Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik informatyk
Kwalifikacja: INF.03 - Tworzenie i administrowanie stronami i aplikacjami internetowymi oraz bazami danych
Data rozpoczęcia: 23 kwietnia 2026 10:37
Data zakończenia: 23 kwietnia 2026 10:55

Egzamin zdany!

Wynik: 24/40 punktów (60,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Nowe

Analiza przebiegu egzaminu- sprawdź jak rozwiązywałeś pytania

Przebieg egzaminu

Pochwal się swoim wynikiem!

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

W poniższym kodzie PHP wykonano operację na bazie danych. Której funkcji należy użyć, aby pobrać liczbę zmienionych w tabeli wierszy?

$zapytanie="UPDATE kadra SET stanowisko='Programista' WHERE id < 10";
mysqli_query($db, $zapytanie);

A. mysqli_field_count()

B. mysqli_affected_rows()

C. mysqli_num_rows()

D. mysqli_use_result()

Wybrana odpowiedź jest niestety niepoprawna. Może to wynikać z niezrozumienia różnych funkcji dostępnych w języku PHP do manipulowania danymi w bazach danych MySQL. Funkcja mysqli_field_count() zwraca liczbę pól w wyniku zapytania SELECT, a nie liczbę zmienionych wierszy. Z kolei mysqli_use_result() inicjuje pobieranie wyników zapytania wysłanego do serwera MySQL i nie zwraca informacji o liczbie zmienionych wierszy. Natomiast funkcja mysqli_num_rows() zwraca liczbę wierszy w wyniku zapytania SELECT, a nie liczbę zmienionych wierszy. Do tego celu służy jedynie funkcja mysqli_affected_rows(), która zwraca liczbę wierszy zmienionych, dodanych lub usuniętych przez ostatnie wywołanie funkcji mysqli_query() na serwerze MySQL. Pamiętaj więc, że wybór odpowiedniej funkcji zależy od kontekstu i rodzaju operacji wykonanej na bazie danych.

Pytanie 2

Na ilustracji pokazano relację jeden do wielu. Łączy ona

A. klucz podstawowy id tabeli filmy z kluczem obcym rezyserzy_id tabeli rezyserzy

B. klucz podstawowy id tabeli filmy z kluczem podstawowym id tabeli rezyserzy

C. klucz obcy rezyserzy_id tabeli filmy z kluczem obcym id tabeli rezyserzy

D. klucz obcy rezyserzy_id tabeli filmy z kluczem podstawowym id tabeli rezyserzy

Relacja jeden do wielu w bazach danych często wiąże się z sytuacją, gdzie jeden rekord w tabeli nadrzędnej może być powiązany z wieloma rekordami w tabeli podrzędnej. W tym kontekście tabela nadrzędna to rezyserzy posiadająca klucz podstawowy id, natomiast tabela podrzędna to filmy która odnosi się do tej wartości poprzez klucz obcy rezyserzy_id. Klucz podstawowy to unikalny identyfikator rekordu w tabeli, który pozwala na jednoznaczne rozróżnienie każdego rekordu. Klucz obcy natomiast jest atrybutem w tabeli podrzędnej, który odnosi się do klucza podstawowego w tabeli nadrzędnej. Jest to zgodne z teorią normalizacji baz danych, gdzie relacje jeden do wielu są standardowym podejściem do projektowania struktur danych. Użycie klucza obcego pozwala na utrzymanie integralności referencyjnej, co oznacza że każda wartość klucza obcego musi odpowiadać wartości klucza podstawowego w powiązanej tabeli lub być null, jeśli taka relacja jest dozwolona. Praktyczne zastosowanie tej relacji można zaobserwować w systemach zarządzania treścią, gdzie jeden autor (reżyser) może mieć przypisanych wiele artykułów (filmów), jednak każdy artykuł jest przypisany do jednego autora, co umożliwia na przykład efektywne zarządzanie danymi i generowanie raportów o twórczości danego autora.

Pytanie 3

Obejrzyj tabelę mieszkań, która zawiera kolumny: adres, metraż, ile_pokoi, standard, status, cena. Wykonanie poniższej kwerendy SQL SELECT spowoduje wyświetlenie:

SELECT metraz, cena FROM mieszkania WHERE ile_pokoi > 3;

A. wszystkie informacje, z wyjątkiem adresu, dotyczące mieszkań z więcej niż 3 pokojami

B. metraż oraz cena tych mieszkań, które mają więcej niż 3 pokoje

C. wszystkie dane mieszkań, które mają co najmniej 3 pokoje

D. metraż oraz cena tych mieszkań, które posiadają co najmniej 3 pokoje

Odpowiedź wskazująca na metraż oraz cenę mieszkań, które mają więcej niż 3 pokoje jest prawidłowa, ponieważ kwerenda SQL wykorzystuje operator '>', co oznacza, że wybrani będą tylko ci, którzy mają co najmniej 4 pokoje. W kontekście tabeli mieszkania, zapytanie SELECT metraz, cena FROM mieszkania WHERE ile_pokoi > 3; efektywnie filtruje dane, aby zwrócić tylko kolumny metraż oraz cena dla mieszkań spełniających ten warunek. W praktyce, umiejętność pisania takich zapytań SQL jest kluczowa w pracy z bazami danych, gdzie często potrzebne jest zrozumienie struktury danych i umiejętność ich analizy. Przykładem zastosowania może być analiza rynku nieruchomości, gdzie deweloperzy mogą chcieć zbadać ceny mieszkań większych niż 3 pokoje, aby lepiej dostosować swoje oferty do potrzeb klientów. Warto również zaznaczyć, że takie zapytania powinny być pisane zgodnie z najlepszymi praktykami, takimi jak unikanie selekcji niepotrzebnych danych, co przyspiesza ich przetwarzanie oraz zmniejsza obciążenie bazy danych.

Pytanie 4

Aby usunąć zduplikowane wiersze z wyniku zapytania, trzeba zastosować klauzulę

A. DISTINCT

B. ORDER BY

C. LIMIT

D. UNIQUE

LIMIT, UNIQUE i ORDER BY to różne funkcje w SQL, które nie pomagają w eliminowaniu powtarzających się wierszy. LIMIT pozwala nam ograniczyć liczbę zwracanych wierszy, co może być fajne, jeśli chcemy zobaczyć tylko na przykład 10 pierwszych rekordów, ale nie zapewnia unikalności danych. Z kolei UNIQUE jest używane przy definiowaniu tabel, żeby wartości w danej kolumnie były unikalne, ale nie działa bezpośrednio w zapytaniach do usuwania duplikatów. ORDER BY to już całkiem inna bajka, bo służy do sortowania wyników zapytania, co też nie ma nic wspólnego z eliminacją duplikatów. Często mylimy te pojęcia, ale ważne, żeby pamiętać, że tylko DISTINCT działa na dublujących się wierszach. W praktyce, jeśli chcemy mieć przejrzyste dane, musimy odpowiednio stosować klauzulę DISTINCT, co jest zgodne z zasadami dobrego programowania zapytań w SQL.

Pytanie 5

W celu wykonania kopii bazy danych biblioteka w systemie MySQL należy w konsoli użyć polecenia

A. copymysql –u root biblioteka kopia.sql

B. backupmysql -u root biblioteka kopia.sql

C. mysqlduplicate –u root biblioteka > kopia.sql

D. mysqldump -u root biblioteka > kopia.sql

W poleceniu do wykonywania kopii bazy danych MySQL kluczowe jest użycie właściwego narzędzia oraz poprawnej składni. W systemach z MySQL standardowym, oficjalnym narzędziem do tworzenia logicznych kopii zapasowych jest program mysqldump. Nazwy takie jak „copymysql”, „backupmysql” czy „mysqlduplicate” po prostu nie istnieją w standardowej dystrybucji MySQL i wynikają raczej z intuicyjnego myślenia typu: skoro chcę skopiować bazę, to pewnie będzie jakaś komenda „copy” albo „backup”. To naturalne skojarzenie, ale niestety oderwane od rzeczywistych narzędzi dostępnych w praktyce administracji bazami danych. MySQL dostarcza konkretny zestaw binariów: mysql (klient), mysqld (serwer), mysqldump (backup), mysqladmin, mysqlimport itd. Nazwa mysqldump jest trochę mało oczywista, ale to właśnie ona jest właściwa do wykonywania zrzutów baz danych. Błędne odpowiedzi sugerują istnienie narzędzi, które brzmieniem przypominają operacje typu „backup” czy „duplicate”, jednak w profesjonalnym środowisku trzymamy się dokładnych nazw binariów i składni opisanej w dokumentacji. W praktyce administracyjnej takie pomyłki kończą się po prostu komunikatem „command not found” w konsoli. Drugi aspekt to samo przekierowanie do pliku. W poprawnym poleceniu używa się znaku „>”, który jest elementem powłoki systemowej, a nie MySQL. To przekierowanie bierze standardowe wyjście programu mysqldump i zapisuje je do wskazanego pliku tekstowego, np. kopia.sql. Jeżeli ktoś pominie to przekierowanie, zobaczy cały zrzut bazy na ekranie, co jest kompletnie niepraktyczne. Jeżeli natomiast spróbuje używać nieistniejących poleceń typu „copymysql … kopia.sql” bez znaku „>”, to ani nie wywoła prawidłowego narzędzia, ani nie zapisze danych we właściwy sposób. Z mojego doświadczenia typowy błąd myślowy polega na traktowaniu MySQL jakby miał wbudowane jakieś „magiczne” polecenie backupu, na wzór prostych programów typu „kopiuj plik”. Baza danych to jednak usługa sieciowa działająca w tle, a kopie wykonuje się przez specjalistyczne narzędzia, które rozumieją jej strukturę, zależności, typy danych i potrafią wygenerować poprawne instrukcje SQL do późniejszego odtworzenia. Dlatego tak ważne jest, żeby zapamiętać nie tylko poprawną odpowiedź, ale i samą ideę: do backupu MySQL używamy mysqldump, z odpowiednimi opcjami, a wynik zapisujemy do pliku przez przekierowanie. To jest zgodne z dokumentacją MySQL i ogólnie przyjętymi dobrymi praktykami w administracji serwerami i bezpieczeństwie danych.

Pytanie 6

Czego nie należy robić, aby zabezpieczyć serwer bazy danych przed atakami hakerów?

A. blokowanie portów związanych z bazą danych.

B. używanie skomplikowanych haseł do bazy.

C. aktywacja zapory.

D. defragmentacja dysków.

Włączenie zapory sieciowej jest istotnym krokiem w zabezpieczaniu serwera bazy danych. Zapora działa jako filtr, który kontroluje ruch przychodzący i wychodzący, blokując potencjalnie szkodliwe połączenia, co jest kluczowe w kontekście ochrony przed atakami DDoS oraz nieautoryzowanym dostępem. Ponadto stosowanie złożonych haseł jest fundamentalnym elementem bezpieczeństwa, jako że proste hasła mogą być łatwo złamane przez ataki typu brute-force. Wdrożenie polityki silnych haseł, które zawierają kombinacje liter, cyfr oraz symboli, znacząco zwiększa poziom ochrony dostępu do bazy danych. Blokowanie portów to kolejna ważna praktyka; poprzez zamykanie portów, które nie są używane przez serwer bazy danych, znacznie ograniczamy możliwości ataków, ponieważ wiele złośliwych działań opiera się na próbie skanowania otwartych portów w celu znalezienia luk w zabezpieczeniach. Zrozumienie tych aspektów jest kluczowe dla wszystkich administratorów baz danych, którzy muszą dbać o integralność i bezpieczeństwo danych. Ignorowanie tych praktyk w imię nieistotnych działań, takich jak defragmentacja, może prowadzić do poważnych naruszeń bezpieczeństwa, co podkreśla znaczenie stosowania znanych i sprawdzonych metod ochrony w środowisku IT.

Pytanie 7

Jakie dane zostaną pokazane w wyniku wykonania podanego zapytania SQL na 8 rekordach w tabeli zwierzeta?

SELECT imie FROM zwierzeta
WHERE rodzaj = 2
AND szczepienie = 2016;

id	rodzaj	imie	wlasciciel	szczepienie	opis
1	1	Fafik	Adam Kowalski	2016	problemy z uszami
2	1	Brutus	Anna Wysocka	2016	zapalenie krtani
4	1	Saba	Monika Nowak	2015	antybiotyk
5	1	Alma	Jan Kowalewski	NULL	antybiotyk
6	2	Figaro	Anna Kowalska	NULL	problemy z uszami
7	2	Dika	Katarzyna Kowal	2016	operacja
8	2	Fuks	Jan Nowak	2016	antybiotyk

A. Anna Kowalska, Jan Nowak

B. Fafik, Brutus, Dika, Fuks

C. Dika, Fuks

D. Figaro, Dika, Fuks

W zapytaniu SQL określono, że chcemy wybrać kolumnę 'imie' z tabeli 'zwierzeta' dla rekordów, które spełniają dwa warunki: 'rodzaj' równa się 2 oraz 'szczepienie' równa się 2016. Analizując dane z tabeli, widzimy, że rekordy spełniające oba te kryteria to rekordy o ID 7 i 8, gdzie imiona to 'Dika' i 'Fuks'. Jest to poprawna odpowiedź, ponieważ jedynie te dwa rekordy mają 'rodzaj' równe 2 i 'szczepienie' równe 2016. Takie podejście do zapytań SQL jest zgodne z praktykami branżowymi, które uczą, by precyzyjnie definiować warunki filtrowania danych. Dzięki temu można efektywnie zarządzać danymi i uzyskiwać jedynie te informacje, które są istotne dla bieżącej analizy czy raportu. Warto zauważyć, że zastosowanie logicznej operacji 'AND' jest kluczowe, gdy chcemy, aby wszystkie określone warunki były spełnione jednocześnie. W różnych systemach baz danych, takich jak MySQL czy PostgreSQL, takie zapytania są powszechne i pomagają w utrzymaniu precyzyjnych i wydajnych operacji na danych.

Pytanie 8

Funkcja mysqli_num_rows() w PHP może być używana po wcześniejszym wykonaniu zapytania

A. SELECT

B. UPDATE

C. DELETE

D. INSERT

Wybór odpowiedzi, która wskazuje na kwerendy INSERT, DELETE lub UPDATE, jest związany z nieporozumieniem dotyczących funkcji mysqli_num_rows(). Te typy kwerend mają na celu modyfikację danych w bazie, a nie ich pobieranie. Kwerenda INSERT służy do dodawania nowych rekordów, DELETE do usuwania istniejących, a UPDATE do zmiany już przechowywanych danych. Żadna z tych operacji nie generuje zbioru wyników, który mógłby być analizowany pod kątem liczby zwróconych wierszy. Mówiąc prościej, mysqli_num_rows() nie ma zastosowania w kontekście modyfikacji danych, ponieważ funkcja ta jest zaprojektowana do pracy z wynikami zapytań SELECT. Typowym błędem myślowym jest założenie, że każda kwerenda zwraca wynik, co prowadzi do mylnego wniosku, że można używać mysqli_num_rows() w przypadku operacji INSERT, DELETE czy UPDATE. Aby zrozumieć, jak prawidłowo korzystać z funkcji, warto zapoznać się z dokumentacją PHP oraz najlepszymi praktykami pracy z bazami danych, które podkreślają znaczenie stosowania odpowiednich funkcji w odpowiednich kontekstach. Skupienie się na tym, jakie zapytania generują wyniki, a jakie je modyfikują, jest kluczowe dla każdego programisty pracującego z bazami danych.

Pytanie 9

Głównym celem systemu CMS jest oddzielenie treści portalu informacyjnego od jego wyglądu. Taki efekt osiąga się przez generowanie zawartości

A. ze statycznych plików HTML oraz wyglądu za pomocą technologii FLASH

B. ze statycznych plików HTML oraz wyglądu ze zdefiniowanego szablonu

C. z bazy danych oraz wyglądu za pomocą atrybutów HTML

D. z bazy danych oraz wyglądu ze zdefiniowanego szablonu

Wybór błędnych odpowiedzi wskazuje na niepełne zrozumienie architektury systemów zarządzania treścią. Odpowiedzi sugerujące generowanie zawartości z 'statycznych plików HTML' nie uwzględniają kluczowej zasady, jaką jest elastyczność i efektywność dynamicznego zarządzania treścią. Statyczne pliki HTML są trudne do aktualizacji, co powoduje, że zmiany w treści są czasochłonne i zwiększają ryzyko błędów. Przykładowo, w przypadku wprowadzenia istotnych zmian w treści, takich jak aktualizacje informacji o produktach, każda zmiana wymagałaby ręcznej edycji wielu plików, co jest niepraktyczne i nieefektywne. Ponadto, wykorzystanie technologii FLASH do generowania wyglądu jest przestarzałym podejściem, które nie jest już wspierane przez większość nowoczesnych przeglądarek internetowych. FLASH nie tylko ogranicza dostępność treści na urządzeniach mobilnych, ale także stwarza zagrożenia związane z bezpieczeństwem. Ostatecznie, podejścia te nie są zgodne z najlepszymi praktykami branżowymi, które kładą nacisk na wykorzystanie responsywnych, łatwych w zarządzaniu szablonów i dynamicznych baz danych, co jest kluczowe dla sukcesu nowoczesnych aplikacji internetowych.

Pytanie 10

Testy związane ze skalowalnością aplikacji mają na celu zweryfikowanie, czy program

A. jest właściwie opisany w dokumentacji

B. jest chroniony przed nieautoryzowanymi działaniami, np. dzieleniem przez zero

C. posiada odpowiednie funkcje

D. jest w stanie funkcjonować przy zaplanowanym i większym obciążeniu

Odpowiedź mówiąca o tym, że aplikacja potrafi działać przy zakładanym i większym obciążeniu, jest kluczowa, gdyż skalowalność oprogramowania odnosi się do zdolności systemu do efektywnego działania w warunkach wzrastającego zapotrzebowania na zasoby. Oznacza to, że aplikacja powinna być w stanie obsługiwać rosnącą liczbę użytkowników, transakcji lub innych operacji bez degradacji wydajności. Przykładem może być system e-commerce, który w okresie wyprzedaży musi obsługiwać znacznie więcej użytkowników niż w normalnych okolicznościach. Aby zapewnić skalowalność, programiści mogą wykorzystywać różne architektury, takie jak mikroserwisy, które pozwalają na niezależne skalowanie poszczególnych komponentów aplikacji. Dobre praktyki obejmują również wykorzystanie chmurowych rozwiązań, takich jak AWS czy Azure, które oferują elastyczność i automatyczne skalowanie w odpowiedzi na wzrost obciążenia. Warto także wdrażać mechanizmy monitorowania i optymalizacji wydajności, aby na bieżąco dostosowywać zasoby do potrzeb użytkowników.

Pytanie 11

W systemie baz danych MySQL komenda CREATE USER pozwala na

A. zobaczenie danych o aktualnym użytkowniku

B. zmianę hasła dla już istniejącego użytkownika

C. stworzenie nowego użytkownika

D. stworzenie użytkownika oraz przypisanie mu uprawnień do bazy

Niemniej jednak, inne wymienione odpowiedzi nie są poprawne w kontekście polecenia CREATE USER. W szczególności, polecenie to nie służy do modyfikowania haseł istniejących użytkowników. Aby zmienić hasło dla już istniejącego konta, należy użyć polecenia ALTER USER lub SET PASSWORD, które są dedykowane do tego celu. Takie podejście pozwala na bezpieczne aktualizowanie danych uwierzytelniających bez konieczności tworzenia nowego użytkownika, a także zapewnia większą kontrolę nad polityką haseł. Kolejnym niepoprawnym stwierdzeniem jest, że CREATE USER wyświetla informacje o istniejącym użytkowniku. W rzeczywistości, aby uzyskać szczegółowe informacje o użytkownikach, należy skorzystać z zapytań SELECT na tabeli mysql.user, gdzie przechowywane są dane dotyczące kont użytkowników. Polecenie CREATE USER nie ma funkcji przeglądania ani raportowania. Ostatnia fałszywa sugestia dotyczy możliwości nadania uprawnień bezpośrednio w momencie tworzenia użytkownika. Choć polecenie CREATE USER tworzy konto, to rzeczywiste przyznawanie uprawnień jest zadaniem dla polecenia GRANT, które należy uruchomić po utworzeniu konta. Tylko poprzez oddzielne nadanie uprawnień można precyzyjnie kontrolować, jakie operacje nowy użytkownik może wykonywać na danych, co jest kluczowym elementem zarządzania bezpieczeństwem w bazach danych.

Pytanie 12

Jakiej funkcji w języku PHP należy użyć, aby nawiązać połączenie z bazą danych pod nazwą zwierzaki?

A. $polacz = server_connect('localhost', 'root', '', 'zwierzaki')

B. $polacz = db_connect('localhost', 'root', '', 'zwierzaki')

C. $polacz = mysqli_connect('localhost', 'root', '', 'zwierzaki')

D. $polacz = sql_connect('localhost', 'root', '', 'zwierzaki')

Funkcje zaproponowane w odpowiedziach 1, 2 i 3 nie są poprawne, ponieważ nie istnieją w standardowej bibliotece PHP do obsługi baz danych MySQL. Przykład $polacz = db_connect('localhost', 'root', '', 'zwierzaki'); sugeruje, że istnieje funkcja o nazwie db_connect, co jest mylnym przekonaniem. Tego typu nazewnictwo może powstać z pomyłki lub z nieznajomości dokumentacji PHP, a także z prób tworzenia własnych abstrakcji, które jednak wymagają dodatkowej implementacji. W przypadku drugiej odpowiedzi, $polacz = sql_connect('localhost', 'root', '', 'zwierzaki'); również nie jest poprawne, ponieważ nie istnieje funkcja sql_connect w żadnej wersji PHP. Może to wynikać z mylenia terminologii, ponieważ wielu programistów używa terminów SQL i MySQL zamiennie, nie zdając sobie sprawy, że MySQL jest specyficzną implementacją obsługi SQL. Ostatnia sugestia, $polacz = server_connect('localhost', 'root', '', 'zwierzaki'); jest także nieprawidłowa, ponieważ taka funkcja nie istnieje w kontekście PHP i jest przykładem błędnego wnioskowania, które może prowadzić do dezorientacji wśród programistów. W programowaniu niezwykle istotne jest trzymanie się udokumentowanych funkcji i standardów, aby uniknąć problemów z kompatybilnością, wydajnością oraz bezpieczeństwem aplikacji. Dlatego kluczowe jest zapoznanie się z dokumentacją PHP oraz zrozumienie, jak poprawnie łączyć się z bazami danych, aby móc efektywnie korzystać z ich możliwości.

Pytanie 13

Z tabeli mieszkańcy należy uzyskać unikalne nazwy miejscowości, do czego konieczne jest użycie wyrażenia SQL z klauzulą

A. UNIQUE

B. HAVING

C. CHECK

D. DISTINCT

Wybór odpowiedzi CHECK, HAVING lub UNIQUE wskazuje na pewne nieporozumienia dotyczące zastosowania i znaczenia tych klauzul w SQL. Klauzula CHECK jest używana w kontekście definicji tabeli, aby zapewnić, że dane w danym atrybucie spełniają określone warunki, na przykład 'CHECK (wiek >= 0)', co oznacza, że wiek nie może być ujemny. Nie ma jednak zastosowania w kontekście eliminacji duplikatów z wyników zapytania. Klauzula HAVING jest z kolei używana do filtrowania grup z wyniku agregacji, na przykład w zapytaniu z użyciem GROUP BY. Użycie HAVING do eliminacji duplikatów z wyników bez wcześniejszego grupowania danych nie ma sensu. Z kolei UNIQUE to ograniczenie, które można ustawić na kolumnę w tabeli, aby zapewnić, że nie będą w niej występowały powtarzające się wartości. Chociaż jest związane z unikalnością, nie jest klauzulą, którą można wykorzystać w zapytaniach do eliminacji duplikatów z zestawów wyników. Typowym błędem jest mylenie tych koncepcji, co prowadzi do wyboru nieodpowiednich narzędzi w SQL do rozwiązania konkretnego problemu. Warto zatem dobrze zrozumieć różnice między tymi klauzulami, aby umiejętnie stosować je w praktyce i skutecznie zarządzać danymi.

Pytanie 14

Na tabeli dania, której wiersze zostały pokazane poniżej, wykonano przedstawioną kwerendę:

SELECT * FROM dania WHERE typ < 3 AND cena < 30 LIMIT 5;

Ile wierszy wybierze ta kwerenda?

id	typ	nazwa	cena
1	1	Gazpacho	20
2	1	Krem z warzyw	25
3	1	Gulaszowa ostra	30
4	2	Kaczka i owoc	30
5	2	Kurczak pieczony	40
6	3	wierzbowy przysmak	35
7	2	Mintał w panierce	30
8	2	Alle kotlet	30
9	3	Owoce morza	20
10	3	Grzybki, warzywka, sos	15
11	3	Orzechy i chipsy	10
12	3	Tatar i jajo	15
13	3	Bukiet warzyw	10

A. 5

B. 13

C. 8

D. 2

Trochę nie tak zrozumiałeś, jak działają klauzule 'WHERE' i 'LIMIT' w SQL. Klauzula 'WHERE' filtruje wiersze, a w tym przypadku miały być dwa warunki: 'typ' musi być mniejszy od 3 i 'cena' mniejsza od 30. Te warunki są połączone przez AND, więc wszystkie muszą być spełnione naraz. W tabeli tylko jeden wiersz to spełnia. Klauzula 'LIMIT' natomiast ustala maksymalną liczbę wierszy, które mogą się pojawić w wynikach, ale tu, nawet z limitem 5, wynik się nie zmienia, bo tylko jeden wiersz spełnia te kryteria. Zrozumienie, jak to wszystko współdziała, jest naprawdę ważne, żeby dobrze korzystać z SQL.

Pytanie 15

Tworząc raport w systemie zarządzania relacyjnymi bazami danych, umożliwia się

A. dodawanie danych do tabel

B. aktualizowanie danych w tabelach

C. usuwanie danych z tabel

D. analizę wybranych danych

Analiza wybranych danych w systemie obsługi relacyjnych baz danych jest kluczowym aspektem raportowania. Umożliwia to zrozumienie wzorców i trendów, co jest niezbędne dla podejmowania świadomych decyzji biznesowych. Poprzez odpowiednie zapytania SQL, użytkownicy mogą selektywnie wybierać dane, które są dla nich istotne, a następnie przetwarzać je w celu generowania raportów. Przykładem może być analiza sprzedaży w danym okresie czasu, co pozwala na identyfikację najlepiej sprzedających się produktów. Praktyczne zastosowanie raportów obejmuje również monitoring efektywności działań marketingowych, co jest zgodne z najlepszymi praktykami w dziedzinie zarządzania danymi. W kontekście standardów branżowych, raportowanie powinno opierać się na zasadzie przejrzystości, co oznacza, że użytkownicy powinni mieć łatwy dostęp do zrozumiałych i czytelnych wyników analizy. Umożliwia to nie tylko identyfikację problemów, ale również wykorzystanie danych do prognozowania i planowania przyszłych działań.

Pytanie 16

W języku PHP nie można zrealizować

A. tworzenia dynamicznej treści strony

B. zmiany dynamicznej zawartości strony HTML w przeglądarce

C. obróbki danych przechowywanych w bazach danych

D. przetwarzania danych z formularzy

Przetwarzanie danych formularzy to jedna z kluczowych funkcji, które PHP realizuje na co dzień. PHP jest zaprojektowane do obsługi danych przesyłanych przez formularze HTML, co umożliwia dynamiczne przetwarzanie informacji wprowadzonych przez użytkowników. W momencie, gdy użytkownik wysyła formularz, PHP odbiera te dane i może je przetwarzać, walidować oraz zapisywać do bazy danych lub wykorzystywać w inny sposób, co czyni tę odpowiedź niepoprawną. Generowanie dynamicznej zawartości strony to kolejna funkcjonalność, którą PHP realizuje z powodzeniem. Dzięki PHP można tworzyć strony internetowe, które zmieniają się w zależności od różnych czynników, takich jak dane z bazy danych, aktualna godzina czy sesja użytkownika. PHP dynamicznie generuje HTML, który następnie jest wysyłany do przeglądarki. Wreszcie, PHP doskonale radzi sobie z przetwarzaniem danych zgromadzonych w bazach danych. Język ten może łączyć się z różnymi systemami zarządzania bazami danych, takimi jak MySQL, PostgreSQL czy SQLite, umożliwiając wykonywanie zapytań SQL oraz operacji na danych. Dlatego odpowiedzi dotyczące przetwarzania danych formularzy, generowania dynamicznej zawartości oraz interakcji z bazami danych są błędne, ponieważ PHP jest w stanie zrealizować te zadania z dużą skutecznością.

Pytanie 17

Wskaż zapytanie, które z tabeli klienci wybierze wyłącznie nazwiska trzech najlepszych klientów, czyli takich, którzy posiadają najwięcej punktów na swoim koncie (pole całkowite punkty)?

A. SELECT nazwisko FROM klienci ORDER BY punkty DESC LIMIT 3

B. SELECT LIMIT 3 nazwisko FROM klienci ORDER BY nazwisko DESC

C. SELECT nazwisko FROM klienci ORDER BY nazwisko DESC LIMIT 3

D. SELECT nazwisko FROM klienci LIMIT 3

Wybór odpowiedzi 'SELECT nazwisko FROM klienci ORDER BY punkty DESC LIMIT 3;' jest poprawny, ponieważ zapytanie to precyzyjnie spełnia wymagania przedstawione w pytaniu. Kluczowym elementem jest użycie klauzuli 'ORDER BY punkty DESC', która sortuje klientów w porządku malejącym według ich punktów. Dzięki temu, na górze wyników znajdą się ci klienci, którzy mają ich najwięcej. Następnie zastosowanie 'LIMIT 3' ogranicza wynik do trzech pierwszych rekordów, co odpowiada na potrzebę zidentyfikowania trzech najlepszych klientów. W praktycznych zastosowaniach, takich jak systemy CRM czy programy lojalnościowe, tego typu kwerendy są niezwykle przydatne do analizy klientów oraz do przyznawania nagród lub promocji. Dobre praktyki w zakresie pisania zapytań SQL sugerują, aby zawsze zwracać uwagę na kolejność sortowania oraz ograniczenie wyników, aby zwiększyć efektywność bazy danych oraz uniknąć zbędnych obliczeń.

Pytanie 18

W bazie danych samochodów pole kolor z tabeli samochody przyjmuje wartości kolorów jedynie ze słownika lakier. Aby połączyć tabele samochody i lakier relacją należy, zastosować kwerendę

A. ALTER TABLE samochody
   ADD FOREIGN KEY kolor REFERENCES lakier;

B. ALTER TABLE samochody
   ADD FOREIGN KEY (kolor) REFERENCES lakier(lakierId);

C. ALTER TABLE samochody
   ADD FOREIGN KEY barwa REFERENCES samochody.lakier;

D. ALTER TABLE lakier
   ADD FOREIGN KEY (barwa) REFERENCES samochody(kolor);

A. B.

B. A.

C. C.

D. D.

Odpowiedź B jest prawidłowa, ponieważ ciało odpowiedzi zawiera prawidłową składnię SQL do połączenia dwóch tabel: 'samochody' i 'lakier'. W przypadku relacji między tabelami, klucz obcy w jednej tabeli odpowiada kluczowi głównemu w drugiej tabeli. W tym przypadku, pole 'kolor' w tabeli 'samochody' jest kluczem obcym, który odwołuje się do klucza głównego w tabeli 'lakier' (założenie: 'lakierId'). W praktyce, połączenie tabel na podstawie relacji między kluczem obcym a kluczem głównym jest fundamentalnym aspektem projektowania bazy danych, umożliwiającym sprawną organizację i odnajdywanie danych. Dobrą praktyką jest utrzymanie integralności referencyjnej, zapewniającej, że relacje między tabelami są zawsze spójne. To z kolei umożliwia realizację zapytań złożonych, które łączą dane z wielu tabel w celu uzyskania potrzebnych informacji.

Pytanie 19

Proces normalizacji tabel ma na celu

A. wizualizację bazy

B. weryfikację i poprawę efektywności bazy danych

C. wyłącznie stworzenie tabel oraz powiązań w bazie

D. dodanie danych do bazy

Normalizacja tabel jest procesem, który ma na celu organizację struktury bazy danych w taki sposób, aby zminimalizować redundancję danych oraz zapewnić integralność danych. Proces ten polega na podziale dużych tabel na mniejsze i łączeniu ich za pomocą relacji, co pozwala na efektywniejsze zarządzanie danymi. Przykładem normalizacji może być podział tabeli zawierającej informacje o klientach i ich zamówieniach na dwie oddzielne tabele: jedna do przechowywania danych klientów, a druga do danych zamówień, z relacją między nimi. W praktyce normalizacja, zgodna z metodologią Codd'a, obejmuje kilka poziomych form normalnych, takich jak 1NF, 2NF, i 3NF, z których każda wprowadza dodatkowe ograniczenia i zasady. Przy odpowiedniej normalizacji można uniknąć problemów z aktualizacją danych, takich jak anomalie aktualizacji czy usuwania, co jest kluczowe w utrzymywaniu wysokiej jakości danych w systemach bazodanowych.

Pytanie 20

Dana jest tabela studenci o polach id_albumu, ubezpieczenie. Modyfikacja w kolumnie ubezpieczenie polegająca na zmianie wierszy bez wartości (NULL) na ciąg znaków „brak” zostanie wykonana kwerendą

A. ALTER TABLE studenci MODIFY COLUMN ubezpieczenie='brak' NOT NULL;

B. ALTER TABLE studenci ADD ubezpieczenie='brak' WHERE ubezpieczenie IS NULL;

C. UPDATE studenci SET ubezpieczenie='brak' WHERE ubezpieczenie IS NULL;

D. UPDATE studenci ubezpieczenie IS NULL SET ubezpieczenie='brak';

Prawidłowa kwerenda używa instrukcji UPDATE z klauzulą SET oraz warunkiem w części WHERE: „UPDATE studenci SET ubezpieczenie='brak' WHERE ubezpieczenie IS NULL;”. To dokładnie odpowiada temu, co chcemy zrobić: zaktualizować istniejące rekordy w tabeli, tylko w tych wierszach, gdzie kolumna ubezpieczenie ma wartość NULL. UPDATE służy właśnie do modyfikowania danych w tabeli, a nie do zmiany jej struktury. Kluczowy jest tu warunek WHERE ubezpieczenie IS NULL – bez tego zmienilibyśmy wartość ubezpieczenie na „brak” we wszystkich wierszach, co byłoby poważnym błędem. W SQL porównanie z NULL odbywa się zawsze przez IS NULL lub IS NOT NULL, a nie przez operator =, bo NULL oznacza „brak danych”, a nie konkretną wartość. Moim zdaniem warto zapamiętać ten schemat, bo w praktyce pracy z bazami danych bardzo często trzeba „sprzątać” dane: zastępować wartości NULL jakimiś domyślnymi opisami, np. „nieznany”, „nie dotyczy”, „brak danych”. Przykładowo: UPDATE klienci SET telefon='brak' WHERE telefon IS NULL; albo UPDATE pracownicy SET premia=0 WHERE premia IS NULL;. To jest ten sam wzorzec działania. Dobrą praktyką jest też najpierw wykonać SELECT z tym samym warunkiem WHERE, żeby zobaczyć, które rekordy zostaną zmodyfikowane, zanim puścimy właściwy UPDATE. W projektowaniu baz danych przyjęło się, że UPDATE służy do zmiany zawartości wierszy, a ALTER TABLE do zmiany struktury tabeli (dodawanie kolumn, zmiana typów, kluczy itp.). Mieszanie tych dwóch ról prowadzi potem do dziwnych błędów. W standardowym SQL nie ma możliwości aktualizacji tylko części wierszy poprzez ALTER TABLE, dlatego tutaj jedynym sensownym, poprawnym i zgodnym z dobrymi praktykami rozwiązaniem jest właśnie użycie UPDATE z warunkiem WHERE ubezpieczenie IS NULL.

Pytanie 21

Aby zainstalować system CMS Joomla!, potrzebne jest środowisko

A. IIS, Perl oraz MySQL

B. Apache oraz PHP

C. Apache, PHP i MySQL

D. PHP oraz MySQL

Aby uruchomić system CMS Joomla!, niezbędne jest środowisko składające się z serwera Apache, języka PHP oraz bazy danych MySQL. Apache jest jednym z najpopularniejszych serwerów WWW, który obsługuje zapytania HTTP i serwuje zawartość stron internetowych. PHP to skryptowy język programowania, który jest powszechnie używany do tworzenia dynamicznych stron internetowych i aplikacji webowych. W kontekście Joomla!, PHP jest odpowiedzialne za przetwarzanie kodu i interakcję z bazą danych. MySQL natomiast to system zarządzania relacyjnymi bazami danych, który przechowuje wszystkie dane potrzebne do działania Joomla!, takie jak informacje o użytkownikach, artykułach i ustawieniach systemowych. Współpraca tych trzech komponentów tworzy stabilne środowisko do działania Joomla!, zapewniając optymalizację wydajności oraz bezpieczeństwo. Warto również zaznaczyć, że Joomla! wymaga minimum wersji PHP 7.2 oraz MySQL 5.5, aby zapewnić pełną funkcjonalność i wsparcie dla nowoczesnych rozwiązań webowych.

Pytanie 22

W tabeli produkt znajdują się przedmioty wyprodukowane po roku 2000, z kolumnami nazwa i rok_produkcji. Klauzula SQL pokaże listę przedmiotów wyprodukowanych

SELECT * FROM `produkt` WHERE SUBSTR(rok_produkcji,3,2)=17;

A. w roku 2017

B. w latach innych niż 2017

C. przed rokiem 2017

D. po roku 2017

Wybór odpowiedzi "w roku 2017" jest prawidłowy, ponieważ zapytanie SQL stosuje funkcję SUBSTR do wydobycia części roku produkcji. Funkcja ta zaczyna od trzeciego znaku w łańcuchu reprezentującym rok produkcji i zwraca dwa znaki, co w przypadku roku 2017 daje nam '17'. W związku z tym zapytanie wyświetli jedynie te przedmioty, których rok produkcji kończy się na '17', co obejmuje rok 2017. Zastosowanie funkcji SUBSTR jest częstą praktyką w SQL, gdy chcemy analizować lub filtrować dane tekstowe według określonych wzorców. Na przykład, w przypadku bazy danych produktów, możemy wykorzystać tę metodę do kategoryzowania towarów według roczników lub do analizy sprzedaży w danym roku. Dobrą praktyką jest także zapewnienie, że dane w kolumnie rok_produkcji są przechowywane w jednolitym formacie, co ułatwia ich przetwarzanie i analizę.

Pytanie 23

W systemie baz danych sklepu komputerowego znajduje się tabela o nazwie komputery. Aby stworzyć raport, który wyświetla dane z tabeli dla komputerów z co najmniej 8 GB pamięci oraz procesorem Intel, można użyć kwerendy

A. SELECT * FROM komputery WHERE procesor = "Intel" OR pamiec >= 8

B. SELECT * FROM komputery WHERE procesor = "Intel" AND pamiec < 8

C. SELECT * FROM komputery WHERE procesor = "Intel" AND pamiec >= 8

D. SELECT * FROM komputery WHERE procesor = "Intel" OR pamiec < 8

Odpowiedź "SELECT * FROM komputery WHERE procesor = 'Intel' AND pamiec >= 8;" jest poprawna, ponieważ wykorzystuje operator AND do jednoczesnego spełnienia dwóch warunków: procesor musi być równy 'Intel', a pamięć musi wynosić co najmniej 8 GB. Taki zapis jest zgodny z najlepszymi praktykami w programowaniu zapytań SQL, którymi są m.in. precyzyjność oraz jednoznaczność. Dzięki użyciu operatora AND, zapytanie filtruje wyniki w sposób, który jest zgodny z wymaganiami użytkownika. W praktyce, takie kwerendy są niezwykle ważne dla analizy danych w bazach danych, ponieważ umożliwiają wyodrębnienie specyficznych informacji, które są krytyczne dla podejmowania decyzji biznesowych. Na przykład, w kontekście sklepu komputerowego, analiza komputerów z określonymi parametrami technicznymi może pomóc w lepszym dostosowaniu oferty do potrzeb klientów. Ponadto, rozumienie składni SQL oraz umiejętność formułowania efektywnych zapytań to kluczowa umiejętność dla specjalistów w dziedzinie zarządzania danymi.

Pytanie 24

Jakie polecenie wydane z terminala systemu operacyjnego, które zawiera opcję --repair, pozwala na naprawę bazy danych?

A. create

B. mysqlcheck

C. truncate

D. mysqldump

Polecenie mysqlcheck jest narzędziem dostarczanym przez system zarządzania bazami danych MySQL, które służy do sprawdzania, naprawiania i optymalizowania tabel w bazach danych. Opcja --repair w tym kontekście umożliwia automatyczne naprawienie uszkodzonych tabel, co jest istotne dla zachowania integralności danych. Użytkownicy mogą zastosować to polecenie w sytuacjach, gdy występują problemy z danymi, na przykład po awarii systemu lub nieprawidłowym zamknięciu serwera. Przykład użycia to: 'mysqlcheck --repair --databases nazwa_bazy', co sprawia, że narzędzie automatycznie przeszuka wszystkie tabele w danej bazie i podejmie próby ich naprawy. Warto również zauważyć, że mysqlcheck pozwala na optymalizację tabel, co może przyspieszyć działanie bazy danych. W kontekście standardów, MySQL jako jeden z najpopularniejszych systemów bazodanowych jest szeroko stosowany w różnych aplikacjach, co czyni to narzędzie niezbędnym dla administratorów baz danych.

Pytanie 25

Polecenie serwera MySQL w postaci

REVOKE DELETE, UPDATE ON pracownicy FROM 'tKowal'@'localhost'

spowoduje, że użytkownikowi tKowal zostaną

A. odebrane prawa usuwania i modyfikowania danych w tabeli pracownicy

B. odebrane uprawnienia usuwania oraz dodawania rekordów w tabeli pracownicy

C. przydzielone uprawnienia do usuwania oraz aktualizowania danych w tabeli pracownicy

D. przydzielone uprawnienia do wszelkich zmian struktury tabeli pracownicy

Odpowiedź wskazuje, że użytkownikowi tKowal odebrane zostały prawa usuwania i modyfikowania danych w tabeli pracownicy za pomocą polecenia REVOKE. W kontekście zarządzania uprawnieniami w MySQL, polecenie REVOKE jest kluczowym narzędziem, które umożliwia administratorom bazy danych kontrolowanie dostępu użytkowników do różnych operacji na danych. W tym przypadku, przy użyciu REVOKE DELETE, UPDATE, administrator zdejmuje z użytkownika tKowal możliwość usuwania (DELETE) oraz aktualizowania (UPDATE) rekordów w tabeli pracownicy. Praktycznym zastosowaniem tej funkcji może być sytuacja, gdy administrator chce ograniczyć dostęp do wrażliwych danych, aby zapobiec przypadkowemu lub nieuprawnionemu usunięciu informacji. Dobrą praktyką jest regularne przeglądanie i aktualizowanie uprawnień użytkowników, aby zapewnić, że mają oni tylko te uprawnienia, które są im niezbędne do wykonywania swoich obowiązków, co przyczynia się do zwiększenia bezpieczeństwa danych.

Pytanie 26

Jakie polecenie wydane w terminalu systemu operacyjnego, które zawiera w swojej składni opcję --repair, pozwala na naprawę bazy danych?

A. mysqlcheck

B. truncate

C. mysqldump

D. create

Odpowiedź "mysqlcheck" jest prawidłowa, ponieważ polecenie to jest częścią systemu zarządzania bazą danych MySQL i służy do sprawdzania oraz naprawy tabel w bazach danych. Użycie opcji --repair pozwala na automatyczne naprawienie uszkodzonych tabel, co jest kluczowe w przypadku wystąpienia błędów spowodowanych awarią systemu czy błędami w aplikacjach. Przykładowe użycie polecenia: "mysqlcheck --repair --databases nazwa_bazy". Warto podkreślić, że regularne sprawdzanie i naprawa tabel są elementami dobrych praktyk zarządzania bazą danych, które pomagają w utrzymaniu integralności danych i dostępności systemu. Oprócz opcji naprawy, mysqlcheck oferuje także inne funkcje, takie jak optymalizacja tabel, co przyczynia się do poprawy wydajności bazy. W przypadku dużych baz danych, efektywne zarządzanie i konserwacja są kluczowe dla zapewnienia wysokiej dostępności oraz niezawodności systemu. Używanie mysqlcheck zgodnie z dokumentacją MySQL pozwala na skuteczne zajmowanie się problemami, które mogą się pojawić.

Pytanie 27

Kwerenda

ALTER TABLE artykuly MODIFY cena float;

ma na celu dokonanie zmian w tabeli artykuly.

A. usunąć kolumnę o nazwie cena typu float

B. zmienić nazwę kolumny cena na float

C. zmienić typ kolumny cena na float

D. dodać kolumnę o nazwie cena z typem float, jeżeli jeszcze nie istnieje

Twoja odpowiedź o zmianie typu na float dla kolumny cena jest całkiem na miejscu! W pracy z bazami danych ważne jest, żeby odpowiednio zarządzać typami danych w tabelach. Typ float to coś, co często wykorzystuje się do przechowywania wartości liczbowych, które mają część dziesiętną. To istotne przy cenach, które często muszą być dokładnie przedstawione, na przykład do dwóch miejsc po przecinku. Wspomniana kwerenda ALTER TABLE to świetne narzędzie do zmiany struktury tabeli, i to jest zgodne z dobrymi praktykami zarządzania bazami, zwłaszcza z zasadą elastyczności. Dzięki temu można dostosować tabelę do zmieniających się potrzeb bez potrzeby przebudowy całej bazy. Wiesz, takie operacje są dość typowe, ale trzeba uważać, by nie stracić danych czy mieć jakieś niezgodności. Dlatego zawsze warto zrobić kopię zapasową i testować zmiany w środowisku testowym. Zrozumienie takich operacji pomoże ci w lepszym zarządzaniu bazami danych i ich optymalizacji.

Pytanie 28

W tabeli samochody w bazie danych, pole kolor może przyjmować jedynie wartości zdefiniowane w słowniku lakier. Jaką kwerendę należy wykorzystać, aby ustanowić relację między tabelami samochody a lakier?

A. ALTER TABLE samochody ADD FOREIGN KEY (barwa) REFERENCES samochody(kolor);

B. ALTER TABLE samochody ADD FOREIGN KEY barwa REFERENCES samochody.lakier;

C. ALTER TABLE samochody ADD FOREIGN KEY (kolor) REFERENCES lakier(lakierId);

D. ALTER TABLE samochody ADD FOREIGN KEY kolor REFERENCES lakier;

Pierwsza z niepoprawnych odpowiedzi próbuje dodać klucz obcy do kolumny 'kolor', ale brakuje w niej określenia, którego atrybutu z tabeli 'lakier' używamy. Wartości 'kolor' muszą odnosić się do konkretnego identyfikatora z tabeli 'lakier', a tym identyfikatorem jest 'lakierId'. Bez tego precyzyjnego odniesienia, kwerenda nie będzie mogła zostać wykonana. Druga odpowiedź, mimo że poprawnie odnosi się do właściwego pola, używa błędnej składni. W kontekście SQL klucz obcy musi być zdefiniowany poprzez wskazanie kolumny, do której odnosi się klucz główny w innej tabeli, co w przypadku tej odpowiedzi jest pominięte przy użyciu zewnętrznej referencji do kolumny 'lakierId'. Trzecia odpowiedź jest błędna, ponieważ odnosi się do kolumny 'barwa', która nie istnieje w tabeli 'samochody', co sprawia, że kwerenda jest niepoprawna. Ostatecznie, czwarta odpowiedź, która próbuje użyć kolumny 'barwa' i odnosić się do kolumny 'kolor', jest niepoprawna, ponieważ również nie wskazuje na prawidłową kolumnę w tabeli 'lakier'. W związku z tym, wszystkie te odpowiedzi nie spełniają wymagań do prawidłowego zdefiniowania klucza obcego w bazie danych.

Pytanie 29

Wykonano następującą kwerendę na tabeli Pracownicy:

SELECT imie FROM pracownicy WHERE nazwisko = 'Kowal' OR stanowisko > 2;

Na tabeli Pracownicy, której wiersze zostały pokazane na obrazie, wykonano przedstawioną kwerendę SELECT. Które dane zostaną wybrane?

id	imie	nazwisko	stanowisko
1	Anna	Kowalska	1
2	Monika	Nowak	2
3	Ewelina	Nowakowska	2
4	Anna	Przybylska	3
5	Maria	Kowal	3
6	Ewa	Nowacka	4

A. Tylko Maria.

B. Tylko Anna.

C. Anna, Maria, Ewa.

D. Monika, Ewelina, Maria.

Niestety, wybrane odpowiedzi są nieprawidłowe. Wydaje się, że mogło dojść do nieporozumienia odnośnie działania kwerendy SQL. Kwerenda 'SELECT imie FROM pracownicy WHERE nazwisko = 'Kowal' OR stanowisko > 2;' zwraca imiona pracowników, którzy mają nazwisko 'Kowal' lub zajmują stanowisko o numerze większym niż 2. W kontekście przedstawionej tabeli, zwróciłaby imiona 'Anna, Maria, Ewa'. Błędne odpowiedzi sugerują, że nie zostało to w pełni zrozumiane. Na przykład, odpowiedź 'Tylko Maria' sugeruje, że nie zrozumiano, że warunek 'stanowisko > 2' również ma wpływ na wynik zapytania. Podobnie, odpowiedzi zawierające imiona pracowników, którzy nie spełniają żadnego z warunków, są nieprawidłowe. Pamiętaj, że SQL to potężne narzędzie do manipulowania danymi i zrozumienie, jak formułować skomplikowane zapytania, jest kluczem do efektywnego zarządzania bazami danych. Zachęcam do dalszej praktyki i eksperymentowania z różnymi zapytaniami, aby lepiej zrozumieć, jakie dane zostaną zwrócone.

Pytanie 30

W której notacji diagramów ER został zapisany model związków encji przedstawiony na ilustracji?

A. Martina.

B. Min-Max.

C. Chena.

D. Bachmana.

Na diagramie przedstawiono model w notacji Martina, a nie w żadnej z pozostałych wymienionych. Warto zrozumieć, czym ta notacja różni się od innych, bo w praktyce projektowania baz danych bardzo łatwo je ze sobą pomylić. Notacja Chena to bardziej „akademickie” podejście do ERD. Encje są zwykle rysowane jako prostokąty, ale atrybuty pojawiają się w osobnych elipsach, połączonych liniami z encją. Klucz główny bywa podkreślony, a związki są reprezentowane przez romby z nazwą relacji. Na naszym diagramie nic takiego nie ma – atrybuty są w środku prostokąta, w formie listy, a nie jako osobne kształty, więc to już mocny sygnał, że to nie jest Chen. Z kolei notacja Bachmana historycznie kojarzy się z modelami sieciowymi i specyficznym sposobem prezentowania struktur danych, często z łamanymi liniami i strzałkami, raczej nie przypomina tabel z nagłówkiem i listą pól. W typowych podręcznikach do systemów baz danych Bachman jest pokazywany jako dość stary styl, dziś mało używany przy klasycznym relacyjnym ERD, więc mało prawdopodobne, by tak wyglądał nowoczesny diagram klient–zakup–towar. Odpowiedź Min-Max jest też myląca, bo Min-Max nie jest nazwiskiem autora notacji, tylko sposobem zapisu krotności relacji, np. (0,1), (1,n). Można taki zapis wykorzystać zarówno z notacją Chena, jak i z innymi, ale sam diagram z obrazka nie używa jawnego oznaczenia min/max przy relacjach – widzimy crow’s foot, czyli styl typowy dla Martina. Typowy błąd w tego typu pytaniach polega na tym, że ktoś kojarzy jeden detal, np. gdzieś widział oznaczenia min-max, i automatycznie zakłada, że każda notacja z relacjami i krotnościami to „Min-Max”. Tutaj jednak kluczowe są kształty encji i sposób zapisu atrybutów: prostokąt z nagłówkiem i lista pól jak w tabeli, bez elips i rombów, bez dodatkowych znaczników kluczy – to bardzo klasyczny, praktyczny styl używany przy projektowaniu relacyjnych baz danych, właśnie w notacji Martina. Dobrze jest więc patrzeć na diagram całościowo, a nie tylko na pojedynczy symbol, bo wtedy łatwiej uniknąć takich pomyłek.

Pytanie 31

Jakie polecenie należy zastosować, aby wysłać dane przy pomocy funkcji mysqli_query() w skrypcie PHP, który dodaje informacje z formularza umieszczonego na stronie internetowej do bazy danych?

A. SELECT

B. UPDATE

C. ALTER

D. INSERT INTO

Odpowiedź 'INSERT INTO' jest poprawna, ponieważ jest to standardowa kwerenda SQL używana do wstawiania nowych rekordów do tabel w bazie danych. W kontekście PHP i funkcji mysqli_query(), wstawianie danych z formularza zazwyczaj obejmuje przygotowanie kwerendy, która zawiera instrukcję INSERT INTO wraz z nazwą tabeli oraz danymi, które mają zostać dodane. Na przykład, jeśli mamy formularz z polami 'imie' i 'nazwisko', kwerenda mogłaby wyglądać następująco: 'INSERT INTO uzytkownicy (imie, nazwisko) VALUES (?, ?)'. Użycie znaków zapytania (?) jest zgodne z najlepszymi praktykami, ponieważ pozwala na bezpieczne wprowadzenie danych, chroniąc aplikację przed atakami SQL Injection. Dobrą praktyką jest również używanie PDO lub MySQLi z przygotowanymi zapytaniami, co zwiększa bezpieczeństwo oraz efektywność kodu. W ten sposób można skutecznie wstawiać dane do bazy danych, zachowując przy tym standardy programistyczne.

Pytanie 32

Na podstawie tabeli Towar wykonano następujące zapytanie SQL. Jaki będzie wynik tej operacji?

 SELECT nazwa_towaru FROM `Towar` WHERE cena_katalogowa < 65 ORDER BY waga DESC;

ID	nazwa_towaru	cena_katalogowa	waga	kolor
1	Papier ksero A4	11	2.3	biel
2	Zeszyt A5	4.2	0.13	wielokolorowy
3	Zeszyt A5 w linie	3.5	0.12	niebieski
4	Kredki 24 kolory	9	0.3	wielokolorowy
5	Plecak szkolny	65.5	1.3	zielony

A. Zeszyt A5, Zeszyt A5 w linie, Kredki 24 kolory, Papier ksero A4

B. Papier ksero A4, Kredki 24 kolory, Zeszyt A5, Zeszyt A5 w linie

C. Zeszyt A5 w linie, Zeszyt A5, Kredki 24 kolory, Papier ksero A4

D. Papier ksero A4, Kredki 24 kolory, Zeszyt A5 w linie, Zeszyt A5

Twoja odpowiedź jest poprawna. Wykonane zapytanie SQL zwracałoby nazwy towarów, które spełniają warunek ceny katalogowej mniejszej niż 65. Listę tych towarów następnie sortuje od najcięższego do najlżejszego. W przypadku podanej tabeli towary, które spełniają te warunki to: Papier ksero A4 (waga 2.3), Kredki 24 kolory (waga 0.3), Zeszyt A5 (waga 0.13) i Zeszyt A5 w linie (waga 0.12). To jest kluczowy aspekt zrozumienia zapytań SQL, które obejmują selekcję i sortowanie danych. W praktyce, umiejętność filtrowania i organizowania danych jest niezbędna do analizy danych i tworzenia raportów w systemach baz danych. Zrozumienie jak zapytania SQL działa na poziomie podstawowym, umożliwi Ci przewidywanie wyników zapytań, co jest kluczowe dla dobrze zaprojektowanych systemów baz danych.

Pytanie 33

W systemie bazy danych dotyczącej pojazdów, pole kolor w tabeli samochody może przyjmować wartości tylko z listy lakier. Aby zrealizować połączenie między tabelami samochody a lakier przez relację, należy użyć kwerendy

A. ALTER TABLE samochody ADD FOREIGN KEY barwa REFERENCES samochody.lakier;

B. ALTER TABLE samochody ADD FOREIGN KEY kolor REFERENCES lakier;

C. ALTER TABLE lakier ADD FOREIGN KEY (barwa) REFERENCES samochody(kolor);

D. ALTER TABLE samochody ADD FOREIGN KEY (kolor) REFERENCES lakier(lakierId);

Wszystkie błędne odpowiedzi opierają się na nieprawidłowym przypisaniu kluczy obcych lub niewłaściwych odniesieniach między tabelami. Przykładowo, pierwsza z odpowiedzi próbuje dodać klucz obcy do tabeli lakier, co jest niezgodne z zasadami relacyjnych baz danych, gdzie klucze obce powinny być definiowane w tabeli, która zawiera pole odnoszące się do innej tabeli. Klucz obcy powinien zawsze znajdować się w tabeli, która zawiera dane odnoszące się do innej tabeli, a nie w tabeli, z której te dane pochodzą. Druga odpowiedź sugeruje, że można dodać klucz obcy do kolumny kolor bez wskazania tabeli docelowej oraz właściwego klucza, co czyni tę odpowiedź niekompletną i błędną. Odpowiedź trzecia z kolei próbuje powiązać kolumnę barwa z tabelą samochody, co nie ma sensu w kontekście relacji; klucz obcy w tabeli samochody powinien odnosić się do klucza głównego w tabeli lakier, a nie do innej kolumny w tej samej tabeli. Typowym błędem jest także nieznajomość zasad normalizacji baz danych, co prowadzi do błędnych wniosków na temat relacji między tabelami. Zrozumienie tych zasad jest kluczowe dla właściwego projektowania struktury bazy danych oraz zapewnienia jej efektywności i integralności.

Pytanie 34

Kwerenda ALTER TABLE artykuly MODIFY cena float ma na celu wykonanie modyfikacji w tabeli artykuly?

A. zmienić nazwę kolumny cena na float

B. wprowadzić kolumnę cena o typie float, o ile jeszcze nie istnieje

C. usunąć kolumnę cena, która jest typu float

D. zmienić typ na float dla kolumny cena

Kwerenda ALTER TABLE artykuly MODIFY cena float ma na celu zmianę typu kolumny 'cena' w tabeli 'artykuly' na typ float. Typ float jest używany do przechowywania liczb zmiennoprzecinkowych, co jest szczególnie przydatne w przypadku cen, które mogą mieć ułamkowe wartości. Przykładem zastosowania tej kwerendy może być sytuacja, w której początkowo kolumna 'cena' była zdefiniowana jako typ integer, co ograniczałoby możliwość przechowywania wartości takich jak 19.99. Zmiana typu na float pozwala na większą precyzję, co jest zgodne z najlepszymi praktykami w zarządzaniu danymi finansowymi. Ważne jest, aby przed zmianą typu kolumny upewnić się, że wszystkie istniejące dane są zgodne z nowym typem, aby uniknąć błędów konwersji. Ostatecznie, korzystając z tego polecenia, dbamy o integralność danych oraz ich prawidłowe reprezentowanie, co jest kluczowe w każdej aplikacji związanej z zarządzaniem danymi.

Pytanie 35

Element bazy danych, którego podstawowym celem jest generowanie lub prezentowanie zestawień informacji, to

A. raport

B. formularz

C. makro

D. moduł

Raport to taki dokument w bazie danych, który ma za zadanie pokazać dane w przejrzysty i uporządkowany sposób. To jest mega ważne, zwłaszcza kiedy chcemy analizować różne informacje. Można je wykorzystać do robienia zestawień, statystyk, a nawet wykresów, co naprawdę ułatwia podejmowanie decyzji. Zazwyczaj raporty tworzy się na podstawie danych z różnych miejsc, jak tabele czy zapytania. W programach do zarządzania bazami, jak Microsoft Access, można korzystać z kreatora raportów, który pomaga ustawić wszystko tak, jak się chce – wybieramy źródło danych, układ i format. Oczywiście, do pozyskiwania danych często wykorzystuje się SQL, no i potem już te dane można analizować i przedstawiać w raportach. Jak sobie pomyślisz o przykładzie, to taki miesięczny raport sprzedaży to super narzędzie dla menedżerów, bo mogą ocenić, jak im idzie w sprzedaży i podejmować lepsze decyzje strategiczne.

Pytanie 36

Aby zoptymalizować operacje na bazie danych, należy stworzyć indeksy dla pól, które są często wyszukiwane lub sortowane?

A. utworzyć indeks.

B. dodać więzy integralności.

C. stworzyć osobną tabelę przechowującą tylko te pola.

D. dodać klucz obcy.

Indeksowanie to kluczowy mechanizm optymalizacji wydajności baz danych. Indeksy pozwalają na szybsze wyszukiwanie, sortowanie oraz filtrowanie danych, co znacząco poprawia czas reakcji na zapytania. Kiedy tworzymy indeks na kolumnach, które są często używane w klauzulach WHERE, ORDER BY lub JOIN, silnik bazy danych może szybciej zlokalizować potrzebne dane, minimalizując czas przeszukiwania. Na przykład, w bazie danych o dużej liczbie rekordów, wyszukiwanie konkretnego użytkownika bez indeksu może wymagać przeszukania całej tabeli, co jest czasochłonne. W przypadku dodania indeksu do kolumny 'username', zapytanie SELECT * FROM users WHERE username = 'janek' będzie mogło wykorzystać indeks, aby natychmiastowo znaleźć odpowiedni rekord. Zgodnie z dokumentacją SQL Server i MySQL, indeksowanie jest również zalecane w przypadku kolumn, które są często modyfikowane, ponieważ pozwala na utrzymanie wysokiej wydajności przy dużych zbiorach danych. Indeksy mogą być zarówno unikalne, jak i nieunikalne, a ich odpowiednie zaplanowanie jest kluczowe dla zachowania równowagi między szybkością przetwarzania a wydajnością operacji zapisu. Ostatecznie, optymalizacja bazy danych za pomocą indeksów to niezbędny krok dla każdej aplikacji wymagającej efektywnego zarządzania danymi.

Pytanie 37

Jakie imiona spełniają warunek klauzuli LIKE w poniższym zapytaniu: SELECT imię FROM mieszkańcy WHERE imię LIKE '_r%';?

A. Rafał, Rebeka, Renata, Roksana

B. Gerald, Jarosław, Marek, Tamara

C. Arieta, Krzysztof, Krystyna, Tristan

D. Krzysztof, Krystyna, Romuald

Odpowiedź "Arieta, Krzysztof, Krystyna, Tristan" jest prawidłowa, ponieważ wszystkie te imiona spełniają warunki klauzuli LIKE w zapytaniu SQL. Klauzula LIKE z wzorcem '_r%' oznacza, że imię musi mieć na drugiej pozycji literę 'r' oraz może zawierać dowolne znaki po tej literze. Przykładowo, imię 'Krzysztof' ma 'r' na drugiej pozycji, tak samo jak 'Krystyna', a 'Tristan' również spełnia ten warunek. Imię 'Arieta' również odpowiada, ponieważ 'r' występuje na drugiej pozycji. W praktyce, zastosowanie klauzuli LIKE jest typowe przy wyszukiwaniu wzorców w bazach danych, co jest nieocenione przy tworzeniu systemów informacyjnych, w których istotna jest elastyczność w wyszukiwaniu. Dobra praktyka sugeruje również stosowanie operatora LIKE w połączeniu z innymi warunkami, aby zwiększyć precyzję zapytań, co z kolei przyczynia się do efektywności systemów bazodanowych.

Pytanie 38

W języku SQL, aby wybrać wszystkie rekordy z tabeli B, w tym część wspólną z tabelą A, należy zastosować typ związku

A. A INNER JOIN B

B. A FULL OUTER JOIN B

C. A RIGHT JOIN B

D. A LEFT JOIN B

Poprawnie – w tym zadaniu kluczowe jest zrozumienie, że interesuje nas **wszystko z tabeli B**, a dodatkowo – tam gdzie się da – dokładamy dane z tabeli A. Dokładnie tak działa `RIGHT JOIN` zapisany jako `A RIGHT JOIN B ON ...`. Prawa tabela w zapisie JOIN (czyli B) jest zawsze tą „obowiązkową”: dostajemy wszystkie jej wiersze, a dane z lewej (A) pojawiają się tylko tam, gdzie warunek łączenia jest spełniony. Tam gdzie dopasowania w A nie ma, kolumny z A przyjmują wartość `NULL`. To dokładnie odpowiada zielonemu obszarowi na diagramie – cała B plus część wspólna A∩B. W praktyce taki RIGHT JOIN przydaje się np. gdy tabela B jest tabelą główną (np. `Zamowienia`), a tabela A jest pomocnicza (np. `Klienci_archiwalni`), ale z jakiegoś powodu w zapytaniu chcemy właśnie B mieć „gwarantowaną” – czyli nawet jeśli w A brakuje powiązanego rekordu, zamówienie i tak ma się pojawić w wynikach. Przykładowo: `SELECT * FROM Klienci_archiwalni A RIGHT JOIN Zamowienia B ON A.id_klienta = B.id_klienta;` Dobra praktyka w SQL mówi, że częściej stosuje się `LEFT JOIN`, bo jest czytelniejszy (łatwiej myśleć: „biorę wszystko z lewej”), ale logicznie RIGHT JOIN robi to samo, tylko „odwraca perspektywę”. Wiele zespołów wręcz zaleca, żeby zamiast RIGHT JOIN przepisać zapytanie tak, by użyć LEFT JOIN i zamienić kolejność tabel – ale na egzaminach i w testach warto znać oba. Moim zdaniem dobrze jest też od razu kojarzyć: `LEFT JOIN` – wszystko z lewej, `RIGHT JOIN` – wszystko z prawej, `INNER JOIN` – tylko przecięcie, `FULL OUTER JOIN` – suma zbiorów. Dzięki temu każde zadanie z diagramem Venna w SQL robi się dużo prostsze i mniej mylące.

Pytanie 39

Jakie imiona spełniają warunki klauzuli LIKE w zapytaniu?

SELECT imie FROM mieszkancy WHERE imie LIKE '_r%';

A. Arleta, Krzysztof, Krystyna, Tristan

B. Gerald, Jarosław, Marek, Tamara

C. Rafał, Rebeka, Renata, Roksana

D. Krzysztof, Krystyna, Romuald

Zapytanie SQL wykorzystuje klauzulę LIKE, która pozwala na wyszukiwanie wzorców w danych tekstowych. W tym przypadku wzór '_r%' oznacza, że szukamy imion, które mają na drugiej pozycji literę 'r' i mogą mieć dowolne znaki po tej literze. W analizowanych imionach, Arleta, Krzysztof, Krystyna oraz Tristan spełniają ten warunek, ponieważ: Arleta ma 'r' na drugiej pozycji, Krzysztof również, Krystyna także, a Tristan ma 'r' na drugiej pozycji. Przykład użycia klauzuli LIKE jest szczególnie przydatny w systemach, gdzie często zachodzi potrzeba filtrowania danych tekstowych na podstawie określonych wzorców. W praktyce, stosowanie klauzuli LIKE w zapytaniach SQL powinno być zgodne z najlepszymi praktykami, takimi jak optymalizacja indeksów i unikanie nadmiernego używania znaków wieloznacznych, które mogą prowadzić do spadku wydajności. Warto również pamiętać, że w wielu systemach baz danych klauzula LIKE jest czuła na wielkość liter, co może wpływać na wyniki zapytań.

Pytanie 40

W formularzu dokumentu PHP znajduje się pole <input name="im" />. Po wpisaniu przez użytkownika ciągu „Janek”, aby dodać wartość tego pola do bazy danych, w tablicy $_POST będzie obecny element

A. im z kolejnym numerem indeksu

B. Janek z indeksem im

C. im z indeksem Janek

D. Janek z kolejnym numerem indeksu

Odpowiedzi, które nie są poprawne, bazują na nieprawidłowych założeniach dotyczących sposobu, w jaki PHP przetwarza dane z formularzy. Pierwsza z niepoprawnych odpowiedzi sugeruje, że w tablicy $_POST istnieje element o kluczu 'im' z indeksem 'Janek'. W rzeczywistości, kluczem jest nazwa pola, a wartością jest to, co zostało wprowadzone przez użytkownika, więc takie połączenie klucza i wartości jest mylące. W drugiej niepoprawnej opcji mowa o 'Janek' jako kluczu, co również jest błędne, ponieważ 'Janek' jest wartością, a nie kluczem. Klucz w tablicy $_POST to zawsze nazwa pola formularza, czyli w tym przypadku 'im', a jego wartość to 'Janek'. Trzecia niepoprawna odpowiedź sugeruje, że klucz 'im' miałby być skojarzony z kolejnym numerem indeksu. To również jest niewłaściwe, ponieważ PHP nie dodaje automatycznie numerów indeksów do kluczy tablic, a klucze pozostają takie same, jak nazwy w formularzu. W każdej sytuacji nazwa pola pozostaje kluczem, co jest istotnym elementem przetwarzania danych w PHP.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej