Wyniki egzaminu

Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Technik elektryk
  • Kwalifikacja: ELE.05 - Eksploatacja maszyn, urządzeń i instalacji elektrycznych
  • Data rozpoczęcia: 31 stycznia 2026 13:52
  • Data zakończenia: 31 stycznia 2026 14:02

Egzamin zdany!

Wynik: 27/40 punktów (67,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Pochwal się swoim wynikiem!
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

Kto jest zobowiązany do utrzymania odpowiedniego stanu technicznego układów pomiarowych i rozliczeniowych energii elektrycznej w biurowcu?

A. Dostawca energii elektrycznej
B. Zarządca obiektu
C. Producent energii elektrycznej
D. Właściciel obiektu
Właściciel budynku, jako podmiot odpowiedzialny za jego zarządzanie, może być mylnie postrzegany jako ten, kto odpowiada za stan techniczny układów pomiarowo-rozliczeniowych. Jednakże, w kontekście przepisów prawa i praktyk branżowych, jego rola ogranicza się głównie do zapewnienia odpowiednich warunków do instalacji i użytkowania tych urządzeń. Właściciel budynku nie ma kompetencji ani zasobów technicznych, aby samodzielnie sprawować nadzór nad układami pomiarowymi, co może prowadzić do nieporozumień co do odpowiedzialności. Z kolei wytwórca energii elektrycznej odpowiada za produkcję energii, ale nie zajmuje się bezpośrednio pomiarami i rozliczeniami dla odbiorców. Tylko dostawca energii, który finalnie sprzedaje energię, ma obowiązek monitorować stan techniczny urządzeń pomiarowych, aby zapewnić ich prawidłowe działanie. Zarządca budynku, mimo że może mieć pewne obowiązki w zakresie zarządzania infrastrukturą, nie jest w stanie zapewnić technicznej niezawodności układów pomiarowych bez ścisłej współpracy z dostawcą energii. Dobre praktyki branżowe oraz regulacje prawne jasno określają, że to dostawca energii jest odpowiedzialny za prawidłowe funkcjonowanie systemów pomiarowych, co jest kluczowe dla dokładnych rozliczeń i zapobiegania sporom między klientami a dostawcami.

Pytanie 2

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 3

Jakie zadanie związane z utrzymaniem sprawności technicznej instalacji elektrycznej spoczywa na dostawcy energii?

A. Okresowa legalizacja, naprawa lub wymiana licznika energii
B. Nadzór nad jakością realizacji prac eksploatacyjnych
C. Prowadzenie dokumentacji dotyczącej eksploatacji obiektu
D. Zachowanie zasad bezpieczeństwa korzystania z urządzeń elektrycznych
Odpowiedź dotycząca okresowej legalizacji, naprawy lub wymiany licznika energii jest poprawna, ponieważ dostawcy energii są odpowiedzialni za zapewnienie, że urządzenia pomiarowe są w dobrym stanie technicznym i zgodne z obowiązującymi normami. Legalizacja licznika oznacza jego zatwierdzenie przez odpowiednie organy, co gwarantuje, że pomiary energii są wiarygodne i zgodne z przepisami prawa. W praktyce, dostawcy przeprowadzają regularne kontrole i konserwacje liczników, aby upewnić się, że działają one z wymaganymi tolerancjami. Na przykład, zgodnie z normą PN-EN 62053-21, liczniki energii elektrycznej muszą być regularnie sprawdzane, aby zapewnić ich dokładność. Dobre praktyki w tym zakresie obejmują również prowadzenie szczegółowej dokumentacji dotyczącej stanu technicznego liczników oraz przeprowadzonych działań, co pozwala na łatwe monitorowanie i zarządzanie infrastrukturą pomiarową. Współpraca między dostawcami a organami regulacyjnymi w zakresie legalizacji liczników jest kluczowa dla utrzymania jakości usług i ochrony konsumentów.

Pytanie 4

Którymi numerami oznaczono na rysunku z dokumentacji techniczno-ruchowej części zamienne, wchodzące w skład silnika szlifierki?

Ilustracja do pytania
A. Od 1 do 6
B. Od 7 do 14
C. Od 47 do 52
D. Od 19 do 26
Odpowiedź 'Od 7 do 14' jest jak najbardziej trafna. Te numery odnoszą się do konkretnych części zamiennych w silniku szlifierki, które są mega ważne dla jej działania. W dokumentacji techniczno-ruchowej znajdziesz, że przypisane są do takich elementów jak wirnik czy chłodzenie. Bez nich, szlifierka raczej nie zadziała tak, jak powinna. Na przykład, wirnik odpowiada za ruch obrotowy, co bezpośrednio przekłada się na to, jak skutecznie szlifujemy. Wiedza o tych częściach i ich numerach jest kluczowa, bo pozwala szybko znaleźć odpowiednie zamienniki w razie awarii. Takie podejście naprawdę ułatwia życie nie tylko inżynierom, ale i tym, którzy zajmują się konserwacją maszyn. Dobrze jest też pamiętać, że poprawna identyfikacja części wpływa na bezpieczeństwo i sprawność operacyjną szlifierki.

Pytanie 5

Jaka jest minimalna wartość natężenia oświetlenia, która powinna być zapewniona w klasie, jeżeli na biurkach uczniów nie są umieszczone monitory ekranowe?

A. 500 lx
B. 300 lx
C. 200 lx
D. 400 lx
Minimalne natężenie światła w klasie, gdzie nie ma monitorów, to 300 lx. Mamy takie przepisy, jak PN-EN 12464-1, które mówią, jakie powinno być oświetlenie w miejscach pracy. W klasach odpowiednie oświetlenie to klucz dla dobrej nauki i komfortu uczniów. 300 lx pomaga skupić się, zmniejsza zmęczenie oczu i sprawia, że łatwiej jest czytać i pisać. W praktyce oznacza to, że w salach powinny być lampy, które równomiernie oświetlają wszystkie miejsca, żeby nie było cieni. Na przykład, można zastosować lampy LED o dobrej mocy. Są one energooszczędne i długotrwałe, a przy tym spełniają normy. Dobre oświetlenie wpływa pozytywnie na przyswajanie wiedzy i ogólne samopoczucie uczniów.

Pytanie 6

Która z przedstawionych tabel zawiera minimalne wartości napięć probierczych i rezystancji izolacji, wymagane dla instalacji elektrycznych do 1 kV?

Ilustracja do pytania
A. D.
B. A.
C. B.
D. C.
Wybierając jedną z innych tabel, można wprowadzić się w błąd, myśląc, że wartości napięć probierczych i rezystancji izolacji w nich zawarte są równie adekwatne dla instalacji elektrycznych do 1 kV. Często pojawia się nieporozumienie dotyczące minimalnych wartości rezystancji izolacji, które są kluczowe dla bezpieczeństwa. Na przykład, w przypadku obwodów SELV i PELV, zbyt niskie wartości rezystancji mogą prowadzić do poważnych zagrożeń, takich jak porażenie elektryczne, które mogą mieć tragiczne konsekwencje. Użytkownicy mogą mylnie sądzić, że wartości z innych tabel są wystarczające, nie zdając sobie sprawy z różnic w normach i standardach. Wartości napięć probierczych, jeśli nie są zgodne z wymaganiami, mogą prowadzić do niewłaściwego ocenienia stanu izolacji, co z kolei może skutkować nieprzewidywalnymi awariami. Typowym błędem jest również brak uwzględnienia kontekstu zastosowania instalacji – różne środowiska pracy mogą wymagać różnych standardów. Dlatego tak ważne jest, aby dokładnie przestrzegać norm i dobrych praktyk, co pozwala na zapewnienie zarówno bezpieczeństwa, jak i niezawodności instalacji elektrycznych na każdym etapie ich użycia.

Pytanie 7

Która z wymienionych norm elektrycznych wprowadza normę europejską?

A. PN-EN 50160 Parametry napięcia zasilającego w publicznych sieciach elektroenergetycznych.
B. PN-E 05115 Instalacje elektroenergetyczne prądu przemiennego o napięciu wyższym od 1 kV.
C. PN-88/E-08501 Urządzenia elektryczne. Tablice i znaki bezpieczeństwa.
D. PN-E-05204 Ochrona przed elektrycznością statyczną instalacji i urządzeń. Wymagania.
Poprawnie wskazana została norma PN-EN 50160. Ten zapis nie jest przypadkowy: skrót „PN” oznacza Polską Normę, a „EN” informuje, że jest to norma europejska wprowadzona do krajowego systemu normalizacji. Czyli PN-EN 50160 to europejska norma EN 50160, przyjęta i obowiązująca jako polska wersja. W praktyce, w dokumentacji projektowej, warunkach przyłączenia czy protokołach z pomiarów jakości energii, właśnie do PN-EN 50160 odwołuje się, gdy mówimy o dopuszczalnych wartościach napięcia zasilającego w publicznych sieciach elektroenergetycznych. Norma ta określa m.in. dopuszczalne odchylenia napięcia, częstotliwości, poziom zapadów, migotanie światła, zawartość wyższych harmonicznych. Moim zdaniem każdy, kto zajmuje się eksploatacją sieci, przyłączaniem odbiorców, a nawet serwisem bardziej wrażliwych urządzeń, powinien mieć chociaż podstawowe pojęcie, co tam jest zapisane. W praktyce wygląda to np. tak, że jeśli klient składa reklamację, że „prąd jest zły, bo urządzenia się wyłączają”, to zakład energetyczny porównuje wyniki pomiarów parametrów napięcia z wymaganiami PN-EN 50160. Jeżeli parametry mieszczą się w granicach tej normy, to formalnie jakość zasilania jest uznana za zgodną z europejskim standardem. W projektach technicznych i audytach jakości energii bardzo dobrze jest powoływać się właśnie na tę normę, bo jest spójna z wymaganiami obowiązującymi w innych krajach UE i ułatwia współpracę z producentami urządzeń, którzy też ją znają i stosują przy określaniu odporności swoich wyrobów.

Pytanie 8

Układ przedstawiony na schemacie pełni funkcję

Ilustracja do pytania
A. podwajacza prądu.
B. dzielnika prądu.
C. dzielnika napięcia.
D. podwajacza napięcia.
Na tym schemacie łatwo się pomylić, bo ktoś widzi źródło 6 V, dwa rezystory i zaczyna doszukiwać się jakichś „magicznych” funkcji typu podwajacz napięcia albo podwajacz prądu. W rzeczywistości układ robi coś dokładnie odwrotnego niż podwajanie: dzieli dostarczone napięcie na dwie części zgodnie z proporcją rezystancji. Podwajacze napięcia to zwykle układy z kondensatorami i diodami (tzw. pompy ładunkowe, mnożniki napięcia Greinachera, Villarda), gdzie energia jest gromadzona w kondensatorach i przełączana w taki sposób, żeby uzyskać wyższe napięcie niż zasilające. Tutaj nic takiego nie ma, są tylko rezystory połączone szeregowo, więc mowa o podwajaniu napięcia nie ma żadnego fizycznego uzasadnienia. Podobnie jest z pojęciem podwajacza prądu – sam układ rezystorowy zasilany stałym napięciem nie jest w stanie „powiększyć” prądu, bo prąd jest tu wyznaczony przez całkowitą rezystancję obwodu. Jeśli zwiększamy rezystancję, prąd maleje, jeśli zmniejszamy – rośnie, ale zawsze zgodnie z prawem Ohma i ograniczeniem źródła. W dodatku prąd w obwodzie szeregowym jest wszędzie taki sam, więc mówienie, że coś „podwaja prąd” w jednym miejscu, a w innym nie, zupełnie nie pasuje do tego typu połączenia. Pojęcie dzielnika prądu też bywa mylące: rzeczywiście istnieją dzielniki prądu, ale buduje się je z gałęzi równoległych, gdzie prąd rozkłada się na kilka ścieżek w zależności od ich rezystancji. Na rysunku gałęzie nie są równoległe, tylko szeregowe, więc prąd nigdzie się nie rozdziela – płynie tą samą wartością przez oba rezystory. Dlatego poprawna interpretacja jest taka, że mamy prosty dzielnik napięcia: napięcie 6 V odkłada się częściowo na rezystorze 2R, częściowo na 10R, a punkt pomiarowy w środku daje nam stabilne, niższe napięcie. Typowym błędem myślowym jest utożsamianie każdego układu „z wyjściem po środku” z jakimś wzmacniaczem lub podwajaczem, zamiast najpierw sprawdzić rodzaj połączenia (szeregowe czy równoległe) i policzyć napięcia według prostych wzorów dzielnika.

Pytanie 9

Inspekcje instalacji u odbiorców energii elektrycznej powinny być realizowane nie rzadziej niż co

A. miesiąc
B. rok
C. 5 lat
D. 3 lata
Odpowiedź "5 lat" jest zgodna z wymaganiami określonymi w polskich przepisach dotyczących eksploatacji i utrzymania instalacji elektrycznych. Zgodnie z normą PN-IEC 60364 oraz wytycznymi URE (Urząd Regulacji Energetyki), okresowe oględziny instalacji u odbiorców mocy powinny być przeprowadzane nie rzadziej niż co pięć lat. Taki cykl przeglądów ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowników, identyfikację potencjalnych usterek oraz utrzymanie instalacji w odpowiednim stanie technicznym. Przykładowo, regularne przeglądy mogą pomóc w wykryciu uszkodzeń izolacji kabli czy awarii zabezpieczeń, co w dłuższej perspektywie może zapobiec poważniejszym awariom oraz obniżyć ryzyko pożarów. W praktyce, wiele firm stosuje systemy zarządzania utrzymaniem ruchu, w których terminy przeglądów są udokumentowane i monitorowane, co sprzyja lepszemu zarządzaniu bezpieczeństwem energetycznym. Ostatnie badania pokazują, że zaniechanie regularnych przeglądów może prowadzić do wzrostu liczby awarii oraz zwiększenia kosztów napraw, dlatego przestrzeganie pięcioletniego cyklu przeglądów jest kluczowe.

Pytanie 10

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 11

Które z przedstawionych na rysunkach oznaczeń powinno się znajdować na wyłączniku różnicowoprądowym przeznaczonym do ochrony przeciwporażeniowej w sieci prądu stałego?

Ilustracja do pytania
A. A.
B. C.
C. B.
D. D.
Zidentyfikowanie błędnych oznaczeń wyłączników różnicowoprądowych w kontekście ich zastosowania w obwodach prądu stałego wymaga zrozumienia kluczowych różnic między urządzeniami przeznaczonymi do prądu zmiennego a tymi dla prądu stałego. Wiele osób może mylnie utożsamiać symbole używane dla wyłączników w systemach prądu zmiennego z tymi, które są odpowiednie dla prądu stałego. Oznaczenia, które przedstawiono w innych rysunkach, mogą być związane z wyłącznikami, które nie spełniają wymogów norm dla prądu stałego, co naraża użytkowników na ryzyko porażenia elektrycznym. Na przykład, wyłączniki różnicowoprądowe zaprojektowane dla prądu zmiennego mają inne parametry działania i czas reakcji, co czyni je nieodpowiednimi w obwodach DC, gdzie prąd może płynąć w przeciwnym kierunku. W praktyce, nieprawidłowe stosowanie takich urządzeń może prowadzić do niewłaściwych reakcji w sytuacjach awaryjnych, co zwiększa ryzyko dla zdrowia i życia. W rezultacie, brak świadomości na temat specyfikacji technicznych tych urządzeń może prowadzić do poważnych konsekwencji. Dlatego ważne jest, aby podczas projektowania i budowy instalacji elektrycznych wydarzały się konsultacje z aktualnymi normami oraz dobrymi praktykami, aby zapewnić bezpieczeństwo i efektywność systemu elektrycznego.

Pytanie 12

Wirnik w szlifierce uległ uszkodzeniu. Na schemacie z dokumentacji techniczno-ruchowej jest on oznaczony numerem

Ilustracja do pytania
A. 12
B. 9
C. 35
D. 50
Odpowiedź 9 jest właściwa, ponieważ zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową, wirnik szlifierki oznaczony jest właśnie tym numerem. Znajomość oznaczeń w dokumentacji jest kluczowa dla efektywnego przeprowadzania konserwacji oraz napraw urządzeń. Na przykład, w przypadku wymiany uszkodzonego wirnika, technik powinien korzystać z dokumentacji, aby zidentyfikować odpowiednią część zamienną. Oznaczenia w dokumentacji są często zgodne z normami branżowymi, takimi jak ISO 9001, które podkreślają znaczenie dokumentacji w zarządzaniu jakością. Używanie właściwych numerów oznaczeń pozwala na przyspieszenie procesu naprawy i minimalizację przestojów w pracy. Również, dla techników i inżynierów, umiejętność szybkiego lokalizowania i identyfikowania części przy pomocy oznaczeń jest niezbędna w codziennej pracy, co wpływa na efektywność i bezpieczeństwo procesów produkcyjnych.

Pytanie 13

Jakie grupy połączeń transformatorów trójfazowych działających w konfiguracji trójkąt-gwiazda są rekomendowane przez PN do zastosowań praktycznych?

A. Dy7 i Dy11
B. Dy3 i Dy9
C. Dy1 i Dy5
D. Dy5 i Dy11
Odpowiedź Dy5 i Dy11 jest prawidłowa, ponieważ te konfiguracje transformatorów trójfazowych są rekomendowane w Polskich Normach (PN) ze względu na swoje korzystne właściwości eksploatacyjne. Konfiguracja Dy5, czyli połączenie w gwiazdę z przesunięciem fazowym o 180°, jest często stosowana w systemach zasilających, ponieważ minimalizuje straty mocy i pozwala na stabilne zasilanie odbiorników w układzie nieuzwojonym. Z kolei Dy11, czyli połączenie w trójkąt z przesunięciem fazowym o 30°, jest powszechnie wykorzystywane w aplikacjach wymagających dużych wydajności oraz dobrej jakości energii. Oba połączenia zapewniają optymalne parametry pracy transformatorów, co przekłada się na ich długowieczność i niezawodność. Zastosowanie tych konfiguracji jest szczególnie ważne w przemysłowych systemach zasilających oraz w energetyce, gdzie skutkuje to obniżeniem harmonik prądu i poprawą jakości energii. Dlatego ich wybór jest zgodny z najlepszymi praktykami branżowymi oraz normami, co czyni je zalecanymi w projektach elektrycznych.

Pytanie 14

Osoby zajmujące się naprawą instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych powinny posiadać

A. uprawnienie potwierdzone odpowiednim świadectwem kwalifikacyjnym
B. zaświadczenie o przeszkoleniu wystawione przez osobę mającą uprawnienia
C. zaświadczenie o przeszkoleniu wydane przez administratora budynku
D. pisemne zezwolenie na pracę od kierownika robót
Odpowiedź "uprawnienie potwierdzone odpowiednim świadectwem kwalifikacyjnym" jest prawidłowa, ponieważ zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego oraz normami dotyczącymi bezpieczeństwa pracy, osoby zajmujące się instalacjami elektrycznymi muszą posiadać odpowiednie kwalifikacje, które są dokumentowane przez świadectwa kwalifikacyjne. Tego typu świadectwa są wydawane na podstawie ukończenia specjalistycznych szkoleń oraz zdania egzaminów, które potwierdzają znajomość przepisów, norm i standardów dotyczących instalacji elektrycznych. Przykładem może być świadectwo wydawane przez Urząd Dozoru Technicznego, które jest wymagane do przeprowadzania prac w obiektach, gdzie stosuje się urządzenia elektryczne pod napięciem. Dzięki posiadaniu takich uprawnień, technicy elektrycy zapewniają bezpieczeństwo nie tylko sobie, ale również użytkownikom budynków. Posiadanie świadectwa kwalifikacyjnego jest zatem kluczowe dla profesjonalizmu w branży oraz zgodności z obowiązującym prawem, co przekłada się na bezpieczne i efektywne wykonywanie zadań w zakresie instalacji i konserwacji systemów elektrycznych.

Pytanie 15

Jak często powinny być przeprowadzane okresowe kontrole użytkowe instalacji elektrycznej w budynku jednorodzinnym, minimalnie raz w czasie?

A. 5 lat
B. 6 lat
C. 8 lat
D. 4 lata
Okresowe badania eksploatacyjne sieci elektrycznej w domach jednorodzinnych są kluczowym elementem zapewnienia ich bezpieczeństwa i sprawności. Zgodnie z obowiązującymi normami, szczególnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury oraz normami PN-IEC 60364 i PN-EN 61010, przeglądy te powinny być przeprowadzane co 5 lat. W praktyce, regularne kontrole umożliwiają wczesne wykrywanie potencjalnych usterek, takich jak uszkodzenia izolacji, niewłaściwe połączenia czy degradacja elementów systemu elektrycznego. Na przykład, w przypadku starych instalacji, działanie na granicy normy może prowadzić do przegrzewania się przewodów, co stwarza ryzyko pożaru. Dlatego ważne jest, aby użytkownicy domów jednorodzinnych byli świadomi tego obowiązku i zapewniali odpowiednie przeglądy w ustalonych interwałach. Dodatkowo, w miarę starzejących się instalacji, może być konieczne zwiększenie częstotliwości badań, co podkreśla znaczenie odpowiedzialnego zarządzania systemem elektrycznym w domu.

Pytanie 16

Zgodnie z zasadami przestrzegania tajemnicy zawodowej i tajemnicy przedsiębiorstwa, pracownik nie ujawnia informacji

A. mających wartość reklamową i technologiczną przedsiębiorstwa.
B. zawartych w umowie o pracę i kodeksie pracy.
C. zawartych w regulaminie pracy i materiałach promocyjnych.
D. mających wartość gospodarczą i poufną przedsiębiorstwa.
Prawidłowo wskazana została istota tajemnicy zawodowej i tajemnicy przedsiębiorstwa: chodzi o informacje mające wartość gospodarczą i jednocześnie poufną dla przedsiębiorstwa. W praktyce oznacza to wszelkie dane, które dają firmie przewagę konkurencyjną na rynku i nie są powszechnie znane. Mogą to być np. szczegółowe cenniki hurtowe, marże, listy kluczowych klientów, warunki umów z dostawcami, technologie wytwarzania, procedury serwisowe, know-how działu technicznego, schematy organizacji pracy czy wewnętrzne instrukcje eksploatacji urządzeń. Z mojego doświadczenia wynika, że w branży technicznej szczególnie wrażliwe są np. nietypowe rozwiązania konstrukcyjne, parametry nastaw zabezpieczeń, procedury testów czy algorytmy sterowania – bo konkurencja chętnie by to podpatrzyła. Zgodnie z dobrymi praktykami i przepisami (np. ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji) tajemnicą przedsiębiorstwa jest informacja, która: nie jest ujawniona do wiadomości publicznej, ma wartość gospodarczą i przedsiębiorca podejmuje realne działania, aby ją utrzymać w poufności (hasła, ograniczony dostęp, klauzule poufności w umowach, oznaczenia „poufne” w dokumentacji). Pracownik ma obowiązek nie ujawniać takich danych ani w trakcie zatrudnienia, ani często po jego zakończeniu – jeżeli wynika to z umowy lub charakteru informacji. W praktyce: nie wrzuca się zdjęć tablicy sterowniczej z parametrami na media społecznościowe, nie przekazuje się znajomym klientów, do których firma ma dostęp, nie opowiada się szczegółowo o stosowanych rozwiązaniach technicznych na szkoleniach organizowanych przez inne firmy. Moim zdaniem ważne jest też, żeby pamiętać, że tajemnica przedsiębiorstwa nie dotyczy tylko „papierów z biura”, ale również tego, co widzisz i słyszysz na hali, podczas serwisu, uruchomień czy pomiarów – to wszystko może mieć realną wartość gospodarczą.

Pytanie 17

Czas pomiędzy kolejnymi kontroli oraz próbami instalacji elektrycznych w budynkach użyteczności zbiorowej nie powinien przekraczać

A. 1 rok
B. 5 lat
C. 2 lata
D. 3 lata
Odpowiedź 5 lat jest poprawna, ponieważ zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz normami dotyczącymi instalacji elektrycznych, szczególnie w kontekście budynków zamieszkania zbiorowego, okres między kolejnymi sprawdzeniami nie powinien przekraczać 5 lat. Regularne kontrole są kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa mieszkańców oraz prawidłowego funkcjonowania instalacji. Przykładowo, w Polskim prawie budowlanym oraz normach PN-IEC 60364-6, podkreśla się konieczność przeprowadzania okresowych przeglądów przez wykwalifikowanych specjalistów, co pozwala na wczesne wykrywanie ewentualnych usterek czy niezgodności z obowiązującymi standardami. W dłuższej perspektywie zaniedbania w tym zakresie mogą prowadzić do poważnych awarii, a także zagrożeń dla życia i zdrowia ludzi oraz mienia. Dobrym przykładem praktycznych zastosowań jest wprowadzenie systemu zarządzania, który przypomina o nadchodzących kontrolach, co zwiększa efektywność i bezpieczeństwo eksploatacji budynków.

Pytanie 18

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 19

Które z poniższych wymagań nie jest konieczne do spełnienia przy wprowadzaniu do użytku po remoncie urządzenia napędowego z silnikiem trójfazowym Pn = 15 kW, Un = 400 V (Δ), fn = 50 Hz?

A. Wyniki testów technicznych urządzenia są zadowalające
B. Moc silnika jest odpowiednia do wymagań napędzanego sprzętu
C. Urządzenie spełnia kryteria efektywnego zużycia energii
D. Silnik jest wyposażony w przełącznik gwiazda-trójkąt
Analizując pozostałe odpowiedzi, można zauważyć, że spełnienie warunku dotyczącego racjonalnego zużycia energii jest kluczowe w kontekście nowoczesnych standardów eksploatacji urządzeń elektrycznych. Wymóg ten odnosi się do efektywności energetycznej i ma na celu nie tylko oszczędność kosztów, ale także minimalizację wpływu na środowisko. W związku z tym, każda instalacja powinna być zaprojektowana w taki sposób, aby zużycie energii było jak najniższe, co ma istotne znaczenie w czasach rosnącej świadomości ekologicznej. Wyniki badań technicznych urządzenia, które powinny być zadowalające, są kolejnym istotnym elementem procedury przyjmowania urządzenia do eksploatacji. Regularne badania techniczne składają się na proces zapewnienia bezpieczeństwa operacyjnego i wydajności urządzenia, co jest kluczowe dla zminimalizowania ryzyka awarii oraz zapewnienia ciągłości produkcji. Ostatni warunek, czyli dopasowanie mocy silnika do potrzeb napędzanego urządzenia, jest kluczowy dla jego efektywności. Niedopasowanie może prowadzić do nieefektywnego działania, co skutkuje nadmiernym zużyciem energii, a także może przyspieszyć zużycie silnika, co w dłuższym czasie wymagać będzie kosztownych napraw lub wymian. Wszystkie te elementy są integralne przy przyjmowaniu urządzeń do eksploatacji, dlatego ich spełnienie jest niezwykle istotne dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania oraz długowieczności urządzeń.

Pytanie 20

Przewodem o jakim przekroju powinno się wykonać obwody gniazd wtyczkowych w instalacji mieszkaniowej podtynkowej?

A. 4 mm 2
B. 1 mm 2
C. 1,5 mm 2
D. 2,5 mm 2
Prawidłowy dobór przekroju 2,5 mm² dla obwodów gniazd wtyczkowych w instalacji mieszkaniowej podtynkowej wynika z przyjętych w branży norm i dobrych praktyk projektowych. W typowych instalacjach domowych obwody gniazdowe są zabezpieczane wyłącznikami nadprądowymi B16, czyli na prąd znamionowy 16 A. Dla takiego prądu obciążenia standardem jest właśnie przewód miedziany o przekroju 2,5 mm² ułożony pod tynkiem. Zapewnia on odpowiednią obciążalność długotrwałą, ograniczenie spadku napięcia oraz bezpieczeństwo cieplne przewodu. Przy obciążeniu rzędu kilku kilowatów (czajnik, pralka, zmywarka, odkurzacz, czasem kilka urządzeń jednocześnie) cieńszy przewód mógłby się nadmiernie nagrzewać, co w dłuższej perspektywie zwiększa ryzyko uszkodzenia izolacji, a nawet pożaru. Moim zdaniem warto to zapamiętać bardzo praktycznie: oświetlenie – 1,5 mm², gniazda – 2,5 mm², większe odbiorniki stałe (np. płyta indukcyjna) – jeszcze większe przekroje, dobierane z obliczeń. Dla gniazd nie chodzi tylko o sam prąd, ale też o długość linii i spadek napięcia. Normy i wytyczne (np. PN-HD 60364) wymagają, żeby spadek napięcia w obwodach końcowych był ograniczony, a większy przekrój przewodu pomaga ten warunek spełnić. W praktyce instalator, projektując obwód gniazd w mieszkaniu, przyjmuje przewód miedziany YDYp 3×2,5 mm² w tynku, zabezpieczony B16. To jest dziś taki „złoty standard” w budownictwie mieszkaniowym. Stosowanie mniejszego przekroju do gniazd zwykłego użytku uznaje się za niezgodne z zasadami sztuki instalatorskiej, a większego – zwykle nie ma sensu ekonomicznego i montażowego, chyba że z konkretnych powodów projektowych. W dobrze zrobionej instalacji przekrój 2,5 mm² daje rozsądny kompromis między bezpieczeństwem, trwałością i kosztem.

Pytanie 21

Które z wymienionych czynności przy instalacjach elektrycznych do 1 kV wymagają wydania polecenia?

A. Okresowe, określone w planie przeglądów.
B. Związane z ratowaniem zdrowia i życia ludzkiego.
C. Codzienne, określone w instrukcji eksploatacji.
D. Związane z ratowaniem urządzeń przed zniszczeniem.
Poprawnie wskazana odpowiedź odnosi się do bardzo konkretnego wymagania eksploatacyjnego: przy instalacjach elektrycznych do 1 kV polecenia pisemne (albo formalnie udzielone polecenia ustne zgodnie z procedurą zakładową) dotyczą przede wszystkim prac okresowych, zaplanowanych w harmonogramie przeglądów i konserwacji. Chodzi o roboty, które nie są rutynową, codzienną obsługą, tylko ingerują w stan instalacji – np. przeglądy rozdzielnic, sprawdzanie połączeń śrubowych, czyszczenie torów prądowych, wymiana zabezpieczeń, próby funkcjonalne urządzeń zabezpieczeniowych. Tego typu czynności powinny być objęte planem przeglądów, a każde wykonanie takiego przeglądu powinno mieć podstawę w postaci polecenia, najlepiej na piśmie. Wynika to zarówno z zasad BHP, jak i z ogólnych wymagań wynikających z przepisów eksploatacji urządzeń energetycznych (w praktyce zakłady opierają się na rozporządzeniach dotyczących eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci oraz na instrukcjach organizacji bezpiecznej pracy). Dobrą praktyką jest, żeby takie polecenie precyzowało zakres prac, miejsce, czas, skład zespołu, środki ochrony indywidualnej, sposób wyłączenia i zabezpieczenia obwodów, a także sposób sprawdzenia braku napięcia i uziemienia. W realnych warunkach zakładowych wygląda to tak, że np. raz do roku wykonuje się przegląd instalacji oświetleniowej w hali produkcyjnej: kierownik wydaje polecenie, wyznacza osobę odpowiedzialną, a ekipa pracuje według tego dokumentu, ma jasno określone, co może robić, a czego nie. Moim zdaniem bez takiego sformalizowania szybko robi się bałagan, trudno potem udowodnić, kto co zrobił, kiedy i na jakich warunkach. Dodatkowo polecenia przy pracach okresowych pozwalają prześledzić historię eksploatacji instalacji, co jest bardzo przydatne przy awariach, audytach albo odbiorach UDT czy wewnętrznych kontrolach BHP. To wszystko razem powoduje, że właśnie prace okresowe, ujęte w planie przeglądów, wymagają formalnego wydania polecenia i są podstawowym elementem bezpiecznej eksploatacji instalacji do 1 kV.

Pytanie 22

Dokumentacja użytkowania instalacji elektrycznych, które są chronione wyłącznikami nadmiarowo-prądowymi, nie musi zawierać

A. opisu doboru urządzeń zabezpieczających
B. zasad bezpieczeństwa przy realizacji prac eksploatacyjnych
C. specyfikacji technicznej instalacji
D. spisu terminów oraz zakresów prób i pomiarów kontrolnych
Opis doboru urządzeń zabezpieczających nie jest konieczny w instrukcji eksploatacji instalacji elektrycznych zabezpieczonych wyłącznikami nadmiarowo-prądowymi, ponieważ taki dobór powinien być już wykonany na etapie projektowania instalacji. Instrukcja eksploatacji koncentruje się na użytkowaniu oraz utrzymaniu instalacji, nie zaś na jej projektowaniu. W praktyce oznacza to, że wszystkie istotne decyzje dotyczące doboru wyłączników, takich jak typ, charakterystyka oraz zasady działania, powinny być przedstawione w dokumentacji projektowej, zgodnie z normami takimi jak PN-IEC 60947-2, które regulują zasady stosowania urządzeń zabezpieczających. Przykładem może być sytuacja, w której instalacja elektryczna już funkcjonuje i wymaga okresowych przeglądów – w takim przypadku istotne jest, aby instrukcja eksploatacji zawierała informacje o terminach przeglądów oraz zasadach ich przeprowadzania, a nie szczegóły dotyczące wcześniejszego doboru sprzętu. To pozwala na efektywne zarządzanie instalacją oraz zapewnia zgodność z przepisami BHP i normami technicznymi.

Pytanie 23

W którym z wymienionych przypadków instalacja elektryczna w pomieszczeniu biurowym musi być poddawana konserwacji i naprawie?

A. Przy wymianie zwykłych żarówek na energooszczędne.
B. Podczas przeprowadzania prac konserwacyjnych w pomieszczeniu, np. malowanie ścian.
C. Gdy zmierzone natężenie oświetlenia w miejscu pracy jest niższe od wymaganego.
D. Gdy wartości jej parametrów nie mieszczą się w granicach określonych w instrukcji eksploatacji.
Decydujące w tym pytaniu jest słowo „musi”. Instalacja elektryczna w biurze podlega obowiązkowej konserwacji i naprawie wtedy, gdy jej parametry wyjdą poza zakres podany w instrukcji eksploatacji, dokumentacji technicznej lub normach. Chodzi o takie wielkości jak rezystancja izolacji, ciągłość przewodów ochronnych, impedancja pętli zwarcia, skuteczność ochrony przeciwporażeniowej, spadki napięcia, obciążalność prądowa obwodów. Jeśli pomiary okresowe pokażą, że któryś z tych parametrów „wyskoczył” poza dopuszczalne granice, to z punktu widzenia przepisów i zdrowego rozsądku instalacja wymaga naprawy lub co najmniej konserwacji. W praktyce wygląda to tak: przy przeglądzie pięcioletnim instalacji w budynku biurowym elektryk wykonuje komplet pomiarów, porównuje wyniki z wymaganiami z instrukcji eksploatacji i norm (np. PN‑HD 60364) i jeśli coś się nie zgadza – np. zbyt niska rezystancja izolacji przewodów, za duża impedancja pętli zwarcia, nieskuteczne zadziałanie zabezpieczeń nadprądowych – to trzeba podjąć działania: wymienić przewody, poprawić połączenia, dobrać inne zabezpieczenia, czasem przebudować fragment instalacji. Moim zdaniem kluczowe jest myślenie kategoriami „parametry – wymagania – bezpieczeństwo”. Instrukcja eksploatacji i dokumentacja to nie jest papier do szuflady, tylko punkt odniesienia, kiedy mamy obowiązek interweniować. W dobrych praktykach eksploatacyjnych przyjmuje się, że nie czekamy aż dojdzie do awarii czy porażenia, tylko reagujemy już na pogarszające się wyniki pomiarów, kiedy widać, że instalacja zaczyna wychodzić poza bezpieczny zakres pracy. Takie podejście minimalizuje ryzyko pożaru, porażenia prądem i przestojów w pracy biura.

Pytanie 24

Który z przedstawionych znaków bezpieczeństwa należy umieścić w widocznym miejscu przy urządzeniu elektrycznym, dla którego obowiązuje czasowy zakaz uruchamiania?

A. Znak 4.
Ilustracja do odpowiedzi A
B. Znak 2.
Ilustracja do odpowiedzi B
C. Znak 1.
Ilustracja do odpowiedzi C
D. Znak 3.
Ilustracja do odpowiedzi D
W tym zadaniu łatwo wpaść w pułapkę kojarzenia ogólnego zakazu z czasowym zakazem uruchamiania urządzenia. Wszystkie pokazane znaki są znakami zakazu, mają ten sam czerwony okrąg i ukośną kreskę, ale różni je znaczenie piktogramu w środku. Dla eksploatacji urządzeń elektrycznych kluczowe jest nie tyle ogólne „coś jest zabronione”, tylko dokładne wskazanie, jaka czynność ma być zakazana. Przy urządzeniu, którego nie wolno czasowo uruchamiać, chodzi konkretnie o zakaz załączania napędu, dźwigni, łącznika czy innego elementu sterowniczego. Z tego powodu właściwy jest znak z ręką na dźwigni, a nie np. symbol błyskawicy czy samą rękę nad powierzchnią. Znak z błyskawicą, mimo że kojarzy się z elektrycznością, zwykle oznacza zakaz zbliżania się lub określone ograniczenia związane z napięciem, a nie jednoznaczny zakaz uruchomienia. Może sugerować ogólne zagrożenie porażeniem, ale nie informuje operatora, że nie wolno przełączyć łącznika czy wcisnąć przycisku, bo trwają prace pod napięciem lub w stanie beznapięciowym. Podobnie znak z podeszwą buta odnosi się do zakazu chodzenia, wchodzenia lub naciskania stopą na daną powierzchnię, co ma znaczenie np. przy ochronie delikatnych elementów lub środków ochrony indywidualnej, ale nie ma nic wspólnego z czynnością załączania urządzenia. Znak z palcem nad powierzchnią z kolei dotyczy zakazu dotykania, wciskania czy opierania dłoni o element – bywa stosowany przy gorących, ostrych lub precyzyjnych częściach maszyn. W kontekście czasowego zakazu uruchamiania to za mało precyzyjne i może być źle zinterpretowane. Typowy błąd myślowy polega tutaj na wybieraniu znaku, który „ogólnie pasuje do elektryki” lub „ogólnie coś zabrania”, zamiast skojarzyć konkretną czynność eksploatacyjną: załączenie łącznika. Dobre praktyki BHP i normy dotyczące znaków bezpieczeństwa wymagają, żeby komunikat był jednoznaczny dla obsługi – operator musi od razu wiedzieć, że nie wolno przełączyć dźwigni ani uruchomić napędu. Dlatego tak ważne jest rozróżnianie znaków zakazu nie tylko po kolorze i kształcie, ale przede wszystkim po piktogramie czynności, której zakaz dotyczy.

Pytanie 25

Kto jest zobowiązany do opracowania planów regularnych przeglądów oraz konserwacji instalacji elektrycznej w obiekcie mieszkalnym?

A. Właściciel lub zarządca nieruchomości
B. Dostawca energii elektrycznej
C. Użytkownicy mieszkań
D. Organ inspekcji technicznej
Właściciel lub zarządca budynku jest odpowiedzialny za sporządzenie planów okresowych kontroli i napraw instalacji elektrycznej, co wynika z przepisów prawa budowlanego oraz standardów dotyczących zarządzania budynkami. Właściciel budynku ma obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa instalacji elektrycznej, co obejmuje regularne przeglądy, które mogą wykryć potencjalne zagrożenia, takie jak przestarzałe komponenty, uszkodzenia mechaniczne czy nieprawidłowe połączenia. W praktyce, właściciele i zarządcy często korzystają z usług wyspecjalizowanych firm zajmujących się audytem i konserwacją instalacji elektrycznych. Dobre praktyki branżowe wskazują, że takie kontrole powinny być przeprowadzane co najmniej raz w roku, a szczególnie w przypadku starszych budynków, gdzie ryzyko awarii jest wyższe. Dodatkowo, zgodnie z normą PN-IEC 60364-6, regularne inspekcje są kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa użytkowników oraz minimalizacji ryzyka pożarowego. Właściciele powinni również prowadzić dokumentację tych przeglądów, co jest istotne nie tylko dla utrzymania standardów, ale także w kontekście ewentualnych roszczeń ubezpieczeniowych.

Pytanie 26

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 27

Kontrole instalacji elektrycznej w obiektach użyteczności publicznej powinny być przeprowadzane nie rzadziej niż co

A. 2 lata
B. 3 lata
C. 5 lat
D. 4 lata
Przeglądy instalacji elektrycznej w budynkach użyteczności publicznej powinny być przeprowadzane nie rzadziej niż co 5 lat, co jest zgodne z przepisami oraz normami zawartymi w Polskich Normach (PN). Regularne przeglądy mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowników obiektów oraz zachowanie sprawności technicznej instalacji. W trakcie przeglądów dokonuje się oceny stanu technicznego instalacji, co pozwala na wczesne wykrycie ewentualnych usterek czy nieprawidłowości, które mogłyby prowadzić do niebezpiecznych sytuacji, takich jak pożar czy porażenie prądem. Przykładowo, w obiektach takich jak szkoły czy szpitale, gdzie bezpieczeństwo jest kluczowe, regularne przeglądy są niezbędne, aby spełniać wymogi prawa oraz zapewnić komfort i bezpieczeństwo ich użytkowników. Pamiętajmy, że odpowiedzialność za przeprowadzanie tych przeglądów spoczywa na właścicielu obiektu, który powinien współpracować z wyspecjalizowanymi firmami elektrycznymi, aby mieć pewność, że prace są prowadzone zgodnie z aktualnymi normami i najlepszymi praktykami.

Pytanie 28

Dokumentacja użytkowania instalacji elektrycznych chronionych wyłącznikami nadprądowymi nie musi obejmować

A. opisu doboru urządzeń zabezpieczających
B. spisu terminów oraz zakresów prób i badań kontrolnych
C. specyfikacji technicznej instalacji
D. zasad bezpieczeństwa przy realizacji prac eksploatacyjnych
Właściwie dobrana instrukcja eksploatacji instalacji elektrycznych zabezpieczonych wyłącznikami nadprądowymi jest kluczowym dokumentem, który powinien zawierać niezbędne informacje dotyczące utrzymania i bezpieczeństwa tych systemów. Odpowiedź wskazująca na brak potrzeby zawarcia opisu doboru urządzeń zabezpieczających jest prawidłowa, ponieważ ten aspekt nie jest bezpośrednio związany z codzienną eksploatacją i konserwacją instalacji. W praktyce, dobór urządzeń zabezpieczających jest zagadnieniem, które powinno zostać omówione na etapie projektowania instalacji. W tej fazie kluczowe jest dostosowanie wyłączników do specyfiki obciążenia i warunków pracy, co powinno być zgodne z normami PN-IEC 60898 oraz PN-IEC 60947. Możliwość doboru odpowiednich urządzeń powinna być wcześniej przeanalizowana przez projektanta, a w instrukcji eksploatacyjnej powinny być uwzględnione jedynie informacje dotyczące ich użytkowania i konserwacji, co zwiększa efektywność i bezpieczeństwo pracy w obiektach.

Pytanie 29

Gdy prace pomiarowe i kontrolne w instalacjach elektrycznych są wymagane do wykonania przez dwie osoby, to osoba przeprowadzająca pomiary powinna mieć odpowiednie kwalifikacje, a druga osoba wspierająca

A. musi dysponować świadectwem kwalifikacyjnym na stanowisku dozoru, lecz bez zakresu pomiarów
B. nie jest zobowiązana do posiadania świadectwa kwalifikacji, jeśli ukończyła szkołę zawodową
C. powinna posiadać świadectwo kwalifikacyjne na stanowisku eksploatacji w zakresie pomiarów
D. nie musi mieć świadectwa kwalifikacji, jeśli przeszła odpowiednie szkolenie
Zrozumienie wymagań dotyczących kwalifikacji osób wykonujących prace pomiarowo-kontrolne instalacji elektrycznych jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa i jakości wykonywanych zadań. Odpowiedzi sugerujące, że osoba wspomagająca musi posiadać świadectwo kwalifikacji, ignorują fakt, że nie każde stanowisko wymaga formalnych certyfikatów, zwłaszcza jeśli mowa o pracach, które można przeprowadzać w oparciu o odpowiednie przygotowanie i szkolenie. Posiadanie wykształcenia zawodowego nie jest równoznaczne ze zdolnością do przeprowadzania skomplikowanych pomiarów elektrycznych, gdzie kluczowe są umiejętności praktyczne i znajomość procedur bezpieczeństwa. W praktyce, wiele osób podejmujących się wsparcia podczas pomiarów, posiada doświadczenie nabyte w trakcie praktyk czy kursów, które nie zawsze kończą się formalnym świadectwem, ale są wystarczające do bezpiecznego i efektywnego działania. Zatem, stawianie wymogu posiadania świadectwa kwalifikacyjnego na stanowisku dozoru, jeśli osoba nie wykonuje czynności wymagających takiej kwalifikacji, wprowadza zbędne ograniczenia i może prowadzić do niepoprawnych wniosków o kompetencjach pracowników. Warto podkreślić, że na rynku pracy, elastyczność w podejściu do kwalifikacji i umiejętności pracowników w kontekście ich faktycznych obowiązków jest nie tylko korzystna, ale także zgodna z nowoczesnymi trendami w zarządzaniu zasobami ludzkimi.

Pytanie 30

Jakiej informacji nie jest konieczne zawarcie w instrukcji użytkowania instalacji elektrycznych chronionych wyłącznikami nadmiarowo-prądowymi?

A. Wybory i konfiguracji urządzeń zabezpieczających
B. Zasad bezpieczeństwa przy realizacji prac eksploatacyjnych
C. Danych technicznych instalacji
D. Terminów dotyczących prób oraz kontrolnych pomiarów
Kiedy dobierasz urządzenia zabezpieczające, musisz naprawdę wiedzieć, co robisz i przeanalizować, jakie masz parametry techniczne. Instrukcja dotycząca instalacji elektrycznych, które mają wyłączniki nadmiarowo-prądowe, nie musi opisywać wszystkiego na szczegółowo, bo każdy przypadek jest inny i trzeba to dopasować do konkretnej sytuacji. W praktyce dobierasz te urządzenia na podstawie tego, jak duże masz obciążenie, jak wygląda sama instalacja i jakie są warunki pracy. Na przykład, wyłączniki nadmiarowo-prądowe powinny być wybierane zgodnie z normami PN-EN 60898. Ważne jest, żebyś wiedział, jakie są ich cechy – na przykład typ wyłącznika. Powinieneś to określić, analizując obciążenie i możliwe zagrożenia. Dlatego instrukcja eksploatacji koncentruje się na zasadach użytkowania, kontroli i konserwacji – to wszystko jest kluczowe, żeby zapewnić bezpieczeństwo i sprawność systemu.

Pytanie 31

Osoby wykonujące wymianę instalacji elektrycznej o napięciu 230/400 V w obiekcie przemysłowym powinny mieć kwalifikacje potwierdzone świadectwem, które jest co najmniej typu

A. E do 30 kV
B. D do 1 kV
C. D do 15 kV
D. E do 1 kV
Odpowiedź E do 1 kV jest prawidłowa, ponieważ osoby wykonujące prace przy instalacjach elektrycznych o napięciu do 1 kV muszą posiadać odpowiednie kwalifikacje. W Polsce, zgodnie z przepisami prawa, uprawnienia te potwierdzane są świadectwem kwalifikacyjnym, które powinno być wydane przez odpowiednie instytucje. Prace w obiektach przemysłowych, w których napięcie wynosi 230/400 V, są najczęściej związane z instalacjami niskonapięciowymi. Wymagania dotyczące szkoleń i certyfikacji osób zajmujących się instalacjami elektrycznymi są ściśle określone w normach, takich jak PN-EN 50110-1, która odnosi się do eksploatacji urządzeń elektrycznych. Pracownicy muszą być świadomi zagrożeń związanych z elektrycznością oraz umieć stosować odpowiednie środki ochrony osobistej. Przykładowo, osoby z uprawnieniami E do 1 kV będą w stanie wykonać wymianę osprzętu elektrycznego, takich jak gniazda, włączniki czy oświetlenie, zapewniając jednocześnie bezpieczeństwo pracy oraz zgodność z obowiązującymi normami.

Pytanie 32

To pytanie jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się lub utwórz konto aby zobaczyć pełną treść pytania.

Odpowiedzi dostępne po zalogowaniu.

Wyjaśnienie dostępne po zalogowaniu.


Pytanie 33

Który z wymienionych elementów nie powinien być używany jako uziom PE?

A. Zbrojenie fundamentowe.
B. Gazociąg wykonany rurami metalowymi.
C. Uziom płytowy.
D. Sztuczny uziom otokowy.
Wskazanie gazociągu wykonanego rurami metalowymi jako elementu, którego nie wolno używać jako uziomu PE, jest jak najbardziej zgodne z zasadami bezpieczeństwa i z praktyką instalacyjną. Metalowe rurociągi gazowe są traktowane jako obce przewodzące części, które trzeba wyrównać potencjałowo (połączyć z główną szyną wyrównawczą), ale nie mogą pełnić roli zasadniczego uziomu ochronnego. Wynika to zarówno z wymagań norm (np. PN-HD 60364, przepisy dotyczące instalacji gazowych), jak i ze zdrowego rozsądku: przez ten przewód płynie gaz palny, a jakiekolwiek przepływy prądów zwarciowych czy roboczych przez taki rurociąg są po prostu niedopuszczalne. Moim zdaniem to jest jedna z tych zasad, które trzeba mieć „w głowie na stałe”: gazociąg łączymy do instalacji wyrównawczej, ale nie projektujemy go jako elementu systemu uziemiającego. W praktyce na obiekcie stosuje się dedykowane uziomy: płytowe, otokowe, pionowe szpilkowe, ewentualnie uziomy fundamentowe. One są przewidziane do odprowadzania prądów zwarciowych, prądów odgromowych czy prądów upływu, mają odpowiedni przekrój, materiały i sposób zabudowy. Gazociąg natomiast może być demontowany, wymieniany, ktoś może wstawić wstawkę z tworzywa, zrobić modernizację, i nagle „uziom” znika, a ochrona przeciwporażeniowa przestaje działać. W dobrze zaprojektowanej instalacji elektrycznej rurociągi gazowe są tylko dołączane do głównych połączeń wyrównawczych, aby zredukować napięcia dotykowe i uniknąć przeskoków iskrowych, ale nie oblicza się ich jako części układu uziomowego. To jest dość twardy wymóg bezpieczeństwa – i naprawdę warto go zapamiętać na całe życie zawodowe.

Pytanie 34

Kontrola instalacji elektrycznych w obiektach użyteczności publicznej powinna być przeprowadzana nie rzadziej niż co

A. 2 lata
B. 5 lat
C. 4 lata
D. 3 lata
Wiesz, przeglądy instalacji elektrycznej w budynkach publicznych powinny być robione co 5 lat. To ważne, bo chodzi o bezpieczeństwo ludzi i to, by wszystko działało jak należy. Jak robisz to regularnie, to można szybciej zauważyć różne usterki, takie jak uszkodzone kable czy korozja. Na przykład, w teatrach czy halach sportowych jest mnóstwo ludzi, więc tam warto być szczególnie czujnym, żeby nie było awarii, które mogą być niebezpieczne. Fajnie też mieć dokumentację tych przeglądów, bo widać, co się działo z instalacją przez lata. Ważne, żeby przeglądami zajmowali się fachowcy, którzy potrafią ocenić, co jest do zrobienia. W Polsce można znaleźć przepisy na ten temat w Kodeksie Pracy i normach PN-IEC.

Pytanie 35

W którym wierszu tabeli protokołu ze sprawdzenia skuteczności samoczynnego wyłączenia napięcia, którego fragment przedstawiono na rysunku, należy w kolumnie "Ocena" wpisać "nie"?

Lp.Nazwa obwodu lub urządzeniaTyp zabezpieczeniaIn
A
Ia
A
Zs
Ω
Zs
Ω
tw
s
Ocena
tak/nie
parter
1tablica TO-1WT gG632690,440,785
2gniazdo 10A/ZS191 B10500,984,600,4
3gniazdo 10A/ZS191 B10508,804,600,4
4gniazdo podwójne 10A/Z bolec 1P 1210,030,03216670,2
In – prąd znamionowy urządzenia dla urządzeń RCD In = IΔn
Ia – prąd powodujący samoczynne wyłączenie: Ia = k·In, dla urządzeń RCD Ia = IΔn
k – współczynnik przeliczony z charakterystyki czasowo-prądowej badanego typu zabezpieczenia
Zs – impedancja pętli zmierzona
Zs – największa dopuszczalna impedancja pętli: Zs = Wk·U0/Ia
gdzie Wk - współczynnik korekcyjny obostrzający wartość wymaganą
tw – największy dopuszczalny czas zadziałania zabezpieczenia
A. 4
B. 3
C. 2
D. 1
Wybór innej odpowiedzi może wynikać z błędnego zrozumienia koncepcji pomiaru impedancji pętli oraz jej wpływu na skuteczność samoczynnego wyłączenia napięcia. Na przykład, jeśli ktoś wybiera odpowiedzi 1, 2 lub 4, może zakładać, że pomiar impedancji w tych wierszach jest poprawny, ponieważ nie uwzględnia rzeczywistych wartości wskazanych w tabeli. Kluczowym błędem jest zrozumienie, że w przypadku wiersza 1, 2 lub 4 zmierzone wartości impedancji również mogą nie spełniać wymagań. Istotne jest, aby zawsze przeliczać wartości zgodnie z normami, ponieważ ich przekroczenie bezpośrednio wpływa na bezpieczeństwo systemu. Przykładowo, jeżeli w wierszu 2 impedancja wynosi 5,00Ω, to także nie spełnia wymagań, co również mogłoby skutkować błędną oceną skuteczności wyłączania. Warto pamiętać, że błędne wybory mogą wynikać z zaniedbania lub braku uwagi na szczegóły podczas analizy danych pomiarowych. W praktyce, każdy inżynier powinien umieć ocenić wartości pomiarowe w kontekście ogólnych standardów bezpieczeństwa. Dlatego tak ważne jest, aby dokładnie interpretować wyniki pomiarów oraz ich wpływ na funkcjonalność zabezpieczeń, aby uniknąć nieprawidłowych wniosków. W kontekście odpowiedzialności za bezpieczeństwo w instalacjach elektrycznych, konieczne jest, aby każdy uczestnik procesu projektowania i realizacji instalacji posiadał niezbędną wiedzę z zakresu norm i dobrych praktyk branżowych.

Pytanie 36

Zgodnie z aktualnymi regulacjami, czas pomiędzy następnymi kontrolami skuteczności ochrony przed porażeniem prądem dla instalacji elektrycznych w pomieszczeniach z wyziewami żrącymi, w strefach zagrożonych wybuchem oraz na terenie otwartym nie może przekraczać

A. pół roku
B. dwa lata
C. pięć lat
D. jeden rok
Odpowiedź "jeden rok" jest poprawna, ponieważ zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym normami IEC 60364 oraz krajowymi regulacjami, instalacje elektryczne w pomieszczeniach narażonych na działanie substancji żrących, zagrożone wybuchem czy na otwartej przestrzeni powinny być regularnie kontrolowane. Przepisy te mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowników oraz ochrony przed ewentualnymi awariami, które mogą prowadzić do poważnych konsekwencji, w tym pożarów lub wybuchów. Regularne kontrole co roku pozwalają na wczesne identyfikowanie potencjalnych problemów, takich jak korozja elementów instalacji, luźne połączenia czy inne usterki, które w takich warunkach mogą pojawić się szybciej niż w standardowych warunkach. Przykładem zastosowania tej regulacji może być przemysł chemiczny, gdzie substancje agresywne mogą wpływać na stan techniczny instalacji elektrycznych i w konsekwencji na bezpieczeństwo pracy. Dlatego przestrzeganie rocznego terminu kontroli jest kluczowe dla minimalizacji ryzyka i zapewnienia odpowiednich standardów pracy.

Pytanie 37

Kto powinien sporządzać plany okresowych kontroli i napraw instalacji elektrycznej w budynku mieszkalnym?

A. Właściciel lub zarządca budynku.
B. Użytkownicy lokali.
C. Dostawca energii elektrycznej.
D. Urząd dozoru technicznego.
Właściciel lub zarządca budynku ma prawny i techniczny obowiązek organizowania okresowych kontroli oraz planowania napraw instalacji elektrycznej. Wynika to z przepisów prawa budowlanego i ogólnych zasad eksploatacji obiektów budowlanych – to właśnie właściciel/zarządca odpowiada za zapewnienie bezpiecznego użytkowania budynku. W praktyce oznacza to, że to on zleca uprawnionemu elektrykowi lub firmie z odpowiednimi kwalifikacjami wykonanie przeglądów, pomiarów ochronnych, oględzin rozdzielnic, sprawdzenie stanu przewodów, osprzętu, zabezpieczeń nadprądowych i różnicowoprądowych. Moim zdaniem to sensowne, bo ktoś musi ponosić odpowiedzialność całościową, a nie rozmywać ją na lokatorów czy inne instytucje. Dobrym standardem jest prowadzenie harmonogramu przeglądów (np. co 5 lat, a w niektórych przypadkach częściej), protokołów z pomiarów oraz planu usuwania usterek w określonych terminach. Zarządca powinien też reagować na zgłoszenia mieszkańców – np. często wybijające zabezpieczenia, iskrzenie w gniazdku, przegrzewające się przewody – i wpisywać takie rzeczy do planu napraw. W profesjonalnie zarządzanych budynkach tworzy się nawet budżet na modernizacje instalacji, wymianę starych przewodów aluminiowych na miedziane, dostosowanie instalacji do aktualnych norm i zwiększonych obciążeń. Dobre praktyki branżowe mówią jasno: lokator może zgłosić problem, elektryk może doradzić rozwiązanie, ale decyzję i organizację działań bierze na siebie właściciel lub zarządca, bo to on odpowiada cywilnie i często karnie za stan techniczny instalacji.

Pytanie 38

Jakie czynności związane z eksploatacją instalacji elektrycznych powinny być realizowane jedynie na podstawie pisemnego zlecenia?

A. Eksploatacyjne, które mogą prowadzić do szczególnego zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi
B. Związane z ratowaniem życia i zdrowia ludzi
C. Dotyczące zabezpieczania instalacji przed uszkodzeniem
D. Eksploatacyjne, wskazane w instrukcjach stanowiskowych i realizowane przez uprawnione osoby
Wybór odpowiedzi o zabezpieczeniu instalacji przed zniszczeniem czy ratowaniem zdrowia nie jest zbyt trafny, jeśli chodzi o wymóg pisemnego polecenia. Jasne, że dbanie o instalacje jest istotne, ale nie zawsze wymaga formalnego dokumentu. Zwykle te sprawy są załatwiane w ramach rutynowych działań konserwacyjnych, które wykonuje się według ustalonych zasad. Ratowanie zdrowia też jest super ważne, ale często wymaga szybkiego działania, a procedury są już ustalone i znane ekipie. Odpowiedzi dotyczące eksploatacji w instrukcjach stanowiskowych nie do końca odpowiadają pytaniu, bo te czynności mogą być zrobione w standardowy sposób, bez dodatkowego polecenia. Warto zrozumieć, że nie wszystkie prace przy instalacjach elektrycznych są obarczone wysokim ryzykiem i czasem nie potrzebują formalnej dokumentacji. To może prowadzić do błędnych wniosków, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa. Złe podejście do ryzyka może mieć poważne konsekwencje, więc każdy w branży elektrycznej powinien na to zwracać uwagę.

Pytanie 39

W przypadku gdy instrukcje stanowiskowe nie określają szczegółowych terminów, przegląd urządzeń napędowych powinien być przeprowadzany przynajmniej raz na

A. rok
B. pięć lat
C. cztery lata
D. dwa lata
Odpowiedzi wskazujące na cztery lata, rok lub pięć lat jako okres pomiędzy przeglądami urządzeń napędowych wykazują brak zrozumienia zasadności i potrzeby regularnych inspekcji. Zbyt długi okres przeglądów, na przykład cztery czy pięć lat, może prowadzić do nieodkrycia istotnych usterek, które mogą zagrażać bezpieczeństwu użytkowników oraz powodować poważne straty finansowe w wyniku awarii. Często mylone jest również pojęcie regularności przeglądów z intensywnością eksploatacji urządzeń; niezależnie od tego, jak intensywnie urządzenie jest używane, powinno być regularnie sprawdzane. Z kolei odpowiedź 'rok' jest niewystarczająca, ponieważ w przypadku wielu urządzeń napędowych, taki okres może być zbyt krótki, a niewłaściwe przeglądy mogą prowadzić do nadmiernych kosztów operacyjnych. Każdy system napędowy ma swoje specyficzne wymagania i normy, które powinny być brane pod uwagę przy ustalaniu harmonogramu przeglądów, a ogólne zasady wskazują na dwa lata jako maksymalny okres, który zapewnia bezpieczeństwo i efektywność działania urządzeń. Zrozumienie tych zasad jest kluczowe dla każdej osoby pracującej w obszarze zarządzania urządzeniami oraz ich konserwacją.

Pytanie 40

Które z poniższych działań nie są przypisane do zadań eksploatacyjnych osób obsługujących urządzenia elektryczne?

A. Przeprowadzanie oględzin wymagających demontażu
B. Realizowanie przeglądów niewymagających demontażu
C. Monitorowanie urządzeń w trakcie pracy
D. Włączanie i wyłączanie urządzeń
Dokonywanie oględzin wymagających demontażu nie jest czynnością, która wchodzi w zakres typowych zadań eksploatacyjnych pracowników obsługujących urządzenia elektryczne. Eksploatacja urządzeń elektrycznych skupia się głównie na ich bieżącym użytkowaniu, co obejmuje uruchamianie, zatrzymywanie oraz nadzorowanie pracy urządzeń. Przeglądy niewymagające demontażu są zazwyczaj efektywne i zgodne z praktykami, które ograniczają przestoje oraz zwiększają efektywność operacyjną. Oględziny, które wiążą się z demontażem, są zarezerwowane dla specjalistycznych prac, które powinny być przeprowadzane przez wykwalifikowanych techników w celu zapewnienia bezpieczeństwa i zgodności z normami, takimi jak PN-EN 60204-1, dotycząca bezpieczeństwa maszyn. Dlatego też, w kontekście eksploatacji, czynności te powinny być planowane w ramach konserwacji urządzeń, a nie codziennych zadań eksploatacyjnych. Przykładem może być okresowe przeglądanie silników elektrycznych, gdzie demontaż jest konieczny do sprawdzenia stanu uzwojeń, co jest kluczowe dla ich dalszej eksploatacji.