Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik żywienia i usług gastronomicznych
Kwalifikacja: HGT.02 - Przygotowanie i wydawanie dań
Data rozpoczęcia: 10 czerwca 2026 11:56
Data zakończenia: 10 czerwca 2026 11:59

Egzamin niezdany

Wynik: 14/40 punktów (36,8%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Udostępnij swój wynik

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

Osobie z podwyższoną temperaturą ciała nie zaleca się spożywania

A. jajek na miękko

B. galaretki truskawkowej

C. puree z ziemniaków

D. zupy fasolowej

Zupa fasolowa, ze względu na swoje właściwości odżywcze i skład, nie jest polecana dla osób z podwyższoną temperaturą ciała. Wysoka temperatura ciała często towarzyszy stanom zapalnym lub infekcjom, co prowadzi do wzmożonego zapotrzebowania organizmu na substancje łatwostrawne i lekkostrawne. Zupa fasolowa, będąca daniem bogatym w białko roślinne oraz błonnik, jest trudniejsza do strawienia, co może dodatkowo obciążać układ pokarmowy. Zamiast tego, zaleca się spożywanie potraw lekkich, jak na przykład buliony, które są łatwiejsze do strawienia i pomagają w nawodnieniu organizmu. Ogólnie rzecz biorąc, w przypadku gorączki ważne jest, aby dieta była dostosowana do stanu zdrowia pacjenta, co może również wpłynąć na proces regeneracji.

Pytanie 2

Koszt surowców potrzebnych do wyprodukowania 10 zestawów surówek wynosi 10 zł, a marża gastronomiczna osiąga 100%. Jaka będzie cena gastronomiczna netto jednego zestawu surówek?

A. 6 zł

B. 3 zł

C. 4 zł

D. 2 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena jednego zestawu surówek to coś, co można obliczyć na podstawie kosztów surowców i marży. Jeśli koszt surowców na 10 zestawów wynosi 10 zł, to wychodzi, że na jeden zestaw przypada 1 zł (10 zł podzielone przez 10). Mając marżę gastronomiczną równą 100%, cena netto wynosi podwójnie tyle, czyli 2 zł. Takie obliczenia są ważne, bo pomagają ustalić odpowiednią cenę, co ma duże znaczenie dla zysków i konkurencyjności lokalu. W gastronomii dobrze jest mieć jasność co do marż i kosztów surowców, bo to naprawdę jest kluczowe dla skutecznego zarządzania finansami.

Pytanie 3

Jaką cenę sprzedażową dla jednej butelki wina ustali punkt gastronomiczny, jeśli jej cena w detalu wynosi 35 zł, a marża wynosi 50%?

A. 70,00 zł

B. 62,50 zł

C. 52,50 zł

D. 87,50 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Żeby ustalić cenę gastronomiczną butelki wina, musisz wiedzieć, że marża to procent od ceny, którą płacisz przy zakupie. Tutaj cena detaliczna butelki to 35 zł, a marża wynosi 50%. Żeby obliczyć cenę gastronomiczną, korzystasz z prostego wzoru: Cena gastronomiczna = Cena detaliczna + (Cena detaliczna * Marża). Jak podstawisz te liczby, to wychodzi: 35 zł + (35 zł * 0,50) = 35 zł + 17,50 zł, co daje 52,50 zł. To znaczy, że restauracja powinna ustawić cenę na 52,50 zł, żeby pokryć koszty i zarobić. Takie liczenie cen to ważna sprawa w gastronomii. Kiedy restauracja ma różne wina, dobrze jest, żeby ich ceny były odpowiednio przemyślane. Klienci chcą czuć, że płacą odpowiednio za to, co dostają, a restauracja musi też myśleć o swoich wydatkach operacyjnych.

Pytanie 4

Ilość usmażonego fileta saute z sandacza wynosi 100 g. Oblicz zapotrzebowanie na 180 porcji filetów saute wykonanych ze świeżych ryb, biorąc pod uwagę, że ubytek masy podczas smażenia filetów wynosi 25%.

A. 30,00 kg

B. 26,00 kg

C. 28,00 kg

D. 24,00 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć zapotrzebowanie na 180 porcji filetów saute z sandacza, należy uwzględnić ubytek masy podczas smażenia, który wynosi 25%. Każda porcja waży 100 g, co oznacza, że waga ryby przed smażeniem wynosi 100 g podzielone przez (1 - 0,25), co daje 133,33 g. Zatem do przygotowania jednej porcji potrzebujemy 133,33 g świeżego fileta. Dla 180 porcji musimy obliczyć 180 razy 133,33 g, co daje 24 000 g, czyli 24 kg. To obliczenie pokazuje jak istotne jest uwzględnienie strat masy w każdym procesie kulinarnym, co jest zgodne z dobrymi praktykami gastronomicznymi. W branży restauracyjnej istotne jest precyzyjne planowanie zapotrzebowania na surowce, co wpływa na efektywność operacyjną i redukcję marnotrawstwa. W praktyce, zrozumienie ubytków masy podczas obróbki termicznej pozwala na dokładniejsze planowanie, co jest kluczowe dla zarządzania kosztami i zapewnienia wysokiej jakości potraw.

Pytanie 5

Jaką kwotę brutto należy zapłacić za puszkę coca-coli w gastronomii, jeśli cena detaliczna wynosi 3 zł, marża gastronomiczna to 60%, a podatek VAT wynosi 22%?

A. 3,66 zł

B. 4,81 zł

C. 5,86 zł

D. 3,10 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć cenę gastronomiczną brutto puszki Coca-Coli, zaczynamy od ceny detalicznej, która wynosi 3 zł. Następnie uwzględniamy marżę gastronomiczną wynoszącą 60%. Oznacza to, że do ceny detalicznej dodajemy 60% tej kwoty: 3 zł * 60% = 1,8 zł. Teraz dodajemy marżę do ceny detalicznej: 3 zł + 1,8 zł = 4,8 zł. Kolejnym krokiem jest uwzględnienie podatku VAT, który wynosi 22%. Obliczamy wartość VAT od ceny z marżą: 4,8 zł * 22% = 1,056 zł. Dodajemy tę kwotę do ceny z marżą: 4,8 zł + 1,056 zł = 5,856 zł, co po zaokrągleniu daje 5,86 zł. W praktyce, znajomość tych zasad jest kluczowa dla przedsiębiorców w branży gastronomicznej, aby poprawnie ustalać ceny i zapewniać rentowność. Ustalanie cen z uwzględnieniem marży i podatków to standardowa praktyka, która pozwala na zachowanie konkurencyjności i jednocześnie pokrycie kosztów operacyjnych.

Pytanie 6

Który z wymienionych sosów nie jest związany z kuchnią francuską?

A. Holenderski

B. Ravigote

C. Pesto

D. Beszamelowy

Pesto to sos, który pochodzi z regionu Liguria we Włoszech, a jego głównymi składnikami są bazyliowe liście, czosnek, orzeszki piniowe, oliwa z oliwek oraz parmezan. To tradycyjny sos, który ma szerokie zastosowanie w kuchni włoskiej, szczególnie jako dodatek do makaronów, sałatek czy jako smarowidło do chleba. Dzięki unikalnej kompozycji smakowej i aromatycznej, pesto stało się popularne na całym świecie, a jego różnorodne warianty zaczęły pojawiać się w wielu kuchniach. Prawidłowe rozpoznanie pochodzenia sosów jest kluczowe dla zrozumienia ich kontekstu kulturowego i kulinarnego. Przykładem praktycznego zastosowania pesto w kuchni jest wykorzystanie go jako bazy do pizzy lub jako sos do grillowanych warzyw, co podkreśla jego wszechstronność. Warto również zaznaczyć, że w ramach kuchni włoskiej, pesto jest często wprowadzane do dań na zasadzie współpracy z innymi składnikami, co świadczy o jego adaptacyjności i różnorodności w zastosowaniach kulinarnych.

Pytanie 7

Koszt zakupu jednej butelki wina o pojemności 0,5 litra to 50 zł, marża gastronomiczna wynosi 100%, a stawka VAT ustalona jest na 22%. Jak określić cenę gastronomiczną sprzedaży jednej lampki wina białego (100 ml)?

A. 18,30 zł

B. 20,00 zł

C. 24,40 zł

D. 12,20 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć cenę gastronomiczną sprzedaży jednej lampki wina białego (100 ml), należy najpierw ustalić koszt zakupu butelki wina, uwzględniając marżę oraz podatek VAT. Cena zakupu 0,5 litra wina wynosi 50 zł. Wina często sprzedaje się w lampkach o objętości 100 ml, co oznacza, że z jednej butelki można nalać 5 lampek. Koszt jednej lampki wina przed nałożeniem marży i VAT wynosi zatem 50 zł / 5 = 10 zł. Następnie, na ten koszt nakładamy marżę gastronomiczną, która wynosi 100%. Oznacza to, że cena po marży wynosi 10 zł + 100% (10 zł) = 20 zł. Teraz dodajemy podatek VAT, który wynosi 22%. Cena z VAT obliczana jest jako 20 zł + 22% (20 zł), co daje 20 zł + 4,40 zł = 24,40 zł. Dlatego prawidłowa cena gastronomiczna sprzedaży jednej lampki wina wynosi 24,40 zł. Takie podejście jest zgodne z praktykami stosowanymi w branży gastronomicznej, gdzie odpowiednie obliczenie kosztów jest kluczowe dla zapewnienia rentowności.

Pytanie 8

Jaki zestaw przyborów i naczyń jest wymagany do sporządzenia 5 porcji kopytek?

A. Stolnica, wałek, trzepaczka, praska

B. Stolnica, praska, nóż, sito

C. Miska, kula drewniana, praska, nóż

D. Miska, kula drewniana, sito, trzepaczka

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź 'Stolnica, praska, nóż, sito' jest prawidłowa, ponieważ te narzędzia są niezbędne do przygotowania kopytek. Stolnica zapewnia odpowiednią powierzchnię do wyrabiania ciasta, co jest kluczowe w procesie przygotowywania kopytek. Praska jest wykorzystywana do formowania kopytek z przygotowanego ciasta, a nóż jest niezbędny do precyzyjnego krojenia ich na odpowiednie kawałki. Sito może być użyte do przesiewania mąki, co wpływa na jakość ciasta, eliminując ewentualne grudki. Użycie tych narzędzi jest zgodne z najlepszymi praktykami kulinarnymi, które zalecają odpowiednią obróbkę składników, aby uzyskać idealną konsystencję kopytek. Właściwe przygotowanie ciasta, w tym jego wyrabianie i formowanie, jest kluczem do sukcesu w tej tradycyjnej potrawie, co czyni te narzędzia niezbędnymi w kuchni.

Pytanie 9

Przygotowano porcję jajecznicy z dwóch jajek i 10 g masła. Koszt jednego jaja wynosi 0,40 zł, a 10 g masła kosztuje 0,17 zł. Marża gastronomiczna to 100%. Jaką cenę netto ma jedna porcja jajecznicy?

A. 1,94 zł

B. 2,08 zł

C. 2,37 zł

D. 0,97 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa odpowiedź to 1,94 zł. Aby obliczyć cenę gastronomiczną netto jednej porcji jajecznicy, najpierw musimy obliczyć całkowity koszt składników. Dwa jaja kosztują 0,40 zł każde, co daje 0,80 zł za jaja. Następnie, koszt 10 g masła wynosi 0,17 zł. Sumując te wartości, otrzymujemy koszt netto składników równy 0,97 zł. W branży gastronomicznej standardową praktyką jest stosowanie marży, która w tym przypadku wynosi 100%. Oznacza to, że do kosztu netto dodajemy równą wartość jako marżę, co prowadzi nas do obliczenia ceny gastronomicznej: 0,97 zł + 0,97 zł = 1,94 zł. Wiedza o obliczaniu kosztów oraz stosowaniu marży jest kluczowa w zarządzaniu finansami lokalu gastronomicznego, ponieważ wpływa na rentowność oraz konkurencyjność oferty. Przykłady zastosowania tej wiedzy w praktyce obejmują tworzenie menu oraz ustalanie cen dań, co jest kluczowe dla sukcesu każdego biznesu gastronomicznego.

Pytanie 10

W strefie higienicznej obiektu gastronomicznego przeprowadza się

A. wstępną obróbkę surowców

B. porcjowanie potraw

C. organizowanie towarów w magazynach

D. selekcję naczyń w zmywalni

Porcjonowanie potraw w strefie czystej zakładu gastronomicznego jest kluczowym etapem, który ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa żywności oraz zachowanie standardów jakości. W tej strefie przygotowuje się gotowe już dania do serwowania, co zapobiega zanieczyszczeniu surowców i potraw. W praktyce, porcjonowanie polega na precyzyjnym dzieleniu potraw na odpowiednie porcje, co ma znaczenie nie tylko dla estetyki podania, ale także dla kontroli porcji. Przykładowo, w restauracjach często stosuje się specjalistyczne narzędzia, takie jak miary i wagi, aby zapewnić jednolitą wielkość porcji, co jest zgodne z zasadami HACCP, które nakładają obowiązek kontroli procesów produkcji żywności. Dzięki temu możliwe jest monitorowanie ilości serwowanych posiłków oraz zarządzanie kosztami. Odpowiednie porcjonowanie jedzenia przyczynia się również do satysfakcji klientów, którzy oczekują nie tylko smaku, ale także atrakcyjnego wyglądu serwowanych dań.

Pytanie 11

Jaką kwotę należy zapłacić za przygotowanie dania głównego, jeśli jego koszt bez 5% dodatku na przyprawy wynosi 100 zł?

A. 115 zł

B. 110 zł

C. 105 zł

D. 95 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna odpowiedź to 105 zł, ponieważ koszt bez 5% ryczałtu na przyprawy wynosi 100 zł. Aby obliczyć całkowity koszt produkcji, należy dodać do kosztu podstawowego kwotę ryczałtu. Ryczałt na przyprawy w wysokości 5% oblicza się jako 5% z 100 zł, co wynosi 5 zł. Następnie dodajemy ten ryczałt do kosztu podstawowego: 100 zł + 5 zł = 105 zł. W praktyce zarządzania kosztami w gastronomii, uwzględnianie ryczałtów oraz różnego rodzaju marż jest standardową praktyką. Pomaga to w dokładnym szacowaniu wydatków oraz zysków, co jest niezbędne do efektywnego planowania budżetu. Właściwe obliczanie kosztów produkcji dania jest kluczowe w branży gastronomicznej, ponieważ pozwala na kontrolowanie wydatków oraz optymalizację cen menu. Świadomość o kosztach produkcji pozwala na lepsze zarządzanie restauracją oraz zwiększa rentowność.

Pytanie 12

W kawiarni, gdzie zastosowano marżę gastronomiczną na poziomie 25%, deser lodowy ma cenę 10 zł. Jaka jest cena gastronomiczna deseru bez uwzględnienia marży?

A. 8,0 zł

B. 12,5 zł

C. 7,5 zł

D. 25,0 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena gastronomiczna deseru lodowego bez marży można obliczyć, stosując wzór na marżę. Znając cenę końcową (10 zł) oraz marżę wynoszącą 25%, możemy stwierdzić, że cena gastronomiczna (C) i marża (M) są ze sobą powiązane w następujący sposób: C = Cena końcowa / (1 + Marża). W tym przypadku, C = 10 zł / (1 + 0,25) = 10 zł / 1,25 = 8 zł. Przykładowo, gdybyśmy mieli do czynienia z innym produktem o cenie końcowej 20 zł i marży również 25%, to cena gastronomiczna wyniosłaby 20 zł / 1,25 = 16 zł. Stosowanie marży gastronomicznej jest powszechną praktyką w gastronomii, która pozwala na ustalanie cen sprzedaży w sposób, który zapewnia odpowiedni zysk. Warto zaznaczyć, że prawidłowe obliczenia marż są kluczowe dla rentowności lokalu gastronomicznego, ponieważ niewłaściwe obliczenia mogą prowadzić do strat finansowych.

Pytanie 13

Jaką kwotę trzeba wydać na zakup szparagów do przygotowania 50 porcji zupy, jeśli standardowy wskaźnik surowcowy na 10 porcji wynosi 1200 g szparagów, a cena 1 kg szparagów to 15 zł?

A. 180 zł

B. 36 zł

C. 18 zł

D. 90 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć koszt zakupu szparagów potrzebnych do produkcji 50 porcji zupy, należy najpierw określić, ile szparagów jest potrzebnych w sumie. Skoro normatyw surowcowy na 10 porcji wynosi 1200 g, to dla 50 porcji będzie to pięciokrotność tej wartości, co daje 6000 g (1200 g * 5). Następnie, przeliczamy tę ilość na kilogramy, uzyskując 6 kg (6000 g / 1000 g/kg). Cena za 1 kg szparagów wynosi 15 zł, więc koszt zakupu 6 kg szparagów wynosi 90 zł (6 kg * 15 zł/kg). Taki sposób kalkulacji kosztów jest standardowym podejściem w branży gastronomicznej, które pozwala na precyzyjne planowanie wydatków na surowce. Warto również zwrócić uwagę na znaczenie monitorowania kosztów surowców w kontekście zarządzania restauracją, co może wpływać na rentowność oraz efektywność operacyjną.

Pytanie 14

W diecie redukcyjnej, w której ogranicza się substancje wpływające na wydzielanie soku żołądkowego, zabronione jest przyjmowanie

A. krupniku oraz zupy mlecznej

B. grochówki i rosołu z wołowiny

C. zupy jarzynowej na wywarze z jarzyn, która została przetarta

D. kleiku ryżowego i ugotowanych ziemniaków

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Grochówka i rosół z wołowiny są potrawami, które ze względu na swoje składniki oraz sposób przygotowania mogą znacznie pobudzać wydzielanie soku żołądkowego. Grochówka, bazująca na grochu, zawiera białka roślinne, które są trudniejsze do strawienia, co może prowadzić do nadmiernego wydzielania soków trawiennych. Rosół z wołowiny, z kolei, jest bogaty w tłuszcze oraz substancje ekstraktywne, które również mogą stymulować procesy trawienne. W diecie oszczędzającej, której celem jest minimalizacja obciążenia układu pokarmowego, zaleca się unikanie potraw, które mogą nadmiernie pobudzać jego pracę. Zamiast tego, zalecane są lekkostrawne posiłki, takie jak zupy jarzynowe na wywarze z jarzyn czy kleiki ryżowe. Zastosowanie diety oszczędzającej jest istotne w przypadku różnych schorzeń układu pokarmowego, takich jak choroby wrzodowe czy zapalenie żołądka, gdzie zmniejszenie drażniących substancji pokarmowych może przyspieszyć proces zdrowienia.

Pytanie 15

Oblicz, jaka będzie cena sprzedaży 250 ml coca-coli w lokalu gastronomicznym, jeśli cena zakupu 1 litra coca-coli to 2 zł, marża gastronomiczna wynosi 100%, a stawka VAT to 7%?

A. 4,28 zł

B. 1,00 zł

C. 1,70 zł

D. 1,07 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Żeby policzyć, ile kosztuje sprzedaż 250 ml coca-coli w restauracji, trzeba najpierw ogarnąć, ile płacimy za ten napój. Cena litra coca-coli to 2 złote, więc 250 ml (czyli ćwierć litra) daje nam 0,50 zł (2 zł * 0,25). Potem bierzemy pod uwagę marżę, która w gastronomii zazwyczaj wynosi 100%. W takim razie cena bez VAT-u wyniesie 1 zł (0,50 zł + 100% z 0,50 zł = 1 zł). Musimy też dodać podatek VAT, który jest 7%. Więc liczymy 7% z 1 zł, co daje nam 0,07 zł. Na koniec całkowita cena sprzedaży to 1 zł + 0,07 zł, czyli 1,07 zł. Warto pamiętać, że umiejętność liczenia cen sprzedaży jest naprawdę ważna w restauracjach. Marże i podatki wpływają na to, ile zarabiamy. Jak zna się te zasady, można lepiej zarządzać cenami i zgarnąć większe zyski. To klucz do sukcesu w tej branży.

Pytanie 16

Podaj przykład funkcjonalnego umeblowania balkonu lub tarasu w domu podczas lata?

A. Stoliki, krzesła, sofa, fotele wykonane z tworzyw sztucznych lub wikliny

B. Stoliki, krzesła, sofa, fotele obite materiałem

C. Stoliki, krzesła, hamak, fotele obite materiałem

D. Stoliki, krzesła, hamak, fotele wykonane z tworzyw sztucznych lub wikliny

Wybór opcji 'Stoliki, krzesła, hamak, fotele z tworzyw sztucznych lub z wikliny' na wyposażenie balkonu lub tarasu w lecie jest całkiem sensowny. Po pierwsze, te materiały, czyli tworzywa sztuczne i wiklina, są naprawdę odporne na różne warunki pogodowe, co jest ważne, gdy myślimy o meblach na zewnątrz. Meble z plastiku są łatwe w utrzymaniu, nie chłoną wilgoci i nie blakną od słońca. W przypadku wikliny, dobrze jest wybierać te impregnowane, żeby dłużej służyły. Dodatkowo, zestaw z stolikiem i krzesłami sprzyja spotkaniom ze znajomymi, a hamak to idealne miejsce na relaks. Warto też pamiętać, że meble powinny być wygodne, bo w końcu spędzamy na nich sporo czasu. Układ mebli na balkonie powinien umożliwiać swobodne poruszanie się i sprzyjać miłemu spędzaniu czasu na świeżym powietrzu.

Pytanie 17

Oblicz koszt kieliszka likieru kawowego o pojemności 50 ml. Cena zakupu netto butelki likieru o pojemności 0,5 l wynosi 36,00 zł. Marża na alkoholowe napoje w tym lokalu to 150%, a VAT to 22% (zaokrąglij cenę do pełnych złotych).

A. 15,00 zł

B. 10,00 zł

C. 13,00 zł

D. 11,00 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć cenę kieliszka likieru kawowego o pojemności 50 ml, należy najpierw określić cenę jednostkową likieru. Butelka o pojemności 0,5 l (500 ml) kosztuje 36,00 zł netto. Dzięki temu możemy policzyć cenę za 1 ml, dzieląc 36,00 zł przez 500 ml, co daje 0,072 zł za 1 ml. Następnie mnożymy tę wartość przez 50 ml, co daje 3,60 zł. W tym momencie musimy uwzględnić marżę, która wynosi 150%. Oznacza to, że cena sprzedaży brutto wynosi 3,60 zł + 150% z tej kwoty, co daje 9,00 zł. Ponadto, musimy doliczyć VAT w wysokości 22%, który obliczamy na podstawie ceny netto. Cena netto po dodaniu marży to 9,00 zł, więc VAT wynosi 1,98 zł (9,00 zł * 0,22). Końcowa cena brutto wynosi zatem 10,98 zł, a po zaokrągleniu do pełnych złotych otrzymujemy 11,00 zł. Takie wyliczenia są zgodne z branżowymi standardami dotyczącymi obliczeń cenowych, które uwzględniają marże i podatki.

Pytanie 18

Na podstawie normatywu surowcowego na 1 porcję i cen surowca, określ cenę gastronomiczną mleczka waniliowego. Marża gastronomiczna wynosi 50%.

Nazwa surowca	j.m.	ilość	cena detaliczna w zł	wartość w zł
mleko	l	0,070	2,00	0,14
jaja	szt	0,5	0,50	0,25
cukier	kg	0,120	4,0	0,48
cukier wanilinowy	kg	0,005	50	0,25

A. 1,12 zł

B. 1,56 zł

C. 1,68 zł

D. 2,11 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna odpowiedź to 1,68 zł, co wynika z zastosowania zasady obliczania ceny gastronomicznej jako sumy kosztów surowców oraz marży. W tym przypadku, marża gastronomiczna wynosi 50%, co oznacza, że do kosztu surowców należy dodać jego połowę, aby uzyskać cenę sprzedaży. Przykładowo, jeśli koszt surowców wynosi 1,12 zł, to dodając do niego 50% tej kwoty, otrzymujemy 1,68 zł. Ważne jest, aby w branży gastronomicznej stosować odpowiednie marże, które odzwierciedlają zarówno koszty operacyjne, jak i zysk. Dobre praktyki w gastronomii sugerują, że marże powinny być dostosowywane do różnych grup produktów oraz ich popularności. Należy także pamiętać o monitorowaniu kosztów surowców, które mogą się zmieniać, co bezpośrednio wpływa na cenę końcową potrawy. Zrozumienie tego procesu jest kluczowe dla efektywnego zarządzania restauracją oraz optymalizacji kosztów.

Pytanie 19

Z powodów sanitarno-epidemiologicznych oraz użytkowych zezwala się, aby trasa transportu pojemników z odpadami technologicznymi

A. prowadziła do magazynu artykułów suchych

B. prowadziła do magazynu odpadów organicznych

C. łączyła się z drogami półproduktów

D. łączyła się z drogami czystych naczyń

Odpowiedź, że droga pojemników z odpadami technologicznymi powinna prowadzić do magazynu odpadów organicznych, jest prawidłowa z kilku powodów. Z perspektywy sanitarno-epidemiologicznej, odpady organiczne wymagają szczególnej uwagi, ponieważ są bardziej podatne na rozkład i mogą emitować nieprzyjemne zapachy oraz przyciągać szkodniki. Dlatego też najważniejsze jest, aby te odpady były szybko i skutecznie transportowane do odpowiednich miejsc ich składowania. Dobrą praktyką jest, aby drogi transportowe były wyraźnie oznaczone i oddzielone od innych ciągów, co zmniejsza ryzyko kontaminacji innych materiałów oraz wspiera efektywne zarządzanie odpadami. Przykładem może być sektor spożywczy, w którym odpady organiczne z produkcji żywności powinny być oddzielane od opakowań i produktów, co ułatwia ich recykling i przetwarzanie w bioodpady. Wprowadzenie efektywnego systemu segregacji i transportu odpadów organicznych jest zgodne z najlepszymi praktykami branżowymi, co przekłada się na zrównoważony rozwój oraz ochronę środowiska.

Pytanie 20

Czym jest Tournedos?

A. wołowy pasztet w delikatnym cieście

B. wołowa pieczeń w sosie grzybowym

C. kotlet z mielonej lub siekanej wołowiny

D. małe, okrągłe befsztyki z polędwicy wołowej

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tournedos to taki rodzaj mięsa, który w kuchni oznacza małe, okrągłe befsztyki z polędwicy wołowej. Są znane z delikatnego smaku i miękkiej konsystencji. Przygotowując je, ważne jest, żeby używać dobrego jakościowo mięsa. Najlepiej serwować je z różnymi sosami, na przykład sos bordoski świetnie podkreśla ich smak, a sos pieczarkowy daje fajny aromat. Jeśli chodzi o smażenie, to najlepiej obsmażyć je na dużym ogniu przez krótki czas, żeby zamknąć soki w mięsie i uzyskać idealne wysmażenie. Zazwyczaj podaje się je z dodatkami, takimi jak puree z ziemniaków albo warzywa gotowane na parze, co sprawia, że danie wygląda elegancko. W gastronomii tournedos są uważane za danie na specjalne okazje, a przygotowanie ich to świetna szansa, by pokazać swoje umiejętności kulinarne. A, i pamiętaj, żeby mięso było dobrze dojrzewające, bo to ma wpływ na smak i teksturę potrawy.

Pytanie 21

Jaką wartość ma cena gastronomiczna brutto jednego obiadowego zestawu, jeśli koszt surowców^ wynosi 5 zł, marża to 200% a stawka VAT to 8%?

A. 25,00 zł

B. 15,00 zł

C. 16,20 zł

D. 25,70 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć cenę gastronomiczną brutto jednego zestawu obiadowego, zaczynamy od wyliczenia ceny netto. Koszt surowców wynosi 5 zł, a marża wynosząca 200% oznacza, że cena sprzedaży powinna być trzykrotnością kosztu surowców (100% + 200% zysku). Zatem cena netto wynosi 5 zł x 3 = 15 zł. Następnie dodajemy podatek VAT, który w tym przypadku wynosi 8%. Podatek VAT obliczamy jako 8% z 15 zł, co daje 1,20 zł. Ostatecznie, cena brutto zestawu obiadowego to 15 zł + 1,20 zł = 16,20 zł. To podejście jest zgodne z najlepszymi praktykami w gastronomii, gdzie precyzyjne kalkulacje cenowe są kluczowe dla rentowności. Umożliwia to również stworzenie efektywnej strategii cenowej, która uwzględnia zarówno koszty operacyjne, jak i oczekiwania klientów.

Pytanie 22

Jaką kwotę należy ustalić jako cenę sprzedaży netto za jedną porcję kolacji, jeśli łączny koszt wytworzenia 120 porcji wynosi 480 zł, a marża gastronomiczna to 150%?

A. 12,00 zł

B. 8,00 zł

C. 6,00 zł

D. 10,00 zł

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena sprzedaży netto jednej porcji kolacji obliczana jest na podstawie całkowitych kosztów produkcji oraz wymaganej marży gastronomicznej. W tym przypadku całkowity koszt produkcji 120 porcji wynosi 480 zł, co oznacza, że koszt produkcji jednej porcji to 480 zł / 120 = 4,00 zł. Aby ustalić cenę sprzedaży netto, należy uwzględnić marżę gastronomiczną, która wynosi 150%. Marża ta oznacza, że cena sprzedaży netto powinna być 150% wyższa niż koszt produkcji. Dlatego cena sprzedaży netto = koszt produkcji x (1 + marża) = 4,00 zł x (1 + 1,5) = 4,00 zł x 2,5 = 10,00 zł. Ta metoda kalkulacji jest powszechnie stosowana w branży gastronomicznej, gdzie właściwe ustalanie cen jest kluczowe dla rentowności i sukcesu restauracji. Dzięki takim praktykom, restauratorzy mogą zapewnić sobie stabilny zysk, pokryć koszty operacyjne oraz inwestować w rozwój oferty gastronomicznej.

Pytanie 23

Która z metod zabezpieczeń nie stanowi ochrony przed porażeniem prądem?

A. Izolacja komponentów elektrycznych

B. Używanie uziemienia

C. Osłona wirujących elementów maszyn

D. Separacja urządzeń odbiorczych

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Osłanianie wirujących części maszyn nie jest bezpośrednim środkiem ochronnym przed porażeniem prądem, ponieważ dotyczy głównie mechanicznych aspektów bezpieczeństwa, a nie elektrycznych. Ochrona przed porażeniem prądem opiera się na zabezpieczeniach elektrycznych, takich jak izolowanie części elektrycznych, stosowanie uziemienia oraz separacja odbiorników, które mają na celu minimalizację ryzyka kontaktu z prądem. Izolowanie części elektrycznych zapobiega przypadkowemu dotykaniu przewodów pod napięciem. Uziemienie z kolei odprowadza nadmiar prądu do ziemi, co jest kluczowe w przypadku awarii urządzeń. Separacja odbiorników zapewnia, że urządzenia nie są ze sobą połączone w sposób, który mógłby prowadzić do porażenia. W praktyce, w zakładach przemysłowych i budynkach użyteczności publicznej, stosuje się te metody w celu zapewnienia bezpieczeństwa pracowników i użytkowników. Dobrą praktyką jest również regularne przeprowadzanie inspekcji oraz testów zabezpieczeń elektrycznych, co jest zgodne z normami takimi jak PN-IEC 60364.

Pytanie 24

Jakie dania powinny być serwowane na przyjęciu dla dzieci w wieku przedszkolnym?

A. Zrazy zawijane, ziemniaki z wody, brokuł z wody

B. Szczupak faszerowany, frytki, sałata zielona

C. Pulpety cielęce, ziemniaki z wody, kapusta zasmażana

D. Rybne dukaty, frytki, surówka z marchwi

Zrazy zawijane, ziemniaki z wody i brokuł z wody stanowią doskonały zestaw potraw dla dzieci w wieku przedszkolnym. To danie jest nie tylko atrakcyjne wizualnie, ale także zdrowe i zbilansowane. Zrazy zawijane, przygotowywane z chudego mięsa, dostarczają białka, które jest kluczowe dla rozwoju dzieci. Ziemniaki z wody to źródło węglowodanów, które zapewniają energię, a brokuł jest bogaty w witaminy i minerały, w tym witaminę C oraz błonnik, który wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu pokarmowego. Warto również zwrócić uwagę na to, że potrawy te są łatwe do zjedzenia przez małe dzieci, co jest istotne w kontekście posiłków dla przedszkolaków, które mogą być nieco wybredne. Przygotowywane na parze lub gotowane, potrawy te zachowują swoje wartości odżywcze i są wolne od nadmiaru tłuszczu, co jest zgodne z zaleceniami zdrowego żywienia dla dzieci. Takie podejście do komponowania posiłków odzwierciedla najlepsze praktyki w żywieniu dzieci, które kładą nacisk na różnorodność, jakość składników oraz atrakcyjność potraw.

Pytanie 25

Do przygotowania jednej porcji pierogów potrzebne jest 160 g ugotowanej wołowiny. Ile surowej wołowiny trzeba zamówić, aby przygotować 40 porcji pierogów, biorąc pod uwagę, że straty podczas obróbki cieplnej wynoszą 20%?

A. 8,00 kg

B. 6,40 kg

C. 5,00 kg

D. 7,20 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć ilość surowej wołowiny potrzebnej do przygotowania 40 porcji pierogów, zaczynamy od ustalenia, ile ugotowanej wołowiny potrzebujemy na 40 porcji. Skoro na jedną porcję potrzeba 160 g wołowiny, to na 40 porcji otrzymujemy 40 * 160 g = 6400 g. Następnie uwzględniamy straty podczas obróbki cieplnej, które wynoszą 20%. Oznacza to, że tylko 80% surowej wołowiny zostanie przetworzone na ugotowany produkt. Aby obliczyć, ile surowej wołowiny będziemy potrzebować, dzielimy wymaganą ilość ugotowanej wołowiny przez 0,8 (czyli 80%). Zatem 6400 g / 0,8 = 8000 g, co odpowiada 8 kg. W gastronomii ważne jest uwzględnianie strat podczas obróbki, co pozwala na precyzyjne planowanie zakupów i minimalizowanie marnotrawstwa. Dbanie o dokładną kalkulację surowców jest kluczowe w efektywnym zarządzaniu kuchnią oraz w utrzymywaniu rentowności.

Pytanie 26

Z jakiego składnika mięsnego należy przygotować potrawkę cielęcą?

A. Górki

B. Schabu

C. Biodrówki

D. Combera

Potrawka cielęca to tradycyjna potrawa, która powinna być przygotowywana z górki, czyli z mięsa cielęcego pochodzącego z przedniej części tuszy. Górki charakteryzują się delikatnością i soczystością, co czyni je idealnym materiałem do długiego duszenia. Mięso to ma odpowiednią ilość tłuszczu, co sprawia, że potrawa jest aromatyczna i pełna smaku. W trakcie przygotowania potrawki, mięso powinno być najpierw podsmażone, aby uzyskać piękną złotą skórkę, a następnie duszone w sosie na bazie warzyw, ziół oraz śmietany. Warto dodać, że stosowane w branży kulinarnej techniki, takie jak deglazowanie czy redukcja sosu, podkreślają smak potrawy i tworzą złożoną kompozycję smakową. Przykłady zastosowań górki w potrawkach można znaleźć w tradycyjnych przepisach z różnych regionów, które podkreślają różnorodność smaków i technik kulinarnych. Wzorując się na dobrych praktykach, warto również pamiętać o odpowiednim doborze przypraw, które wzbogacą smak potrawy.

Pytanie 27

Do czego używa się Steamery?

A. do smażenia w zanurzeniu

B. do gotowania w wodzie

C. do gotowania na parze

D. do smażenia bez tłuszczu

Gotowanie na parze to jedna z najzdrowszych metod przygotowywania potraw, a steamery są specjalnie zaprojektowane do tego celu. Umożliwiają one delikatne gotowanie żywności, zachowując przy tym ich wartości odżywcze, kolory oraz teksturę. W przeciwieństwie do innych metod, takich jak smażenie czy gotowanie w wodzie, gotowanie na parze minimalizuje utratę witamin i minerałów, co jest kluczowe dla zdrowej diety. Przykładem zastosowania steamera może być przygotowanie warzyw, ryb czy pierogów, które dzięki parze stają się miękkie i soczyste. W praktyce, steamery są często wykorzystywane w restauracjach oraz gospodarstwach domowych, gdzie znaczenie ma zdrowe odżywianie. Dodatkowo, w branży kulinarnej standardy sanitarno-epidemiologiczne wskazują na efektywność gotowania na parze w eliminacji bakterii, co podnosi poziom bezpieczeństwa żywności. Warto pamiętać, że podczas gotowania na parze, żywność nie styka się bezpośrednio z wodą, co zapobiega rozpuszczaniu się składników odżywczych, czyniąc tę metodę niezwykle efektywną.

Pytanie 28

Na zdjęciu przedstawiono

A. opiekacz do pieczywa.

B. wannę podgrzewczą.

C. podgrzewacz cateringowy.

D. bemar elektryczny.

Podgrzewacz cateringowy to urządzenie, które odgrywa kluczową rolę w branży gastronomicznej, szczególnie w kontekście organizacji wydarzeń, takich jak bankiety, konferencje czy wesela. Jego podstawowym zadaniem jest podgrzewanie potraw oraz utrzymanie ich w optymalnej temperaturze, co jest niezbędne do zapewnienia odpowiedniej jakości serwowanych dań. Tego typu urządzenia są zazwyczaj wyposażone w specjalne pojemniki, które pozwalają na umieszczenie różnych potraw, a ich konstrukcja umożliwia równomierne rozprowadzanie ciepła. Dodatkowo, podgrzewacz cateringowy może być zasilany różnymi źródłami energii, takimi jak prąd elektryczny czy paliwa stałe, co zwiększa jego wszechstronność. W praktyce, przy organizacji wydarzeń, kluczowe jest, aby potrawy utrzymywały odpowiednią temperaturę, a podgrzewacze cateringowe są idealnym rozwiązaniem do tego celu, zgodnie z najlepszymi praktykami branży gastronomicznej. Zastosowanie takiego urządzenia nie tylko wpływa na jakość serwowanej żywności, ale również na zadowolenie gości, co jest istotnym elementem sukcesu każdego wydarzenia.

Pytanie 29

Aby całkowicie zlikwidować mikroorganizmy w żywności poddawanej utrwalaniu, konieczne jest zastosowanie

A. chłodzenia

B. sterylizacji

C. kiszenia

D. pasteryzacji

Chłodzenie jest ważnym procesem w przechowywaniu żywności, ale nie ma na celu całkowitego zlikwidowania drobnoustrojów. W rzeczywistości, wiele bakterii czy pleśni potrafi przetrwać w niskich temperaturach, co może prowadzić do ich wzrostu, gdy wrócimy do temperatur sprzyjających ich rozwojowi. Co do kiszenia, to jest metoda fermentacji z użyciem bakterii kwasu mlekowego, która podkwasza żywność i poprawia jej trwałość, ale nie zabija wszystkich patogenów. Pasteryzacja to inna sprawa - chociaż redukuje liczbę drobnoustrojów, to nie gwarantuje, że wszystkie przetrwają. Często różnice między tymi metodami są mylone, co prowadzi do błędnych wniosków. Zrozumienie tych różnic jest kluczowe, jeśli chodzi o bezpieczeństwo żywności. Gdy mówimy o długoterminowym przechowywaniu, to sterylizacja jest najskuteczniejszym sposobem na zabicie mikroorganizmów, co jest bardzo istotne w branży spożywczej.

Pytanie 30

Jaki proces polega na chemicznym eliminowaniu mikroorganizmów?

A. Dezynsekcja

B. Pasteryzacja

C. Dezynfekcja

D. Sterylizacja

Dezynfekcja to proces, który ma na celu chemiczne niszczenie drobnoustrojów, takich jak bakterie, wirusy i grzyby, na powierzchniach lub w materiałach. Jest to kluczowy zabieg w utrzymaniu higieny i bezpieczeństwa w różnych środowiskach, w tym w placówkach medycznych, gastronomicznych oraz w domach. Przykłady zastosowania dezynfekcji to stosowanie środków dezynfekujących na rękach, powierzchniach stołów w restauracjach, czy sprzęcie medycznym. Ważne jest, aby wybierać środki dezynfekujące zgodne z normami, takimi jak EN 1500 dla dezynfekcji rąk czy EN 1276 dotycząca dezynfekcji powierzchni. Regularne przeprowadzanie dezynfekcji zgodnie z zaleceniami producentów i standardami branżowymi znacząco zmniejsza ryzyko zakażeń i kontaminacji, co jest istotne dla ochrony zdrowia publicznego. W praktyce dezynfekcja odgrywa fundamentalną rolę w prewencji infekcji, szczególnie w kontekście pandemii, gdzie szczególną uwagę zwraca się na eliminację patogenów.

Pytanie 31

Aromatyczne substancje Maillarda pojawiają się w mięsie podczas

A. wędzenia

B. smażenia

C. bejcowania

D. peklowania

Aromatyczne związki Maillarda, które są odpowiedzialne za rozwój charakterystycznych smaków i aromatów w mięsie, powstają głównie podczas procesu smażenia. W momencie, gdy mięso jest poddawane działaniu wysokiej temperatury, zachodzi reakcja Maillarda, w której aminokwasy i cukry redukujące reagują, tworząc złożone związki chemiczne. Proces ten jest niezwykle ważny w gastronomii, ponieważ pozwala na uzyskanie intensywnego smaku oraz atrakcyjnej, złocistej skórki na powierzchni mięsa. Przykładem może być smażenie steków, gdzie odpowiednia technika i temperatura przyczyniają się do powstania posmaków, które są cenione przez smakoszy. Dobrą praktyką w kuchni jest osiągnięcie odpowiedniej temperatury na patelni przed dodaniem mięsa, co minimalizuje ryzyko przyklejania się do powierzchni oraz pozwala na lepsze rozwinięcie aromatów. Warto również pamiętać, że smażenie w odpowiednim tłuszczu (np. oleju o wysokiej temperaturze dymienia) wspiera proces Maillarda, co przyczynia się do powstania jeszcze bardziej złożonych i interesujących smaków.

Pytanie 32

Do przygotowania ciasta biszkoptowego należy użyć podstawowych składników: jaja, mąka oraz cukier w proporcjach 2 kg : 1 kg : 1 kg. Ile jajek trzeba mieć, aby zrobić ciasto z 1 kg mąki, przy założeniu, że jedno jajo ma wagę 50 gramów?

A. 50 sztuk

B. 30 sztuk

C. 20 sztuk

D. 40 sztuk

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby przygotować ciasto biszkoptowe w proporcji 2 kg jaj, 1 kg mąki i 1 kg cukru, stosunek składników jest kluczowy. Przyjmując, że do 1 kg mąki potrzebujemy 2 kg jaj, obliczamy, że na każdy kilogram mąki przypada 2 jajka. Jedno jajo waży 50 gramów, co oznacza, że 2 kg jaj to 40 jajek (2 kg / 0,05 kg/jajko = 40 jajek). Zatem do 1 kg mąki potrzebujemy 40 jajek. Taka proporcja jest zgodna z dobrymi praktykami piekarskimi, gdzie zachowanie właściwych proporcji składników jest kluczowe dla uzyskania pożądanej tekstury ciasta. W praktyce, wiedza ta jest istotna dla cukierników, ponieważ jakość ciasta biszkoptowego w dużej mierze zależy od dokładności składników. Prawidłowe zmierzenie ilości jajek, cukru i mąki wpływa na lekkość i puszystość biszkoptu, które są jego charakterystycznymi cechami.

Pytanie 33

Cierpki smak owoców aronii jest spowodowany przez

A. benzoesany

B. antocyjany

C. garbniki

D. związki pektynowe

Garbniki, będące grupą związków chemicznych, odgrywają kluczową rolę w smakowitości owoców aronii, nadając im charakterystyczny cierpki smak. Są to polifenole, które mają zdolność do wiązania białek, co wpływa na odczucia smakowe oraz teksturę owoców. Garbniki obecne w aronii są odpowiedzialne za ich właściwości astringentne, co oznacza, że mogą powodować suchość w ustach, typową dla owoców bogatych w te związki. Ich obecność nie tylko wpływa na smak, ale również na wartości prozdrowotne, ponieważ garbniki mają właściwości przeciwutleniające, co potwierdzają liczne badania. W praktyce, garbniki znajdują zastosowanie w przemyśle spożywczym, szczególnie w produkcji win, herbat i soków, gdzie ich astringentne właściwości mogą być pożądane w tworzeniu złożonych profili smakowych. Oprócz tego, garbniki wykazują działania przeciwdrobnoustrojowe, co czyni je atrakcyjnymi składnikami w produkcji naturalnych konserwantów.

Pytanie 34

Naczynie o pojemności 250 ml przedstawione na ilustracji należy stosować do podania

A. consomme.

B. carpaccio.

C. caprese.

D. cannelloni.

Analizując pozostałe odpowiedzi, można zauważyć istotne różnice w kontekście serwowanych potraw oraz odpowiednich naczyń do ich podawania. Carpaccio, będące cienko krojonym surowym mięsem lub rybą, zazwyczaj serwowane jest na dużych talerzach w formie przystawki, a nie w filiżankach. Jego prezentacja opiera się na zamkniętej kompozycji, która ma na celu uwydatnienie świeżości składników. Cannelloni, natomiast, to danie makaronowe podawane w żaroodpornych naczyniach i często zapiekane, co również nie ma nic wspólnego z filiżanką. Z kolei caprese, będąca sałatką, jest serwowana na talerzach, aby goście mogli łatwo zjeść ją widelcem. Każda z tych potraw ma swoje unikalne wymagania pod względem prezentacji i sposobu serwowania, co jest kluczowe w gastronomii. Stosowanie niewłaściwych naczyń prowadzi do deprecjacji wartości kulinarnej potrawy oraz może zafałszować doświadczenie konsumpcyjne. Standardy branżowe wskazują, że wybór odpowiednich naczyń jest kluczowy dla zachowania jakości i estetyki potraw, co nie tylko wpływa na satysfakcję klientów, ale również na wizerunek lokalu gastronomicznego.

Pytanie 35

Na podstawie receptury, z 0,6 kg buraków można przygotować 5 porcji sałatki. Ile porcji tej sałatki da się zrobić z 12 kg buraków?

A. 120 porcji

B. 60 porcji

C. 100 porcji

D. 160 porcji

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź 100 porcji jest prawidłowa, ponieważ można to obliczyć na podstawie proporcji podanych w zadaniu. Z 0,6 kg buraków otrzymuje się 5 porcji sałatki. Aby znaleźć, ile porcji można uzyskać z 12 kg buraków, należy najpierw ustalić, ile porcji przypada na 1 kg buraków. Można to zrobić, dzieląc liczbę porcji przez wagę buraków: 5 porcji / 0,6 kg = 8,33 porcji na kg. Następnie mnożymy tę wartość przez 12 kg: 8,33 porcji/kg * 12 kg = 100 porcji. W praktyce, wiedza o takich proporcjach jest niezwykle przydatna w gastronomii, zwłaszcza w przypadku planowania ilości jedzenia dla większych grup. Zrozumienie, jak przeliczać składniki, jest kluczowe, aby zminimalizować marnotrawstwo i zapewnić, że każda osoba otrzyma odpowiednią porcję. W branży gastronomicznej często korzysta się z podobnych obliczeń, aby efektywnie zarządzać zasobami oraz sprostać wymaganiom klientów.

Pytanie 36

Do grupy tłuszczów utwardzonych należy

A. łój

B. smalec

C. słonina

D. margaryna

Margaryna jest produktem tłuszczowym, który uzyskuje się poprzez proces utwardzania olejów roślinnych. Jest to przykład tłuszczu utwardzanego, który charakteryzuje się odpowiednią konsystencją i stabilnością, co czyni go popularnym składnikiem w przemyśle spożywczym. W procesie utwardzania, oleje roślinne są poddawane działaniu wysokiego ciśnienia oraz temperaturze, a także często wykorzystuje się katalizatory. Margaryna jest powszechnie stosowana w piekarnictwie, cukiernictwie, a także jako zamiennik masła w codziennym gotowaniu. Warto zwrócić uwagę na różnice pomiędzy margaryną a innymi tłuszczami, takimi jak łój, smalec czy słonina, które są pochodzenia zwierzęcego i posiadają inną strukturę oraz profil kwasów tłuszczowych. Stosowanie margaryny, zwłaszcza w kontekście ograniczenia tłuszczów nasyconych, jest zgodne z zaleceniami zdrowotnymi, które promują mniejsze spożycie tłuszczów pochodzenia zwierzęcego na rzecz roślinnych. Przy wyborze margaryny warto zwracać uwagę na skład, wybierając produkty z niską zawartością tłuszczów trans oraz z dodatkiem zdrowych składników, takich jak witaminy A i D, co może przyczynić się do zdrowszej diety.

Pytanie 37

Na podstawie danych z tabeli wskaż, który środek spożywczy ma najwięcej węglowodanów.

Skład chemiczny 100 g różnych rodzajów kasz
L.p.Rodzaj kaszyBiałko (g)Skrobia (g)Błonnik (g)Popiół (g)Tłuszcz (g)
1.manna8,774,02,50,31,0
2.jaglana10,555,03,21,03,5
3.pęczak8,468,25,41,12,0
4.gryczana12,660,55,92,01,9

A. Kasza gryczana.

B. Kasza jaglana.

C. Kasza pęczak.

D. Kasza manna.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kasza manna to produkt, który zawiera najwyższą ilość węglowodanów spośród wymienionych kasz, co wynika z jej wysokiej zawartości skrobi wynoszącej 74,0 g na 100 g produktu. Węglowodany są kluczowym źródłem energii dla organizmu, a skrobia, będąca jednym z głównych rodzajów węglowodanów, jest istotnym elementem diety, szczególnie dla osób aktywnych fizycznie. Kasza manna znajduje szerokie zastosowanie w kuchni, nie tylko jako dodatek do dań, ale także jako baza do deserów, takich jak budynie czy kaszki. Wartość odżywcza kaszy manny sprawia, że jest ona cennym składnikiem diety, szczególnie w kontekście diet wysokowęglowodanowych, które są zalecane dla sportowców. Ponadto, kasza manna ma niski indeks glikemiczny, co oznacza, że wpływa na stabilizację poziomu cukru we krwi. W praktyce, włączając kaszę mannę do diety, możemy wspierać nie tylko energię do codziennych aktywności, ale również dbać o długotrwałe uczucie sytości, co jest korzystne w kontrolowaniu masy ciała.

Pytanie 38

Na której ilustracji przedstawiono pirometr?

A. Na ilustracji 1.

B. Na ilustracji 2.

C. Na ilustracji 3.

D. Na ilustracji 4.

Na ilustracji 1 pokazano pirometr, czyli bezdotykowy termometr na podczerwień. To urządzenie mierzy temperaturę na podstawie promieniowania cieplnego emitowanego przez powierzchnię produktu lub urządzenia, bez konieczności wkładania sondy do środka. W gastronomii pirometr świetnie sprawdza się do szybkiej kontroli temperatury na powierzchni potraw, blatów roboczych, płyt grillowych, patelni, pieców konwekcyjno‑parowych czy bemarów. Z mojego doświadczenia to bardzo wygodne narzędzie przy kontroli temperatury dań gorących na wydawce – wystarczy dosłownie ułamek sekundy, żeby sprawdzić, czy potrawa trzyma wymagane minimum np. 63°C zgodnie z zasadami GHP i HACCP. W odróżnieniu od termometrów z sondą, pirometr nie przebija produktu, więc nie zwiększa ryzyka zakażenia krzyżowego i nie narusza struktury potrawy, co jest ważne np. przy wyrobach cukierniczych czy daniach dekoracyjnych. Trzeba tylko pamiętać o prawidłowej odległości pomiarowej i odpowiednim ustawieniu emisyjności, jeśli sprzęt to umożliwia – wtedy wyniki są dużo bardziej wiarygodne. W wielu zakładach żywienia zbiorowego pirometr jest obecnie standardowym elementem wyposażenia obok klasycznych termometrów penetracyjnych, bo pozwala szybko przeskanować większą liczbę porcji i wyłapać ewentualne odchylenia temperatury.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej