Pytanie 1
Oscylogram otrzymany w trakcie wykonywania diagnostyki układu sterowania potwierdza, że
A. częstotliwość badanego sygnału wynosi około 500 Hz.
B. współczynnik wypełnienia badanego sygnału wynosi około 8/10 x 100%.
C. okres badanego sygnału sterującego równy jest około 10 ms.
D. wartość średnia napięcia badanego sygnału równa jest około 5V.
Oceniając parametry sygnału przedstawionego na oscylogramie, nietrudno wpaść w pułapki myślowe, które prowadzą do nietrafnych wniosków. Często spotykam się z przekonaniem, że współczynnik wypełnienia na takich wykresach oscyluje w okolicach 80%, bo „większość” czasu sygnał jest w stanie wysokim – jednak po dokładnym przyjrzeniu się, okazuje się, że jest to dokładnie pół na pół, czyli 50%. To typowy błąd przy analizie PWM, zwłaszcza na szybko lub bez dokładnego liczenia podziałek. Zdarza się też mylenie wartości średniej napięcia z chwilową wartością, zwłaszcza gdy napięcia maksymalne i minimalne są dość wyraźnie zaznaczone – tutaj wartości graniczne to 0V i 5V, więc wartość średnia dla 50% wypełnienia wyniesie 2,5V, nie 5V. Co do okresu sygnału: częstą pomyłką jest sugerowanie się pełną długością osi czasu na wykresie; tu 10 ms to zakres całego wyświetlanego fragmentu, a nie pojedynczego okresu sygnału. W rzeczywistości jeden cykl trwa 2 ms, co łatwo policzyć, patrząc na powtarzalność przebiegu. Takie pomyłki są dość powszechne, szczególnie u osób, które nie mają jeszcze nawyku dokładnej analizy oscylogramów i opierają się na „na oko”. Dlatego w branży zawsze warto dwa razy sprawdzić, zwłaszcza gdy wyniki mają wpływ na ocenę sprawności układu. Poprawne rozpoznanie częstotliwości to nie tylko wiedza podręcznikowa, ale praktyczna umiejętność, która procentuje w codziennej pracy serwisowej.
