Wyniki egzaminu

Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Technik elektryk
  • Kwalifikacja: ELE.05 - Eksploatacja maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
  • Data rozpoczęcia: 22 stycznia 2026 07:21
  • Data zakończenia: 22 stycznia 2026 07:46

Egzamin niezdany

Wynik: 18/40 punktów (45,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Udostępnij swój wynik
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

Podczas użytkowania standardowej instalacji z żarowym źródłem światła zaobserwowano po kilku minutach działania częste wahania natężenia oświetlenia (migotanie światła). Najrzadziej występującą przyczyną usterki może być

A. wilgotna izolacja przewodów zasilających
B. zwarcie między przewodem ochronnym a neutralnym
C. zwarcie między przewodem fazowym a neutralnym
D. wypalenie styków w łączniku
Wypalenie styków w łączniku jest najczęstszą przyczyną migania światła w instalacjach oświetleniowych. W trakcie pracy instalacji, styk łącznika może podlegać znacznym obciążeniom elektrycznym, co prowadzi do przegrzewania i wypalania się materiału styku. W takich przypadkach pojawiają się przerwy w przewodzeniu prądu, co skutkuje wahań natężenia oświetlenia. Zastosowanie wysokiej jakości łączników oraz regularna ich konserwacja mogą znacząco wpłynąć na niezawodność instalacji. Dobrze zaprojektowane instalacje elektryczne powinny uwzględniać dobór odpowiednich komponentów, które są zgodne z normami PN-EN 60669-1. Przykładowo, w instalacjach o wysokim natężeniu prądu warto stosować łączniki o zwiększonej odporności na wypalanie. Warto również regularnie kontrolować stan łączników, aby uniknąć sytuacji, które mogą prowadzić do awarii, co z kolei wpływa na bezpieczeństwo użytkowania i komfort oświetlenia.

Pytanie 2

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 3

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 4

Które z wymienionych urządzeń służy do ochrony przewodów w systemach elektrycznych przed skutkami zwarć?

A. Bezpiecznik
B. Odłącznik
C. Przekaźnik termiczny
D. Wyłącznik różnicowoprądowy
Bezpiecznik to kluczowe urządzenie w instalacjach elektrycznych, które chroni obwody przed skutkami zwarć oraz przepięć. Jego główną funkcją jest przerwanie obwodu w momencie, gdy natężenie prądu przekroczy ustaloną wartość, co zapobiega uszkodzeniu urządzeń oraz minimalizuje ryzyko pożaru. W praktyce, bezpieczniki są szeroko stosowane w domowych i przemysłowych instalacjach elektrycznych oraz są zgodne z normami, takimi jak PN-EN 60947-2. Standardowe zastosowanie bezpiecznika polega na jego instalacji w rozdzielniach elektrycznych, gdzie zapewnia on ochronę dla poszczególnych obwodów. Warto również zwrócić uwagę na różne typy bezpieczników, w tym bezpieczniki topikowe i automatyczne, które mają różne zastosowania w zależności od charakterystyki obciążenia. Dobre praktyki obejmują regularne kontrole i wymianę bezpieczników, aby zagwarantować ich skuteczność oraz niezawodność działania w sytuacjach awaryjnych.

Pytanie 5

Jaka jest przyczyna pojawiających się zakłóceń RTV w czasie pracy jednofazowego silnika komutatorowego połączonego w układzie, którego schemat przedstawiono na rysunku?

Ilustracja do pytania
A. Przerwa w cewce uzwojenia wzbudzenia.
B. Złe ustawienie szczotek.
C. Nadmierny luz w łożyskach.
D. Zbyt duża wartość rezystora regulacyjnego.
Nadmierny luz w łożyskach silnika komutatorowego może wpływać na jego ogólną wydajność, jednak nie jest bezpośrednią przyczyną zakłóceń RTV. Luz w łożyskach prowadzi głównie do zwiększonego tarcia oraz drgań, co w dłuższej perspektywie może uszkodzić silnik, ale nie generuje zakłóceń elektromagnetycznych związanych z pracą szczotek i komutatora. Przerwa w cewce uzwojenia wzbudzenia również nie jest bezpośrednio związana z zakłóceniami RTV, choć może prowadzić do niestabilnej pracy silnika. W przypadku cewki wzbudzenia, awaria skutkowałaby spadkiem wydajności silnika, co objawia się spadkiem mocy, ale nie dojdzie do emisji zakłóceń. Zbyt duża wartość rezystora regulacyjnego wpływa na przepływ prądu w obwodzie, co może powodować przegrzewanie się elementów, ale także nie jest przyczyną zakłóceń RTV. Wybierając metody diagnostyczne, ważne jest zrozumienie, że zakłócenia RTV są najczęściej związane z niewłaściwym stanem szczotek, a nie innymi problemami mechanicznymi czy elektrycznymi. Analiza przyczyn zakłóceń powinna zawsze uwzględniać każdy z tych aspektów, aby skutecznie zdiagnozować źródło problemu.

Pytanie 6

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 7

Którego z przedstawionych urządzeń należy użyć do zabezpieczenia przed skutkami zmiany kolejności faz i zaniku napięcia fazowego w instalacji elektrycznej?

Ilustracja do pytania
A. B.
B. D.
C. C.
D. A.
Urządzenie oznaczone literą B. to przekaźnik kontroli faz, który odgrywa kluczową rolę w zabezpieczaniu instalacji elektrycznych przed skutkami zmiany kolejności faz oraz zaniku napięcia w jednej z faz. W praktyce, przekaźniki te monitorują zarówno właściwą sekwencję faz, jak i poziom napięcia, co jest istotne dla ochrony urządzeń przed uszkodzeniem. Na przykład, w przypadku silników elektrycznych, nieprawidłowa kolejność faz może prowadzić do ich odwrócenia, co skutkuje ich uszkodzeniem. Wymagania normatywne, takie jak PN-EN 62061, podkreślają znaczenie stosowania przekaźników kontrolnych w systemach ochrony. Dlatego przekaźnik kontroli faz jest niezbędny w każdej instalacji, gdzie występują silniki trójfazowe lub inne krytyczne urządzenia, aby zapewnić ich prawidłowe działanie i wydłużyć ich żywotność.

Pytanie 8

Jakie urządzenie jest wykorzystywane do ochrony przewodów instalacyjnych przed skutkami przeciążeń?

A. Przekaźnik cieplny
B. Izolacyjny rozłącznik
C. Ochrona przeciwprzepięciowa
D. Wyłącznik nadprądowy
Wyłącznik nadprądowy jest kluczowym urządzeniem stosowanym w instalacjach elektrycznych do ochrony przewodów instalacyjnych przed skutkami przeciążeń oraz zwarć. Działa on na zasadzie monitorowania prądu przepływającego przez obwód i automatycznie odłącza zasilanie w przypadku, gdy wartość prądu przekroczy ustaloną wartość nominalną. Dzięki temu zapobiega przegrzewaniu się przewodów oraz ryzyku pożaru. Przykładowo, w domowej instalacji elektrycznej, wyłącznik nadprądowy może chronić obwód, na którym znajduje się sprzęt AGD, co jest zgodne z normą PN-EN 60898. Często stosuje się go w połączeniu z innymi zabezpieczeniami, tworząc kompleksowy system ochrony. W przypadku nadmiernego obciążenia, wyłącznik nadprądowy zadziała w ułamku sekundy, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa użytkowników. Dążąc do zapewnienia wysokiego poziomu bezpieczeństwa w instalacjach, należy regularnie kontrolować stan wyłączników nadprądowych oraz dostosowywać ich parametry do wymagań obciążeniowych danego obwodu.

Pytanie 9

Który z poniższych przyrządów pozwala na zidentyfikowanie przerwy w przewodzie PE techniką bezpośrednią?

A. Miernik upływu
B. Woltomierz
C. Omomierz
D. Detektor napięcia
Omomierz to przyrząd, który jest kluczowy w lokalizowaniu braków ciągłości przewodu ochronnego (PE) metodą bezpośrednią. Działa na zasadzie pomiaru oporu elektrycznego, co pozwala na zidentyfikowanie ewentualnych uszkodzeń lub przerw w przewodach. W praktyce, aby skutecznie wykorzystać omomierz, należy podłączyć jego zaciski do końców przewodu PE. Jeśli wartość mierzonego oporu jest bardzo wysoka lub wynosi nieskończoność, oznacza to, że występuje przerwa w ciągłości przewodu. W przypadku, gdy opór jest zgodny ze standardami (najczęściej < 1 Ω), można uznać, że przewód jest w dobrym stanie. W branży elektrycznej stosuje się omomierze zgodnie z normami, np. PN-EN 61557, które określają wymagania dotyczące pomiarów bezpieczeństwa. Dobrą praktyką jest regularne kontrolowanie systemu uziemiającego za pomocą omomierzy, aby zapewnić, że instalacja elektryczna spełnia normy bezpieczeństwa.

Pytanie 10

Którymi numerami oznaczono na rysunku z dokumentacji techniczno-ruchowej części zamienne, wchodzące w skład silnika szlifierki?

Ilustracja do pytania
A. Od 19 do 26
B. Od 1 do 6
C. Od 47 do 52
D. Od 7 do 14
Wybór odpowiedzi związanej z innymi zakresami (np. od 47 do 52, od 1 do 6 czy od 19 do 26) świadczy o małym nieporozumieniu z identyfikacją komponentów silnika szlifierki. Te numery dotyczą różnych części, które nie są kluczowe dla samego działania silnika, co może sprawić, że serwisowanie stanie się mniej efektywne. Na przykład, numery od 1 do 6 mogą obejmować części, które tak naprawdę nie wpłyną na wydajność silnika. Jak się pomylisz z ich identyfikacją, to naprawa może się wydłużyć. Numery od 47 do 52 to z kolei mogą być jakieś osłony, które też nie są bezpośrednio związane z napędem. Takie błędy najczęściej wynikają z braku znajomości dokumentacji oraz braku zrozumienia, jak różne elementy działają razem. Dobrze jest posiedzieć nad dokumentacją i ogarnąć, jak poszczególne części wpływają na całość maszyny, bo to przekłada się na lepszą obsługę i konserwację. Im lepsza znajomość identyfikacji części, tym szybciej uda się naprawić sprzęt, a dla operatorów będzie to też bezpieczniejsze.

Pytanie 11

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 12

Jakiej informacji nie jest konieczne zawarcie w instrukcji użytkowania instalacji elektrycznych chronionych wyłącznikami nadmiarowo-prądowymi?

A. Zasad bezpieczeństwa przy realizacji prac eksploatacyjnych
B. Wybory i konfiguracji urządzeń zabezpieczających
C. Terminów dotyczących prób oraz kontrolnych pomiarów
D. Danych technicznych instalacji
W dokumentacji eksploatacyjnej musisz mieć charakterystykę techniczną instalacji, bo to pozwala zrozumieć, jak działa system i co trzeba robić, aby działał dobrze. Generalnie, znajomość parametrów technicznych instalacji, takich jak napięcie robocze czy rodzaj urządzeń plus ich maksymalne obciążenie, jest mega ważna, jeśli chcesz dobrze ocenić ryzyko i zaplanować konserwację. Z drugiej strony, masz terminy i zakresy prób oraz pomiarów kontrolnych, które są potrzebne, żeby wszystko działało jak należy i było bezpieczne. Regularne pomiary i kontrole pomogą ci zauważyć problemy zanim się powiększą, a ich zakres powinien być zgodny z normami, jak na przykład PN-IEC 61557-1. Musisz też zwracać uwagę na zasady bezpieczeństwa podczas prac eksploatacyjnych, bo to dotyczy ochrony ludzi i zmniejszenia ryzyka wypadków. Dobre przestrzeganie zasad BHP to podstawa w każdej pracy z instalacjami elektrycznymi. Jak lekceważysz te sprawy, to możesz podjąć złe decyzje, a to prowadzi do poważnych problemów, zarówno dla ludzi, jak i dla sprzętu.

Pytanie 13

Który z wymienionych bezpieczników powinien być użyty, aby chronić przed skutkami zwarć trójfazowego silnika klatkowego o prądzie znamionowym In = 12 A, jeśli jego prąd rozruchowy Ir = 5×In, a współczynnik rozruchu α = 3?

A. aM 16A
B. gR 20A
C. gF 35A
D. aM 20A
Wybór odpowiedzi gR 20A, aM 16A oraz gF 35A jest nieodpowiedni z kilku kluczowych powodów, które dotyczą zarówno charakterystyki tych bezpieczników, jak i obliczeń prądów związanych z zabezpieczeniem silnika klatkowego. Bezpiecznik gR, który jest stosowany głównie w aplikacjach o charakterze ogólnym, nie jest przystosowany do obsługi dużych prądów rozruchowych, które mogą wystąpić w przypadku silników. W przypadku prądu rozruchowego wynoszącego 60 A, a tym bardziej maksymalnego prądu 180 A, zastosowanie bezpiecznika gR może prowadzić do jego częstego przepalania, co skutkuje przestojami w pracy maszyny. Z kolei bezpiecznik aM 16A, mimo że jest lepszy od gR, wciąż nie wytrzyma prądów rozruchowych, które przewyższają jego zdolności, co prowadzi do niewłaściwego działania zabezpieczenia. Natomiast, wybór gF 35A, mimo że teoretycznie mógłby wydawać się odpowiedni, jest nieodpowiedni ze względu na fakt, że gF to bezpieczniki o charakterystyce szybkiej, które nie tolerują dużych prądów rozruchowych, co może skutkować ich uszkodzeniem w krytycznych momentach rozruchu maszyny. Zrozumienie charakterystyki prądów rozruchowych i wyboru odpowiednich zabezpieczeń jest kluczowe w kontekście bezpieczeństwa i efektywności pracy instalacji elektrycznych, a także w zgodności z normami i najlepszymi praktykami w branży.

Pytanie 14

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 15

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 16

Jak wpłynie na wartość mocy generowanej przez elektryczny grzejnik, jeśli długość jego spirali grzejnej zostanie skrócona o 50%, a napięcie zasilające pozostanie niezmienne?

A. Zmniejszy się czterokrotnie
B. Zwiększy się dwukrotnie
C. Zwiększy się czterokrotnie
D. Zmniejszy się dwukrotnie
Gdy skracasz długość spirali grzejnej w grzejniku elektrycznym o połowę, to ma to spory wpływ na opór elektryczny. Zgodnie z prawem Ohma, im krótszy przewodnik, tym jego opór jest mniejszy. Więc jak długość spirali zmniejszamy, mamy też mniejszy opór, co automatycznie zwiększa naszą moc. Wzór na moc grzejnika to P = U²/R, więc jak R spada o połowę, to P rośnie dwa razy, zakładając, że napięcie U zostaje takie samo. Na przykład, jeśli miałeś grzejnik na 1000 W, to po skróceniu spirali do 2000 W to już nie taka niespodzianka. Tego typu zmiany są istotne, bo prowadzą do lepszej efektywności energetycznej i lepszego używania nowoczesnych materiałów w grzejnikach. Takie rozwiązania pozwalają na szybsze nagrzewanie pomieszczeń, co jest mega praktyczne w codziennym użytkowaniu.

Pytanie 17

W jaki sposób zareaguje trójfazowy silnik indukcyjny obciążony momentem znamionowym po podłączeniu zasilania, jeśli jeden z fazowych przewodów zasilających został odłączony od zacisku silnika?

A. Rozbiegnie się
B. Nie uruchomi się
C. Zacznie wirować w kierunku przeciwnym do spodziewanego
D. Zacznie obracać się z prędkością trzykrotnie niższą od znamionowej
Trójfazowy silnik indukcyjny wymaga zasilania we wszystkich trzech fazach, aby mógł prawidłowo funkcjonować. Gdy jeden z przewodów fazowych jest odłączony, silnik nie otrzymuje wystarczającej ilości energii do wytworzenia obrotowego pola magnetycznego, co jest kluczowe dla jego działania. W rezultacie silnik nie uruchomi się, co jest zgodne z zasadami działania maszyn elektrycznych. Przykładem zastosowania tej wiedzy może być sytuacja w zakładzie produkcyjnym, gdzie przed uruchomieniem maszyn należy upewnić się, że wszystkie połączenia elektryczne są prawidłowe i że silniki są zasilane w sposób zapewniający ich pełną funkcjonalność. Ignorowanie tego aspektu może prowadzić do uszkodzenia sprzętu oraz przestojów w produkcji, co podkreśla znaczenie przestrzegania standardów bezpieczeństwa i efektywności operacyjnej. W praktyce, przy projektowaniu układów zasilania, często stosuje się zabezpieczenia przeciążeniowe i monitoring parametrów sieci, aby uniknąć takich sytuacji.

Pytanie 18

Kontrole okresowe instalacji elektrycznych niskiego napięcia powinny być realizowane co najmniej raz na

A. 5 lat
B. 1 rok
C. 4 lata
D. 3 lata
Zgodnie z obowiązującymi normami oraz przepisami prawa, badania okresowe instalacji elektrycznej niskiego napięcia powinny być przeprowadzane nie rzadziej niż co 5 lat. Takie podejście ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowników oraz prawidłowego funkcjonowania instalacji. W Polsce regulacje te są zawarte w normie PN-IEC 60364-6 oraz w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przeprowadzanie badań co 5 lat pozwala na wczesne wykrywanie potencjalnych usterek, które mogą prowadzić do poważnych awarii lub zagrożeń pożarowych. W praktyce, jeśli instalacja jest intensywnie eksploatowana, zaleca się częstsze kontrole, na przykład co 3 lata, ale minimum to właśnie 5 lat. Regularne audyty instalacji mogą obejmować testy wytrzymałości izolacji, pomiary rezystancji uziemienia czy sprawdzanie zabezpieczeń, co jest kluczowe dla ochrony ludzi i mienia.

Pytanie 19

W tabeli zamieszczono wyniki pomiarów parametrów wyłączników różnicowoprądowych. Które z wyłączników mogą być dalej eksploatowane w instalacji elektrycznej?

Lp.Typ urządzenia
różnicowoprądowego
TestIΔn
mA
Iw
mA
tw
ms
tz
ms
Ud
V
1P 304 80-500-Stak500315252500< 1
2P 304 25-100-ACnie1006845200< 1
3P 304 25-30-ACtak3033262002
4P 312 B-20-30-ACtak3011222001
5P 312 B-20-30-ACtak302225200< 1
6P 312 B-20-30-ACtak30222152002
IΔn - prąd różnicowy urządzenia różnicowoprądowego, mA
Iw - zmierzony prąd różnicowy zadziałania, mA
tw - zmierzony czas zadziałania, ms
tz - największy dopuszczalny czas zadziałania, ms
Ud - spodziewane napięcie dotykowe w czasie zwarcia, V
A. 1 i 5
B. 3, 5 i 6
C. 1 i 2
D. 3, 4 i 5
Wybór innych kombinacji wyłączników jako możliwych do dalszej eksploatacji w instalacji elektrycznej wskazuje na niepełne zrozumienie kryteriów bezpieczeństwa oraz funkcji wyłączników różnicowoprądowych. Na przykład, w przypadku opcji 1 i 2, może się wydawać, że oba wyłączniki powinny być bezpieczne do użytku, jednak nie uwzględniono, że każdy z nich musi spełniać określone parametry, jak IΔn, IΔw, tΔw oraz tΔz. Wybór wyłączników, które nie spełniają tych norm, naraża na ryzyko zarówno instalację, jak i użytkowników. Typowym błędem myślowym jest założenie, że wystarczy teraz tylko jeden czynnik, jak np. prąd różnicowy, aby uznać wyłącznik za bezpieczny. Istotne są również inne parametry, takie jak czas zadziałania i napięcie dotykowe. W przypadku wyłącznika nr 3, mogą wystąpić wątpliwości co do jego efektywności, jeżeli prąd zadziałania będzie wyższy niż jego nominalna wartość. Dla zapewnienia bezpieczeństwa użytkowników oraz zgodności z normami branżowymi, takimi jak IEC 61008, nie można bowiem ignorować żadnego z wymienionych kryteriów. W praktyce, ignorowanie tych regulacji może prowadzić do poważnych wypadków, dlatego tak istotne jest, aby każdy wyłącznik różnicowoprądowy był poddawany szczegółowej weryfikacji przed dalszym użytkowaniem.

Pytanie 20

Jakie konsekwencje wystąpią w instalacji elektrycznej po zamianie przewodów ADY 2,5 mm2 na DY 2,5 mm2?

A. Obniżenie rezystancji pętli zwarciowej
B. Wzrost spadku napięcia na przewodach
C. Zwiększenie temperatury przewodu
D. Obniżenie obciążalności prądowej
Kiedy analizujemy skutki wymiany przewodów, ważne jest zrozumienie, że nie wszystkie zmiany w instalacji prowadzą do negatywnych efektów. Stwierdzenie, że wymiana przewodów ADY na DY 2,5 mm² spowoduje zwiększenie nagrzewania się przewodu, jest błędne. Przewody DY, wykonane z materiałów o lepszej przewodności elektrycznej, mogą w rzeczywistości poprawić efektywność przewodzenia prądu, co skutkuje mniejszymi stratami energii w postaci ciepła. Zwiększenie spadku napięcia na przewodach również jest mylne; w rzeczywistości, bardziej efektywne przewody mogą zredukować spadki napięcia, co jest szczególnie istotne w długich instalacjach. Z kolei stwierdzenie, że obciążalność prądowa zwiększy się po wymianie, jest niepoprawne, gdyż nowe przewody mogą mieć lepsze właściwości izolacyjne i przewodzące, co w rzeczywistości zwiększa ich obciążalność. Typowe błędy myślowe prowadzące do takich konkluzji to zbytnie uogólnienie negatywnych skutków związanych z wymianą przewodów, a nie uwzględnienie ich specyfikacji technicznych oraz standardów branżowych, jak PN-IEC, które jasno określają wymagania dla instalacji elektrycznych. Kluczowe jest zrozumienie, że właściwy dobór i zastosowanie materiałów w instalacjach elektrycznych wpływa na ich bezpieczeństwo oraz efektywność działania.

Pytanie 21

Jaki będzie efekt przesterowania przekształtnika w układzie napędowym przedstawionym na rysunku, wywołanego chwilowym wzrostem momentu obciążenia pracującego silnika, jeżeli wielkością kontrolowaną na wyjściu układu jest jego prędkość obrotowa?

Ilustracja do pytania
A. Zwiększenie częstotliwości i zmniejszenie napięcia zasilającego silnik.
B. Zmniejszenie częstotliwości i zwiększenie napięcia zasilającego silnik.
C. Zmniejszenie częstotliwości i zmniejszenie napięcia zasilającego silnik.
D. Zwiększenie częstotliwości i zwiększenie napięcia zasilającego silnik.
Wybór niepoprawnej odpowiedzi może wynikać z niepełnego zrozumienia zasad działania przekształtników w kontekście regulacji prędkości silników. W przypadku przesterowania układu, które ma miejsce przy chwilowym wzroście momentu obciążenia, nie możemy zakładać, że powinno nastąpić zmniejszenie częstotliwości lub napięcia. Zmniejszenie częstotliwości prowadziłoby do obniżenia prędkości obrotowej silnika, co jest sprzeczne z celem działania kontrolera, który dąży do utrzymania stabilnej prędkości. Ponadto, zmniejszenie napięcia zasilającego skutkowałoby spadkiem momentu obrotowego, co tylko pogłębiłoby problem przesterowania, w rezultacie prowadząc do dalszego obniżenia prędkości silnika. Takie myślenie, oparte na intuicji, ignoruje podstawowe zasady automatyki i regulacji, takie jak prawo zachowania energii oraz zasady działania układów kontrolnych. W praktyce, odpowiednia reakcja na zmiany obciążenia, jak zwiększenie napięcia i częstotliwości, jest kluczowa w zapewnieniu ciągłości oraz efektywności procesów przemysłowych. Warto również dodać, że nieprawidłowe reakcje mogą prowadzić do uszkodzenia sprzętu oraz zwiększenia kosztów operacyjnych, co w dłuższej perspektywie może mieć negatywny wpływ na rentowność przedsiębiorstwa.

Pytanie 22

W trakcie pomiarów impedancji pętli zwarcia obwodu gniazda jednofazowego 230 V przyrząd wskazał wartość ZS = 4,5 Ω. Którym z przedstawionych na rysunkach aparatów należy zabezpieczyć mierzony obwód, aby zapewnić ochronę przy uszkodzeniu, realizowaną przez samoczynne wyłączenie zasilania?

Ilustracja do pytania
A. B.
B. D.
C. C.
D. A.
Wybór innego aparatu niż A do zabezpieczenia obwodu przy impedancji pętli zwarcia 4,5 Ω może być ryzykowny. Wyłączniki B16, B25 czy B32 są zaprojektowane dla wyższych prądów, więc mogą nie zadziałać na czas, gdy dojdzie do zwarcia. Na przykład, B16 ma prąd znamionowy 16 A, co w obliczeniach przy prądzie zwarcia 51,11 A nie wygląda najlepiej. Takie opóźnienie może prowadzić do sporych uszkodzeń, a nawet ognia. To poważny błąd, że nie zwróciłeś uwagi na analizę impedancji pętli zwarcia i to, jak charakterystyki wyłączników wpływają na bezpieczeństwo. Brak odpowiedniego doboru zabezpieczeń to jeden z największych czynników ryzyka w elektryce. W każdym przypadku projektowania instalacji elektrycznych ważne jest, żeby stosować wyłączniki, które dobrze odpowiadają na obliczone warunki zwarciowe, bo to wpisuje się w najlepsze praktyki oraz standardy.

Pytanie 23

Regularne kontrole eksploatacyjne instalacji elektrycznej w budynku jednorodzinnym powinny być realizowane co najmniej raz na

A. rok
B. 3 lata
C. 5 lat
D. kwartał
Okresowe badania eksploatacyjne instalacji elektrycznej w domach jednorodzinnych są kluczowym elementem zapewnienia bezpieczeństwa oraz niezawodności funkcjonowania tych systemów. Zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz normami PN-IEC 60364, zaleca się, aby takie badania były przeprowadzane nie rzadziej niż co pięć lat. Taki okres jest uzasadniony, ponieważ w ciągu tego czasu mogą wystąpić różne czynniki wpływające na stan techniczny instalacji, takie jak naturalne zużycie materiałów, zmiany w obciążeniu elektrycznym czy też zmiany w przepisach dotyczących bezpieczeństwa. Regularne kontrole pozwalają wykryć potencjalne usterki, co z kolei może zapobiec poważnym awariom oraz zagrożeniom pożarowym. Przykładowo, nieprawidłowo wykonana instalacja lub zużyty osprzęt mogą prowadzić do zwarć, które mogą zagrażać życiu mieszkańców. Dlatego zaleca się, aby każde badanie obejmowało przegląd stanu izolacji przewodów, oceny zabezpieczeń oraz identyfikację wszelkich nieprawidłowości. Dobrą praktyką jest również dokumentowanie wyników badań oraz wdrażanie niezbędnych działań naprawczych, co w przyszłości może posłużyć jako cenny materiał dowodowy w przypadku ewentualnych sporów.

Pytanie 24

Której z poniższych czynności nie da się zrealizować podczas próbnego uruchamiania zgrzewarki oporowej?

A. Pomiaru rezystancji izolacji pomiędzy uzwojeniem pierwotnym transformatora a obudową
B. Sprawdzenia działania przełącznika do zgrzewania pojedynczego oraz ciągłego
C. Sprawdzenia stanu oraz prawidłowości ustawienia elektrod
D. Pomiaru czasu poszczególnych etapów zgrzewania: docisku i przerwy
Pomiar rezystancji izolacji między uzwojeniem pierwotnym transformatora a obudową jest kluczowym krokiem w zapewnieniu bezpieczeństwa i niezawodności zgrzewarki oporowej. Wykonanie tego pomiaru przed rozpoczęciem użytkowania urządzenia pozwala na wykrycie ewentualnych uszkodzeń izolacji, co może prowadzić do zwarć elektrycznych czy porażenia prądem użytkowników. W praktyce, standardowe normy dotyczące bezpieczeństwa elektrycznego, takie jak IEC 60204-1, nakładają na producentów i operatorów obowiązek regularnego sprawdzania stanu izolacji urządzeń. Pomiar rezystancji izolacji można przeprowadzić za pomocą specjalistycznych mierników, które umożliwiają określenie wartości rezystancji w stosunku do wymaganych norm. Przykładowo, minimalna wartość rezystancji izolacji powinna wynosić co najmniej 1 MΩ w urządzeniach przemysłowych, co zapewnia odpowiedni poziom bezpieczeństwa. Regularne kontrole i pomiary takich parametrów, jak rezystancja izolacji, są częścią dobrych praktyk konserwacyjnych, które zapewniają długotrwałą sprawność i bezpieczeństwo urządzenia.

Pytanie 25

Przy eksploatacji odbiornika, oznaczonego przedstawionym symbolem, przewód zasilający

Ilustracja do pytania
A. musi mieć żyły ekranowane.
B. musi mieć wtyczkę ze stykiem ochronnym.
C. powinien mieć żyłę PE.
D. nie musi mieć żyły PE.
Odpowiedzi, które sugerują, że przewód zasilający musi mieć żyły ekranowane lub musi mieć żyłę PE, są nieprawidłowe, ponieważ w przypadku urządzeń klasy ochronności II nie ma takiej potrzeby. Koncepcje związane z koniecznością posiadania przewodu z żyłą PE wynikają z błędnego zrozumienia klasyfikacji sprzętu elektrycznego. Często mylnie zakłada się, że każde urządzenie elektryczne musi być uziemione dla zachowania bezpieczeństwa, jednak urządzenia klasy II są projektowane w sposób, który eliminuje ryzyko porażenia prądem elektrycznym bez potrzeby stosowania przewodu ochronnego. Pomocne może być przywołanie normy IEC 61140, która określa zasady ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym. Zastosowanie żyły PE ma znaczenie głównie w urządzeniach klasy I, które nie są izolowane podwójnie i mogą stanowić ryzyko w przypadku awarii izolacji. Dlatego, stwierdzając, że przewód musi mieć żyłę PE, ignorujemy podstawowe zasady dotyczące klasyfikacji urządzeń i ich ochronności, co może prowadzić do nieprawidłowych praktyk w zakresie instalacji elektrycznych.

Pytanie 26

Którego z przedstawionych urządzeń można użyć do ochrony przeciwporażeniowej w układzie sieciowym TN-C?

A. Urządzenie 4.
Ilustracja do odpowiedzi A
B. Urządzenie 2.
Ilustracja do odpowiedzi B
C. Urządzenie 1.
Ilustracja do odpowiedzi C
D. Urządzenie 3.
Ilustracja do odpowiedzi D
Prawidłowo wskazane zostało urządzenie nr 1 – jest to wyłącznik nadprądowy (tzw. „es”/MCB). W układzie sieciowym TN‑C podstawową metodą ochrony przeciwporażeniowej jest samoczynne wyłączenie zasilania przez zabezpieczenia nadprądowe w obwodach fazowych, współpracujące z przewodem PEN. Właśnie takie zadanie spełnia wyłącznik nadprądowy: ogranicza skutki zwarć i przeciążeń, a przy zwarciu doziemnym powoduje szybkie wyłączenie obwodu, tak aby napięcie dotykowe na częściach dostępnych nie utrzymywało się zbyt długo. Zgodnie z wymaganiami norm PN‑HD 60364 i dobrą praktyką branżową, w układach TN‑C ochrona różnicowoprądowa jest mocno ograniczona (brak wyodrębnionego przewodu PE), dlatego podstawą pozostaje właściwie dobrany i sprawny wyłącznik nadprądowy oraz poprawnie wykonane połączenia ochronno‑neutralne. W praktyce, w starych instalacjach TN‑C zasilających mieszkania czy warsztaty, prawidłowo dobrane „esy” o charakterystyce B lub C są jedynym środkiem samoczynnego wyłączenia zasilania, który realnie działa przy zwarciu obudowy urządzenia do przewodu PEN. Moim zdaniem to jedno z kluczowych urządzeń, które każdy elektryk powinien umieć dobrać: trzeba sprawdzić spodziewany prąd zwarciowy, przekrój i długość przewodów, a także czas wyłączenia wymagany przez normę. Dobrze dobrany wyłącznik nadprądowy w układzie TN‑C to nie tylko ochrona przewodów przed przegrzaniem, ale przede wszystkim realne zmniejszenie ryzyka porażenia prądem przy uszkodzeniu izolacji.

Pytanie 27

Jakie z poniższych warunków powinno być spełnione w instalacji mieszkalnej, aby zagwarantować minimalną ochronę przed porażeniem prądem elektrycznym?

A. Montowanie w instalacji wyłącznika różnicowoprądowego
B. Wykorzystanie przewodów roboczych o właściwej wartości rezystancji izolacji
C. Zrealizowanie instalacji elektrycznej przy użyciu przewodu o żyłach w formie linki
D. Podłączenie styków ochronnych gniazd do przewodu ochronnego systemu
Wykonanie instalacji elektrycznej przewodem o żyłach w postaci linki nie zapewnia podstawowej ochrony przed porażeniem prądem. Choć zastosowanie przewodów wielożyłowych może być korzystne w kontekście elastyczności i łatwości montażu, nie wpływa bezpośrednio na poziom ochrony przed porażeniem. Kluczowym czynnikiem w zabezpieczeniu przed prądem jest jakość izolacji oraz jej rezystancja, a nie sam rodzaj przewodu. Połączenie styków ochronnych gniazd z przewodem ochronnym sieci, mimo że jest istotne dla uziemienia, samo w sobie nie wystarczy, aby zapobiec porażeniu. Uziemienie działa jako zabezpieczenie, ale najsłabszym ogniwem w systemie mogą być właśnie przewody robocze, których izolacja nie jest odpowiednia. Zastosowanie wyłącznika różnicowoprądowego, chociaż bardzo ważne, również nie jest jedynym czynnikiem, który zapewnia bezpieczeństwo. Wyłączniki te działają w momencie wykrycia różnicy prądów, ale nie eliminują ryzyka wynikającego z nieodpowiedniej izolacji przewodów. Dlatego kluczowym elementem bezpieczeństwa jest monitorowanie stanu izolacji przewodów roboczych oraz ich odpowiednia specyfikacja, co powinno być standardem w każdej instalacji elektrycznej.

Pytanie 28

Podczas przeprowadzania okresowych pomiarów instalacji elektrycznej w układzie TN-S, w jednym z obwodów gniazd jednofazowych 230 V stwierdzono zbyt wysoką wartość impedancji pętli zwarcia. Jakie działania należy podjąć w pierwszej kolejności, aby zidentyfikować problem?

A. Sprawdzić funkcję przycisku "TEST" na wyłączniku RCD
B. Sprawdzić kondycję połączeń przewodów w puszkach oraz aparatach
C. Zmierzyć rezystancję izolacji przewodów w tym obwodzie
D. Zmierzyć ciągłość przewodów ochronnych PE
Sprawdzanie działania wyłącznika RCD przy pomocy przycisku 'TEST' nie rozwiązuje problemu z wysoką wartością impedancji pętli zwarcia, a jedynie testuje funkcjonalność samego urządzenia. Wyłączniki RCD mają na celu ochronę przed porażeniem prądem elektrycznym, ale ich sprawność nie wpływa bezpośrednio na impedancję pętli zwarcia. Wartość impedancji pętli zwarcia jest krytycznym parametrem, który powinien mieścić się w określonych granicach, aby zapewnić, że zabezpieczenia, takie jak bezpieczniki lub wyłączniki, zadziałają w odpowiednim czasie w przypadku zwarcia. Testy rezystancji izolacji przewodów, choć istotne, nie są bezpośrednio związane z problemem impedancji pętli zwarcia, ponieważ koncentrują się na integralności izolacji, a nie na połączeniach. Z kolei pomiar ciągłości przewodów ochronnych PE, choć ważny, nie identyfikuje potencjalnych problemów z połączeniami wewnętrznymi obwodu, które mogą być źródłem wysokiej impedancji. Niestety, często dochodzi do mylnego przekonania, że pojedyncze testy mogą kompleksowo rozwiązać problem, podczas gdy kluczowe jest zdiagnozowanie i nawiązanie do przyczyn wysokiej impedancji, które mogą wynikać z wielu czynników, w tym właśnie z nieprawidłowych połączeń elektrycznych.

Pytanie 29

Jakie będą konsekwencje zmiany w instalacji elektrycznej w budynku mieszkalnym przewodów ADG 1,5 mm2 na przewody DY 1,5 mm2?

A. Obniżenie napięcia roboczego
B. Zwiększenie obciążalności prądowej instalacji
C. Osłabienie wytrzymałości mechanicznej przewodów
D. Zwiększenie rezystancji pętli zwarcia
Wybór niepoprawnych odpowiedzi, takich jak zmniejszenie wytrzymałości mechanicznej przewodów, zwiększenie rezystancji pętli zwarcia czy zmniejszenie napięcia roboczego, jest wynikiem nieporozumień dotyczących właściwości przewodów elektrycznych. Zmniejszenie wytrzymałości mechanicznej przewodów nie ma miejsca przy wymianie na przewody DY, gdyż te przewody są zaprojektowane z myślą o zwiększonej odporności na uszkodzenia mechaniczne. W rzeczywistości, przewody DY często oferują lepszą ochronę przed uszkodzeniami dzięki zastosowaniu odpowiednich materiałów izolacyjnych, co jest kluczowe w instalacjach podtynkowych. Zwiększenie rezystancji pętli zwarcia to kolejny mit, ponieważ zmiana przewodów na DY, które mają lepsze parametry elektryczne, w rzeczywistości może przyczynić się do zmniejszenia rezystancji pętli zwarcia, a nie jej zwiększenia. Zmniejszenie napięcia roboczego również nie jest efektem wymiany na przewody DY, jako że napięcie robocze w instalacji zależy od źródła zasilania oraz obciążenia, a nie od rodzaju zastosowanego przewodu. Właściwe zrozumienie tych kwestii jest kluczowe dla projektowania i modernizacji instalacji elektrycznych, dlatego tak ważne jest stosowanie sprawdzonych rozwiązań oraz przestrzeganie norm i dobrych praktyk branżowych.

Pytanie 30

Przed którym z wymienionych rodzajów uszkodzeń transformatora energetycznego olejowego 15/0,4 kV 2500 kVA nie chroni zabezpieczenie przedstawione na rysunku

Ilustracja do pytania
A. Przegrzania uzwojeń.
B. Przerwy w uziemieniu.
C. Wzrostu strumienia w rdzeniu.
D. Zwarcia wewnątrz kadzi.
Analizując inne odpowiedzi, warto zauważyć, że zwarcia wewnętrzne kadzi, przegrzanie uzwojeń oraz wzrost strumienia w rdzeniu to sytuacje, które są wykrywane przez zabezpieczenia różnicowoprądowe. Zwarcia wewnętrzne prowadzą do nieprawidłowego przepływu prądu, co generuje różnice w prądach płynących przez uzwojenia, a zatem aktywują mechanizm zabezpieczający. Przegrzanie uzwojeń również powoduje wzrost prądu, co może być odczytane przez system jako stan alarmowy. Wzrost strumienia w rdzeniu często związany jest z przeciążeniem transformatora, co także wpływa na prądy w uzwojeniach. Istnieje zatem mylne przekonanie, że zabezpieczenie różnicowoprądowe ma możliwość monitorowania wszelkich anomalii w pracy transformatora. To podejście jest błędne, ponieważ zabezpieczenie to nie jest zaprojektowane do reagowania na przerwy w uziemieniu. Takie przerwy mogą prowadzić do sytuacji, w których niebezpieczne napięcia pojawiają się na obudowie transformatora, co stwarza zagrożenie dla ludzi i urządzeń. Wiedza na temat odpowiednich zabezpieczeń jest niezbędna dla zapewnienia bezpieczeństwa i niezawodności transformatorów, dlatego ważne jest, aby inżynierowie i technicy rozumieli ograniczenia stosowanych zabezpieczeń oraz odpowiednie metody ich stosowania zgodnie z normami i najlepszymi praktykami branżowymi.

Pytanie 31

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 32

Zgodnie z zasadami przestrzegania tajemnicy zawodowej i tajemnicy przedsiębiorstwa, pracownik nie ujawnia informacji

A. mających wartość gospodarczą i poufną przedsiębiorstwa.
B. mających wartość reklamową i technologiczną przedsiębiorstwa.
C. zawartych w umowie o pracę i kodeksie pracy.
D. zawartych w regulaminie pracy i materiałach promocyjnych.
W tym zadaniu łatwo wpaść w pułapkę myślenia, że „tajemnica” to po prostu wszystko, co firma gdzieś zapisze w dokumentach. Tymczasem kluczowe jest nie to, gdzie informacja jest zapisana, tylko czy ma wartość gospodarczą i czy jest faktycznie poufna. Treść umowy o pracę czy ogólne zapisy kodeksu pracy nie są co do zasady tajemnicą przedsiębiorstwa – to są dokumenty o charakterze prawnym, często w dużej części ustandaryzowane, dostępne dla każdej osoby zatrudnionej, a kodeks pracy jest w ogóle aktem publicznym. Oczywiście pewne szczegóły indywidualnej umowy (np. wysokość premii) mogą być objęte dyskrecją, ale to nie jest klasyczna „tajemnica przedsiębiorstwa” w rozumieniu przepisów o nieuczciwej konkurencji, tylko raczej kwestia kultury organizacyjnej i ochrony danych osobowych. Podobnie regulamin pracy ma charakter wewnętrznego aktu normatywnego, ale z założenia jest dostępny dla całej załogi i często omawiany np. przy szkoleniach BHP. Materiały promocyjne są z definicji przeznaczone do szerokiego upubliczniania, więc nie mogą być traktowane jako poufne – przeciwnie, firma chce, żeby trafiły do jak największej liczby odbiorców. Typowy błąd myślowy polega na utożsamianiu „ważnych dla firmy dokumentów” z „tajemnicą przedsiębiorstwa”. To, że coś jest dla zakładu istotne organizacyjnie czy wizerunkowo, nie znaczy automatycznie, że ma specyficzną wartość gospodarczą wynikającą z nieujawnienia tego konkurencji. Równie mylące jest skupianie się na samej „wartości reklamowej” informacji. Reklama ma przyciągać klientów, więc z założenia jest publiczna. Nawet jeśli firma inwestuje duże środki w kampanię marketingową, to same treści reklamowe, slogany czy ulotki nie stanowią tajemnicy – tajemnicą może być co najwyżej strategia marketingowa, analiza rynku, dane o skuteczności kampanii, czyli znowu to, co jest poufne i daje przewagę. Sformułowanie „wartość technologiczna” też bywa mylące – nie każda informacja o technologii jest tajemnicą, bo część rozwiązań jest opisana w katalogach, instrukcjach producenta czy normach technicznych. Tajemnicą będą dopiero te elementy technologii, które są niejawne, opracowane przez firmę i realnie wpływają na jej pozycję na rynku. Dlatego poprawne podejście polega na rozumieniu tajemnicy przedsiębiorstwa jako połączenia trzech cech: poufność, wartość gospodarcza i świadome działania firmy, żeby tę poufność utrzymać. Bez tego łatwo przecenić rangę zwykłych dokumentów i niedocenić prawdziwie wrażliwych informacji, z którymi ma się do czynienia w codziennej pracy technicznej.

Pytanie 33

W układzie zasilania silnika, którego schemat przedstawiono na rysunku, uszkodzeniu uległ stycznik Q11. Której kategorii użytkowania powinien być stycznik przeznaczony do wymiany uszkodzonego?

Ilustracja do pytania
A. AC-3
B. AC-1
C. DC-3
D. DC-1
Wybór kategorii użytkowania stycznika w układzie zasilania silnika elektrycznego musi być starannie przemyślany w kontekście specyfiki obciążenia, jakie stycznik będzie musiał obsłużyć. Styczniki AC-1 przeznaczone są do obciążeń rezystancyjnych, co oznacza, że nie nadają się do pracy z silnikami klatkowymi, które wymagają znacznie większej wytrzymałości na prądy rozruchowe. Wskutek tego, wybór AC-1 dla stycznika Q11 jest niewłaściwy i może prowadzić do uszkodzenia urządzenia. Z kolei kategorie DC-3 i DC-1 są przeznaczone dla obciążeń prądu stałego, co również nie odpowiada rzeczywistym wymaganiom układu, w którym występuje silnik klatkowy, zazwyczaj zasilany prądem zmiennym. W praktyce, takie pomyłki wynikają z braku zrozumienia różnic pomiędzy różnymi typami obciążeń oraz ich charakterystyką. Odpowiednie dobranie stycznika do specyfikacji danego silnika jest kluczowe, aby uniknąć przegrzania, a w konsekwencji uszkodzenia zarówno stycznika, jak i samego silnika. Warto również zwrócić uwagę na normy, takie jak IEC 60947-4-1, które wyraźnie określają wymagania dotyczące stosowania styczników w różnych aplikacjach. Niewłaściwy wybór kategorii użytkowania może prowadzić do poważnych konsekwencji, w tym do awarii całego układu zasilania, co podkreśla znaczenie dogłębnego zrozumienia tych zagadnień w praktyce inżynieryjnej.

Pytanie 34

Który z wymienionych przetworników należy zastosować do pomiaru momentu obrotowego działającego na wał napędowy silnika elektrycznego?

A. Tensometr.
B. Pozystor.
C. Piezorezystor.
D. Halotron.
W pomiarze momentu obrotowego na wale silnika kluczowe jest zrozumienie, co tak naprawdę mierzymy. Moment nie jest wielkością elektryczną ani magnetyczną, tylko mechaniczną, związaną z siłą skręcającą wał. Dlatego poprawne rozwiązania zawsze opierają się na pomiarze odkształceń mechanicznych wału, czyli na tym, jak bardzo materiał się skręca lub rozciąga pod obciążeniem. Stąd biorą się czujniki tensometryczne momentu, które są po prostu sprytnym wykorzystaniem zjawiska zmiany rezystancji przy odkształceniu. Częsty błąd polega na tym, że ktoś kojarzy moment obrotowy silnika z jego parametrami elektrycznymi lub magnetycznymi i automatycznie myśli o halotronie. Halotron, czyli czujnik Halla, świetnie nadaje się do pomiaru indukcji magnetycznej, prędkości obrotowej (poprzez zliczanie impulsów z magnesu na wale) albo do detekcji położenia w silnikach BLDC. Natomiast on nie „czuje” skręcenia wału, tylko pole magnetyczne, więc do bezpośredniego pomiaru momentu się po prostu nie nadaje. Można z prądu silnika szacować moment, ale to już inna metoda, pośrednia i obarczona sporą niepewnością. Podobnie mylące bywa kojarzenie pozystora z pomiarami w silniku. Pozystor to element PTC, czyli rezystor o dodatnim współczynniku temperaturowym, używany głównie do zabezpieczania silników przed przegrzaniem. Wbudowuje się go w uzwojenia i mierzy temperaturę, a nie moment. Ktoś może pomyśleć: skoro przeciążenie zwiększa temperaturę, to wystarczy pozystor. Ale to jest zabezpieczenie bardzo „spóźnione” – reaguje dopiero, jak silnik się nagrzeje, a nie w chwili wzrostu momentu. Piezorezystor z kolei też reaguje zmianą rezystancji na odkształcenie, ale najczęściej stosuje się go w strukturach półprzewodnikowych, np. w czujnikach ciśnienia czy przyspieszenia. W praktyce napędowej na wałach silników używa się raczej tensometrów foliowych lub gotowych czujników tensometrycznych, bo są lepiej dostosowane mechanicznie, mają stabilne parametry i łatwiej je skalibrować do konkretnych wartości momentu. Typowym błędem jest wrzucanie do jednego worka wszystkich „czujników rezystancyjnych” i zakładanie, że skoro coś reaguje na temperaturę albo naprężenie, to nada się do wszystkiego. W napędach i maszynach elektrycznych stosuje się konkretne, sprawdzone rozwiązania: tensometr do momentu, pozystor do temperatury, halotron do pola magnetycznego lub prędkości. Rozróżnienie tych funkcji to podstawa profesjonalnej diagnostyki i pomiarów w elektromechanice.

Pytanie 35

Który z wymienionych materiałów eksploatacyjnych nie jest konieczny do wykorzystania przy przezwajaniu trójfazowego silnika indukcyjnego o mocy 7,5 kW?

A. Łożysko igiełkowe
B. Drut nawojowy
C. Lakier izolacyjny
D. Izolacja żłobkowa
Wybór lakieru izolacyjnego, drutu nawojowego czy izolacji żłobkowej jako niezbędnych materiałów eksploatacyjnych podczas przezwajania silnika indukcyjnego może wynikać z niepełnego zrozumienia procesu przezwajania. Lakier izolacyjny pełni kluczową rolę w ochronie uzwojeń przed wilgocią, kurzem oraz innymi czynnikami zewnętrznymi, które mogą prowadzić do degradacji izolacji i skrócenia żywotności silnika. Ponadto, drut nawojowy, mający odpowiednie parametry, jest niezbędny do odbudowy uzwojeń w silniku. Zastosowanie niewłaściwego drutu lub jego niewłaściwe nawinięcie może prowadzić do nadmiernych strat energii, a nawet uszkodzenia silnika w trakcie jego działania. Izolacja żłobkowa zapewnia odpowiednią separację pomiędzy uzwojeniami a rdzeniem, a jej brak może prowadzić do zwarć, co jest jedną z najczęstszych przyczyn awarii silników elektrycznych. Ignorowanie tych aspektów może skutkować nie tylko obniżeniem sprawności urządzenia, ale również poważnymi uszkodzeniami, które niosą za sobą wysokie koszty naprawy. Dlatego kluczowe jest przestrzeganie standardów branżowych, takich jak IEC 60034, które definiują wymagania dotyczące materiałów używanych w silnikach elektrycznych oraz ich konserwacji.

Pytanie 36

Który z silników o parametrach zamieszczonych w tabeli może pracować zgodnie z przedstawionym układem zasilania bez przerw przy znamionowym obciążeniu?

Parametry znamionowe
Silnik 1.5,5 kW400/690 V Δ/YIP55S22 920 obr./min
Silnik 2.1,5 kW400/690 V Δ/YIP45S11 430 obr./min
Silnik 3.5,5 kW230/400 V Δ/YIP55S12 920 obr./min
Silnik 4.1,5 kW230/400 V Δ/YIP45S21 430 obr./min
Ilustracja do pytania
A. Silnik 4.
B. Silnik 2.
C. Silnik 1.
D. Silnik 3.
Silnik 2 jest prawidłowym rozwiązaniem dla przedstawionego układu zasilania, ponieważ jego napięcie znamionowe wynoszące 400/690 V w konfiguracji gwiazda/trójkąt idealnie pasuje do napięcia zasilania 3 x 400 V. W praktyce oznacza to, że silnik ten może być zasilany bez przerw przy znamionowym obciążeniu, co wpływa na jego efektywność oraz niezawodność. W kontekście standardów branżowych, silniki elektryczne powinny być dobierane zgodnie z wymaganiami zasilania oraz charakterystyką pracy w danym układzie. Przykładowo, w przemyśle silniki te często pracują w trudnych warunkach, dlatego ich dobór do konkretnego zadania jest kluczowy dla wydajności całego systemu. Użycie silnika 2 pozwala na optymalizację pracy urządzenia, co z kolei przekłada się na oszczędności energetyczne oraz dłuższą żywotność sprzętu. W związku z tym, zrozumienie właściwego doboru silników do układów zasilania jest niezbędne dla inżynierów i techników w celu zapewnienia efektywności operacyjnej.

Pytanie 37

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 38

Na podstawie zawartych w tabeli wyników pomiarów rezystancji wykonanych na zaciskach L1 i N grzejnika jednofazowego, przedstawionego na schemacie, określ stan techniczny jego grzałek.

Położenie przełącznika P1Położenie przełącznika P2Rezystancja
między zaciskami
L1 i N
w Ω
13
14
2344
2453
Ilustracja do pytania
A. Uszkodzona jest tylko grzałka G1.
B. Sprawna jest tylko grzałka G3.
C. Wszystkie grzałki są sprawne.
D. Wszystkie grzałki są uszkodzone.
Na podstawie przeprowadzonych pomiarów rezystancji można dokładnie ocenić stan techniczny grzałek w grzejniku jednofazowym. W przypadku grzałki G1, gdy rezystancja wynosi ∞, wskazuje to na przerwę w obwodzie, co jest jednoznacznym dowodem jej uszkodzenia. Zgodnie z zasadami diagnostyki układów elektrycznych, pomiar rezystancji powinien wykazywać wartość w określonym zakresie, co w przypadku G1 nie ma miejsca. Z kolei grzałki G2 i G3, dla których rezystancje wynoszą kolejno 44 Ω i 53 Ω, są w normie. Oznacza to, że działają prawidłowo. W praktyce, tego typu pomiary są niezbędne do oceny stanu technicznego urządzeń grzewczych. Znajomość wartości rezystancji pozwala na szybką identyfikację uszkodzeń, co jest zgodne z obowiązującymi standardami bezpieczeństwa elektrycznego, takimi jak PN-IEC 60364. Regularne przeprowadzanie takich testów może znacząco zwiększyć niezawodność systemów grzewczych.

Pytanie 39

W układzie przedstawionym na schemacie dokonano sprawdzenia wyłącznika pokazanego na zdjęciu. Przy której wartości prądu wskazywanej przez amperomierz nie powinien zadziałać sprawny wyłącznik?

Ilustracja do pytania
A. 20 A
B. 40 A
C. 0,03 A
D. 0,003 A
Zrozumienie, dlaczego inne wartości prądu spowodowałyby zadziałanie wyłącznika, może pomóc uniknąć typowych pułapek myślowych. Odpowiedzi 0,03 A, 20 A i 40 A są błędne, ponieważ wszystkie te wartości przekraczają czułość wyłącznika różnicowoprądowego, który powinien zadziałać w przypadku wykrycia prądu różnicowego. Wartość 0,03 A, czyli 30 mA, jest równa czułości wyłącznika, co oznacza, że przy tej wartości wyłącznik także powinien zadziałać, ponieważ zaczyna działać w momencie, gdy prąd różnicowy osiąga lub przekracza 30 mA. Odpowiedzi 20 A i 40 A również są niewłaściwe, ponieważ są znacznie wyższe niż czułość wyłącznika, co oznacza, że przy takich wartościach prąd różnicowy z pewnością spowoduje jego zadziałanie. Typowym błędem jest mylenie prądu znamionowego z czułością wyłącznika, co prowadzi do błędnych wniosków na temat jego działania. W praktyce, każdy wyłącznik różnicowoprądowy ma określoną czułość, a jego działanie powinno być zgodne z normami bezpieczeństwa, co powinno być zawsze brane pod uwagę podczas projektowania i wykonywania instalacji elektrycznych. Właściwe zrozumienie tych parametrów jest kluczowe dla zapewnienia nie tylko efektywności, ale także bezpieczeństwa w instalacjach elektrycznych.

Pytanie 40

Do sprawdzenia poprawności łączenia styków łącznika krzyżowego wykorzystano omomierz, którego wskazania przedstawiono w tabeli. Na podstawie zamieszczonych wyników pomiarów określ miejsce i rodzaj usterki.

WYNIKI POMIARÓW
Numer stykuPrzed przełączeniemPo przełączeniu
1-20
1-40
2-300
1-30
2-4
Ilustracja do pytania
A. Styki 1-3 są wypalone.
B. Styki 2-4 są wypalone.
C. Styki 1-4 są sklejone.
D. Styki 2-3 są sklejone.
Dobrze, że wskazałeś, że styki 2-3 są sklejone. To zgadza się z wynikami z omomierza, które pokazują wartość 0 Ω. To oznacza, że obwód jest ciągły, co jest typowe dla zwarcia. W praktyce, sklejone styki mogą naprawdę narobić bałaganu – urządzenie może się przegrzewać, a funkcje przełączania mogą przestać działać. Z doświadczenia wiem, że normy, jak IEC 60947, wymagają regularnego sprawdzania styków, żeby wszystko działało jak należy. Jeśli znajdziesz sklejone styki, najlepiej je wymienić i zrobić dokładne testy, żeby sprawdzić, czy nie ma innych problemów. Wiedza o tym, jak diagnozować i konserwować systemy elektroniczne, jest super ważna dla bezpieczeństwa i niezawodności tych urządzeń. Umiejętność dobrze interpretować wyniki pomiarów to podstawa w tej branży, a omomierz to świetne narzędzie do zastosowania teorii w praktyce.