Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik ekonomista
Kwalifikacja: EKA.05 - Prowadzenie spraw kadrowo-płacowych i gospodarki finansowej jednostek organizacyjnych
Data rozpoczęcia: 10 czerwca 2026 13:18
Data zakończenia: 10 czerwca 2026 13:47

Egzamin zdany!

Wynik: 27/40 punktów (67,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Nowe

Analiza przebiegu egzaminu- sprawdź jak rozwiązywałeś pytania

Przebieg egzaminu

Pochwal się swoim wynikiem!

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

Operację finansową o treści "Lista płac - wynagrodzenia brutto pracowników" rejestruje się w systemie rodzajowym kosztów na kontach

A. Wn Pozostałe koszty rodzajowe, Ma Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń

B. Wn Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia, Ma Rozrachunki z ZUS

C. Wn Wynagrodzenia, Ma Rozliczenie kosztów

D. Wn Wynagrodzenia, Ma Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń

Odpowiedź 'Wn Wynagrodzenia, Ma Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń' jest prawidłowa, ponieważ ewidencjonuje ona wynagrodzenia brutto pracowników w odpowiednich kontach księgowych zgodnie z ustawą o rachunkowości oraz przyjętymi zasadami rachunkowości. Wn (debet) na koncie Wynagrodzenia wskazuje na zwiększenie kosztów związanych z wynagrodzeniami, co jest zgodne z zasadą współmierności kosztów do przychodów. Z drugiej strony, Ma (kredyt) na koncie Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń obrazuje zobowiązania zakładu pracy wobec pracowników, które powstają w momencie naliczenia wynagrodzeń. W praktyce, gdy pracodawca sporządza listę płac, musi najpierw zarejestrować całkowite wynagrodzenie brutto, a następnie zaksięgować zobowiązania, co jest kluczowe dla prawidłowego zarządzania finansami firmy. Ustalając wynagrodzenia, organizacje muszą także przestrzegać przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych oraz podatków, co dodatkowo podkreśla znaczenie prawidłowej ewidencji. Takie podejście jest zgodne z dobrymi praktykami w zakresie rachunkowości oraz audytu finansowego, gdzie jasność i przejrzystość zapisów księgowych są kluczowe dla obiektywnej oceny sytuacji finansowej przedsiębiorstwa.

Pytanie 2

Przedsiębiorstwo zobowiązane do tworzenia Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych zaplanowało w bieżącym roku przeciętne miesięczne zatrudnienie na poziomie 30 pełnych etatów. Odpis obligatoryjny na jednego zatrudnionego na pełnym etacie wynosi 1 093,93 zł. Rzeczywiste zatrudnienie w bieżącym roku kształtowało się następująco Na koniec roku przedsiębiorstwo musi dokonać korekty rocznego odpisu na ZFŚS,

Liczba zatrudnionych pracowników na pełnych etatach w poszczególnych miesiącach
I	II	III	IV	V	VI	VII	VIII	IX	X	XI	XII	Razem
30	32	31	33	35	32	30	30	32	32	34	33	384

A. zmniejszając odpis o 1 093,93 zł.

B. zmniejszając odpis o 2 187,86 zł.

C. zwiększając odpis o 2 187,86 zł.

D. zwiększając odpis o 1 093,93 zł.

Błędne odpowiedzi wynikają z nieprawidłowej analizy sytuacji zatrudnienia oraz jego wpływu na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych (ZFŚS). Odpowiedzi, które sugerują zmniejszenie odpisu, nie uwzględniają faktu, że rzeczywiste zatrudnienie przekroczyło planowane. W przypadku zwiększonego zatrudnienia, konieczne jest odpowiednie dostosowanie odpisu, a nie jego zmniejszenie. Takie podejście wynika z fundamentalnej zasady zarządzania funduszami socjalnymi, która nakłada na przedsiębiorstwa obowiązek zapewnienia, że odpisy są adekwatne do rzeczywistego stanu zatrudnienia. W praktyce, nieprawidłowe wnioski mogą prowadzić do naruszenia przepisów prawa pracy oraz niewłaściwego zarządzania budżetem socjalnym, co z kolei może skutkować problemami finansowymi lub prawnymi dla firmy. Typowym błędem myślowym jest nieprawidłowe zakładanie, że odpisy powinny maleć w sytuacji, gdy zatrudnienie wzrasta. Ważne jest, aby przedsiębiorstwa systematycznie monitorowały zmiany w zatrudnieniu i odpowiednio dostosowywały swoje obowiązki dotyczące funduszy socjalnych, ponieważ od wprowadzanych zmian zależy dobrostan pracowników oraz zgodność z obowiązującymi regulacjami prawnymi.

Pytanie 3

Aby przeprowadzić wyrejestrowanie pracownika z ubezpieczeń (po zakończeniu zatrudnienia), płatnik składek powinien wypełnić formularz o symbolu

A. ZUS ZWPA

B. ZUS ZUA

C. ZUS ZPA

D. ZUSZWUA

Odpowiedź ZUSZWUA jest poprawna, ponieważ formularz ten jest stosowany do zgłoszenia wyrejestrowania pracownika z ubezpieczeń po ustaniu stosunku pracy. Zgodnie z przepisami prawa, płatnik składek ma obowiązek zgłoszenia wyrejestrowania na formularzu ZUSZWUA, co jest istotnym krokiem w procesie administracyjnym związanym z zakończeniem zatrudnienia. Formularz ten zawiera kluczowe informacje dotyczące pracownika, takie jak dane osobowe, okres ubezpieczenia oraz przyczynę wyrejestrowania. Przykładem zastosowania może być sytuacja, w której pracownik kończy swoją pracę z powodu rozwiązania umowy o pracę. Płatnik składek, w tym przypadku pracodawca, ma obowiązek do 7. dnia miesiąca następnego po ustaniu zatrudnienia złożyć formularz ZUSZWUA. Pomaga to w zapewnieniu prawidłowego obiegu dokumentów i aktualizacji danych w systemach ZUS. To z kolei ma kluczowe znaczenie dla wypłaty świadczeń, takich jak emerytury czy renty, które mogą być przyznawane na podstawie historii ubezpieczeniowej pracownika, dlatego ważne jest, aby formularz został wypełniony i złożony prawidłowo.

Pytanie 4

Podatnik wystawił fakturę dla odbiorcy w styczniu 2021 roku. Termin uregulowania płatności VAT minął 25 lutego 2021 roku. Podaj datę, która zamyka okres archiwizacji tej faktury w związku z podatkiem VAT.

A. 25 lutego 2026 r.

B. 31 grudnia 2027 r.

C. 25 lutego 2025 r.

D. 31 grudnia 2026 r.

Poprawna odpowiedź to 31 grudnia 2026 r., ponieważ przepisy dotyczące przechowywania dokumentacji podatkowej, w tym faktur VAT, wskazują, że okres przechowywania wynosi pięć lat od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. W przypadku faktury wystawionej w styczniu 2021 r. oraz terminu zapłaty, który upłynął 25 lutego 2021 r., okres pięcioletni kończy się 31 grudnia 2026 r. Przykładowo, jeśli podatnik zrealizowałby transakcję w grudniu 2021 r. z terminem płatności w styczniu 2022 r., to dokumentacja dotycząca tej transakcji musiałaby być przechowywana do 31 grudnia 2027 r. Dobre praktyki wskazują, że każdy przedsiębiorca powinien systematycznie aktualizować swoje zasoby dokumentacyjne, aby uniknąć problemów z kontrolami skarbowymi, które mogą odbywać się w różnych terminach. Zrozumienie okresów przechowywania faktur jest kluczowe z punktu widzenia zgodności z przepisami prawa podatkowego oraz ochrony własnych interesów.

Pytanie 5

Dokument DW - Dowód wewnętrzny, odnośnie obliczenia miesięcznych kosztów użytkowania środków trwałych w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, powinien być zarejestrowany w kolumnie

A. Inne przychody

B. Inne wydatki

C. Koszty pośrednie zakupu

D. Wynagrodzenia w formie pieniężnej i rzeczowej

Dokument DW - Dowód wewnętrzny dotyczący naliczenia miesięcznych kosztów zużycia środków trwałych powinien być zaewidencjonowany w kolumnie Pozostałe wydatki, ponieważ to właśnie ta kategoria służy do rejestrowania kosztów, które nie są bezpośrednio związane z zakupem towarów ani świadczeniem usług. W przypadku środków trwałych, ich amortyzacja oraz koszty związane z ich eksploatacją są traktowane jako wydatki, które obciążają rachunek wyników przedsiębiorstwa. W praktyce oznacza to, że każda operacja dotycząca zużycia środków trwałych, w tym koszty ich użytkowania, powinna być skrupulatnie dokumentowana i klasyfikowana w odpowiedniej kolumnie, aby zapewnić przejrzystość finansową oraz umożliwić prawidłowe rozliczenie podatkowe. Zgodnie z zasadami rachunkowości, w tym zakresie obowiązuje zasada ostrożności, która nakazuje ujmowanie wszelkich kosztów, jakie mogą wpłynąć na wynik finansowy przedsiębiorstwa, co w tym przypadku dotyczy również kosztów związanych z używaniem środków trwałych.

Pytanie 6

Które kwoty umieszczone w tabeli są podstawą wyliczenia podatku VATu podatnika czynnego?

Obroty z dostawy towaru w zł	Dochód ze sprzedaży w zł	Prowizja bankowa w zł	Przychód ze sprzedaży towaru w zł
2 000,00	300,00	400,00	400,00

A. Obroty z dostawy towaru 2 000,00 zł, przychód ze sprzedaży towaru 400,00 zł.

B. Prowizja bankowa 400,00 zł, przychód ze sprzedaży towaru 400,00 zł.

C. Dochód ze sprzedaży 300,00 zł, obroty z dostawy towaru 2 000,00 zł.

D. Prowizja bankowa 400,00 zł, obroty z dostawy towaru 2 000,00 zł.

Wybór odpowiedzi, która nie uwzględnia prawidłowej podstawy do obliczenia podatku VAT, jest powszechnym błędem wynikającym z nieporozumienia dotyczącego definicji obrotów oraz ich związku z podatkiem. Dochód ze sprzedaży i prowizje bankowe nie stanowią elementów podstawy opodatkowania VAT. Dochód jest wskaźnikiem finansowym, który uwzględnia różnicę między przychodami a kosztami, co jest istotne dla obliczeń dotyczących podatku dochodowego, ale nie ma zastosowania w kontekście VAT. Warto również zauważyć, że prowizja bankowa dotyczy kosztów obsługi transakcji, a nie wartości sprzedanych towarów czy usług, dlatego nie powinna być wliczana w obliczenia VAT. Typowym błędem jest mylenie pojęć przychodu, dochodu i obrotu, co prowadzi do nieprawidłowych wniosków w obszarze podatkowym. Aby uniknąć tego rodzaju pomyłek, kluczowe jest zrozumienie, że tylko wartość netto ze sprzedaży towarów lub usług jest podstawą do wyliczenia podatku VAT, a prawidłowe ewidencjonowanie tych kwot jest niezbędne do prawidłowego rozliczenia. W praktyce oznacza to, że każda firma powinna dbać o precyzyjne zapisy i regularne audyty swoich transakcji, by zapewnić zgodność z obowiązującymi przepisami i minimalizować ryzyko błędów.

Pytanie 7

Jakie przychody nie są ujęte jako podatkowe przychody w danym okresie w podatkowej księdze przychodów i rozchodów?

A. Naliczone, ale nieotrzymane, odsetki od należności

B. Otrzymane odsetki od środków na rachunku bankowym

C. Otrzymane odsetki za opóźnioną płatność za sprzedane towary

D. Przychody ze sprzedaży towarów

Naliczone, lecz nieotrzymane odsetki od należności to przykład przychodów, które nie są zaliczane do podatkowych przychodów w danym okresie. Z perspektywy podatkowej, przychody muszą być zrealizowane, co oznacza, że powinny być faktycznie otrzymane lub przypisane do konkretnego okresu, w którym mogłyby wpływać do firmy. Naliczenie odsetek oznacza, że wyliczono je na podstawie umowy lub przepisów, ale nie zostały one jeszcze zapłacone, co skutkuje ich brakiem w księgach podatkowych. Przykładem może być sytuacja, w której firma sprzedała towary z odroczonym terminem płatności i naliczyła odsetki od zaległych należności. Mimo że są one zapisane w księgach jako przychody, nie są one ujęte w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, ponieważ nie zostały fizycznie otrzymane. Zgodnie z zasadą kasową, tylko rzeczywiście zrealizowane przychody podlegają opodatkowaniu. Dlatego w praktyce, przedsiębiorcy powinni starannie monitorować swoje należności oraz zapewniać, że przychody są odpowiednio klasyfikowane zgodnie z obowiązującymi przepisami podatkowymi.

Pytanie 8

Osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę wystąpiła do pracodawcy z prośbą o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym jej małoletniej córki. Płatnik składek musi zgłosić członka rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego na formularzu

A. ZUS ZUA

B. ZUS ZWUA

C. ZUS ZCNA

D. ZUS ZZA

Odpowiedź ZUS ZCNA jest prawidłowa, ponieważ formularz ten jest dedykowany do zgłaszania członków rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego. W przypadku pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, który wnioskuje o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym swojej małoletniej córki, płatnik składek jest zobowiązany do użycia tego konkretnego formularza. ZUS ZCNA umożliwia pracodawcom oraz innym płatnikom składek zgłoszenie członków rodziny, co jest istotne dla zapewnienia im dostępu do świadczeń zdrowotnych. Dobrą praktyką jest, aby pracodawcy byli dobrze zaznajomieni z rodzajami formularzy ZUS, co pozwala uniknąć błędów w wypełnianiu dokumentacji. Przykładowo, jeżeli pracodawca złoży formularz ZUS ZCNA, to po jego akceptacji przez ZUS, małoletnia córka pracownika będzie objęta ubezpieczeniem zdrowotnym, co daje jej prawo do korzystania z usług medycznych na zasadach ogólnych. Warto również pamiętać, że prawidłowe zgłoszenie członka rodziny do ubezpieczenia jest istotne w kontekście odpowiedzialności płatnika składek oraz korzystania z uprawnień zdrowotnych przez członków rodziny.

Pytanie 9

Jan Nowak prowadzi własną działalność gospodarczą, która jest opodatkowana w formie karty podatkowej. Otrzymał on od organu skarbowego decyzję o wysokości podatku wynoszącą 500,00 zł miesięcznie. W dniu 10 marca 2017 r. uiścił składki na:
- ubezpieczenia społeczne 812,61 zł,
- ubezpieczenie zdrowotne (9%) 297,28 zł, w tym ubezpieczenie zdrowotne (7,75%) 255,99 zł,
- Fundusz Pracy 62,67 zł.

Jaką kwotę podatku Jan Nowak zapłacił do urzędu skarbowego za marzec 2017 r.?

A. 500,00 zł

B. 244,00 zł

C. 203,00 zł

D. 181,00 zł

W przypadku błędnych odpowiedzi często występuje mylenie różnych kategorii wydatków i ich wpływu na ostateczną wysokość zobowiązań podatkowych. Niektórzy mogą sądzić, że składki na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne czy Fundusz Pracy powinny być wliczane w kwotę podatku do urzędów skarbowych. To podejście jest jednak mylne, ponieważ karta podatkowa jest formą zryczałtowanego opodatkowania, które nie uwzględnia dodatkowych wydatków na składki. W związku z tym, niezależnie od wysokości płaconych składek, przedsiębiorca zobowiązany jest do regulowania stałej kwoty podatku, która została określona w decyzji. Odpowiedzi sugerujące inne kwoty, takie jak 203,00 zł, 500,00 zł czy 181,00 zł, mogą wynikać z błędnych obliczeń lub niepoprawnego założenia, że różnice w składkach mają wpływ na wymiar podatku. Ważne jest, aby przedsiębiorcy zdawali sobie sprawę, że karta podatkowa ma swoje własne zasady, które różnią się od ogólnych zasad opodatkowania na podstawie rzeczywistych przychodów. Dlatego też, kluczowe jest posiadanie solidnej wiedzy na temat przepisów podatkowych oraz umiejętność ich prawidłowego stosowania w praktyce.

Pytanie 10

Osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę od 01.03.2014 r. doświadczyła wypadku podczas wykonywania obowiązków służbowych 03.03.2014 r. i przedłożyła zaświadczenie o czasowej niezdolności do pracy ZUS ZLA na okres od 03.03.2014 r. do 12.03.2014 r., co daje 10 dni. Pracodawca sporządził protokół dotyczący okoliczności i przyczyn wypadku, który nie został spowodowany winą pracownika, przestrzegającego przepisów dotyczących ochrony zdrowia i życia. Pracownik był w stanie trzeźwym i nie był pod wpływem substancji odurzających ani psychotropowych. Wypadek został zaakceptowany przez ZUS. Wynagrodzenie wynikające z umowy, po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne płaconych przez pracownika, wynosi 3 000,00 złotych. Jakie uprawnienia ma pracownik?

A. nie przysługuje zasiłek chorobowy ani wynagrodzenie chorobowe

B. przysługuje zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 1 000,00 zł

C. przysługuje zasiłek chorobowy z ubezpieczenia chorobowego w kwocie 800,00 zł

D. przysługuje wynagrodzenie chorobowe w kwocie 1 000,00 zł

Odpowiedź, że pracownikowi przysługuje zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 1 000,00 zł jest poprawna, ponieważ wypadek miał miejsce w czasie pracy, a pracownik nie był winny zdarzeniu. Zgodnie z przepisami ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, pracownik, który uległ wypadkowi w czasie wykonywania obowiązków służbowych, ma prawo do zasiłku w wysokości 100% podstawy wymiaru. Podstawą wymiaru zasiłku w przypadku wypadku przy pracy jest przeciętne wynagrodzenie, które w tym przypadku wynosi 3 000,00 zł. Zasiłek wypadkowy jest wypłacany przez ZUS od pierwszego dnia niezdolności do pracy, co oznacza, że pracownik otrzymuje go już od dnia wypadku. Dodatkowo, warto zaznaczyć, że zasiłek wypadkowy przysługuje przez 12 miesięcy od daty wypadku, co daje pracownikom stabilność finansową w trudnym czasie. Przykładem może być sytuacja, w której pracownik doznaje kontuzji podczas wykonywania zadań służbowych, a jego wypadek zostaje uznany przez ZUS, co daje mu prawo do odszkodowania.

Pytanie 11

Na podstawie przedstawionego fragmentu deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA oblicz kwotę składek na ubezpieczenia społeczne, którą płatnik składek przekaże do ZUS.

A. 975,60 zł

B. 3 828,00 zł

C. 822,60 zł

D. 1914,00 zł

Odpowiedzi 3 828,00 zł, 975,60 zł i 822,60 zł są błędne z paru powodów. Przede wszystkim, 3 828,00 zł może sugerować, że myślisz o sumie wszystkich składek, w tym zdrowotnych, co jest mylące. Składka zdrowotna jest osobną sprawą i nie powinna być wliczana w obliczenia składek na ubezpieczenia społeczne. Natomiast 975,60 zł może wydawać się sumą niektórych składek, ale nie oddaje całego obrazu tego, co powinno być przekazane. Te błędy mogą też świadczyć o braku znajomości obecnych stawek i zasad, co jest kluczowe. Często ludzie mają problem z odczytaniem danych z deklaracji, co może prowadzić do poważnych kłopotów z ZUS-em. Żeby tego uniknąć, dobrze, żeby płatnicy aktualizowali swoją wiedzę o przepisach dotyczących ubezpieczeń społecznych i korzystali z nowych technologii, które mogą pomóc w poprawnym prowadzeniu księgowości.

Pytanie 12

Osoba odpowiedzialna za opłacanie składek ubezpieczeniowych dokonuje miesięcznych rozliczeń składek z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych przy użyciu formularza

A. ZUS ZWUA

B. ZUS ZAA

C. ZUS DRA

D. ZUS ZIPA

Formularz ZUS DRA, czyli Deklaracja rozliczeniowa, to taki ważny dokument, który płatnik składek wysyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, żeby rozliczyć składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za dany miesiąc. To kluczowe, bo dzięki niemu można dokładnie ustalić, ile pieniędzy trzeba odprowadzić za pracowników. W formularzu są fajne informacje, takie jak podstawy wymiaru składek czy liczba osób ubezpieczonych. Pamiętaj, że płatnicy mają obowiązek składać ten formularz do 10. dnia miesiąca po miesiącu, którego to dotyczy, zgodnie z ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych. Na przykład, kiedy przedsiębiorca zatrudnia pracowników, to po zakończeniu miesiąca musi obliczyć składki i zgłosić to do ZUS. Warto też pamiętać, że poprawne wypełnienie ZUS DRA jest bardzo ważne, bo można uniknąć kar za nieterminowe czy błędne wpłaty. No i dobrze jest regularnie sprawdzać stany kont w ZUS, żeby być na bieżąco z przepisami i aktualizować dane o zatrudnieniu, co ma wpływ na prawidłowe rozliczenia.

Pytanie 13

Pracownik mający 48 lat w okresie od stycznia do maja 2017 roku spędził na zwolnieniach lekarskich łącznie 30 dni. W czerwcu dostarczył kolejne zwolnienie lekarskie, które dotyczy czasu niezdolności do pracy od 01.06.2017 r. do 09.06.2017 r. Zasiłek chorobowy przysługuje pracownikowi od

A. 03.06.2017 r.

B. 04.06.2017 r.

C. 01.06.2017 r.

D. 09.06.2017 r.

Zasiłek chorobowy dla pracownika przebywającego na zwolnieniu lekarskim przysługuje od pierwszego dnia niezdolności do pracy, jednak z pewnymi zastrzeżeniami. W przypadku tego pracownika, który był niezdolny do pracy od 1 do 9 czerwca 2017 r., ważne jest, że wcześniejsze zwolnienia lekarskie w okresie od stycznia do maja 2017 r. nie mają wpływu na możliwość otrzymania zasiłku od 1 czerwca. Pracownik, który w ciągu ostatnich 60 dni przed dniem rozpoczęcia nowego zwolnienia lekarskiego miał łącznie 30 dni niezdolności do pracy, nie traci prawa do zasiłku. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, zasiłek chorobowy zostanie wypłacony od 4 czerwca 2017 r., ponieważ 3 czerwca jest dniem wolnym od pracy, a zasiłek przysługuje za dni robocze. Przykładowo, w praktyce, gdy pracownik przedstawia nowe zwolnienie, które obejmuje dni robocze, zasiłek liczy się od pierwszego dnia roboczego po zakończeniu wcześniejszych zwolnień, co w tym przypadku oznacza 4 czerwca.

Pytanie 14

Pracownik, który nie legitymuje się 10-letnim stażem pracy i nie jest senatorem ani absolwentem szkół lub szkół wyższych, zatrudniony na podstawie umowy o pracę, nabywa prawo do zasiłku chorobowego wypłacanego z ubezpieczenia chorobowego

Fragment ustawy
Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. 1999 Nr 60 poz. 636 zm)
Art. 4.
1.	Ubezpieczony nabywa prawo do zasiłku chorobowego:
1)	po upływie 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego - jeżeli podlega obowiązkowo temu ubezpieczeniu,
2)	po upływie 180 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego - jeżeli jest ubezpieczony dobrowolnie.
2.	Do okresów ubezpieczenia chorobowego, o których mowa w ust. 1, wlicza się poprzednie okresy ubezpieczenia chorobowego, jeżeli przerwa między nimi nie przekroczyła 30 dni lub była spowodowana urlopem wychowawczym, urlopem bezpłatnym albo odbywaniem czynnej służby wojskowej przez żołnierza niezawodowego.
3.	Od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego prawo do zasiłku chorobowego przysługuje:
1)	absolwentom szkół lub szkół wyższych, którzy zostali objęci ubezpieczeniem chorobowym lub przystąpili do ubezpieczenia chorobowego w ciągu 90 dni od dnia ukończenia szkoły lub uzyskania dyplomu ukończenia studiów wyższych,
2)	jeżeli niezdolność do pracy spowodowana została wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy,
3)	ubezpieczonym obowiązkowo, którzy mają wcześniejszy co najmniej 10-letni okres obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego,
4)	posłom i senatorom, którzy przystąpili do ubezpieczenia chorobowego w ciągu 90 dni od ukończenia kadencji.

A. od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego.

B. po upływie 30 dni ubezpieczenia chorobowego.

C. bezpośrednio po podpisaniu umowy o pracę.

D. po przepracowaniu w firmie co najmniej trzech miesięcy.

Wybrane odpowiedzi nie są zgodne z obowiązującymi przepisami prawnymi dotyczącymi ubezpieczeń społecznych i zasad nabywania prawa do zasiłku chorobowego. Odpowiedź sugerująca, że prawo do zasiłku przysługuje od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego, jest błędna, ponieważ wymaga ona co najmniej 30-dniowego okresu ubezpieczenia, który ma na celu zapewnienie stabilności i zabezpieczenia finansowego dla pracowników. Mówi to nam o tym, że każdy pracownik musi przejść przez pewien okres weryfikacji, co ma na celu ograniczenie nadużyć związanych z krótkoterminowym ubezpieczeniem. Stwierdzenie, że prawo to nabywa się bezpośrednio po podpisaniu umowy o pracę, również jest mylące, ponieważ umowa o pracę jest tylko jednym z elementów procesu nabywania praw do ubezpieczenia. Nie jest to wystarczające, aby uzyskać zasiłek, gdyż kluczowym czynnikiem pozostaje czas trwania ubezpieczenia. Odpowiedzi sugerujące nabycie prawa do zasiłku po przepracowaniu w firmie co najmniej trzech miesięcy nie odzwierciedlają rzeczywistego stanu prawnego, ponieważ okres ten nie jest wymagany do uzyskania prawa do zasiłku. Zrozumienie przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych jest kluczowe dla pracowników, aby mogli podejmować świadome decyzje dotyczące swojego zatrudnienia i zabezpieczenia zdrowotnego.

Pytanie 15

Jakie pismo powinna podpisać osoba przyjmująca zlecenie dotyczące stworzenia i realizacji muralu reklamowego dla spółki akcyjnej?

A. Umowę zlecenia

B. Kontrakt menadżerski

C. Umowę o dzieło

D. Umowę o pracę

Umowa o dzieło jest odpowiednim dokumentem do podpisania w przypadku zamówienia dotyczącego zaprojektowania i wykonania muralu reklamowego. W kontekście prawa cywilnego, umowa o dzieło reguluje wykonanie konkretnego zadania, które kończy się wyprodukowaniem określonego rezultatu, jakim w tym przypadku jest mural. Kluczową cechą umowy o dzieło jest to, że wynagrodzenie zależy od efektu końcowego, co jest zgodne z praktykami w branży artystycznej i reklamowej. Przykładem może być sytuacja, gdy artysta malujący mural uzgadnia z klientem szczegóły dotyczące projektu, takie jak jego wielkość, tematykę i termin realizacji. W ramach umowy o dzieło można również zawrzeć zapisy dotyczące praw autorskich oraz możliwości wykorzystania muralu w celach promocyjnych, co jest istotne dla obu stron. Tego typu umowa zabezpiecza zarówno wykonawcę, jak i zamawiającego, zapewniając klarowność w zakresie oczekiwań i zobowiązań.

Pytanie 16

Kontrakt cywilnoprawny, w którym ustalono 50% koszty uzyskania przychodu związane z przeniesieniem praw autorskich to

A. umowa o dzieło

B. umowa zlecenie

C. kontrakt menedżerski

D. umowa o pracę

Umowa zlecenie, umowa o pracę oraz kontrakt menedżerski to różne formy umowy cywilnoprawnej, które mają swoje specyfikacje i zastosowania, ale nie przewidują one 50% kosztów uzyskania przychodu, które są charakterystyczne dla umowy o dzieło. Umowa zlecenie jest stosowana głównie w przypadku wykonywania usług, gdzie wynagrodzenie jest traktowane jako przychód z działalności wykonywanej osobiście. Koszty uzyskania przychodu przy umowie zlecenia wynoszą 20%, co jest znacznie mniej korzystne niż w przypadku umowy o dzieło. Umowa o pracę z kolei jest regulowana kodeksem pracy i nie daje możliwości odliczenia takich kosztów. Pracownicy nie mogą korzystać z takich ulg podatkowych, ponieważ wynagrodzenie jest traktowane jako wynagrodzenie z umowy o pracę i podlega innym zasadom opodatkowania. Kontrakt menedżerski, z reguły związany z zajmowaniem wyższych stanowisk w firmie, również nie przewiduje takich ulg, a jego wynagrodzenie jest często określane jako wynagrodzenie z działalności gospodarczej, co także nie pozwala na zastosowanie 50% kosztów uzyskania przychodu. Warto więc zauważyć, że wybór formy umowy ma kluczowe znaczenie dla opodatkowania przychodu i powinien być dostosowany do specyfiki realizowanych zadań oraz osobistych preferencji podatkowych zlecającego i wykonawcy.

Pytanie 17

Składki, które wchodzą w skład ubezpieczeń społecznych to

A. chorobowe, zdrowotne, emerytalne, fundusz pracy

B. emerytalne, chorobowe, rentowe, zdrowotne

C. rentowe, wypadkowe, podatkowe, zdrowotne

D. emerytalne, chorobowe, rentowe, wypadkowe

Odpowiedź emerytalne, chorobowe, rentowe, wypadkowe jest prawidłowa, ponieważ wymienia składki, które są powszechnie uznawane za elementy systemu ubezpieczeń społecznych w Polsce. Składka emerytalna zapewnia świadczenia dla osób, które osiągnęły wiek emerytalny lub stały się niezdolne do pracy, co jest kluczowe w kontekście zapewnienia bezpieczeństwa finansowego w późniejszym życiu. Składka chorobowa umożliwia otrzymywanie zasiłków chorobowych w przypadku niezdolności do pracy z powodu choroby, co jest istotne dla ochrony zdrowia pracowników. Składka rentowa z kolei zapewnia wsparcie finansowe dla osób, które nie mogą pracować z powodu trwałej niezdolności do pracy. Ostatnia składka, wypadkowa, dotyczy ochrony ubezpieczeniowej w przypadku wypadków przy pracy, co jest szczególnie ważne w kontekście dbania o bezpieczeństwo w miejscu pracy. Te składki są fundamentem polskiego systemu zabezpieczeń społecznych, który jest zgodny z dyrektywami Unii Europejskiej, a ich prawidłowe opłacanie jest obowiązkiem każdego pracodawcy, co ma na celu zabezpieczenie pracowników przed ryzykiem utraty źródła dochodu.

Pytanie 18

Osoba prawna ma obowiązek złożyć deklarację podatkową od nieruchomości za dany rok do

A. odpowiedniego Starostwa Powiatowego

B. odpowiedniego Urzędu Skarbowego

C. odpowiedniej Izby Skarbowej

D. odpowiedniego Urzędu Miasta i/lub Gminy

Odpowiedź 'właściwego Urzędu Miasta i/lub Gminy' jest prawidłowa, ponieważ zgodnie z ustawą o podatkach i opłatach lokalnych, to właśnie te jednostki administracyjne są odpowiedzialne za pobór podatku od nieruchomości. Osoby prawne, takie jak spółki czy fundacje, zobowiązane są do składania deklaracji podatkowych w terminie określonym przez przepisy prawa, które zazwyczaj kończy się 31 stycznia roku następującego po roku podatkowym. Deklaracje te zawierają istotne informacje dotyczące posiadanych nieruchomości, w tym ich wartości oraz powierzchni, co jest kluczowe dla ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Przykładowo, jeśli przedsiębiorstwo posiada kilka nieruchomości w różnych gminach, musi złożyć oddzielne deklaracje do każdego z odpowiednich Urzędów Miasta lub Gminy, co wymaga precyzyjnej organizacji i dokładności we wprowadzaniu danych. W przypadku opóźnień w składaniu deklaracji, jednostki te mogą nałożyć kary finansowe, co podkreśla znaczenie terminowego wypełniania tego obowiązku.

Pytanie 19

Osoba fizyczna rozpoczęła działalność gospodarczą w styczniu 2021 r. i wybrała opodatkowanie podatkiem liniowym. Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli oblicz zaliczkę na podatek dochodowy za styczeń, wiedząc, że składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne przedsiębiorcy za styczeń zostały naliczone i zapłacone w lutym 2021 r.

Podatkowa księga przychodów i rozchodów – styczeń 2021 r. (fragment)
Podsumowanie narastające z miesiąca	Przychód			Zakup towarów handlowych i materiałów wg cen zakupu	Koszty uboczne zakupu	Wydatki (koszty)
Podsumowanie narastające z miesiąca	Wartość sprzedanych towarów i usług	Pozostałe przychody	Razem przychód	Zakup towarów handlowych i materiałów wg cen zakupu	Koszty uboczne zakupu	Wynagrodzenia w gotówce i w naturze	Pozostałe wydatki	Razem wydatki
zł	zł	zł	zł	zł	zł	zł	zł
styczeń	28 000,00	500,00	28 500,00	10 000,00	100,00		2 000,00	2 000,00

A. 2 952,00 zł

B. 3 116,00 zł

C. 3 021,00 zł

D. 5 415,00 zł

Odpowiedź 3, czyli 116,00 zł, jest poprawna, bo dobrze obliczyłeś zaliczkę na podatek dochodowy przy stawce liniowej 19%. Kiedy mamy osobę fizyczną prowadzącą działalność, to przychód na styczeń wynosi 28 500,00 zł, a koszty to 12 100,00 zł. Więc mamy: 28 500,00 zł minus 12 100,00 zł, co daje 16 400,00 zł. Następnie, jak chcemy policzyć zaliczkę na podatek, to bierzemy dochód i mnożymy go przez stawkę podatkową: 16 400,00 zł razy 19% daje 3 116,00 zł. Pamiętaj, że składki na ubezpieczenia społecznie i zdrowotne płacone w lutym nie wpływają na obliczenia za styczeń. Ważne jest, żeby dobrze prowadzić księgowość, zapisywać przychody i koszty, bo to pozwala lepiej obliczyć podatki i zredukować wydatki.

Pytanie 20

Zgodnie z zamieszczoną tabelą płac stawka godzinowa dla pracownika zaszeregowanego do III grupy wyniesie

Tabela płac
Grupy osobistego zaszeregowania	I	II	III	IV	V
Stawka podstawowa (zł/godz.)	16,00	16,00	16,00	16,00	16,00
Współczynniki klasyfikacyjne	1	1,2	1,5	1,8	2,0
Stawki płac (zł/godz.)	16,00	......	......	......	......

A. 16,00 zł

B. 24,00 zł

C. 32,00 zł

D. 19,20 zł

Odpowiedź 24,00 zł jest poprawna, ponieważ aby obliczyć stawkę godzinową pracownika zaszeregowanego do III grupy, należy pomnożyć stawkę podstawową przez odpowiedni współczynnik klasyfikacyjny. W tym przypadku stawka podstawowa wynosi 16,00 zł za godzinę, a współczynnik klasyfikacyjny dla III grupy to 1,5. W wyniku tego obliczenia 16,00 zł * 1,5 = 24,00 zł. Takie obliczenia są standardem w wielu branżach, gdzie wynagrodzenia są zależne od przypisanych grup płacowych. Przykładowo, w sektorze publicznym oraz w wielu firmach, stosuje się podobne zasady ustalania wynagrodzenia, co pozwala na przejrzystość i sprawiedliwość w płacach. Zrozumienie tego procesu jest kluczowe dla zarówno pracowników, jak i pracodawców, umożliwiając efektywne planowanie budżetu płac oraz przestrzeganie przepisów prawa pracy.

Pytanie 21

Na którym formularzu należy zgłosić pracownika zatrudnionego na umowę o pracę?

Tabela zawiera charakterystykę formularzy zgłoszeniowych i rozliczeniowych ZUS
ZUS RCA	Raport miesięczny dotyczący rozliczenia składek na ubezpieczenie społeczne lub/i zdrowotne.
ZUS DRA	Deklaracja rozliczeniowa zawierająca informacje o składkach ze wszystkich tytułów ubezpieczeń wszystkich ubezpieczonych.
ZUS ZUA	Zgłoszenie do ubezpieczeń lub zgłoszenie zmiany danych osoby podlegającej pełnym ubezpieczeniom.
ZUS ZZA	Zgłoszenie do ubezpieczeń lub zgłoszenie zmiany danych osoby podlegającej tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu.

A. ZUS RCA

B. ZUS ZZA

C. ZUS DRA

D. ZUS ZUA

Zgłaszanie pracowników do ubezpieczeń społecznych to kluczowy proces, który powinien być przeprowadzany z zachowaniem odpowiednich standardów. Wybór formularza ZUS DRA, ZUS RCA czy ZUS ZZA do zgłoszenia pracownika na umowę o pracę jest nieprawidłowy, ponieważ każdy z tych formularzy ma inne przeznaczenie. Formularz ZUS DRA jest używany do przekazywania miesięcznych raportów o składkach na ubezpieczenia społeczne, a nie do zgłaszania nowych pracowników. Z kolei ZUS RCA służy do rozliczenia składek na ubezpieczenia społeczne, ale dotyczy osób, które już były zgłoszone, co czyni go niewłaściwym w kontekście nowego zatrudnienia. Formularz ZUS ZZA jest dedykowany zgłoszeniu osób prowadzących działalność gospodarczą na ubezpieczenia zdrowotne, co również nie ma zastosowania w przypadku pracowników zatrudnionych na umowę o pracę. Powszechnym błędem jest mylenie tych formularzy, co może prowadzić do nieprawidłowego zgłaszania pracowników i, w rezultacie, do problemów z ZUS oraz do zagrożenia dla przyszłych świadczeń pracownika. Dlatego tak ważne jest, aby przed wypełnieniem formularzy dobrze zrozumieć ich przeznaczenie oraz zasady, jakie nimi rządzą.

Pytanie 22

Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli ustal kwotę, którą należy wykazać w zeznaniu podatkowym PIT-37 w części dotyczącej rozliczenia zobowiązania podatkowego.

Dochód podatnika	Suma zaliczek na podatek dochodowy pobranych przez płatnika	Należny podatek dochodowy wykazany w zeznaniu podatkowym
56 933,90 zł	5 087,00 zł	4 357,00 zł

A. 730,00 zł - nadpłata

B. 5 087,00 zł - nadpłata

C. 730,00 zł - do zapłaty

D. 4 357,00 zł - do zapłaty

Odpowiedź 730,00 zł - nadpłata jest poprawna, ponieważ w zeznaniu podatkowym PIT-37 wykazuje się nadpłatę podatku dochodowego, gdy suma zaliczek na ten podatek pobranych przez płatnika przewyższa kwotę podatku należnego. W sytuacji, gdy podatnik oblicza swoje zobowiązania podatkowe, powinien uwzględnić wszystkie zaliczki, które zostały odprowadzone w trakcie roku. Przykładowo, jeśli w ciągu roku podatnik miał zaliczki na podatek w wysokości 5 817,00 zł, a należny podatek za ten okres wyniósł 5 087,00 zł, to różnica stanowi nadpłatę, którą można odzyskać z urzędów skarbowych. W praktyce, aby skutecznie wykazać nadpłatę w zeznaniu, podatnik powinien dokładnie przeanalizować potwierdzenia zaliczek oraz obliczyć całkowite zobowiązanie, co jest zgodne z dobrymi praktykami w obszarze rozliczeń podatkowych.

Pytanie 23

W podatkowej ewidencji przychodów i kosztów koszty transportu nabytych towarów, udokumentowane fakturą, powinny być zaksięgowane w kolumnie

A. Zakup towarów handlowych i materiałów według cen zakupu

B. Pozostałe wydatki

C. Koszty uboczne zakupu

D. Wartość sprzedanych towarów i usług

Koszty transportu towarów, które masz na fakturze, powinny być brane jako koszty uboczne zakupu. Tak to jest zgodne z zasadami księgowości, które mówią, że wszystkie wydatki związane z zakupem, na przykład transport, trzeba uwzględnić w całkowitym koszcie. W praktyce wygląda to tak, że koszty transportu powiększają wartość aktywów, co potem wpłynie na wyniki finansowe firmy. Przykładowo, jeżeli kupujesz towar za 1000 zł i dodasz do tego transport za 200 zł, to całkowity koszt zakupów wynosi już 1200 zł. Dlatego ważne jest, żeby te koszty transportu traktować jako koszt uboczny, bo wszystkie wydatki potrzebne do tego, żeby towar był gotowy do sprzedaży, powinny być wliczone w jego wartość. To podejście jest zgodne z naszymi polskimi standardami rachunkowości jak i międzynarodowymi, które wspierają jasne przedstawianie kosztów w księgach.

Pytanie 24

Pracownik składa przez pracodawcę wniosek o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym

A. swoje dzieci oraz niepracującą żonę, o ile nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy

B. swoje dzieci oraz żonę, która pracuje

C. wyłącznie swoje dzieci

D. jedynie niepracującą żonę, o ile nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy

Poprawna odpowiedź to wskazanie, że pracownik zgłasza do ubezpieczenia zdrowotnego własne dzieci oraz niepracującą żonę, o ile nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy. Zgodnie z polskim prawodawstwem, pracownik ma prawo do zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego członków rodziny, co obejmuje dzieci, a także współmałżonka. Istotne jest tutaj, że żona musi być niepracująca, co oznacza, że nie może mieć innego źródła dochodu, które skutkowałoby jej obowiązkowym ubezpieczeniem. Dzieci mogą być zgłaszane do ubezpieczenia zdrowotnego niezależnie od statusu zatrudnienia rodziców. Tego rodzaju regulacje są zgodne z zasadami ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce, które mają na celu zapewnienie opieki zdrowotnej członkom rodziny pracownika. Przykładem może być sytuacja, gdy pracownik ma jedno lub więcej dzieci, a jego żona nie pracuje i nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy; w takim przypadku zarówno dzieci, jak i żona mogą korzystać z ubezpieczenia zdrowotnego, co jest korzystne z punktu widzenia rodzinnej polityki zdrowotnej.

Pytanie 25

Faktury sprzedaży towarów, które zostały wystawione dla kontrahentów i przesłane w formie elektronicznej, przedsiębiorstwo powinno archiwizować

A. tylko w formacie papierowym

B. wyłącznie w wersji elektronicznej

C. w wersji papierowej lub elektronicznej

D. w wersji papierowej oraz elektronicznej

Przechowywanie faktur sprzedaży w formie papierowej lub elektronicznej jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa oraz standardami branżowymi. Zgodnie z ustawą o podatku od towarów i usług, przedsiębiorcy mogą wybierać sposób archiwizacji dokumentów, co daje im elastyczność w zarządzaniu swoimi zasobami. W praktyce, przechowywanie faktur w formie elektronicznej jest często bardziej efektywne, ponieważ umożliwia szybki dostęp do danych oraz oszczędność miejsca. W przypadku inspekcji podatkowej, kluczowe jest, aby dokumenty były łatwo dostępne i czytelne, a więc zarówno forma papierowa, jak i elektroniczna spełniają te wymogi. Warto również pamiętać, że stosowanie elektronicznych systemów obiegu dokumentów może znacznie zautomatyzować procesy księgowe oraz zwiększyć bezpieczeństwo danych, co jest istotne w dobie cyfryzacji. Dlatego odpowiedź ta odzwierciedla najlepsze praktyki w zakresie zarządzania dokumentacją.

Pytanie 26

Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, deklarację podatkową PIT-36 za rok 2017, która została złożona w urzędzie skarbowym do 30 kwietnia 2018 roku, należy przechowywać do końca

A. roku 2018

B. roku 2022

C. roku 2019

D. roku 2023

Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, obowiązek przechowywania dokumentów podatkowych, w tym deklaracji PIT-36, wynika z art. 86b. Deklarację złożoną w terminie do 30 kwietnia 2018 roku za rok 2017 należy przechowywać przez pięć lat. Oznacza to, że termin upływa z końcem 2023 roku. Przechowywanie tych dokumentów jest kluczowe, gdyż w razie kontroli skarbowej mogą być one niezbędne do potwierdzenia prawidłowości rozliczeń. W praktyce, powinniśmy dbać o to, aby wszystkie dokumenty związane z podatkami były odpowiednio zarchiwizowane, co może obejmować zarówno przechowywanie wersji papierowych, jak i elektronicznych. Przykładowo, warto stosować odpowiednie systemy zarządzania dokumentami, które pozwalają na łatwe odnalezienie i udostępnienie wymaganych danych w razie potrzeby. Zgodność z tymi zasadami oraz standardami archiwizacji dokumentów jest niezbędna dla każdej osoby fizycznej oraz przedsiębiorcy, aby uniknąć problemów w przypadku audytu.

Pytanie 27

Ustal podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne na podstawie danych z tabeli.

Wynagrodzenie za czas przepracowany	1 800,00 zł
Wynagrodzenie za czas choroby	600,00 zł
Zasiłek chorobowy	400,00 zł

A. 2 200,00 zł

B. 2 400,00 zł

C. 1 800,00 zł

D. 2 800,00 zł

Jednym z typowych błędów, które mogą się zdarzyć przy ustalaniu podstawy składek, jest mylenie wynagrodzenia za czas przepracowany z innymi formami wypłat, jak wynagrodzenie za czas choroby czy zasiłek. Kiedy ktoś wybiera wyższe kwoty, to często wynika z tego, że po prostu nie rozumie, że nie wszystkie składniki wynagrodzenia powinny być brane pod uwagę. Ważne jest, żeby pamiętać, że wynagrodzenie za czas choroby oraz zasiłek już są objęte ubezpieczeniami społecznymi i dlatego ich nie wliczamy. Niezrozumienie tej różnicy prowadzi do błędów w obliczeniach i może później wpłynąć na uprawnienia do świadczeń. I jeszcze jedno, osoby, które odpowiadają, mogą nie zdawać sobie sprawy, że każda część wynagrodzenia ma swoje zasady dotyczące składek, które są przez prawo ściśle regulowane. Dlatego ważne jest, żeby mieć w ręku dokumentację prawną i dobre praktyki w zarządzaniu wynagrodzeniami. To pomoże uniknąć nieporozumień i sprawi, że wszystko będzie zgodne z przepisami. Zrozumienie tych rzeczy jest kluczowe, zarówno dla pracodawców, jak i pracowników, którzy chcą mieć pewność, że ich składki są liczone prawidłowo.

Pytanie 28

Oblicz składkę na Fundusz Pracy za styczeń 2014 roku dla pracodawcy, który zatrudnia następujące osoby:
- kobietę w wieku 35 lat na umowę o pracę z wynagrodzeniem brutto 2 000,00 zł,
- mężczyznę w wieku 28 lat zatrudnionego na umowę o dzieło z przychodem 1 700,00 zł,
- kobietę w wieku 45 lat na umowę o pracę w niepełnym wymiarze godzin z wynagrodzeniem brutto 1 000,00 zł,
- kobietę w wieku 25 lat na umowę o pracę z wynagrodzeniem brutto 2 800,00 zł, która wróciła z urlopu macierzyńskiego 15.12.2013 r.,
- mężczyznę w wieku 62 lat na umowę zlecenia, która jest jedynym tytułem do ubezpieczeń. W umowie kwota wynosi 2 000,00 zł.

A. 73,50 zł

B. 122,50 zł

C. 49,00 zł

D. 191,10 zł

Składając składkę na Fundusz Pracy za styczeń 2014, musisz uwzględnić tylko osoby zatrudnione na umowę o pracę. W tym przypadku mamy dwie kobiety w wieku 35 lat (2 000,00 zł) i 45 lat (1 000,00 zł), oraz jedną, która ma 25 lat (2 800,00 zł) i wróciła z urlopu macierzyńskiego. Wysokość składki wynosi 2,45% podstawy wymiaru, więc liczymy to tak: 2 000,00 zł * 2,45% = 49,00 zł, 1 000,00 zł * 2,45% = 24,50 zł, a dla tej ostatniej: 2 800,00 zł * 2,45% = 68,60 zł. Jak to zsumujesz, to wyjdzie 49,00 zł + 24,50 zł + 68,60 zł = 142,10 zł, ale pamiętaj, że dla kobiet wracających z macierzyńskiego, składka za pierwszy miesiąc po powrocie nie obowiązuje. Czyli, składka za styczeń będzie wynosić tylko 49,00 zł. To pokazuje, jak ważne jest zrozumienie przepisów dotyczących składek i umiejętność ich praktycznego zastosowania, co jest istotne dla każdego pracodawcy.

Pytanie 29

Podatnik VAT wykonał usługę dla odbiorcy w dniu 14.09.2016 r. i ustalił, że zapłatę otrzyma w formie przelewu na rachunek bankowy w terminie do 20.10.2016 r. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług faktura dokumentująca wykonanie usługi powinna być wystawiona nie później niż

Fragment ustawy o podatku od towarów i usług
Art. 106i.
1.	Fakturę wystawia się nie później niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towaru lub wykonano usługę, z zastrzeżeniem ust. 2-8.
2.	Jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi otrzymano całość lub część zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, fakturę wystawia się nie później niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym otrzymano całość lub część zapłaty od nabywcy.

A. 15.11.2016 r.

B. 30.09.2016 r.

C. 15.10.2016 r.

D. 04.11.2016 r.

Odpowiedź 15.10.2016 r. jest poprawna, ponieważ zgodnie z art. 106i ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, faktura powinna być wystawiona nie później niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wykonano usługę. W tym przypadku usługa została wykonana 14 września 2016 r., co oznacza, że termin wystawienia faktury mija 15 października 2016 r. Zastosowanie tych przepisów jest kluczowe dla prawidłowego rozliczenia VAT, aby uniknąć ewentualnych sankcji ze strony organów skarbowych. Dobrą praktyką jest również wystawianie faktur na bieżąco, co ułatwia zarządzanie dokumentacją oraz pozwala na lepszą kontrolę przepływów finansowych. Przykładem zastosowania tej zasady może być sytuacja, gdy przedsiębiorca wykonuje usługę i od razu wystawia fakturę, co przyspiesza proces płatności oraz zapewnia większą przejrzystość dla obu stron transakcji.

Pytanie 30

Zaliczka na podatek dochodowy i składka zdrowotna odliczana od podatku wyniesie

Fragment listy płac
Płaca brutto (zł)	Ubezpieczenie emerytalne (zł)	Ubezpieczenie rentowe (zł)	Ubezpieczenie chorobowe (zł)	Ubezpieczenie społeczne (razem) 13,71% (zł)	Podstawa wymiaru składki ubezpieczenia zdrowotnego (zł)	Koszty uzyskania przychodu (zł)
2 100,00	204,96	31,50	51,45	287,91	1 812,09	111,25
Stawka podatku (%)	Kwota wolna od podatku (zł)	Podatek (bez odliczenia kwoty wolnej) (zł)	Składka na ubezpieczenie zdrowotne 7,75% (zł)
18	46,33	306,18	140,44

A. zaliczka na podatek dochodowy 119,00 zł, składka zdrowotna 140,44 zł

B. zaliczka na podatek dochodowy 306,18 zł, składka zdrowotna 163,09 zł

C. zaliczka na podatek dochodowy 166,00 zł, składka zdrowotna 163,09 zł

D. zaliczka na podatek dochodowy 116,00 zł, składka zdrowotna 140,44 zł

Patrząc na dostępne odpowiedzi, widać, że popełniłeś kilka błędów, które prowadzą do mylnych wniosków. Wiele osób myli zaliczkę na podatek dochodowy z składkami zdrowotnymi i nie wie, że składka zdrowotna jest w pełni odliczana. Jeśli ktoś wybiera zaliczkę 166 zł, to chyba nie policzył dobrze dochodu brutto i kwoty wolnej, co może dawać zawyżone wyniki. Jeszcze te odpowiedzi z zaliczką 306,18 zł pokazują, że mogłeś coś pominąć lub mieć złe stawki podatkowe. W praktyce, brak znajomości zasad i złe podejście do obliczeń niestety prowadzi do błędnych decyzji finansowych. Dlatego tak ważne jest, żeby dobrze poznać przepisy i wiedzieć, jak poprawnie wszystko kalkulować, bo to może uchronić nas przed większymi problemami z urzędami skarbowymi.

Pytanie 31

Aby zaktualizować dane identyfikacyjne, takie jak nazwisko ubezpieczonego, płatnik składek powinien wypełnić formularz do ZUS

A. ZUS ZIUA

B. ZUS ZWUA

C. ZUS ZUA

D. ZUS ZZA

Formularz ZUS ZIUA jest przeznaczony do dokonywania korekt danych identyfikacyjnych osób ubezpieczonych, w tym zmiany nazwiska. Wypełnienie tego formularza jest kluczowym krokiem dla płatników składek, którzy chcą zapewnić, że dane ich pracowników są aktualne i zgodne z rzeczywistością. Niezaktualizowane informacje mogą prowadzić do komplikacji w zakresie wypłaty świadczeń, a także w rozliczeniach składek. Ważne jest, aby formularz był wypełniony prawidłowo i złożony w odpowiednim terminie, aby uniknąć błędów oraz problemów z administracją ubezpieczeń społecznych. Dla przykładu, jeżeli pracownik zmienia nazwisko po ślubie, płatnik ma obowiązek zgłosić tę zmianę w ZUS poprzez formularz ZIUA, co pozwoli na aktualizację danych w systemie. Zgodnie z najlepszymi praktykami, każdy płatnik powinien regularnie weryfikować dane swoich pracowników, co może pomóc w utrzymaniu zgodności z przepisami oraz w uniknięciu potencjalnych sankcji.

Pytanie 32

Pracownik wykorzystuje swój samochód o pojemności 2000 cm³ na potrzeby zakładu zgodnie z przyznanym mu ryczałtem w granicach limitu 700 km. Z tytułu używania samochodu niebędącego własnością pracodawcy przysługuje pracownikowi kwota ryczałtu brutto

Ryczałt samochodowy za jazdy lokalne
Pojemność skokowa silnika samochodu osobowego	Stawki za 1 km przebiegu pojazdu	Limity
Pojemność skokowa silnika samochodu osobowego	Stawki za 1 km przebiegu pojazdu	300 km	500 km	700 km
do 900 cm³	0,5214	156,42	260,76	364,98
powyżej 900 cm³	0,8358	250,74	417,90	585,06

A. 409,52 zł

B. 255,49 zł

C. 585,06 zł

D. 364,98 zł

Odpowiedź 585,06 zł jest poprawna, ponieważ zgodnie z aktualnymi przepisami dotyczącymi ryczałtów za używanie prywatnych pojazdów do celów służbowych w Polsce, kwota ryczałtu brutto dla samochodów o pojemności silnika przekraczającej 900 cm³ przy limicie 700 km wynosi właśnie 585,06 zł. Tabela ryczałtów, która odnosi się do tych wartości, uwzględnia m.in. koszty eksploatacji oraz amortyzacji pojazdu. Używając samochodu na potrzeby zakładu, pracownik powinien mieć świadomość, że przysługująca mu kwota ryczałtu nie tylko pokrywa poniesione koszty, ale również umożliwia zwrot za wykorzystanie prywatnego środka transportu. Wiedza ta jest kluczowa w kontekście zarządzania kosztami w przedsiębiorstwie i powinno się ją uwzględniać w polityce firmy dotyczącej użytkowania pojazdów przez pracowników. Dobrze jest również pamiętać o tym, że kwoty ryczałtu mogą się zmieniać w zależności od zmian przepisów, dlatego regularne śledzenie aktualizacji w tym zakresie jest niezbędne dla właściwego stosowania prawa.

Pytanie 33

Firma ABC funkcjonuje jako mikro-przedsiębiorca. Właściciel poinformował urząd skarbowy, że jako płatnik będzie rozliczał się w 2014 roku z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych na zasadach ryczałtu ewidencjonowanego oraz będzie regulował podatek co miesiąc. Spełnia wymagania do rozliczania w tym systemie. Określ, na podstawie jakiej ewidencji oraz do którego dnia miesiąca powinien zapłacić podatek.

A. Ewidencja przychodów, do 7 dnia danego miesiąca za miesiąc poprzedni

B. Podatkowa książka przychodów i rozchodów, do 20 dnia danego miesiąca za miesiąc poprzedni

C. Podatkowa książka przychodów i rozchodów, do 7 dnia danego miesiąca za miesiąc poprzedni

D. Ewidencja przychodów, do 20 dnia danego miesiąca za miesiąc poprzedni

Odpowiedź, która wskazuje na ewidencję przychodów i termin płatności do 20 dnia miesiąca za poprzedni miesiąc jest rzeczywiście dobra. Mikro-przedsiębiorcy, co prawda, powinni prowadzić ewidencję przychodów, jeśli wybrali ryczałt ewidencjonowany. Dzięki temu mają prostszą księgowość i łatwiej im zarządzać swoimi dochodami, co jest mega ważne dla małych firm. Jeśli przedsiębiorca ma przychody w styczniu, to musi obliczyć podatek do 20 lutego. To daje możliwość lepszego planowania finansów. Pamiętaj też, że ten termin jest ważny, bo chodzi o to, żeby państwo miało regularne wpływy do budżetu, a przedsiębiorcy łatwiej było ogarniać swoje zobowiązania podatkowe.

Pytanie 34

Zamieszczony fragment formularza służy do sporządzenia

1. Stwierdza się, że ................................................................................................................

(imię (imiona) i nazwisko pracownika)

imiona rodziców ....................................................... urodzony(a) ..........................................

(data urodzenia)

był zatrudniony(a) .................................................................................................................

(nazwa i adres pracodawcy)

w okresie od ................................ do ................................ w wymiarze ................................

(wymiar czasu pracy)

2. W okresie zatrudnienia pracownik wykonywał pracę ............................................................

(rodzaj wykonywanej pracy lub zajmowane stanowiska lub pełnione funkcje)

3. Stosunek pracy ustał w wyniku:
a) rozwiązania ........................................................................................................................

(tryb i podstawa prawna rozwiązania stosunku pracy)

b) wygaśnięcia ........................................................................................................................

(podstawa prawna wygaśnięcia stosunku pracy)

A. wypowiedzenia umowy o pracę.

B. kwestionariusza osobowego.

C. świadectwa pracy.

D. umowy o pracę.

Zamieszczony fragment formularza rzeczywiście dotyczy świadectwa pracy, co jest potwierdzone zawartymi w nim informacjami. Świadectwo pracy to dokument, który jest wydawany przez pracodawcę i ma na celu potwierdzenie zatrudnienia pracownika oraz okoliczności zakończenia stosunku pracy. Kluczowe elementy świadectwa pracy obejmują daty zatrudnienia, opis wykonywanych obowiązków oraz informację o sposobie zakończenia pracy, co jest zgodne z przepisami Kodeksu pracy w Polsce. Praktycznym zastosowaniem świadectwa pracy jest jego konieczność przy poszukiwaniu nowego zatrudnienia, gdyż przyszli pracodawcy często wymagają tego dokumentu jako dowodu na dotychczasowe doświadczenie zawodowe. Świadectwo pracy powinno być sporządzone w dwóch egzemplarzach: jeden dla pracownika, a drugi dla pracodawcy. Warto również zaznaczyć, że świadectwo pracy jest dokumentem urzędowym, co oznacza, że powinno być przechowywane przez pracodawcę przez określony czas, zgodnie z obowiązującymi regulacjami prawnymi.

Pytanie 35

Na podstawie Rejestru zakupów VAT za grudzień 2019 r. ustal kwotę podatku VAT naliczonego do odliczenia od podatku VAT należnego.

A. 322,00 zł

B. 2 806,00 zł

C. 3 847,44 zł

D. 3 128,00 zł

Wybór niewłaściwej kwoty podatku VAT naliczonego do odliczenia od podatku VAT należnego często wynika z niepełnego zrozumienia zasad naliczania i odliczania VAT. W szczególności, wiele osób myli VAT naliczony z VAT należnym, co prowadzi do błędnych oszacowań. VAT naliczony to podatek zawarty w kosztach zakupów, który przedsiębiorcy mogą odliczyć, podczas gdy VAT należny to podatek, który przedsiębiorcy muszą odprowadzić od sprzedaży. Przykłady błędnego podejścia mogą obejmować zsumowanie wszystkich kwot VAT bez uwzględnienia, które z nich można odliczyć, czy też niedoszacowanie lub przeszacowanie kwoty VAT z faktur. Ponadto, osoby udzielające odpowiedzi mogą także pomijać konkretne faktury, które powinny być brane pod uwagę, co prowadzi do niekompletnych obliczeń. W praktyce, aby uniknąć takich błędów, ważne jest, aby regularnie przeglądać dokumentację zakupu i upewnić się, że wszystkie faktury są poprawnie zarejestrowane, co pozwala na dokładne obliczenie kwoty VAT do odliczenia. Dobrą praktyką jest również korzystanie z oprogramowania do zarządzania finansami, które automatycznie oblicza VAT, co zmniejsza ryzyko błędów ludzkich.

Pytanie 36

Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą zatrudniła na podstawie umowy o pracę z wynagrodzeniem brutto 4 200,00 zł swojego brata (40 lat), który nie pozostaje z przedsiębiorcą we wspólnym gospodarstwie domowym. Przedsiębiorca nie korzysta z preferencyjnych składek ZUS. Wskaż, które składki powinien opłacać do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przedsiębiorca z tytułu zawartej umowy o pracę.

	Składki na ubezpieczenia					Składka na Fundusz Pracy	Składka na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych
	emerytalne	rentowe	chorobowe	wypadkowe	zdrowotne	Składka na Fundusz Pracy	Składka na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych
A.	tak	tak	nie	tak	tak	tak	nie
B.	tak	tak	tak	tak	tak	tak	tak
C.	tak	tak	tak	tak	tak	nie	nie
D.	nie	nie	nie	nie	tak	nie	nie

A. A.

B. D.

C. C.

D. B.

Wybór niepoprawnej odpowiedzi był wynikiem niepełnego zrozumienia przepisów dotyczących składek na ubezpieczenia społeczne w kontekście zatrudnienia na umowę o pracę. Kluczowe jest zrozumienie, że każdy pracodawca, niezależnie od formy prawnej prowadzonej działalności, ma obowiązek odprowadzać składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe i zdrowotne. Często pojawia się nieporozumienie, że zatrudnienie członka rodziny wiąże się z mniejszymi obowiązkami składkowymi, co jest mylnym założeniem. Nawet jeśli pracownik nie pozostaje w wspólnym gospodarstwie domowym z pracodawcą, nie zwalnia to przedsiębiorcy z obowiązku odprowadzania pełnych składek na ubezpieczenia. Ponadto, niektóre odpowiedzi mogą sugerować, że składki na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych są obowiązkowe w każdej sytuacji, co jest nieprawdziwe, ponieważ ten fundusz jest opcjonalny w przypadku, gdy pracodawca nie korzysta z preferencyjnych stawek ZUS. Dlatego przy analizie obowiązków płatniczych w zakresie składek ZUS istotne jest, aby zrozumieć kontekst i szczegóły przepisów prawa pracy oraz ubezpieczeń społecznych. Zignorowanie tych aspektów może prowadzić do nieprawidłowego wniosku, co w konsekwencji może narażać firmę na problemy prawne oraz finansowe.

Pytanie 37

Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, która posiada status małego podatnika, zdecydowała się na metodę kasową w rozliczaniu VAT, informując o tym naczelnika urzędu skarbowego. W jakim terminie podatnik jest zobowiązany złożyć deklarację VAT-7K?

A. Do 20 dnia danego miesiąca za dany miesiąc

B. Do 25 dnia następnego miesiąca po zakończeniu kwartału

C. Do 25 dnia danego miesiąca za miesiąc poprzedni

D. Do 20 dnia ostatniego miesiąca kwartału za dany kwartał

Odpowiedź "Do 25 dnia następnego miesiąca po zakończeniu kwartału" jest na pewno trafna. Zgadza się, że mały podatnik, który korzysta z metody kasowej, musi złożyć deklarację VAT-7K do 25 dnia miesiąca następującego po kwartale. Dla przykładu, jak kwartał kończy się w marcu, to deklaracja powinna być dostarczona najpóźniej do 25 kwietnia. To ma sens, bo taka metoda pozwala na zebranie wszystkich potrzebnych danych, które są ważne przy rozliczaniu VAT. Fajnie jest też pamiętać, żeby prowadzić rzetelną ewidencję wszystkich operacji gospodarczych. Dzięki temu łatwiej będzie na czas i prawidłowo rozliczyć VAT.

Pytanie 38

Osoba, która po raz pierwszy podejmuje zatrudnienie na podstawie umowy o pracę, musi dostarczyć orzeczenie lekarskie potwierdzające brak przeciwwskazań do wykonywania zadań na danym stanowisku. Dlatego przyszły pracodawca jest zobowiązany do skierowania jej na badania

A. uzupełniające

B. okresowe

C. wstępne

D. kontrolne

Odpowiedź „wstępne” jest poprawna, ponieważ zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa pracy, pracodawca ma obowiązek skierować nowego pracownika na badania wstępne, zanim podejmie on pracę na danym stanowisku. Badania te mają na celu ocenę stanu zdrowia pracownika oraz ustalenie, czy jest on zdolny do wykonywania powierzonych mu zadań. Wstępne badania lekarskie są kluczowe, aby zapewnić bezpieczeństwo zarówno pracownika, jak i innych osób w miejscu pracy. W praktyce, po skierowaniu na badania, pracownik powinien przedstawić orzeczenie lekarskie, które stwierdza brak przeciwwskazań do pracy. Zgodnie z dobrymi praktykami, takie orzeczenia powinny być przechowywane w dokumentacji pracowniczej. Warto dodać, że badania wstępne są regulowane przez Kodeks pracy oraz odpowiednie rozporządzenia, które szczegółowo określają procedury ich przeprowadzania oraz dokumentację, jaką należy zebrać.

Pytanie 39

Na podstawie danych zawartych w tabeli oblicz kwotę zryczałtowanego podatku dochodowego do urzędu skarbowego, jeżeli zleceniobiorca podlega obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu z tytułu zawartej ryczałtowej umowy zlecenia, a do rozliczania umowy ryczałtowej nie mają zastosowania koszty uzyskania przychodów.

Rozliczenie ryczałtowej umowy zlecenia
Przychód brutto	Składki na ubezpieczenia społeczne				Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne	Składka na ubezpieczenie zdrowotne (9%)	Zryczałtowany podatek dochodowy do urzędu skarbowego	Do wypłaty
Przychód brutto	emerytalna	rentowa	chorobowa	razem	Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne	Składka na ubezpieczenie zdrowotne (9%)	Zryczałtowany podatek dochodowy do urzędu skarbowego	Do wypłaty
120,00 zł	11,71 zł	1,80 zł	0,00 zł	13,51 zł	106,49 zł	9,58 zł		74,91 zł

A. 21,60 zł

B. 13,00 zł

C. 22,00 zł

D. 13,35 zł

Wybór nieprawidłowej odpowiedzi może wynikać z niepełnego zrozumienia zasad obliczania zryczałtowanego podatku dochodowego. Często, osoby nieświadome szczegółów dotyczących składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, mogą pomylić się w obliczeniach, co prowadzi do niewłaściwych wyników. Na przykład, jeżeli ktoś nie uwzględnia składek na ubezpieczenia społeczne w swoich kalkulacjach, wówczas jego końcowa kwota podatku będzie znacznie zawyżona, co ilustruje odpowiedzi, które zawierają kwoty niższe niż 22,00 zł. To może także świadczyć o braku znajomości obowiązujących przepisów, które jasno określają, jakie składki powinny być odliczane przed naliczeniem podatku dochodowego. Ponadto, niektóre osoby mogą mylnie sądzić, że koszty uzyskania przychodu mają zastosowanie w przypadku umów ryczałtowych, co jest błędnym założeniem, ponieważ w tym przypadku nie można ich uwzględniać. Aby uniknąć takich błędów, zaleca się dokładne zapoznanie się z regulacjami prawnymi oraz konsultacje z ekspertami podatkowymi, co pozwoli na lepsze zrozumienie systemu podatkowego oraz na poprawne rozliczanie się z urzędami skarbowymi.

Pytanie 40

Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą rozlicza się z urzędem skarbowym na zasadach ogólnych. Na podstawie fragmentu podatkowej księgi przychodów i rozchodów ustal, podstawę opodatkowania za dany miesiąc, wiedząc, że przedsiębiorca z tytułu prowadzącej działalności opłaca tylko składkę zdrowotną.

Podatkowa księga przychodów i rozchodów (fragment)
Przychód			Zakup towarów handlowych i materiałów wg cen zakupu	Koszty uboczne zakupu	Wydatki (Koszty)
Wartość sprzedanych towarów i usług	Pozostałe przychody	Razem przychód	Zakup towarów handlowych i materiałów wg cen zakupu	Koszty uboczne zakupu	Wynagrodzenia w gotówce i w naturze	Pozostałe wydatki	Razem wydatki
zł	zł	zł	zł	zł	zł	zł	zł
12 000,00	700,00	12 700,00	3 800,00	200,00	0,00	1 000,00	1 000,00

A. 12 700,00 zł

B. 8 700,00 zł

C. 6 700,00 zł

D. 7 700,00 zł

Wybór jednej z pozostałych odpowiedzi może wynikać z niepełnego zrozumienia zasad rozliczeń podatkowych w kontekście działalności gospodarczej. Wiele osób zakłada, że wysokość podstawy opodatkowania powinno się obliczać wyłącznie na podstawie przychodów, co prowadzi do błędów w kalkulacji. Na przykład, odpowiedź 8 700,00 zł mogłaby sugerować, że nie uwzględniono kosztów uzyskania przychodów, co jest błędne w kontekście polskiego systemu podatkowego. Ponadto, odpowiedź 12 700,00 zł może wynikać z błędnego przyjęcia, że składka zdrowotna nie wpływa na podstawę opodatkowania, co jest niezgodne z rzeczywistością, ponieważ składki te są odliczane od przychodu. Warto również zauważyć, że odpowiedzi takie jak 6 700,00 zł mogą sugerować, iż pominięto część przychodów lub przyjęto błędne założenia dotyczące kosztów uzyskania przychodów. Kluczowe jest zrozumienie, że każde przedsiębiorstwo powinno szczegółowo dokumentować swoje wydatki i przychody, aby móc właściwie obliczyć podstawę opodatkowania, co jest nie tylko obowiązkiem, ale i dobrą praktyką zarządzania finansami.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej