wykonać instalację podtynkową gniazd jednofazowych zabezpieczonych wyłącznikiem nadprądowym B16A w sieci typu TN-S?

	Przekrój przewodów, mm²	Obciążalność długotrwała przewodów, A
A	YDYp 2×1,5	14,5
B	YDYp 2×2,5	19,5
C	YDYp 3×1,5	13,5
D	YDYp 3×2,5	18

A. D.

B. B.

C. A.

D. C.

Odpowiedź D jest prawidłowa, ponieważ wybór przewodów YDYp 3×2,5 mm² do instalacji podtynkowej gniazd jednofazowych zabezpieczonych wyłącznikiem nadprądowym B16A w sieci typu TN-S spełnia wszystkie wymogi bezpieczeństwa i normy obciążalności. Zgodnie z normą PN-IEC 60364, przewody muszą być dobrane w taki sposób, aby ich obciążalność długotrwała była wyższa od prądu znamionowego zabezpieczenia, w tym przypadku 16A. Przewody YDYp 3×2,5 mm² charakteryzują się obciążalnością długotrwałą wynoszącą 18A, co sprawia, że są odpowiednie do tego zastosowania. Takie podejście zapewnia nie tylko zgodność z przepisami, ale również minimalizuje ryzyko przegrzania oraz uszkodzenia instalacji. W praktyce, dobra jakość przewodów oraz ich odpowiedni dobór mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa użytkowników oraz niezawodności instalacji. Przewody podtynkowe powinny być również odpowiednio zabezpieczone przed uszkodzeniami mechanicznymi oraz działaniem wilgoci, co potwierdza znaczenie staranności w realizacji projektów elektrycznych.

Pytanie 15

Na rysunku przedstawiono schemat instalacji ochronnej łazienki w budynku wielopiętrowym. Które elementy nie wymagają przyłączenia do miejscowej szyny wyrównawczej?

1 – instalacja centralnego ogrzewania
2 – instalacja centralnego ogrzewania
3 – instalacja wody ciepłej
4 – instalacja wody zimnej
5 – instalacja gazowa
6 – wanna z tworzywa sztucznego
7 – syfon z PVC
8 – instalacja kanalizacyjna z PVC
9 – styk ochronny gniazdka
10 – tablica rozdzielcza mieszkaniowa
11 – szyna wyrównawcza miejscowa

A. 5 i 9

B. 3 i 4

C. 6 i 8

D. 1 i 2

Wybór innych odpowiedzi może prowadzić do nieporozumień dotyczących zasad bezpieczeństwa w instalacjach elektrycznych. Na przykład, odpowiedzi wskazujące na przyłączenie elementów takich jak rury wodne czy syfony metalowe do szyny wyrównawczej, opierają się na błędnym założeniu, że wszystkie elementy w łazience muszą być uziemione. Istnieje jednak wyraźny podział między elementami przewodzącymi prąd, które rzeczywiście wymagają połączenia z szyną, a tymi, które z racji zastosowanych materiałów, takich jak plastik czy PVC, nie stwarzają ryzyka porażenia. Ta niepoprawna interpretacja przepisów prowadzi do potencjalnie niebezpiecznych sytuacji, gdzie elementy, które nie powinny mieć kontaktu z systemem uziemiającym, mogą zostać niepotrzebnie podłączone, co z kolei wprowadza ryzyko dla użytkowników. Kluczowe jest zrozumienie, że zgodnie z normami, jedynie przewodzące elementy metalowe, takie jak rury wodne, instalacje gazowe czy metale w elementach grzewczych, powinny być uziemione w celu ochrony przed niebezpiecznym napięciem. Ignorowanie tych zasad jest niezgodne z praktykami budowlanymi oraz normami bezpieczeństwa elektrycznego, co może prowadzić do poważnych konsekwencji w przypadku zwarcia czy uszkodzenia instalacji.

Pytanie 16

Którego z przedstawionych na rysunkach urządzeń elektrycznych należy użyć jako zabezpieczenia silnika trójfazowego przed skutkami przeciążeń?

A. D.

B. C.

C. B.

D. A.

Wybór nieprawidłowej odpowiedzi może wynikać z nieporozumienia dotyczącego funkcji poszczególnych urządzeń elektrycznych. Stycznik modułowy, przedstawiony na rysunku B, nie jest przeznaczony do ochrony silników przed przeciążeniami, lecz służy głównie do załączania i wyłączania obwodów elektrycznych w systemach automatyki. Jego działanie opiera się na podziale obwodów, a nie na monitorowaniu temperatury silnika, co sprawia, że nie jest w stanie efektywnie zabezpieczyć silnika przed przegrzaniem. Również przekaźnik, który możemy zobaczyć na rysunku C, ma zastosowanie w detekcji i kontrolowaniu stanu obwodów, ale nie jest przystosowany do bezpośredniego zabezpieczania silników przed przeciążeniem. Jego rola jest bardziej związana z sygnalizowaniem stanu obwodu niż z jego ochroną. Z kolei wyłącznik nadprądowy, przedstawiony na rysunku D, jest używany do ochrony przed zwarciami i przeciążeniami, ale jego działanie jest oparte na pomiarze prądu, a nie na monitorowaniu temperatury. Zrozumienie, w jaki sposób każde z tych urządzeń funkcjonuje oraz jakie ma zastosowanie, jest kluczowe w projektowaniu systemów zabezpieczeń. Użycie niewłaściwego urządzenia może prowadzić do sytuacji, w której silnik jest narażony na uszkodzenia, co może skutkować poważnymi konsekwencjami finansowymi i operacyjnymi.

Pytanie 17

Na rysunku przedstawiono kabel średniego napięcia XRUHAKXS. Jaką minimalną wartość rezystancji izolacji mierzonej w temperaturze 20°C powinien posiadać odcinek tego kabla o długości 900 m?

A. 40 MΩ

B. 1 000 MΩ

C. 100 MΩ

D. 50 MΩ

Minimalna wartość rezystancji izolacji dla kabla średniego napięcia XRUHAKXS o długości 900 m, mierzona w temperaturze 20°C, wynosi 100 MΩ. Wynik ten jest uzyskany na podstawie normatywnej wartości rezystancji izolacji, która wynosi 1000 MΩ·km. Aby obliczyć wymaganą rezystancję dla długości 900 m, należy zastosować prostą proporcję: 1000 MΩ·km / 1000 m = 1 MΩ/m. Następnie, mnożąc tę wartość przez długość kabla (900 m), otrzymujemy 900 MΩ. Jednak zgodnie z normami, minimalna wartość ta powinna wynosić co najmniej 100 MΩ przy pomiarze w określonej temperaturze, co czyni tę wartość bezpieczną dla eksploatacji. Praktyczne zastosowanie tej wiedzy jest kluczowe w projektowaniu i inspekcji instalacji elektrycznych, ponieważ odpowiednia rezystancja izolacji zapewnia bezpieczeństwo użytkowania oraz minimalizuje ryzyko awarii izolacji, co jest zgodne ze standardami branżowymi, takimi jak PN-EN 60228. W każdym przypadku, przy wykonywaniu pomiarów rezystancji izolacji, niezbędne jest przestrzeganie procedur pomiarowych, aby uzyskać dokładne i wiarygodne wyniki, co jest niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa instalacji.

Pytanie 18

Oceń oraz uzasadnij stan techniczny transformatora jednofazowego U_N = 230/115 V, który pracuje z prądem znamionowym, gdy podłączenie dodatkowego odbiornika doprowadziło do podwyższenia napięcia po stronie wtórnej o 5%, przy jednoczesnym obniżeniu prądu pobieranego z sieci o 3%?

A. Transformator działa poprawnie, a powodem zmian prądu i napięcia jest pojemnościowy charakter dołączonego odbiornika

B. Transformator działa prawidłowo, a przyczyną zmian prądu i napięcia odbiornika jest obniżenie napięcia zasilającego

C. Transformator jest uszkodzony, a przyczyną uszkodzenia jest przerwa po stronie wtórnej

D. Transformator jest uszkodzony, a przyczyną uszkodzenia jest zwarcie międzyzwojowe po stronie wtórnej

Transformator jednofazowy, który podałeś, wykazuje charakterystykę sprawności operacyjnej wskazującą na pojemnościowy charakter dołączonego odbiornika. Wzrost napięcia po stronie wtórnej o 5% oraz zmniejszenie prądu pobieranego z sieci o 3% mogą być efektem obecności elementów pojemnościowych w obciążeniu, takich jak kondensatory, które mogą powodować zwiększenie napięcia w warunkach małego obciążenia. W praktyce, takie zjawisko może występować, gdy do obwodu dołączane są urządzenia o dużej pojemności, co prowadzi do przesunięcia fazowego pomiędzy napięciem a prądem. Warto również zaznaczyć, że zgodnie z normami IEC oraz dokumentami technicznymi dotyczącymi transformatorów, takie zmiany w napięciach i prądach powinny być regularnie monitorowane, aby zapewnić prawidłowe działanie systemu zasilania. Zrozumienie tych zjawisk jest kluczowe dla inżynierów odpowiedzialnych za analizę i diagnostykę systemów elektroenergetycznych, co pozwala na wcześniejsze wykrywanie ewentualnych problemów oraz ich skuteczne eliminowanie.

Pytanie 19

Na podstawie danych z przedstawionej tabeli, określ wartość znamionową prądu zabezpieczenia nadprądowego obwodu trójfazowego, jeżeli zainstalowano w nim 2 trójfazowe przepływowe podgrzewacze wody o mocy 9kW każdy i piec trójfazowy o mocy 8kW.

Zabezpieczenie trójfazowe
Prąd znamion. zab. przeciąż.	Max wartość mocy przyłącz.
6 A	3,9 kW
10 A	6,4 kW
16 A	10,3 kW
20 A	12,9 kW
25 A	16,1 kW
32 A	20,6 kW
40 A	25,8 kW
50 A	32,2 kW
63 A	40,0 kW

A. 25 A

B. 50 A

C. 32 A

D. 40 A

W tym zadaniu kluczowe jest poprawne zsumowanie mocy wszystkich odbiorników i odniesienie jej do tabeli doboru zabezpieczeń trójfazowych. Mamy dwa trójfazowe przepływowe podgrzewacze wody po 9 kW każdy oraz piec trójfazowy 8 kW. Całkowita moc zainstalowana w obwodzie wynosi więc 9 kW + 9 kW + 8 kW = 26 kW. Z przedstawionej tabeli wynika, że dla zabezpieczenia 40 A dopuszczalna moc przyłączeniowa to 25,8 kW, czyli minimalnie mniej niż nasze 26 kW. Z punktu widzenia dobrych praktyk projektowych i norm (PN-HD 60364 i ogólnie zasady, żeby zabezpieczenie nie pracowało cały czas na granicy swoich możliwości) nie wolno dobrać zabezpieczenia „na styk” ani tym bardziej poniżej wymaganej mocy. Dlatego należy zastosować następny wyższy stopień, czyli zabezpieczenie o prądzie znamionowym 50 A, które według tabeli pozwala na moc przyłączeniową 32,2 kW. Moim zdaniem to bardzo typowa sytuacja z praktyki – urządzenia grzejne mają duże, długotrwałe obciążenie i jeśli dobierzemy zbyt małe zabezpieczenie, to przy równoczesnej pracy podgrzewaczy i pieca wyłącznik nadprądowy będzie niepotrzebnie zadziałał, co użytkownik odczuje jako „wybijanie korków”. W prawidłowym doborze zabezpieczenia zawsze uwzględnia się moc sumaryczną, charakter odbiorników, warunki chłodzenia przewodów oraz współczynnik jednoczesności, ale przy przepływowych podgrzewaczach wody zwykle przyjmuje się wysoką jednoczesność, bo często pracują razem. Z tego powodu wybór 50 A jest zgodny zarówno z tabelą, jak i z praktyką eksploatacyjną instalacji elektrycznych.

Pytanie 20

W jakim celu stosuje się kondensator rozruchowy w silniku, którego schemat przedstawiono na ilustracji?

A. W celu zmniejszenia mocy czynnej pobieranej z sieci.

B. W celu zwiększenia momentu rozruchowego.

C. W celu zmniejszenia sprawności silnika.

D. W celu zwiększenia mocy silnika.

W silnikach jednofazowych, takich jak na schemacie, kondensator rozruchowy Cr jest dokładany tylko na czas startu po to, żeby silnik miał dużo większy moment rozruchowy. Uzwojenie pomocnicze z kondensatorem wprowadza przesunięcie fazowe prądu względem uzwojenia głównego. Dzięki temu w stojanie powstaje pole magnetyczne zbliżone do wirującego, a nie tylko pulsujące. I właśnie takie „wirujące” pole powoduje powstanie silnego momentu elektromagnetycznego już od zera obrotów. Moim zdaniem to jest jedna z ważniejszych rzeczy przy pracy z silnikami jednofazowymi: bez odpowiednio dobranego kondensatora rozruchowego silnik często tylko buczy i nie może ruszyć pod obciążeniem. W praktyce stosuje się dwa kondensatory: pracy (Cp) o mniejszej pojemności, podłączony na stałe, i rozruchowy (Cr) o większej pojemności, dołączany przez wyłącznik odśrodkowy lub przekaźnik prądowy tylko na rozruch. Taki układ jest standardem w silnikach do sprężarek, hydroforów, większych wentylatorów, np. zgodnie z typowymi rozwiązaniami podawanymi w katalogach producentów silników jednofazowych. Dobrą praktyką jest tak dobrać pojemność kondensatora rozruchowego, aby silnik startował pewnie nawet przy ciężkim rozruchu, ale jednocześnie pamiętać, że kondensator rozruchowy nie może pracować ciągle, bo się przegrzeje. Podsumowując: jego główne zadanie to właśnie zwiększenie momentu rozruchowego, a nie oszczędzanie energii czy zmiana mocy znamionowej.

Pytanie 21

Jaki stopień ochrony powinny mieć oprawy oświetleniowe w silnie zapylonych pomieszczeniach?

A. IP5X

B. IP4X

C. IP2X

D. IP3X

Stopnie ochrony IP są kluczowym elementem w projektowaniu systemów oświetleniowych, zwłaszcza w kontekście warunków środowiskowych, w jakich będą one używane. Wybór niewłaściwego stopnia ochrony może prowadzić do licznych problemów, w tym do uszkodzenia sprzętu oraz zwiększonego ryzyka awarii. Odpowiedzi takie jak IP2X, IP3X czy IP4X wydają się na pierwszy rzut oka odpowiednie, jednak nie spełniają one wymagań ochrony przed pyłem w mocno zapylonych pomieszczeniach. IP2X ochrania jedynie przed ciałami stałymi o średnicy większej niż 12 mm, co nie jest wystarczające w przypadku intensywnego zapylenia. IP3X zwiększa tę ochronę, jednak nadal nie jest w stanie zapewnić całkowitej szczelności przed pyłem. IP4X oferuje ochronę przed ciałami stałymi o średnicy większej niż 1 mm, co może być niewystarczające w środowiskach, gdzie pył wnika do urządzeń elektrycznych. Istnieje ryzyko, że takie urządzenia będą narażone na uszkodzenia, a ich żywotność znacznie się skróci. Dlatego zawsze należy kierować się odpowiednimi normami oraz praktykami przy doborze sprzętu do warunków jego eksploatacji, aby uniknąć błędnych decyzji, które mogą prowadzić do kosztownych napraw oraz zmniejszenia efektywności operacyjnej.

Pytanie 22

Jakie oznaczenia powinien posiadać wyłącznik różnicowoprądowy RCD przeznaczony do ochrony obwodu gniazd jednofazowych w pracowni komputerowej, gdzie używane są 15 zestawy komputerowe?

A. 16/2/010-A

B. 63/4/300-A

C. 25/4/100-A

D. 40/2/030-A

Wyłącznik różnicowoprądowy RCD o oznaczeniu 40/2/030-A jest odpowiedni do zabezpieczenia obwodu gniazd jednofazowych w pracowni komputerowej z 15 zestawami komputerowymi z kilku istotnych powodów. Przede wszystkim, pierwsza liczba '40' oznacza nominalny prąd różnicowy, który wynosi 40 mA. Taki poziom jest zazwyczaj zalecany dla obwodów, które mogą być narażone na niebezpieczne sytuacje związane z upływem prądu, co jest szczególnie ważne w miejscach, gdzie pracuje wiele urządzeń elektronicznych. Druga liczba '2' wskazuje na liczbę faz, co w przypadku gniazd jednofazowych jest poprawne. Trzecia liczba '030' oznacza czas działania z różnicą prądową, który nie powinien przekraczać 30 ms. Ta wartość jest zgodna z normami bezpieczeństwa, które zalecają szybkie odłączenie zasilania w przypadku wykrycia prądu różnicowego, co jest kluczowe dla ochrony użytkowników. W praktyce, stosując RCD o tym oznaczeniu, można skutecznie zabezpieczyć użytkowników przed porażeniem prądem, co jest niezwykle istotne w środowisku biurowym, gdzie wiele urządzeń może być podłączonych jednocześnie.

Pytanie 23

W tabeli 1 zamieszczono wyniki przeprowadzonych w temperaturze 25°C pomiarów rezystancji izolacji uzwojeń silnika asynchronicznego o poniższych danych. Wiedząc, że rezystancja izolacji uzwojeń w temperaturze 75°C wyrażona w kW, nie powinna być liczbowo mniejsza niż napięcie znamionowe wyrażone w V, oraz uwzględniając zawarte w tabeli 2 współczynniki przeliczeniowe minimalnej rezystancji izolacji z temperatury 75°C na temperaturę pomiaru, oceń, które z uzwojeń mają uszkodzoną izolację.

A. Uzwojenia Ul - U2 i W1 - W2

B. Uzwojenia Ul - U2 i V1 - V2

C. Uzwojenie Ul - U2

D. Uzwojenia Ul - U2, V1 - V2 i W1 - W2

Uzwojenie U1 - U2 wykazuje uszkodzoną izolację, co zostało potwierdzone obliczeniem rezystancji izolacji przy temperaturze 75°C, która wyniosła 5,71 MΩ. Zgodnie z normami branżowymi, minimalna dopuszczalna wartość rezystancji izolacji uzwojeń silnika asynchronicznego powinna być nie mniejsza niż 6 MΩ, co stanowi istotny wskaźnik jakości izolacji. W przypadku uzwojeń V1 - V2 oraz W1 - W2, ich rezystancje izolacji są powyżej tej wartości, co oznacza, że nie wykazują oznak uszkodzenia. Praktycznym zastosowaniem tej wiedzy jest przeprowadzanie regularnych pomiarów rezystancji izolacji w celu zapewnienia bezpieczeństwa i niezawodności pracy maszyn elektrycznych. Zgodnie z dobrą praktyką, zaleca się, aby pomiary były wykonywane przy różnych temperaturach oraz w różnych cyklach pracy, co pozwala na wcześniejsze wykrycie potencjalnych problemów oraz zapobiega awariom. W przypadku stwierdzenia uszkodzenia izolacji, konieczne jest podjęcie działań naprawczych, takich jak wymiana uszkodzonych uzwojeń, co zwiększa efektywność oraz bezpieczeństwo eksploatacji urządzenia.

Pytanie 24

Aby zidentyfikować części silników w wersji przeciwwybuchowej, które mają podwyższoną temperaturę, przeprowadza się pomiary temperatury ich obudowy. W którym miejscu silnika nie powinno się przeprowadzać tych pomiarów?

A. Na tarczy łożyskowej, od strony napędowej w pobliżu pokrywy łożyska

B. W sąsiedztwie pokrywy wentylatora

C. Na końcu obudowy w rejonie napędu

D. W centralnej części obudowy blisko skrzynki przyłączeniowej

Pomiar temperatury silników w wykonaniu przeciwwybuchowym jest kluczowy dla zapewnienia ich bezpieczeństwa i niezawodności. Wybór odpowiedniego miejsca do pomiaru temperatury jest niezwykle istotny, ponieważ nieprawidłowe lokalizacje mogą prowadzić do błędnych odczytów oraz mogą nie uwzględniać rzeczywistych warunków pracy silnika. W przypadku podwyższonej temperatury obudowy silnika, pomiar w pobliżu pokrywy wentylatora jest niewłaściwy, gdyż to miejsce jest często narażone na wpływ zewnętrznych warunków atmosferycznych oraz może być miejscem intensywnego przepływu powietrza, co prowadzi do fałszywych wskazań. Standardy branżowe, takie jak IEC 60079, określają, że należy unikać pomiaru w tych miejscach, aby zapewnić dokładność i wiarygodność danych. Zamiast tego, pomiary powinny być wykonywane w miejscach, gdzie temperatura jest rzeczywiście reprezentatywna dla stanu silnika, na przykład pośrodku obudowy lub na tarczy łożyskowej, co pozwala na lepsze śledzenie potencjalnych problemów z przegrzewaniem.

Pytanie 25

W którym z wymienionych urządzeń należy zastosować przedstawione na rysunku zabezpieczenie nadprądowe?

A. W multimetrze przenośnym.

B. W zasilaczu komputerowym.

C. W urządzeniu fotowoltaicznym.

D. W sprzęcie elektronicznym.

Zabezpieczenie nadprądowe, które zostało przedstawione na rysunku, jest kluczowym elementem ochrony w instalacjach fotowoltaicznych. Jego parametry, 350A-690V DC 1500V, są odpowiednie dla systemów pracujących z wysokimi napięciami stałymi, które są typowe w instalacjach solarnych. W takich systemach, zabezpieczenia nadprądowe pełnią rolę ochronną, pozwalając na detekcję przeciążeń oraz zwarć, co może zapobiec uszkodzeniom komponentów, takich jak inwertery czy panele słoneczne. W przypadku przeciążenia, zabezpieczenie odcina zasilanie, co minimalizuje ryzyko pożaru lub uszkodzeń sprzętu. W praktyce, stosowanie takich zabezpieczeń jest zgodne z normą IEC 60364 oraz wytycznymi producentów instalacji PV, co zapewnia zgodność z międzynarodowymi standardami bezpieczeństwa. Dzięki ich zastosowaniu, nie tylko zwiększa się bezpieczeństwo systemu, ale również wydajność energetyczna, co jest kluczowe w kontekście rosnącego znaczenia energii odnawialnej.

Pytanie 26

Na podstawie wyników pomiarów rezystancji wykonanych na zaciskach L1 i N grzejnika jednofazowego, którego schemat przedstawiono na rysunku, określ stan techniczny jego grzałek.

Położenie przełącznika P1	Położenie przełącznika P2	Rezystancja między zaciskami L1 i N w Ω
1	3	∞
1	4	∞
2	3	44
2	4	53

A. Uszkodzona jest tylko grzałka G1.

B. Wszystkie grzałki są sprawne.

C. Wszystkie grzałki są uszkodzone.

D. Sprawna jest tylko grzałka G3.

Przy ocenie stanu technicznego grzałek oparcie się na błędnych przesłankach może prowadzić do niebezpiecznych konsekwencji. Odpowiedzi sugerujące, że sprawna jest tylko grzałka G3, są oparte na mylnym założeniu, że wystarczy prawidłowa rezystancja jednej z grzałek, aby całość urządzenia mogła działać. W rzeczywistości, jeśli jedna z grzałek jest uszkodzona, może to znacząco wpłynąć na efektywność grzania oraz bezpieczeństwo użytkowania, co jest kluczowe w przypadku urządzeń grzewczych. Twierdzenie, że wszystkie grzałki są uszkodzone, jest równie mylne, ponieważ pomiary wskazują na sprawność G2 i G3. To z kolei może prowadzić do niepotrzebnych kosztów wymiany sprawnych elementów. W praktyce, takich pomyłek należy unikać, stosując metodykę oceny stanu technicznego opartą na dowodach pomiarowych oraz analizie wyników. Warto również pamiętać, że przeglądy techniczne powinny uwzględniać nie tylko pomiary rezystancji, ale także inne aspekty, jak kontrola wizualna, a także pomiary temperatury i ciśnienia, aby w pełni ocenić stan urządzenia oraz zminimalizować ryzyko awarii.

Pytanie 27

Uzwojenie pierwotne transformatora jednofazowego jest zrobione z drutu nawojowego

A. o mniejszej średnicy i większej liczbie zwojów niż uzwojenie wtórne

B. o większej średnicy i niższej liczbie zwojów niż uzwojenie wtórne

C. o mniejszej średnicy i niższej liczbie zwojów niż uzwojenie wtórne

D. o większej średnicy i wyższej liczbie zwojów niż uzwojenie wtórne

Uzwojenie pierwotne transformatora jednofazowego rzeczywiście jest wykonane z drutu o mniejszej średnicy i większej liczbie zwojów niż uzwojenie wtórne. Ta konstrukcja jest kluczowa w kontekście działania transformatora, ponieważ umożliwia efektywną indukcję elektromagnetyczną. Uzwojenie pierwotne, mając więcej zwojów, generuje silniejsze pole magnetyczne w rdzeniu transformatora, co sprzyja przekazywaniu energii do uzwojenia wtórnego. Dodatkowo zastosowanie cieńszego drutu zmniejsza straty energii związane z oporem elektrycznym, co jest zgodne z dobrymi praktykami projektowania transformatorów. Przykładowo, w transformatorach niskonapięciowych, takich jak te stosowane w zasilaczach, kluczowe jest, aby uzwojenie pierwotne miało odpowiednią liczbę zwojów, co pozwala na uzyskanie pożądanej wartości napięcia wyjściowego na uzwojeniu wtórnym, zgodnie z zasadą transformacji napięcia, opisaną wzorem: U1/U2 = N1/N2, gdzie U to napięcie, a N to liczba zwojów.

Pytanie 28

Które warunki powinny być spełnione przy wykonywaniu pomiaru rezystancji izolacji w instalacji elektrycznej po wcześniejszym wyłączeniu napięcia zasilającego?

A. Włączone odbiorniki do gniazd wtyczkowych, włączone łączniki oświetleniowe, zamontowane źródła światła.

B. Wyłączone odbiorniki z gniazd wtyczkowych, włączone łączniki oświetleniowe, wymontowane źródła światła.

C. Wyłączone odbiorniki z gniazd wtyczkowych, włączone łączniki oświetleniowe, zamontowane źródła światła.

D. Włączone odbiorniki do gniazd wtyczkowych, włączone łączniki oświetleniowe, wymontowane źródła światła.

Przy pomiarze rezystancji izolacji chodzi o jedno: sprawdzić stan izolacji przewodów i osprzętu instalacyjnego, a nie zachowanie podłączonych odbiorników. Dlatego obecność jakichkolwiek urządzeń wpiętych do gniazd wtyczkowych jest z merytorycznego punktu widzenia błędem. Odbiorniki wprowadzałyby do obwodu dodatkowe rezystancje, pojemności, filtry przeciwzakłóceniowe, zasilacze impulsowe itp., które całkowicie zafałszowują wynik. Co gorsza, napięcie probiercze z miernika (zwykle 500 V DC dla typowych instalacji 230/400 V) może uszkodzić czułą elektronikę. Stąd branżowa dobra praktyka i zapisy norm, jak PN‑HD 60364‑6, mówią jasno: przed pomiarem odłączyć wszystkie odbiorniki.
Częsty błąd myślowy polega na przekonaniu, że skoro instalacja w normalnej pracy jest obciążona, to pomiar też „powinien” być wykonywany z podłączonymi urządzeniami, bo będzie bardziej „realny”. To niestety nie ten rodzaj badania. Pomiary pod obciążeniem robi się innymi metodami (np. pomiar spadków napięć, prądów roboczych), a rezystancja izolacji ma być mierzona na „gołej” instalacji, bez ingerencji odbiorników.
Kolejne nieporozumienie dotyczy źródeł światła. Jeśli zostaną w oprawach, to ich rezystancja, a zwłaszcza układy elektroniczne w LED‑ach, świetlówkach kompaktowych czy zasilaczach, powodują, że miernik nie bada czysto izolacji przewodów, tylko mieszaninę izolacji i elementów odbiornika. Może to prowadzić do pozornie zbyt niskich wartości, a nawet do zadziałania zabezpieczeń w mierniku. Dlatego dobrym zwyczajem jest wymontowanie źródeł światła, a jednocześnie ustawienie łączników oświetleniowych w pozycji załączonej, żeby objąć pomiarem cały obwód aż do oprawy.
Zdarza się też mylenie funkcji łączników: ktoś zakłada, że skoro obwód ma być „odłączony”, to wszystkie łączniki trzeba wyłączyć. Tymczasem napięcie zasilające jest już odłączone na rozdzielnicy, a łączniki w pomiarze pełnią tylko funkcję fragmentu toru przewodów. Mają być włączone, bo inaczej część instalacji pozostaje nieobjęta badaniem. To jest właśnie typowe źródło zawyżonych wyników rezystancji izolacji – mierzymy tylko część obwodu i cieszymy się z „ładnych” megaomów, które nic nie mówią o realnym stanie całej linii.
Podsumowując, każda koncepcja, w której pozostawia się włączone odbiorniki w gniazdach lub zamontowane źródła światła, stoi w sprzeczności z zasadą, że mierzymy tylko izolację instalacji. Prawidłowe podejście wymaga: odłączenia wszystkich urządzeń, przygotowania obwodów tak, by były ciągłe (łączniki w pozycji załączonej) i usunięcia elementów, które mogłyby wpłynąć na wynik lub ulec uszkodzeniu podczas próby napięciowej.

Pytanie 29

Jaka może być przybliżona maksymalna długość przewodu YDY $ 4 \times 16 \, \text{mm}^2 $ do zasilania trójfazowego pieca rezystancyjnego o mocy $ P_n = 55 \, \text{kW} $ i napięciu $ U_n = 400 \, \text{V} $, jeżeli dopuszczalny spadek napięcia w obwodzie wynosi $ 3\% $, a konduktywność miedzi w warunkach zasilania pieca $ \gamma = 50 \, \frac{\text{m}}{\Omega \cdot \text{mm}^2} $?

Uproszczony wzór na spadek napięcia dla układu trójfazowego:
$$ \Delta U_\% = \frac{100 \cdot P_n \cdot l}{U_n^2 \cdot \gamma \cdot S} $$

A. 140 m

B. 70 m

C. 209 m

D. 23 m

Poprawna odpowiedź to 70 m, co wynika z obliczeń dotyczących maksymalnej długości przewodu YDY 4×16 mm² do zasilania trójfazowego pieca rezystancyjnego o mocy 55 kW. W celu określenia maksymalnej długości przewodu, zastosowano wzór na spadek napięcia, który w układach trójfazowych uwzględnia zarówno moc urządzenia, jak i dopuszczalny spadek napięcia. Obliczenia wykazały, że przy dopuszczalnym spadku napięcia wynoszącym 3%, długość przewodu nie powinna przekraczać 70 m. W praktyce, odpowiednie obliczenia są kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa i efektywności instalacji elektrycznych. Przewody o niewłaściwej długości mogą prowadzić do nadmiernych strat mocy i przegrzewania się, co zwiększa ryzyko awarii. W standardach branżowych, takich jak PN-IEC 60364, podkreśla się znaczenie właściwego doboru przekroju przewodów oraz długości ich odcinków, aby nie przekroczyć dopuszczalnych wartości spadku napięcia. Wiedza ta ma zastosowanie nie tylko w przypadku pieców rezystancyjnych, ale również w innych instalacjach przemysłowych i budowlanych.

Pytanie 30

Jaki będzie efekt przesterowania przekształtnika w układzie napędowym przedstawionym na rysunku, wywołanego chwilowym wzrostem momentu obciążenia pracującego silnika, jeżeli wielkością kontrolowaną na wyjściu układu jest jego prędkość obrotowa?

A. Zwiększenie częstotliwości i zmniejszenie napięcia zasilającego silnik.

B. Zmniejszenie częstotliwości i zwiększenie napięcia zasilającego silnik.

C. Zwiększenie częstotliwości i zwiększenie napięcia zasilającego silnik.

D. Zmniejszenie częstotliwości i zmniejszenie napięcia zasilającego silnik.

Poprawna odpowiedź wskazuje, że w przypadku przesterowania przekształtnika, kontroler stara się zrekompensować chwilowy wzrost momentu obciążenia, który może prowadzić do spadku prędkości obrotowej silnika. W takiej sytuacji, aby utrzymać zadaną prędkość, kontroler zwiększa zarówno częstotliwość, jak i napięcie zasilające silnik. Działanie to jest zgodne z zasadami regulacji prędkości w układach napędowych, gdzie kluczowe jest zapewnienie stabilności i szybkości reakcji na zmiany obciążenia. W praktyce, zastosowanie przekształtników częstotliwości w systemach automatyki przemysłowej pozwala na efektywne zarządzanie momentem obrotowym silnika, co jest niezbędne w wielu aplikacjach, od napędów wentylatorów po złożone systemy transportowe. Zwiększenie napięcia zasilającego w odpowiedzi na obciążenie jest konieczne dla zapewnienia, że silnik nie utraci mocy i nie dojdzie do jego zastoju. Szeroka gama zastosowań, w tym w robotyce czy w przemyśle ciężkim, wymaga od inżynierów zrozumienia tych zasad, aby prawidłowo dobierać komponenty i parametry pracy układów napędowych.

Pytanie 31

Jakie czynności związane z eksploatacją instalacji elektrycznych powinny być realizowane jedynie na podstawie pisemnego zlecenia?

A. Eksploatacyjne, które mogą prowadzić do szczególnego zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi

B. Dotyczące zabezpieczania instalacji przed uszkodzeniem

C. Eksploatacyjne, wskazane w instrukcjach stanowiskowych i realizowane przez uprawnione osoby

D. Związane z ratowaniem życia i zdrowia ludzi

Wybór odpowiedzi o zabezpieczeniu instalacji przed zniszczeniem czy ratowaniem zdrowia nie jest zbyt trafny, jeśli chodzi o wymóg pisemnego polecenia. Jasne, że dbanie o instalacje jest istotne, ale nie zawsze wymaga formalnego dokumentu. Zwykle te sprawy są załatwiane w ramach rutynowych działań konserwacyjnych, które wykonuje się według ustalonych zasad. Ratowanie zdrowia też jest super ważne, ale często wymaga szybkiego działania, a procedury są już ustalone i znane ekipie. Odpowiedzi dotyczące eksploatacji w instrukcjach stanowiskowych nie do końca odpowiadają pytaniu, bo te czynności mogą być zrobione w standardowy sposób, bez dodatkowego polecenia. Warto zrozumieć, że nie wszystkie prace przy instalacjach elektrycznych są obarczone wysokim ryzykiem i czasem nie potrzebują formalnej dokumentacji. To może prowadzić do błędnych wniosków, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa. Złe podejście do ryzyka może mieć poważne konsekwencje, więc każdy w branży elektrycznej powinien na to zwracać uwagę.

Pytanie 32

W jakim stanie pracy znajduje się transformator w układzie połączeń przedstawionym na schemacie układu pomiarowego?

A. Zwarcia pomiarowego.

B. Obciążenia znamionowego.

C. Rozruchu.

D. Jałowym.

Transformator w stanie zwarcia pomiarowego, przedstawiony na schemacie, pracuje zgodnie z procedurami określonymi w normach dotyczących badań transformatorów. W tym stanie, uzwojenie wtórne jest zwarte, co pozwala na pomiar parametrów takich jak impedancja zwarcia czy straty mocy. Taki stan jest kluczowy podczas testowania transformatorów, ponieważ umożliwia inżynierom ocenę ich wydajności i zachowania pod obciążeniem. Zgodnie z normą IEC 60076-1, testy transformatorów w stanie zwarcia pomagają w identyfikacji ewentualnych problemów, takich jak nadmierne straty ciepła czy niewłaściwe napięcia robocze. W praktyce, ten typ pomiaru jest niezbędny do określenia charakterystyk pracy transformatora w warunkach rzeczywistych, co jest fundamentalne dla zapewnienia jego niezawodności i bezpieczeństwa w eksploatacji.

Pytanie 33

Przygotowując miejsce do przeprowadzania badań odbiorczych trójfazowego silnika indukcyjnego o parametrach: UN = 230/400 V, PN = 4 kW, należy, oprócz wizualnej inspekcji i analizy stanu izolacji uzwojeń, uwzględnić między innymi realizację pomiarów

A. izolacji łożysk

B. rezystancji uzwojeń

C. drgań

D. charakterystyki stanu jałowego

Pomiar rezystancji uzwojeń silnika indukcyjnego jest kluczowym etapem w diagnostyce stanu technicznego tego urządzenia. Wartość rezystancji uzwojeń pozwala ocenić ich stan, a także zidentyfikować ewentualne uszkodzenia. W praktyce, pomiar ten powinien być przeprowadzany zgodnie z normami, takimi jak PN-EN 60034-1, które określają metody badania właściwości elektrycznych maszyn elektrycznych. Rezystancja uzwojeń wpływa na straty mocy, a ich zbyt wysoka wartość może wskazywać na problemy z przewodami lub złączeniami. Regularne monitorowanie rezystancji uzwojeń umożliwia wczesne wykrywanie problemów, co jest kluczowe dla utrzymania efektywności energetycznej i niezawodności pracy maszyny. W praktyce, wartości rezystancji uzwojeń porównuje się z danymi producenta oraz z wynikami pomiarów z przeszłości, co pozwala na identyfikację trendów i potencjalnych zagrożeń dla pracy silnika.

Pytanie 34

W łazience zaistniała konieczność zamontowania dodatkowego oświetlenia w oprawie o drugiej klasie ochronności i z własnym wyłącznikiem. W których strefach pomieszczenia pokazanych na rysunku można zainstalować te urządzenia?

A. Oprawę w strefie 2, a wyłącznik poza strefami 0, 1, 2.

B. Oprawę w strefie 2, a wyłącznik w strefie 1.

C. Wyłącznik w strefie 2, a oprawę w strefie 1.

D. Wyłącznik w strefie 2, a oprawę poza strefami 0, 1, 2.

Poprawna odpowiedź zakłada zamontowanie oprawy oświetleniowej w strefie 2, co jest zgodne z zasadami bezpieczeństwa w instalacjach elektrycznych w pomieszczeniach narażonych na działanie wody. Oprawy klasy II z podwójną izolacją mogą być instalowane w strefie 2, ponieważ są one zaprojektowane z myślą o wysokim poziomie ochrony przed porażeniem prądem. Wyłączniki natomiast powinny być umieszczone poza strefami 0, 1 i 2, aby uniknąć potencjalnych zagrożeń w miejscach, gdzie może występować wilgoć. Takie podejście odpowiada normom PN-IEC 60364-7-701, które regulują zasady instalacji w pomieszczeniach takich jak łazienki. Przykładem praktycznym jest zamontowanie oprawy oświetleniowej nad lustrem w strefie 2, co zapewnia odpowiednie oświetlenie podczas codziennych czynności, jednocześnie minimalizując ryzyko kontaktu z wodą. Dostosowanie instalacji do obowiązujących standardów nie tylko zwiększa bezpieczeństwo, ale także komfort użytkowania, co jest kluczowe w codziennych sytuacjach.

Pytanie 35

Który z przyrządów pomiarowych przeznaczony jest do wykonania kompletnych okresowych pomiarów eksploatacyjnych instalacji elektrycznej w budynku mieszkalnym?

A. Przyrząd 3.

B. Przyrząd 4.

C. Przyrząd 1.

D. Przyrząd 2.

Przyrząd 4. to miernik wielofunkcyjny, który odgrywa kluczową rolę w wykonywaniu kompleksowych okresowych pomiarów eksploatacyjnych instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych. Tego rodzaju miernik pozwala na przeprowadzenie wielu istotnych testów, takich jak pomiar rezystancji izolacji, pętli zwarcia oraz ciągłości przewodów ochronnych, co jest niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa użytkowników. Dokładność i wszechstronność miernika wielofunkcyjnego sprawiają, że jest on zgodny z zaleceniami norm krajowych i międzynarodowych, takich jak norma PN-EN 61557, która dotyczy pomiarów w instalacjach elektrycznych. Użycie tego przyrządu pozwala na wczesne wykrywanie usterek oraz ocenę stanu technicznego instalacji, co przekłada się na dłuższy okres eksploatacji oraz minimalizację ryzyka wystąpienia awarii. Przykładem zastosowania może być kontrola instalacji elektrycznych w domach jednorodzinnych, gdzie regularne pomiary są zalecane co najmniej raz na pięć lat, aby zapewnić zgodność z obowiązującymi przepisami oraz bezpieczeństwo domowników.

Pytanie 36

Co należy zrobić w przypadku przeciążenia silnika elektrycznego podczas pracy?

A. Zredukować obciążenie lub sprawdzić wyłączniki termiczne

B. Zwiększyć napięcie zasilające

C. Zwiększyć długość przewodów zasilających

D. Zastosować dodatkowy filtr harmonicznych

W przypadku przeciążenia silnika elektrycznego kluczowe jest szybkie zidentyfikowanie i zredukowanie obciążenia, które może być przyczyną problemu. Przeciążenie często wynika z nadmiernego zapotrzebowania na moc, co prowadzi do przegrzania i potencjalnego uszkodzenia silnika. Standardy branżowe zalecają, aby regularnie monitorować obciążenie silników i odpowiednio reagować na wszelkie nieprawidłowości. Dodatkowo, sprawdzenie wyłączników termicznych to dobra praktyka, która pozwala na wykrycie i zapobieganie dalszym uszkodzeniom. Wyłączniki termiczne są zabezpieczeniem, które automatycznie odłącza zasilanie w przypadku wykrycia nadmiernego wzrostu temperatury, co chroni silnik przed uszkodzeniem. Regularna konserwacja i kontrola tych elementów jest niezbędna, aby zapewnić bezpieczną i efektywną pracę silników elektrycznych. Praktyczne zastosowanie tej wiedzy pozwala na dłuższą żywotność urządzeń i zmniejszenie ryzyka kosztownych napraw.

Pytanie 37

Na podstawie schematu układu pomiarowego oraz tabliczki znamionowej silnika określ, jaki powinien być minimalny zakres pomiarowy watomierza Wi; aby dokonać pomiaru mocy silnika przy znamionowym obciążeniu.

A. 400 W

B. 1100 W

C. 250 W

D. 750 W

Wybór odpowiedzi innej niż 400 W wskazuje na niepełne zrozumienie zasad pomiaru mocy w układach trójfazowych oraz ich implikacji praktycznych. Odpowiedzi takie jak 1100 W czy 750 W są zbyt wysokie, co może prowadzić do niedokładnych pomiarów. Przy pomiarze mocy znamionowej silnika o mocy 0,75 kW istotne jest, aby zrozumieć, że moc mierzona przez watomierz Wi w układzie trójfazowym wynosi zaledwie jedną trzecią całkowitej mocy, co daje zaledwie 250 W. W przypadku 250 W, chociaż odpowiedź ta może być myląca, nie spełnia ona wymogu posiadania zakresu pomiarowego większego niż sama wartość mocy mierzona. Odpowiedzi 1100 W i 750 W są zbyt wysokie, co wskazuje na nieodpowiedni dobór sprzętu. Wybór zbyt wysokiego zakresu pomiarowego może prowadzić do obniżenia precyzji pomiaru, a także do utrudnienia analizy wyników. W praktyce, dobór odpowiedniego zakresu pomiarowego jest kluczowy dla uzyskania wiarygodnych danych, co jest zgodne z zaleceniami i standardami branżowymi. Zrozumienie, że zakres pomiarowy powinien być dostosowany do rzeczywistych warunków pracy, a nie do wartości nominalnych, jest kluczowe dla prawidłowego przeprowadzenia pomiaru.

Pytanie 38

Który z wymienionych parametrów diody prostowniczej określa jej klasę napięciową i jest oznaczany w katalogach symbolem U_RRM?

A. Powtarzalne szczytowe napięcie wsteczne.

B. Napięcie przewodzenia.

C. Napięcie progowe.

D. Niepowtarzalne szczytowe napięcie wsteczne.

W diodach prostowniczych występuje kilka różnych parametrów napięciowych i łatwo je ze sobą pomylić, szczególnie gdy patrzy się tylko na skróty z katalogu. Napięcie progowe to wartość, przy której dioda zaczyna przewodzić w kierunku przewodzenia, typowo około 0,7 V dla krzemowej. Ten parametr mówi o charakterystyce przewodzenia, a nie o tym, jakie napięcie dioda wytrzyma w kierunku zaporowym, więc w żaden sposób nie określa klasy napięciowej elementu. Podobnie napięcie przewodzenia, często oznaczane jako U₍F₎ lub V₍F₎, to spadek napięcia na diodzie przy zadanym prądzie przewodzenia. Jest ważne z punktu widzenia strat mocy, nagrzewania i sprawności prostownika, ale absolutnie nie mówi, jakie napięcie wsteczne może się na niej bezpiecznie pojawić. To jest typowy błąd: ktoś widzi napięcie w danych katalogowych i automatycznie zakłada, że chodzi o „maksymalne napięcie pracy”. Tymczasem klasa napięciowa diody prostowniczej jest związana właśnie z jej zdolnością do blokowania napięcia w kierunku zaporowym. Do tego służą dwa różne parametry: powtarzalne szczytowe napięcie wsteczne U₍RRM₎ i niepowtarzalne szczytowe napięcie wsteczne U₍RSM₎ (oznaczenia mogą się lekko różnić między producentami). To drugie dotyczy krótkotrwałych, jednorazowych przepięć, które dioda jest w stanie przeżyć, ale nie może pracować przy takim napięciu w sposób ciągły. Dlatego niepowtarzalne szczytowe napięcie wsteczne nie jest podstawą klasyfikacji napięciowej, bo nie odzwierciedla normalnych warunków eksploatacji. W praktyce projektowej, zgodnie z dobrą praktyką i zaleceniami producentów, do doboru diody pod kątem napięcia pracy używa się właśnie U₍RRM₎, a U₍RSM₎ traktuje raczej jako informację o odporności na krótkie przepięcia. Mylenie tych parametrów może prowadzić do zbyt optymistycznego doboru elementu, a w konsekwencji do przebicia diody przy normalnych warunkach pracy. Z mojego doświadczenia warto zawsze rozróżniać parametry związane z przewodzeniem (U₍F₎, I₍F₎) od parametrów związanych z blokowaniem napięcia (U₍RRM₎, U₍RSM₎), bo to są zupełnie różne obszary pracy elementu.

Pytanie 39

W trakcie pomiarów impedancji pętli zwarcia obwodu gniazda jednofazowego 230 V przyrząd wskazał wartość Z_S = 4,5 Ω. Którym z przedstawionych na rysunkach aparatów należy zabezpieczyć mierzony obwód, aby zapewnić ochronę przy uszkodzeniu, realizowaną przez samoczynne wyłączenie zasilania?

A. A.

B. B.

C. D.

D. C.

Wybór innego aparatu niż A do zabezpieczenia obwodu przy impedancji pętli zwarcia 4,5 Ω może być ryzykowny. Wyłączniki B16, B25 czy B32 są zaprojektowane dla wyższych prądów, więc mogą nie zadziałać na czas, gdy dojdzie do zwarcia. Na przykład, B16 ma prąd znamionowy 16 A, co w obliczeniach przy prądzie zwarcia 51,11 A nie wygląda najlepiej. Takie opóźnienie może prowadzić do sporych uszkodzeń, a nawet ognia. To poważny błąd, że nie zwróciłeś uwagi na analizę impedancji pętli zwarcia i to, jak charakterystyki wyłączników wpływają na bezpieczeństwo. Brak odpowiedniego doboru zabezpieczeń to jeden z największych czynników ryzyka w elektryce. W każdym przypadku projektowania instalacji elektrycznych ważne jest, żeby stosować wyłączniki, które dobrze odpowiadają na obliczone warunki zwarciowe, bo to wpisuje się w najlepsze praktyki oraz standardy.

Pytanie 40

Przekaźnik czasowy włączony do obwodu elektrycznego i nastawiony w sposób przedstawiony na ilustracji, będzie realizował funkcję cyklicznego przełączania co

A. 9 minut zaczynając od wyłączenia.

B. 90 minut zaczynając od wyłączenia.

C. 90 minut zaczynając od załączenia.

D. 9 minut zaczynając od załączenia.

Odpowiedź jest prawidłowa, ponieważ przekaźnik czasowy, jak przedstawiono na ilustracji, został skonfigurowany na cykliczne przełączanie co 90 minut od momentu załączenia. W praktyce, takie przekaźniki są szeroko stosowane w automatyzacji procesów przemysłowych oraz w systemach zarządzania oświetleniem, gdzie kluczowe jest precyzyjne kontrolowanie cykli aktywności. Ustawienie na 90 minut oznacza, że po włączeniu przekaźnika, zainicjuje on cykl działania po upływie tego czasu, co jest zgodne z zasadą opóźnionego załączania. Dobrą praktyką jest stosowanie przekaźników czasowych w układach, które wymagają regularnych interwencji, na przykład w systemach wentylacji, gdzie czas pracy wentylatorów powinien być optymalizowany w zależności od potrzeb. Dzięki temu można zredukować zużycie energii oraz zwiększyć efektywność systemów. Warto również zaznaczyć, że przekaźniki czasowe spełniają normy bezpieczeństwa, co czyni je niezawodnym elementem w projektowaniu instalacji elektrycznych.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej