Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik pszczelarz
Kwalifikacja: ROL.03 - Prowadzenie produkcji pszczelarskiej
Data rozpoczęcia: 9 lutego 2026 11:53
Data zakończenia: 9 lutego 2026 11:54

Egzamin niezdany

Wynik: 1/40 punktów (2,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Udostępnij swój wynik

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

Którego krzewu miododajnego, poprawiającego bazę pożytkową, dotyczy opis?

Krzew ten zakwita w czerwcu, kwitnie zawsze obficie. Daje nektar i bardzo dużo pyłku. Ma małe wymagania glebowe, jest odporny na susze i mróz. Wysadzany jest jako krzew ozdobny, głównie na żywopłoty, doskonale znosi strzyżenie.

A. Kruszyny pospolitej.

B. Ligustra pospolitego.

C. Wiciokrzewu pospolitego.

D. Pęcherznicy kalinolistnej.

Opis krzewu, który kwitnie w czerwcu, dostarcza dużo pyłku i nektaru, a przy tym jest odporny na warunki atmosferyczne oraz dobrze znosi cięcie, bywa mylący, bo kilka popularnych krzewów spełnia część tych kryteriów. Często myli się pęcherznicę kalinolistną z ligustrem, bo obie są wykorzystywane w zieleni miejskiej i na żywopłoty. Jednak pęcherznica kalinolistna, choć jest ozdobna i dość wytrzymała, nie jest istotnym pożytkiem dla pszczół – jej kwitnienie nie jest ani długie, ani szczególnie obfite pod względem nektaru czy pyłku. Kruszyna pospolita z kolei to roślina miododajna, ale raczej dla owadów dziko żyjących, nie dla pszczoły miodnej. Dodatkowo kruszyna ma wyższe wymagania siedliskowe, preferuje wilgotniejsze i kwaśniejsze gleby, a jej kwiaty pojawiają się przez dłuższy czas, ale nie są tak masowe. Wiciokrzew pospolity to przede wszystkim roślina ozdobna – kwitnie pięknie i pachnie, ale nie jest fundamentem bazy pożytkowej dla pszczół, bo jego kwiaty są raczej niedostępne dla pszczoły miodnej, lepiej radzą sobie z nimi trzmiele. Powszechnym błędem jest ocenianie atrakcyjności pożytku na podstawie samego wyglądu lub zapachu kwiatów, a nie biorąc pod uwagę realnej wydajności pyłkowej i nektarowej oraz dostępności dla pszczół. Ligustr pospolity wyróżnia się właśnie tym, że w okresie czerwcowym stabilnie wspiera rodziny pszczele, a do tego jest praktycznie bezobsługowy, dlatego jest tak często polecany w nowoczesnych zaleceniach branżowych dotyczących kształtowania terenów przyjaznych dla zapylaczy.

Pytanie 2

Najlepszy przedplon dla rzepaku ozimego to

A. wczesne ziemniaki.

B. pszenica.

C. buraki pastewne.

D. rzepak.

Najlepszym przedplonem dla rzepaku ozimego są wczesne ziemniaki i to wcale nie jest przypadek. Rolnicy, którzy stosują ziemniaki jako przedplon, często zauważają, że gleba po zbiorze tych roślin jest dobrze spulchniona, a ilość pozostałości pożniwnych jest stosunkowo niska, więc nie blokuje to wzrostu wschodzącego rzepaku. Ziemniaki zbierane wcześnie pozwalają też na szybką uprawę gleby i terminowy siew rzepaku, co jest jednym z kluczowych czynników jego powodzenia, bo rzepak nie lubi opóźnionych siewów. Poza tym, przy uprawie ziemniaków często przeprowadza się zabiegi mechaniczne, które ograniczają ilość chwastów i szkodników – to później procentuje w uprawie rzepaku. Często słyszy się, że po ziemniakach gleba jest lepiej napowietrzona, co wpływa korzystnie na rozwój systemu korzeniowego rzepaku, a to z kolei przekłada się na lepsze wykorzystanie składników pokarmowych i wodę z gleby. Moim zdaniem, w praktyce właśnie to wszystko razem sprawia, że wczesne ziemniaki są takim dobrym wyborem – zgodnie z zaleceniami większości doradców rolnych i podręczników agrotechniki. Warto też pamiętać, że odpowiedni płodozmian ogranicza rozwój chorób i szkodników typowych dla rzepaku, bo ziemniaki nie są z nim spokrewnione i nie przenoszą patogenów ważnych dla rzepaku. W branży od lat mówi się, że pole po ziemniakach to najlepszy start dla rzepaku ozimego – i to jest zdecydowanie prawda.

Pytanie 3

Ziarno zboża przedstawionego na ilustracji należy do pasz

A. przemysłowych.

B. treściwych.

C. objętościowych suchych.

D. objętościowych soczystych.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ziarno zboża przedstawione na zdjęciu to typowy przykład pasz treściwych, co według mnie jest kluczową informacją w żywieniu zwierząt gospodarskich. Pasze treściwe to taka grupa, która charakteryzuje się wysoką koncentracją składników odżywczych, szczególnie energii i białka, a niską zawartością włókna surowego (zazwyczaj mniej niż 18%). W praktyce stosuje się je przede wszystkim w żywieniu zwierząt o wysokich wymaganiach produkcyjnych, np. krów mlecznych, trzody chlewnej czy drobiu. Ziarna kukurydzy, które są ukazane na ilustracji, stosuje się bardzo szeroko w gospodarstwach, bo łatwo je magazynować i dawkować. Kukurydza jest świetnym źródłem energii ze względu na wysoką zawartość skrobi, a jej przetworzone formy, jak śruta, są jeszcze łatwiej przyswajalne. W standardach żywienia, zarówno w Polsce, jak i w całej Unii Europejskiej, przyjmuje się, że pasze treściwe powinny stanowić podstawę dawki pokarmowej dla zwierząt intensywnie użytkowanych. Moim zdaniem, znajomość tej klasyfikacji bardzo ułatwia planowanie racjonalnego żywienia, a jednocześnie pozwala lepiej zrozumieć, dlaczego zboża takie jak kukurydza, pszenica czy jęczmień mają tak duże znaczenie w produkcji zwierzęcej. Wiele podręczników branżowych podkreśla, żeby nie przesadzać z udziałem pasz treściwych, bo choć są wydajne, to ich nadmiar może prowadzić do zaburzeń metabolicznych u zwierząt.

Pytanie 4

Do pasz treściwych zalicza się

A. susze z zielonek.

B. okopowe.

C. ziarna zbóż.

D. kiszonki.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ziarna zbóż to właśnie typowy przedstawiciel pasz treściwych. Chodzi tu głównie o takie zboża jak owies, jęczmień, pszenicę czy kukurydzę – one zawierają przede wszystkim dużo skrobi, czyli energii, a także sporo białka (choć z tym bywa różnie, zależnie od gatunku i odmiany). W praktyce, pasze treściwe to takie, które mają wysoką koncentrację składników pokarmowych w małej objętości – w odróżnieniu od pasz objętościowych, które są mniej skoncentrowane i bardziej rozbudowane masą, np. siano czy kiszonka. Ziarna zbóż są podstawą żywienia zwierząt gospodarskich, szczególnie trzody i drobiu, bo dają dużo energii potrzebnej do szybkiego wzrostu i produkcji. W nowoczesnej hodowli racjonowanie pasz treściwych pozwala precyzyjnie kontrolować przyrosty i zdrowie zwierząt. Dobrą praktyką jest łączenie ich z paszami objętościowymi i uzupełnianie mieszankami mineralnymi. Swoją drogą, nie każdy wie, że pasze treściwe to nie tylko zboża, ale też np. śruty poekstrakcyjne czy wysłodki. Warto o tym pamiętać przy układaniu dawek żywieniowych – skupianie się tylko na jednym rodzaju paszy często prowadzi do braków pokarmowych lub strat ekonomicznych. Moim zdaniem, znajomość różnic między paszami treściwymi i objętościowymi to absolutna podstawa w rolnictwie i żywieniu zwierząt.

Pytanie 5

Miód z plastrów nadstawkowych można wirować, jeżeli komórki zasklepione są

A. na połowie powierzchni plastra.

B. przynajmniej na 3/4 powierzchni plastra.

C. przynajmniej na 2/3 powierzchni plastra.

D. na całej powierzchni plastra.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
To, że miód z plastrów nadstawkowych można wirować, kiedy komórki są zasklepione przynajmniej na połowie powierzchni plastra, wynika głównie z praktycznych obserwacji pszczelarzy i zasad zachowania jakości miodu. Gdy mniej niż połowa komórek jest zasklepiona, miód zwykle ma jeszcze za dużo wody, co grozi fermentacją i pogorszeniem jego trwałości. Pszczoły zasklepiają komórki wtedy, kiedy miód osiągnął odpowiedni poziom dojrzałości i wilgotność poniżej 18–20%. Oczywiście, im większy procent zasklepionych komórek, tym pewniej, że miód będzie bardziej stabilny i nie sfermentuje podczas przechowywania, ale nie można czekać zbyt długo, bo może się zdarzyć, że pszczoły przeniosą go do innych plastrów lub wykorzystają same. Praktyka pokazuje, że w polskich warunkach, kiedy około połowa plastra jest zasklepiona, można już bezpiecznie wirować, chociaż wielu doświadczonych pszczelarzy dla pewności sprawdza jeszcze gęstość miodu refraktometrem. Według krajowych i międzynarodowych rekomendacji, taka ilość zasklepienia jest kompromisem pomiędzy bezpieczeństwem jakości a efektywnością pracy. Warto też pamiętać, że różne gatunki miodu mogą dojrzewać w różnym tempie, więc czasem lepiej spojrzeć na strukturę miodu – jeśli przy przechylaniu plastra nie wypływa, daje to dodatkową wskazówkę, że osiągnął właściwą gęstość. Moim zdaniem, to świetny balans między bezpieczeństwem, a wydajnością pracy w pasiece.

Pytanie 6

Ile razy w roku do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podaje się stan stada, jeżeli jego liczebność nie uległa zmianie?

A. Trzy razy.

B. Cztery razy.

C. Dwa razy.

D. Jeden raz.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zgadza się, w przypadku gdy liczebność stada nie uległa zmianie, stan stada zgłasza się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) tylko raz w roku. Wynika to z przepisów dotyczących ewidencji zwierząt gospodarskich, konkretnie z zasad prowadzenia rejestru przez posiadaczy zwierząt. Takie podejście jest logiczne – chodzi o to, żeby niepotrzebnie nie obciążać rolników biurokracją, jeśli nic się nie zmieniło. W praktyce wygląda to tak: rolnik, który np. przez cały rok nie kupił ani nie sprzedał żadnej sztuki bydła czy trzody, po prostu raportuje stan w wyznaczonym przez prawo terminie – zwykle jest to do końca stycznia kolejnego roku. Z mojego doświadczenia wynika, że wiele osób myśli, iż trzeba raportować częściej, bo boją się przeoczyć jakieś zmiany w przepisach. W rzeczywistości ARiMR oczekuje częstszych zgłoszeń tylko przy zmianach liczebności stada, takich jak narodziny, sprzedaż, padnięcie czy ubój. To podejście jest zgodne z dobrymi praktykami administracyjnymi i zasadami minimalizowania zbędnych formalności w sektorze rolniczym. Dobrze o tym pamiętać, żeby nie tracić czasu na niepotrzebne wizyty czy formalności. Warto też regularnie sprawdzać aktualne wytyczne ARiMR, bo przepisy potrafią się zmieniać – choć zasada zgłaszania raz w roku przy braku zmian jest od lat stała.

Pytanie 7

Dobra kiszonka zawiera dużą ilość kwasu

A. octowego.

B. mlekowego.

C. masłowego.

D. chlebowego.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kwas mlekowy to najważniejszy kwas organiczny powstający podczas prawidłowego procesu fermentacji kiszonki. To właśnie on odpowiada za właściwe zakonserwowanie paszy – obniża pH do poziomu około 3,8–4,2, co skutecznie hamuje rozwój bakterii gnilnych i pleśni. Od strony praktycznej, im więcej kwasu mlekowego, tym kiszonka jest bezpieczniejsza dla zwierząt i lepiej się przechowuje. W branży rolniczej często podkreśla się, że dobra kiszonka powinna mieć nawet powyżej 70% udziału kwasu mlekowego w ogólnej ilości kwasów organicznych. Z moich obserwacji wynika, że kiszonki bogate w ten kwas mają lepszy aromat, są mniej podatne na psucie i chętniej pobierane przez zwierzęta. Dodatkowo, kwas mlekowy jest łatwo przyswajalny przez organizm bydła czy owiec, co podnosi wartość pokarmową paszy. Nie bez powodu w podręcznikach do technologii pasz zawsze podkreśla się rolę bakterii kwasu mlekowego jako kluczowych mikroorganizmów procesu kiszenia. To właśnie ich obecność i aktywność gwarantuje wysoką jakość produktu końcowego – kiszonki pełnej energii, dobrze strawnej oraz stabilnej mikrobiologicznie. Takie szczegóły bywają niedoceniane w praktyce, a moim zdaniem są podstawą efektywnego żywienia zwierząt i oszczędności w gospodarstwie.

Pytanie 8

Jaką maksymalną temperaturę może mieć śmietana surowa podczas transportu trwającego ok. 3 godziny?

§ 10.1.Temperatura przechowywanych lub transportowanych produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do sprzedaży bezpośredniej nie może być wyższa niż:

1) 4°C - dla tuszek drobiowych, zajęczaków i drobnej zwierzyny łownej niewypatroszonej;

2) 3°C - dla narządów wewnętrznych grubej zwierzyny łownej nieoskórowanej;

3) 7°C - dla tusz grubej zwierzyny łownej nieoskórowanej;

4) 6°C - dla mleka surowego i surowej śmietany;

5) 2°C - dla produktów rybołówstwa, z wyłączeniem żywych produktów rybołówstwa.

2. Produkty pochodzenia zwierzęcego przeznaczone do sprzedaży bezpośredniej schładza się niezwłocznie, jeżeli jest to konieczne dla zapewnienia ich bezpieczeństwa.

3. Temperatury, o których mowa w ust. 1 pkt 1-4, mogą być wyższe o 2°C podczas transportu do miejsc prowadzenia sprzedaży bezpośredniej lub zakładu prowadzącego handel detaliczny z przeznaczeniem dla konsumenta końcowego, jeżeli transport ten nie trwa dłużej niż 2 godziny, a po jego zakończeniu produkty zostaną schłodzone do temperatury określonej w ust. 1 pkt 1-4.

A. 8°C

B. 4°C

C. 6°C

D. 7°C

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dokładnie tak, maksymalna temperatura śmietany surowej podczas transportu, który trwa około 3 godzin, to 6°C. Ta wartość wynika wprost z zapisów § 10.1 rozporządzenia dotyczącego warunków przechowywania i transportu produktów pochodzenia zwierzęcego. W punktach wymieniono, że dla mleka surowego i śmietany surowej ta właśnie temperatura jest graniczna. Co istotne – w przypadku transportu do 2 godzin można by dopuścić krótkotrwałe podniesienie temperatury o 2°C, ale przy transporcie trwającym około 3 godzin już nie ma takiej możliwości. Przekroczenie 6°C może powodować ryzyko rozwoju niepożądanej mikroflory, co bezpośrednio zagraża bezpieczeństwu produktu i konsumenta. W praktyce, jeśli przewozisz śmietanę np. od producenta do sklepu lub na bazar, zawsze dbaj o to, by chłodzenie działało sprawnie – nawet latem w upale. Branża mleczarska bardzo pilnuje tej zasady, bo konsekwencje zaniedbania mogą być poważne, zarówno od strony zdrowotnej, jak i prawnej. Z mojego doświadczenia wynika, że wielu praktyków celowo utrzymuje temperaturę nawet nieco niższą niż 6°C, żeby mieć margines bezpieczeństwa, zwłaszcza w dłuższych trasach. Warto zwrócić uwagę, że takie standardy bezpośrednio wpływają na jakość wyrobów gotowych – świeża śmietana, która była dobrze chłodzona, zupełnie inaczej się zachowuje podczas dalszego przetwarzania lub sprzedaży.

Pytanie 9

Wilgotne ziarno zbóż należy dosuszyć

A. wszczelnych silosach zbożowych.

B. w workach pod wiatą.

C. w workach na ściernisku.

D. wsilosach zbożowych z perforowaną podłogą.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wilgotne ziarno zbóż wymaga odpowiedniego dosuszenia, żeby nie dopuścić do rozwoju pleśni, grzybów czy szkodników. Najlepiej nadają się do tego silosy zbożowe z perforowaną podłogą. Z mojego doświadczenia to rozwiązanie daje naprawdę świetną kontrolę nad warunkami suszenia – powietrze jest równomiernie rozprowadzane od dołu przez całą masę ziarna. To ważne, bo wtedy każde ziarno ma dostęp do świeżego powietrza i nie tworzą się strefy, gdzie ziarno może spleśnieć. W standardach branżowych podkreśla się, że taki system umożliwia precyzyjne sterowanie temperaturą oraz wilgotnością powietrza, co minimalizuje straty jakościowe. Niektóre nowoczesne silosy pozwalają nawet na automatyczne monitorowanie parametrów i szybkie reagowanie, gdyby cokolwiek zaczęło iść nie tak. Gdy zboże leży zbyt długo wilgotne, straty mogą być ogromne – nie tylko finansowe, ale też jakościowe (parametry wypiekowe, masa tysiąca ziaren, itp.). W praktyce rolnicy, którzy korzystają z silosów z perforowaną podłogą, rzadko mają problem z utratą wartości handlowej zboża. To inwestycja, która naprawdę się zwraca, zwłaszcza przy zmiennych warunkach pogodowych podczas żniw. Na kursach i szkoleniach branżowych zawsze podkreśla się, że takie technologie to dziś już raczej standard, a nie luksus.

Pytanie 10

Ile czystego azotu znajduje się w 30 tonach obornika, zawierającego średnio 0,5% azotu?

A. 50 kg

B. 500 kg

C. 300 kg

D. 150 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obliczenie ilości czystego azotu w oborniku to wbrew pozorom bardzo praktyczna umiejętność, szczególnie jeśli zarządzasz nawożeniem w gospodarstwie rolnym. Poprawna odpowiedź, czyli 150 kg, wynika bezpośrednio z prostego działania: 30 ton obornika to 30 000 kg, a przy zawartości 0,5% azotu robimy tak: 30 000 kg × 0,5% = 30 000 × 0,005 = 150 kg. To właśnie tyle czystego azotu trafi na pole z taką dawką obornika. Z mojego doświadczenia gospodarczego wynika, że świadomość rzeczywistej ilości składników w nawozach naturalnych pomaga uniknąć zarówno niedoborów, jak i przenawożenia, co przekłada się na lepsze plonowanie, ale też oszczędności i ekologię. Zwróć uwagę, że normy i dobre praktyki nawożenia, na przykład według zaleceń IUNG, zawsze wskazują na potrzebę precyzyjnego określania dawek azotu. Nawet niewielkie pomyłki w oszacowaniach mogą prowadzić do marnowania pieniędzy lub nadmiernego obciążenia środowiska. Praktyka pokazuje, że czasem rolnicy zawyżają lub zaniżają zawartość azotu w oborniku, nie znając dokładnych proporcji — tu właśnie liczy się umiejętność takich obliczeń. Co ciekawe, w zależności od sposobu przechowywania i rodzaju obornika, zawartość azotu może się nieco różnić, ale warto bazować na uśrednionych wartościach, zwłaszcza w planowaniu nawożenia na większych areałach. Podsumowując, taka wiedza to podstawa nowoczesnego, świadomego rolnictwa.

Pytanie 11

Którą czynność, wykonywaną w zakresie okulizacji, przedstawiono na rysunku?

A. Wycinanie zrazu.

B. Nacinanie podkładki.

C. Wycinanie oczka.

D. Nacinanie komponentów.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wycinanie oczka to naprawdę kluczowy etap podczas okulizacji, czyli jednej z najpopularniejszych metod rozmnażania roślin sadowniczych. W praktyce polega to na bardzo precyzyjnym wycięciu fragmentu kory z pąkiem (tzw. oczkiem) z wybranego zrazu, który potem wszczepia się w nacięcie podkładki. Najważniejsze jest tu, by nożem okulizacyjnym wykonywać cięcie pewnym ruchem, tak żeby pąk był nieuszkodzony, a kawałek kory miał odpowiednią długość i grubość. Jeśli oczko pobierzemy niewłaściwie, to prawdopodobieństwo udanego zrastania się z podkładką dramatycznie spada. Moim zdaniem praktyka jest tu nie do przecenienia – im więcej takich oczek się wytnie, tym łatwiej nabrać wprawy i ocenić, które są zdrowe i dobrze wykształcone. Zwróciłbym uwagę także na higienę narzędzi i ostrość noża – to podstawa, żeby nie uszkodzić tkanek. W branży sadowniczej wycinanie oczka uznaje się za czynność wymagającą dużej precyzji i cierpliwości, ale jak się to dobrze opanuje, to efekty potrafią naprawdę zaskoczyć – zwłaszcza przy okulizacji letniej, kiedy przyrosty są najbardziej podatne na szczepienie. Warto wiedzieć, że ta technika jest szeroko stosowana w sadach jabłoniowych i różanych, a jej prawidłowe wykonanie pozwala na szybkie i skuteczne rozmnażanie odmian szlachetnych.

Pytanie 12

Zwiększenie odległości pasieki od pożytku powoduje

A. zwiększone zużycie miodu przez pszczoły.

B. zmniejszony wysiłek organizmu pszczoły.

C. zwiększoną ilość lotów zbieraczek po nektar.

D. zmniejszone zużycie miodu przez pszczoły.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zwiększenie odległości pasieki od pożytku rzeczywiście prowadzi do większego zużycia miodu przez pszczoły, co jest dość oczywiste, jeśli się chwilę nad tym zastanowić. Każdy dodatkowy metr, który pszczoła zbieraczka musi pokonać do kwiatów i z powrotem, to więcej energii, którą musi zużyć na lot. Energia ta pochodzi głównie z zapasów miodu, który jest podstawowym „paliwem” dla pszczół. Praktyka pszczelarska pokazuje, że im bliżej pożytku znajduje się pasieka, tym lepsza efektywność zbiorów i mniej strat energetycznych. Z mojego doświadczenia wynika, że gdy ule są oddalone od pól rzepaku czy sadu nawet o kilkaset metrów więcej, to wydajność miodowa wyraźnie spada. W literaturze branżowej przyjmuje się, że optymalna odległość to do 1 kilometra, a już powyżej 2 km straty energetyczne robią się odczuwalne. To też podstawa do planowania wędrówek pasiek – dlatego pszczelarze często przewożą swoje ule bliżej aktualnych pożytków. Warto też pamiętać, że zwiększone zużycie miodu może prowadzić do większego ryzyka głodowania rodzin pszczelich w okresach bezpożytkowych. Moim zdaniem, dobrym zwyczajem jest regularna obserwacja terenu wokół pasieki i ewentualna zmiana lokalizacji w sezonie, jeśli tylko jest taka możliwość. To nie tylko teoria, ale przede wszystkim praktyczna podstawa nowoczesnego pszczelarstwa.

Pytanie 13

Której rośliny miododajnej dotyczy załączony opis?

Roślina jednoroczna o wysokości 50-70 cm, cała szorstkо owłosiona. Posiada liście pojedynczo lub podwójnie pierzastosieczne, kwiaty barwy niebieskofioletowej, zebrane w skrętki. Owocem jest torebka. Ma krótki okres wegetacji i małe wymagania glebowe. Jest najlepszą roczną rośliną pożytkową.
Miód z tej rośliny ma barwę jasną, przyjemny aromat i wykwintny, delikatny smak.

A. Kocimiętki nagiej.

B. Wrzosu zwyczajnego.

C. Niecierpka Roylego.

D. Facelii błękitnej.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opis dotyczy facelii błękitnej, która w branży pszczelarskiej znana jest jako jedna z najlepszych roślin miododajnych jednorocznych. To nie przypadek – facelia jest bardzo ceniona, bo rośnie praktycznie na każdej glebie, nie wymaga specjalistycznej uprawy ani nawożenia, a przy tym kwitnie obficie i długo. Właśnie te skrętki o niebieskofioletowych kwiatach to dla pszczół prawdziwa uczta. Wydziela ogromne ilości nektaru, nawet podczas mniej sprzyjających warunków pogodowych, co jest rzadkością. Z mojego punktu widzenia, jeżeli ktoś myśli o założeniu pożytku pszczelego na większą skalę, to facelia powinna być na pierwszym miejscu na liście. Jej charakterystyczny wygląd – wysokość, owłosienie, specyficzny kształt liści i kwiatów – pozwala łatwo ją odróżnić od innych gatunków. Miód z facelii wyróżnia się nie tylko barwą, ale też wyjątkową delikatnością i aromatem, co przekłada się na wysoką cenę rynkową i uznanie konsumentów. W branży uważa się, że jeśli pogoda nie dopisuje lub inne rośliny zawodzą, facelia potrafi „uratować sezon”. Warto pamiętać, że jej krótki okres wegetacji pozwala ją siać nawet jako poplon po innych roślinach, co jest świetnie wykorzystywane w rolnictwie zrównoważonym.

Pytanie 14

Wykaszanie roślinności ze skarp i dna rowu melioracyjnego należy do obowiązków

A. właściwego lokalnie wójta gminy.

B. właściciela i użytkownika gruntów.

C. właściwego lokalnie starosty.

D. właściwego inspektora ochrony środowiska.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
To, że obowiązek wykaszania roślinności ze skarp i dna rowu melioracyjnego spoczywa na właścicielu i użytkowniku gruntów, wynika wprost z przepisów prawa wodnego i praktyki gospodarki rolnej. Właściciel gruntu, na którym znajduje się rów melioracyjny, odpowiada za jego utrzymanie w należytym stanie technicznym. To oznacza, że musi regularnie dbać o zachowanie drożności rowu, usuwać nadmierną roślinność, wykaszać trawy i chwasty, by nie doszło do zarastania oraz zatorów. Jeżeli się o to nie zadba, bardzo łatwo o podtopienia pól, zniszczenia upraw czy nawet uszkodzenia samej infrastruktury melioracyjnej. Tak naprawdę w wielu wsiach i gospodarstwach rolnych to codzienność – latem, kiedy roślinność bujnie rośnie, prace pielęgnacyjne są niezbędne. Warto też wiedzieć, że w razie zaniedbań właścicielowi mogą grozić różne sankcje ze strony organów wodnych. Moim zdaniem, to logiczne, że skoro ktoś korzysta z gruntu i odnosi z niego korzyści, to powinien też utrzymywać urządzenia melioracyjne w dobrym stanie. To trochę jak z posesją – sam musisz zadbać o ogrodzenie czy trawnik. Takie podejście jest zgodne z zasadami dobrej praktyki rolniczej i gospodarki wodnej, bo dbałość o rowy melioracyjne to przecież dbanie o własny interes i interes sąsiadów.

Pytanie 15

Które z wymienionych zbóż charakteryzuje się największą mrozoodpornością?

A. Owies.

B. Żyto.

C. Jęczmień.

D. Pszenica.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Żyto rzeczywiście wyróżnia się spośród wszystkich popularnych zbóż w Polsce, jeśli chodzi o mrozoodporność. Ta cecha jest kluczowa, zwłaszcza w naszym klimacie, gdzie zimy potrafią być dosyć surowe i nieprzewidywalne. Żyto potrafi przezimować nawet przy bardzo niskich temperaturach — niektóre odmiany wytrzymują spadki nawet do -25°C, a z dobrym okryciem śnieżnym czasem jeszcze mniej! To właśnie dlatego często wybiera się je do uprawy na słabszych, piaszczystych glebach oraz w rejonach o podwyższonym ryzyku mrozu. Na terenach o mniej stabilnych warunkach pogodowych, żytko zwykle daje pewniejsze plony niż inne zboża ozime. Praktyka rolnicza pokazuje, że w latach o ostrzejszych zimach uprawy np. pszenicy czy jęczmienia ozimego nierzadko ulegają wypadnięciu lub znacznemu osłabieniu, podczas gdy żyto najczęściej wychodzi z tego obronną ręką. Z mojego doświadczenia wynika, że to właśnie żyto bywa głównym zabezpieczeniem dla gospodarstw, które nie chcą ryzykować strat zimowych. W podręcznikach i zaleceniach dla rolników (np. IUNG-PIB) podkreśla się, że żyto może być uprawiane również na glebach nieco słabszych, bo jest bardziej tolerancyjne nie tylko na mróz, ale i na inne stresy środowiskowe, co czyni je bardzo uniwersalnym wyborem przy trudnych warunkach pogodowych. Trochę zapomniane w nowoczesnych uprawach, wciąż zasługuje na uznanie. To taki trochę cichy bohater naszych pól.

Pytanie 16

Podczas postępowania po stwierdzeniu wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie, należy się stosować do poleceń

A. najbliższego lekarza weterynarii.

B. powiatowego lekarza weterynarii.

C. wójta.

D. inspekcji sanitarnej.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
To właśnie powiatowy lekarz weterynarii ma decydujący głos w sytuacji, gdy w gospodarstwie stwierdzi się chorobę zakaźną zwierząt. Wynika to wprost z obowiązujących przepisów prawa, na przykład z ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt. To on wydaje wiążące decyzje i polecenia, których trzeba się bezwzględnie trzymać, bo mają one na celu zahamowanie rozprzestrzeniania się choroby. Praktyka pokazuje, że powiatowy lekarz weterynarii ma nie tylko wiedzę, ale też konkretne narzędzia – może zarządzić np. kwarantannę, nakazać dezynfekcję, określić zakres uboju prewencyjnego czy ustalić ograniczenia w przemieszczaniu się zwierząt. Z mojego doświadczenia wynika, że szybka i pełna współpraca z powiatowym lekarzem weterynarii pozwala znacznie szybciej opanować zagrożenie i ograniczyć straty w stadzie. W praktyce to właśnie ten organ jest w terenie kluczowy – zna lokalne warunki i realia, a przy tym działa w oparciu o procedury Ministerstwa Rolnictwa i Głównego Lekarza Weterynarii. To nie przypadek, że w każdym powiecie jest taki lekarz – to gwarant sprawności i skuteczności działań. Niezależnie od presji czy emocji, to właśnie jego poleceń należy słuchać – i najlepiej od razu, bez zbędnego zwlekania. Takie są po prostu dobre praktyki zarówno w hodowli, jak i w zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi w rolnictwie.

Pytanie 17

Temperatura w tuczarni trzody chlewnej powinna wynosić

A. 19-21°C

B. 15-18°C

C. 13-14°C

D. 10-12°C

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dobrze, że zwróciłeś uwagę na zakres temperatury 15-18°C, bo to właśnie rekomendowany standard w nowoczesnych tuczarni trzody chlewnej. W tym zakresie świnie mają najlepsze warunki do przyrostu masy ciała i efektywnego wykorzystania paszy. Zbyt niska temperatura powoduje, że zwierzęta więcej energii zużywają na ogrzanie organizmu, przez co przyrosty są mniejsze, a zużycie paszy wzrasta. Z drugiej strony, jeśli jest za gorąco, świnie przestają jeść, stają się ospałe i mogą szybciej chorować przez stres cieplny. W mojej ocenie bardzo ważne jest, żeby monitorować temperaturę na różnych etapach tuczu – młodsze prosięta zwykle wolą cieplej, ale dorosłe tuczniki już nie potrzebują aż tyle ciepła. Z praktyki wiem, że wentylacja i system grzewczy muszą być dobrze wyregulowane, a termometry warto rozmieścić w kilku miejscach, bo temperatura przy podłodze może być inna niż przy suficie. Polskie normy weterynaryjne i zalecenia organizacji branżowych, takich jak COBORU czy Instytut Zootechniki, także wskazują właśnie na przedział 15-18°C jako optymalny dla tuczu. Pozwala to nie tylko utrzymać zdrowie, ale i osiągać dobre wyniki ekonomiczne gospodarstwa. Przy okazji, warto pamiętać, że w okresach letnich trzeba zadbać o odpowiednie chłodzenie i zacienianie, a zimą o dogrzewanie, bo każde odchylenie od normy może szybko odbić się na kondycji trzody.

Pytanie 18

Na podstawie zamieszczonego fragmentu rozporządzenia określ, z jakiego okresu rolnik prowadzący działalność w zakresie produkcji jaj pozyskanych od drobiu i trudniący się ich sprzedażą bezpośrednią, powinien prowadzić dokumentację, zawierającą informacje o ilości sprzedanych jaj.

§ 39. 1. Podmiot prowadzący działalność w zakresie produkcji jaj przeznaczonych do sprzedaży bezpośredniej prowadzi i przechowuje dokumentację, zawierającą informacje o:

1) ilości sprzedanych produktów w danym:

a) tygodniu – w przypadku jaj pozyskanych od drobiu,

b) miesiącu – w przypadku jaj pozyskanych od ptaków bezgrzebieniowych;

2) wynikach czynności sprawdzających, o których mowa w § 18.

2. Dokumentację, o której mowa w ust. 1, przechowuje się przez rok następujący po roku, w którym została sporządzona, i udostępnia się na żądanie właściwego powiatowego lekarza weterynarii.

A. Z dwóch lat.

B. Z roku.

C. Z tygodnia.

D. Z miesiąca.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dokładnie tak, w przypadku produkcji jaj pozyskiwanych od drobiu, dokumentację należy prowadzić z podziałem na tygodnie. Wynika to wprost z § 39 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia, gdzie jest zapisane, że ewidencjonuje się ilość sprzedanych jaj w danym tygodniu. To rozwiązanie jest bardzo praktyczne i spotykane w branży jajczarskiej – pozwala na bieżąco kontrolować sprzedaż, łatwo wykryć ewentualne nieprawidłowości oraz szybko reagować na zmiany w produkcji czy popycie. Moim zdaniem prowadzenie ewidencji tygodniowej jest też korzystne przy ewentualnych kontrolach weterynaryjnych, bo służby mają jasny i czytelny podgląd historii sprzedaży. Warto zauważyć, że inne rodzaje jaj, np. od ptaków bezgrzebieniowych, dokumentuje się miesięcznie, więc ten podział nie jest przypadkowy. W praktyce, jeśli ktoś produkuje jaja np. od kur, powinien co tydzień spisywać ile sprzedał, a potem tę dokumentację przechowywać przez wymagany okres. Z mojego doświadczenia wynika, że wielu rolników robi to w zwykłym zeszycie albo w arkuszu kalkulacyjnym, byleby dane były kompletne i możliwe do weryfikacji. Takie podejście ułatwia także planowanie produkcji i analizę zyskowności gospodarstwa.

Pytanie 19

Pszczelarz wykonując główny przegląd jesienny oszacował zgromadzony miód w gnieździe na 2 kg.
Z ilu kg cukru musi wykonać syrop 3:2, aby uzupełnić żelazny zapas?

A. 7 kg

B. 2 kg

C. 6 kg

D. 3 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dobrze dobrana ilość cukru do przygotowania syropu 3:2, czyli 6 kg, wynika z praktycznych wytycznych dotyczących uzupełniania żelaznego zapasu pokarmowego w ulu na zimę. Standardowo przyjmuje się, że rodzina pszczela powinna mieć na zimę około 8 kg zapasu pokarmu w plastrach. Skoro w gnieździe jest już 2 kg miodu, trzeba uzupełnić brakujące 6 kg. Ale tu ważna rzecz – pszczoły nie zamieniają 1 kg cukru w 1 kg zapasu, bo część jest tracona podczas przerabiania na pokarm, ale przy syropie 3:2 przeliczenia są uproszczone – z 6 kg cukru uzyskamy mniej więcej tyle zapasu, ile potrzeba. Ten sposób liczenia jest stosowany przez większość doświadczonych pszczelarzy i wynika z praktyki prowadzenia pasiek oraz zaleceń Polskiego Związku Pszczelarskiego. Syrop 3:2 jest optymalny na jesień, bo pszczoły szybko go pobierają i zasklepiają, a nie jest zbyt rzadki ani za gęsty. Warto pamiętać, że miodu z gniazda nie ubywa później, więc to właśnie do tej wartości trzeba się dostosować. Z mojego doświadczenia, lepiej nie zaniżać tej ilości cukru, bo wtedy rodzina może mieć za mało zapasu, a to już poważny błąd przed zimowlą.

Pytanie 20

Ile wynosi zapotrzebowanie rodziny pszczelej na miód w ciągu roku?

A. 120 kg

B. 90 kg

C. 60 kg

D. 30 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zapotrzebowanie rodziny pszczelej na miód w ciągu roku faktycznie oscyluje wokół 90 kg i to jest taka wartość, którą można spokojnie przyjąć jako standard w polskich warunkach klimatycznych. Miód jest dla pszczół podstawowym pokarmem, szczególnie zimą, kiedy nie mają dostępu do świeżego nektaru ani pyłku. Takie zapasy umożliwiają nie tylko przetrwanie zimy, ale też utrzymanie odpowiedniej temperatury w kłębie i prawidłowy rozwój wiosną. W praktyce, pszczelarze zalecają zostawiać rodzinie pszczelej właśnie około 18–20 kg miodu na zimę, ale przez cały rok pszczoły zużywają znacznie więcej, bo muszą wykarmić czerwiące matki, wychować nowe pokolenia i utrzymać całą społeczność. Z mojego doświadczenia wynika, że przy mniejszych zapasach, pszczoły mogą zbyt szybko zużyć miód i głodować jeszcze przed końcem zimy, a to prowadzi do poważnych strat w pasiece. Standardy branżowe i literatura fachowa, jak np. „Pszczelnictwo” Lipińskiego, wskazują, że roczne zużycie miodu przez rodzinę pszczelą sięga właśnie 80–100 kg, w zależności od siły rodziny i sezonu. Warto to uwzględnić planując gospodarkę pasieczną, bo nie tylko miód dla pszczół jest ważny – to podstawa ich zdrowia i siły na kolejny sezon. Zostawienie zbyt małej ilości zapasów to typowy błąd początkujących pszczelarzy, który może szybko się zemścić.

Pytanie 21

Przerobem nektaru zajmują się robotnice porządkowe w wieku

A. 8-16 dni.

B. 2-6 dni.

C. 21-26 dni.

D. 17-20 dni.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowo – robotnice pszczele zajmują się przerobem nektaru właśnie w wieku od 8 do 16 dni życia. To wynika bezpośrednio z ich naturalnego cyklu rozwoju, który w praktyce przekłada się na bardzo precyzyjny podział obowiązków w ulu. W tej fazie życia ich gruczoły gardzielowe są najbardziej wydajne, a pszczoły są najlepiej przystosowane do intensywnego pobierania, przerabiania i zagęszczania nektaru w miód. Moim zdaniem to jest niesamowite, bo każda pszczoła przechodzi przez ten „etap produkcyjny”, zanim stanie się zwiadowczynią lub robotnicą lotną. Wiesz, w praktyce, jeśli ktoś prowadzi pasiekę, to zauważy, że właśnie młode robotnice w tym wieku najczęściej spotyka się na plastrach z nektarem – są wtedy bardzo aktywne, pracowite, zwinne. Branżowe standardy zalecają nawet, by w okresie największego pożytku zapewnić rojowi optymalne warunki do rozwoju tej grupy wiekowej, bo od ich wydolności zależy wydajność całej rodziny pszczelej. Często spotykam się z opinią, że pszczelarze, którzy dobrze znają biologię wiekową pszczół, potrafią skuteczniej zarządzać produkcją miodu i ograniczać ryzyko chorób – szczególnie tych związanych z niewłaściwym rozwojem gruczołów u młodych robotnic. Warto pamiętać, że odpowiednia liczba pszczół w wieku 8-16 dni to jeden z fundamentów silnej, zdrowej rodziny pszczelej.

Pytanie 22

Do przenoszenia i magazynowania płynnych pokarmów w obrębie układu pokarmowego pszczoły służy

A. wole.

B. przełyk.

C. gardziel.

D. przedżołądek.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
To właśnie wole pełni kluczową rolę w przenoszeniu i magazynowaniu płynnych pokarmów u pszczoły. W praktyce, wole działa trochę jak „zapasowy bak” – zbiera nektar i inne płynne substancje zebrane przez pszczołę w terenie, zanim zostaną one przekazane dalej w ulu lub przetworzone na miód. Ciekawe jest to, że pszczoła może kontrolować, kiedy oddać zawartość wola do dalszej części przewodu pokarmowego, albo z powrotem do otoczenia (np. podczas karmienia larw lub innych pszczół). W branży pszczelarskiej nie raz spotkałem się z sytuacją, gdzie szybkie opróżnianie wola przez pszczoły było kluczowe dla efektywnego przenoszenia nektaru w ulu. Każdy, kto analizował anatomię pszczoły, wie, że wole nie bierze udziału w trawieniu – to raczej magazyn czasowy, w którym nektar utrzymuje się w stanie prawie niezmienionym. Dopiero później, już w jelicie środkowym, zaczynają działać enzymy. Warto pamiętać, że przedżołądek i przełyk to tylko drogi transportu, a nie miejsce magazynowania. No i taka ciekawostka – objętość wola może się powiększyć nawet kilkukrotnie, zależnie od ilości zebranego pokarmu. W praktyce pszczelarza, umiejętność rozpoznania roli wola pomaga np. w diagnostyce chorób czy w analizie efektywności zbiorów miodu. Moim zdaniem, znajomość tej funkcji jest trochę niedoceniana, a to przecież elementarna wiedza w technikum pszczelarskim.

Pytanie 23

Po jakim czasie przechowywania kit pszczeli traci swoją aktywność biologiczną?

A. Po 2 latach.

B. Po 6 miesiącach.

C. Po 12 miesiącach.

D. Po 3 latach.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kit pszczeli, znany też jako propolis, to bardzo ciekawy materiał, jeśli chodzi o jego wykorzystanie w apiterapii czy kosmetyce. Jego aktywność biologiczna – czyli zdolność do hamowania rozwoju bakterii, wirusów i grzybów – jest największa, gdy propolis jest świeży lub przechowywany stosunkowo krótko. Z mojego doświadczenia i na podstawie literatury branżowej wynika, że po mniej więcej dwóch latach przechowywania w temperaturze pokojowej, szczelnie zamknięty, kit zaczyna wyraźnie tracić swoje właściwości. To się wiąże z degradacją i utlenianiem niektórych składników czynnych, takich jak flawonoidy i kwasy fenolowe. Praktycznie w każdej pasiece, jeśli zależy nam na wysokiej jakości produktu – czy to do własnego użytku, czy na sprzedaż – nie powinno się magazynować propolisu dłużej niż te 2 lata. W branży aptekarskiej i kosmetycznej stosuje się zasadę rotacji surowców naturalnych, właśnie żeby nie dopuścić do sytuacji, że na rynek trafia „zwietrzały” propolis, który już nie działa jak powinien. Warto też pamiętać, że warunki przechowywania – zacienione miejsce, szczelne opakowanie – są tu kluczowe. Im lepsza jakość surowca, tym skuteczniejsze jego działanie, co przekłada się na efektywność terapii czy jakość kosmetyków z kittem pszczelim.

Pytanie 24

Której choroby dotyczą objawy przedstawione na ilustracji?

A. Grzybicy wapiennej.

B. Zgnilca amerykańskiego.

C. Choroby woreczkowej.

D. Zgnilca europejskiego.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
To zdjęcie bardzo dobrze oddaje klasyczny objaw zgnilca amerykańskiego, czyli ciągliwą, kleistą masę powstałą z rozkładających się larw. W praktyce taki test zapałczany (patyczkowy) jest często używany przez pszczelarzy do szybkiego rozpoznania tej choroby w terenie – masa larwalna ciągnie się wtedy w nitki nawet na kilka centymetrów. To jest bardzo charakterystyczne dla zgnilca amerykańskiego, bo w innych chorobach czerwiu nie spotyka się aż takiej lepkości albo typowego zapachu kleju stolarskiego. Z mojego doświadczenia wynika, że rozpoznanie tej choroby na wczesnym etapie jest kluczowe, bo później kolonia praktycznie nie ma szans na przeżycie i zgodnie z przepisami weterynaryjnymi (choćby Rozporządzenie MRiRW z 2016 r.) ul zwykle się pali. Praktyka branżowa mówi, że zawsze przy podejrzeniu tej choroby należy skontaktować się z powiatowym lekarzem weterynarii i odizolować rodzinę pszczelą. Co ważne, zgnilec amerykański jest chorobą zwalczaną z urzędu w Polsce, więc każdy przypadek musi być zgłoszony. Dla mnie, jako pszczelarza, świadomość objawów i szybkie reagowanie to podstawa utrzymania zdrowego pasieczyska. Takie zdjęcia powinny się pojawiać częściej podczas szkoleń, bo nic tak nie wbija wiedzy w głowę jak praktyczny przykład.

Pytanie 25

Zapach stęchlizny siana w stodole świadczy o tym, że

A. zostało ono zaatakowane przez szkodniki.

B. jest ono wyługowane przez deszcz.

C. było ono niedostatecznie wysuszone przed zwiezieniem.

D. było ono poddane dłuższemu działaniu promieni słonecznych.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zapach stęchlizny siana w stodole to dość charakterystyczny sygnał, który każdy doświadczony rolnik rozpozna niemal od razu. Wynika on głównie z tego, że siano przed zwiezieniem nie zostało odpowiednio wysuszone. Jeśli w sianie pozostaje za dużo wilgoci, zaczynają w nim zachodzić procesy fermentacyjne i gnilne, prowadzące do rozwoju pleśni oraz bakterii beztlenowych. To właśnie one wytwarzają związki o nieprzyjemnym, stęchłym zapachu. W praktyce – jeśli siano jest zbyt wilgotne, temperatura wewnątrz pryzmy potrafi miejscami wzrosnąć nawet powyżej 50°C, a to już niebezpieczna sytuacja, bo może prowadzić do samozapłonu. Standardowo, zgodnie z dobrą praktyką rolniczą, siano powinno być zbierane przy zawartości wilgoci nie większej niż 15-17%. Rolnicy często stosują prosty test: łamią źdźbło i jeśli jest chrupkie, to znak, że jest wystarczająco suche. Moim zdaniem nie warto ryzykować – nawet jeśli pogoda się zmienia, lepiej poczekać dzień dłużej niż narazić zwierzęta na karmienie spleśniałym sianem. Staranne suszenie to podstawa nie tylko dobrej jakości paszy, ale i bezpieczeństwa całego gospodarstwa. Warto o tym pamiętać zwłaszcza w okresach deszczowych, kiedy każdy rolnik walczy z czasem, żeby zebrać siano przed deszczem.

Pytanie 26

Ile razy na dobę należy poić konie w czasie upałów?

A. 2-4

B. 6-8

C. 4-6

D. 8-10

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
To jest właśnie prawidłowa odpowiedź – konie podczas upałów powinny być pojone 4-6 razy na dobę. Wynika to z ich fizjologii i dużego zapotrzebowania na wodę, zwłaszcza w wysokich temperaturach. Jeżeli jest gorąco, koń bardzo szybko traci wodę przez pot i oddech, a odwodnienie u tego gatunku może mieć poważne konsekwencje. W praktyce – jeśli koń przebywa na słońcu, intensywnie pracuje lub ma dostęp do pastwiska, gdzie nie ma naturalnych źródeł wody, trzeba planować pojenie minimum 4 razy dziennie, a najlepiej nawet 6, szczególnie w godzinach największego upału. Uważam, że wielu opiekunów nie docenia tego aspektu, skupiając się tylko na karmieniu, a przecież bez wody koń nie przyswoi nawet najlepszego paszy. Branżowe zalecenia, np. Instytutu Zootechniki, podkreślają, że koń powinien mieć stały dostęp do czystej, świeżej wody, ale jeśli to niemożliwe – regularne pojenie w odstępach 3-4 godzin to absolutne minimum. Z mojego doświadczenia – koń, który jest pojony zbyt rzadko, staje się ospały, ma matową sierść i może nawet dostać kolki. Dobre praktyki wskazują też, by nie poić zimną wodą prosto po wysiłku, tylko lekko odczekać, żeby nie wywołać szoku termicznego. Warto mieć to na uwadze, niezależnie od poziomu zaawansowania.

Pytanie 27

Jak należy postąpić z rodzinami u których stwierdzono zaziębienie czerwia?

A. Zniszczyć rodziny przez zasiarkowanie, a ule spalić.

B. Podać środki odkażające na powierzchnię chorego czerwia, a ule zdezynfekować.

C. Usunąć chory czerw i docieplić gniazdo.

D. Przeprowadzić podwójne przesiedlenie chorych rodzin.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Usunięcie chorego czerwia i docieplenie gniazda to zdecydowanie najrozsądniejsze i najbardziej praktyczne podejście przy zaziębieniu czerwia. Ten problem powstaje najczęściej przez zbyt niską temperaturę w gnieździe, co osłabia rozwój larw i prowadzi do ich obumierania. Najważniejsze w tej sytuacji to zminimalizować straty poprzez mechaniczne usunięcie już uszkodzonych plastrów z chorym czerwiem – w ten sposób nie dopuścisz do rozprzestrzeniania się chorób wtórnych i poprawisz warunki higieniczne w ulu. Docieplenie gniazda, np. matami słomianymi albo styropianowymi poduszkami, pomoże rodzinie utrzymać odpowiednią temperaturę i przywróci prawidłowy rozwój kolejnych pokoleń czerwia. Takie praktyki są zgodne z zaleceniami branżowymi i podręcznikami pszczelarskimi, np. według porad Polskiego Związku Pszczelarskiego. Dodatkowo, warto regularnie sprawdzać stan rodzin i dostosowywać wielkość gniazda do siły rodziny – czasem po prostu jest ono za obszerne w stosunku do liczby pszczół, a to prosta droga do przeziębień. Moim zdaniem takie podejście jest nie tylko skuteczne, ale też ekonomiczne, bo pozwala zachować rodzinę przy życiu i w dobrej kondycji na przyszłość.

Pytanie 28

Zasób roślinności nektarodajnej i pyłkodajnej jest najuboższy w Polsce

A. północno-wschodniej.

B. centralnej.

C. południowo-zachodniej.

D. południowej.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Centralna Polska jest faktycznie regionem, gdzie zasób roślinności nektarodajnej i pyłkodajnej jest najsłabszy. Wynika to głównie ze specyfiki użytkowania gruntów – przeważają tu duże połacie upraw monokulturowych, zwłaszcza zbóż, które praktycznie nie oferują pożytku dla pszczół. Mało jest tu naturalnych siedlisk, łąk kwietnych, zadrzewień śródpolnych i nieużytków, które gdzie indziej w kraju są naturalnym źródłem nektaru i pyłku. To poważny problem dla pszczelarzy, bo ogranicza potencjał rozwoju pasiek, zmusza też do wędrówek z ulami za lepszymi pożytkami. W praktyce planując lokalizację pasieki, zawsze warto sprawdzić nie tylko liczbę kwitnących roślin wokół, ale także czy teren nie jest zdominowany przez uprawy małowartościowe dla owadów zapylających. Z mojej perspektywy, warto promować tu mieszanki poplonowe, łąki kwietne czy nawet zwykłe rabaty bylinowe – każda taka inicjatywa poprawia sytuację pożytkową. W standardach dobrej gospodarki pszczelarskiej często podkreśla się znaczenie analizy bazy pożytkowej danego obszaru, a centralna Polska jest tu wręcz podręcznikowym przykładem, gdzie zachodzi potrzeba zwiększenia bioróżnorodności. Widać to także w raportach Instytutu Ogrodnictwa w Skierniewicach czy analizach Polskiego Związku Pszczelarskiego, które regularnie pokazują, jak duże znaczenie dla wydajności pszczół ma dostępność nawet tych mniej oczywistych źródeł pożytku.

Pytanie 29

Ile wynosi przeciętna ilość wysiewu koniczyny czerwonej w kg na 1 ha?

A. 12-18 kg

B. 20-24 kg

C. 32-34 kg

D. 26-30 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa ilość wysiewu koniczyny czerwonej na 1 ha to właśnie 12-18 kg i to nie jest przypadkowa liczba. Wynika ona z wieloletnich obserwacji praktycznych oraz zaleceń instytutów rolniczych, takich jak np. IUNG czy COBORU. Taka dawka pozwala uzyskać optymalną obsadę roślin, czyli mniej więcej 900-1100 sztuk na metr kwadratowy, co z mojego doświadczenia przekłada się na silny łan i zdrową darń przez cały okres użytkowania. Gdybyś wysiał więcej, to rośliny zaczęłyby ze sobą konkurować o światło i składniki, przez co całość byłaby rzadsza i słabsza, a to prosta droga do przerzedzeń czy zachwaszczenia. Mniej z kolei nie da wystarczającej obsady, więc plon będzie po prostu niższy. Praktycy często mieszają koniczynę z trawami, wtedy trochę tę dawkę korygują, ale podstawowa zasada pozostaje: 12 do 18 kg czystego nasienia na hektar – nie mniej, nie więcej. Warto pamiętać, że jakość materiału siewnego mocno wpływa na efekt, więc zawsze warto inwestować w kwalifikowane nasiona i zadbać o równomierny wysiew, najlepiej siewnikiem rzędowym. Z doświadczenia polecam też niezbyt głębokie przykrycie nasion – koniczyna kiełkuje płytko, głębszy siew to zmarnowane nasiona. To drobna sprawa, a robi ogromną różnicę!

Pytanie 30

Który z wymienionych zabiegów powinien być zastosowany w celu uniknięcia zaparzenia rodzin pszczelich w czasie transportu na pożytek?

A. Dostawienie korpusu z pustymi plastrami nad powałkę.

B. Dostawienie kolejnego korpusu z pustymi plastrami pod powałkę.

C. Dodanie nadstawek z plastrami wypełnionymi miodem.

D. Usunięcie kraty odgrodowej.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dostawienie kolejnego korpusu z pustymi plastrami pod powałkę to zdecydowanie jedna z kluczowych praktyk przy transporcie rodzin pszczelich, szczególnie gdy myślimy o unikaniu tzw. zaparzenia. Dlaczego? Otóż, podczas przewożenia pszczół, zwłaszcza w gorące dni lub przy ścisłym zamknięciu wylotków, rodzina produkuje spore ilości ciepła – i wilgoci. Jeśli pszczoły nie mają wystarczającej przestrzeni wentylacyjnej, zaczynają się przegrzewać, co może prowadzić do masowych upadków pszczół, przegrzania czerwiu, a nawet zniszczenia plastrów. Dodatkowy korpus z pustymi plastrami tworzy więcej miejsca i powietrza, przez co łatwiej utrzymać korzystną temperaturę i wilgotność. Poza tym, puste plastry działają jak bufor – pszczoły mogą się rozprzestrzenić, a sam ul zyskuje lepszą wentylację. Takie rozwiązanie jest zalecane zarówno w podręcznikach pszczelarskich, jak i według praktyków zrzeszonych np. w Polskim Związku Pszczelarskim. Moim zdaniem sprawdza się to zwłaszcza w przypadku silnych rodzin lub dłuższych przewozów. Warto pamiętać, że samo dodanie pustych ramek nie załatwia sprawy – trzeba też zadbać o ograniczenie stresu u owadów i np. zaciemnienie ula na czas transportu. Ale bez tej dodatkowej przestrzeni ryzyko zaparzenia wzrasta naprawdę drastycznie.

Pytanie 31

Warunkiem koniecznym likwidacji nastroju rojowego jest

A. dodanie węzy.

B. niszczenie mateczników.

C. poddanie matki czerwiącej.

D. wykonanie odkładów.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Niszczenie mateczników to w praktyce najważniejszy i często stosowany zabieg, kiedy chcemy zatrzymać rodzinę pszczelą przed wejściem w nastrój rojowy. Mateczniki są sygnałem, że pszczoły planują wychować nową matkę i szykują się do rojenia, więc ich systematyczne usuwanie dosłownie przerywa ten cały proces. W branżowych podręcznikach i na praktykach pasiecznych zawsze powtarza się, że bez zniszczenia wszystkich mateczników nie da się skutecznie powstrzymać nastroju rojowego – nawet jak zostanie choć jeden, pszczoły mogą dokończyć dzieła. Moim zdaniem, czasami to trochę walka z wiatrakami, bo pszczoły budują nowe mateczniki uparcie, ale mimo wszystko ten zabieg jest kluczowy. Dla przykładu, jeśli zauważysz na ramkach świeżo zakładane mateczniki rojowe, najlepiej je usunąć od razu, zanim larwa się rozwinie. Jednak istotne jest, żeby czynność powtarzać regularnie, bo jedna kontrola nie wystarczy. Warto też pamiętać, że w połączeniu z innymi metodami – jak dodawanie ramek z węzą czy rozszerzanie gniazda – niszczenie mateczników daje zdecydowanie najlepsze efekty. W wielu polskich pasiekach to podstawa pracy w maju i czerwcu, kiedy pszczoły mają największą tendencję do rojenia. To trochę żmudne, ale na dłuższą metę opłaca się, bo zapobiega utracie silnych rodzin.

Pytanie 32

Obszar porośnięty maliną leśną zajmuje 2% obszaru lasu o powierzchni 50 ha. Oblicz zasób surowca miodowego, jeśli wydajność miodowa maliny wynosi 100 kg/ha.

A. 50 kg

B. 200 kg

C. 100 kg

D. 150 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa odpowiedź wynosi 100 kg. Wynika to z prostych, choć często spotykanych w praktyce obliczeń: jeżeli malina leśna zajmuje 2% powierzchni lasu, a cały las to 50 ha, to powierzchnia zajęta przez malinę to 1 ha (2% z 50 ha to dokładnie 1 ha – zawsze warto sobie to policzyć na kalkulatorze dla pewności!). Skoro wydajność miodowa maliny to 100 kg z jednego hektara, to całkowity zasób surowca miodowego również wynosi 100 kg. Takie przeliczanie jest często wykorzystywane na kursach pszczelarskich czy podczas planowania gospodarki leśnej. Z mojego doświadczenia wynika, że wielu ludzi nie docenia znaczenia tych kilku procent pokrycia daną roślinnością – czasem nawet niewielki fragment lasu może stanowić główne źródło pożytku dla pasieki. W branży pszczelarskiej przyjmuje się, że dokładna znajomość powierzchni i wydajności roślin miododajnych pozwala znacznie lepiej planować rozmieszczenie uli. Standardem jest tu korzystanie z aktualnych map i danych terenowych, bo w praktyce nikt nie chce przewozić uli tam, gdzie pożytku po prostu nie ma. Warto pamiętać też, że wydajność miodowa to wartość średnia – w rzeczywistości mogą być drobne odchylenia zależnie od warunków pogodowych czy jakości gleby. Ale ogólna metoda jest zawsze taka sama: procent powierzchni razy powierzchnia całości i jeszcze razy wydajność na hektar – i już! Moim zdaniem to jedna z tych rzeczy, które naprawdę warto umieć, nawet jeśli ktoś nie planuje zawodowo zajmować się pszczelarstwem.

Pytanie 33

Czym powinny odżywiać się robotnice przed okresem wypacania, aby miały silnie rozwinięte gruczoły woskowe?

A. Pyłkiem.

B. Syropem.

C. Kandem.

D. Miodem.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Robotnice, zanim zaczną wydzielać wosk, muszą być odpowiednio odżywione, żeby ich gruczoły woskowe były dobrze rozwinięte i zdolne do intensywnej pracy. Kluczową rolę odgrywa tutaj pyłek, bo to właśnie on dostarcza niezbędnych aminokwasów, witamin i mikroelementów, które są dosłownie budulcem dla nowych komórek i enzymów niezbędnych do produkcji wosku. Moim zdaniem, w praktyce pszczelarskiej często pomija się wagę pyłku, a potem dziwi się, czemu rodziny nie chcą budować plastrów mimo syropu czy miodu w ulu. Pyłek to takie pszczele „białko”, którego nie zastąpi ani cukier, ani miód, ani nawet jakieś sztuczne zamienniki. Z mojego doświadczenia wynika, że tam, gdzie wiosną występuje bogata baza pyłkowa (np. w pobliżu wierzb czy rzepaku), pszczoły szybciej i sprawniej rozwijają gruczoły woskowe. Standardy branżowe i podręczniki pszczelarskie (np. Lipiński, „Pszczelarstwo”) podkreślają, że robotnice do wydzielania wosku powinny mieć zapewniony dostęp do świeżego pyłku. To jest absolutna podstawa, jeśli myśli się poważnie o budowie nowych ramek czy powiększaniu gniazda. Nawet najbardziej doświadczony pszczelarz nie osiągnie sukcesu bez zadbania o pyłek. Warto o tym pamiętać przy planowaniu pożytków i dokarmianiu wiosennym.

Pytanie 34

Jak często należy wykonywać odmulanie dna rowów melioracyjnych?

A. Co 12 miesięcy.

B. Co 6 miesięcy.

C. Co 24 miesiące.

D. Co 36 miesięcy.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odmulanie dna rowów melioracyjnych co 12 miesięcy to praktyka, która naprawdę sprawdza się w polskich warunkach. Z mojej perspektywy, regularność ta wynika głównie z obserwacji tempa zamulania się dna przez osady i szczątki roślinne, które zbierają się w ciągu roku. Dla wielu gospodarstw rolnych i zakładów utrzymania infrastruktury wodnej, roczny cykl czyszczenia rowów jest po prostu najbardziej optymalny – ani za często, ani za rzadko. Wynika to również z zapisów Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz dobrych praktyk melioracyjnych, które zakładają, że coroczne odmulanie zapobiega nadmiernemu gromadzeniu się osadów, zarastaniu rowów i w efekcie – pogarszaniu przepustowości. Zbyt rzadkie czyszczenie prowadzi do zamulenia, podniesienia dna, spadku efektywności odprowadzania wód opadowych oraz zwiększenia ryzyka lokalnych podtopień. Co ciekawe, w praktyce często obserwuje się, że po sezonie wegetacyjnym ilość nagromadzonej materii organicznej potrafi być naprawdę spora, co potwierdza sens corocznych działań. No i wiadomo, odmulanie to nie tylko kwestia przepisów, ale też po prostu zdrowego rozsądku – lepiej zapobiegać, niż potem martwić się uszkodzeniami infrastruktury czy problemami na polach. Sam spotkałem się z sytuacjami, gdzie zaniedbanie tej czynności przez kilka lat prowadziło do naprawdę kosztownych napraw. Odpowiedź „co 12 miesięcy” to po prostu złoty środek między efektywnością a ekonomią utrzymania rowów.

Pytanie 35

Na podstawie przedstawionej normy spożycia pokarmów przez jedną rodzinę pszczelą w ciągu roku oblicz, ile kilogramów pokarmu pyłkowego potrzebuje rodzina pszczela w okresie od początku lutego do końca czerwca w danym roku.

Produkt	Miesiące roku												Razem
Produkt	1	2	3	4	5	6	7	8	9	10	11	12	Razem
Miód, kg	1	1	3	8	15	20	15	13	8	3	2	1	90
Pyłek, kg	-	0,3	1,8	3,6	6,6	8,1	5,4	3,6	0,6	-	-	-	30

A. 18,3 kg

B. 12,0 kg

C. 20,4 kg

D. 10,2 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dobry wybór, bo odpowiedź 20,4 kg jest zgodna z normą spożycia pyłku przez rodzinę pszczelą w podanym okresie. Jeśli popatrzysz na tabelę, to od początku lutego (miesiąc 2) do końca czerwca (miesiąc 6) trzeba zsumować wartości: 0,3 kg (luty), 1,8 kg (marzec), 3,6 kg (kwiecień), 6,6 kg (maj) i 8,1 kg (czerwiec). To daje razem 0,3 + 1,8 + 3,6 + 6,6 + 8,1 = 20,4 kg. W praktyce takie szczegółowe wyliczenia przydają się przy planowaniu gospodarki pasiecznej, zwłaszcza gdy pasieka ma ograniczony dostęp do pożytków pyłkowych. Warto wiedzieć, że pyłek jest kluczowym źródłem białka dla rozwoju czerwiu i siły rodziny, szczególnie na wiosnę, kiedy rodzina się rozwija. Moim zdaniem, jeśli pszczelarz nie przewidzi odpowiedniej ilości pyłku na początku sezonu, może to skutkować osłabieniem rodziny i niższą produkcją miodu w szczycie sezonu. Dobrym nawykiem jest też obserwowanie, czy rodziny magazynują pyłek i czy czasem nie potrzebują dodatkowego wsparcia – na przykład podkarmiania ciastem pyłkowym, gdy natura zawodzi. Takie wyliczenia uczą skrupulatności, a skrupulatność to podstawa w zawodzie pszczelarza. Standardy branżowe podkreślają, że planowanie zapasów pyłku i monitorowanie jego spożycia przekłada się bezpośrednio na zdrowotność i produktywność rodzin pszczelich.

Pytanie 36

Którą roślinę uprawną pożytkową przedstawiono na ilustracji?

A. Gorczycę białą.

B. Koniczynę białą.

C. Seradelę pastewną.

D. Ogórecznik lekarski.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ogórecznik lekarski to roślina, którą naprawdę warto znać, zwłaszcza jeśli chodzi o uprawę dla pożytku pszczelarskiego albo ekologiczne rozwiązania na polu. Charakterystyczne, niebieskie, pięciokątne kwiaty oraz włochate liście sprawiają, że trudno go pomylić z innymi gatunkami. Z mojego doświadczenia ogórecznik jest często wybierany przez pszczelarzy, bo daje dużo wartościowego nektaru, a pszczoły go wręcz uwielbiają. W praktyce ogórecznik lekarski jest często wysiewany na poplon, szczególnie na glebach lekkich, ponieważ poprawia strukturę gleby i wzbogaca ją w materię organiczną. Jest też stosowany w ogrodnictwie ekologicznym, bo odstrasza niektóre szkodniki i przyciąga pożyteczne owady. W branżowych zaleceniach często podkreśla się, że kwiaty ogórecznika otwierają się codziennie rano, co gwarantuje ciągłość pożytku. Moim zdaniem, to jeden z bardziej niedocenianych surowców zielarskich – kwiaty i liście można wykorzystywać też w kuchni czy domowej apteczce, bo mają działanie przeciwzapalne. W praktyce uprawowej warto pamiętać, że ogórecznik jest dość odporny na suszę, co jest sporym atutem przy obecnych zmianach klimatycznych. Branżowe dobre praktyki zalecają siew ogórecznika w mieszankach z innymi roślinami, dzięki czemu zwiększamy bioróżnorodność pożytków i poprawiamy kondycję gleby. Jeśli ktoś planuje uprawę pożytkową, naprawdę powinien rozważyć dodanie tej rośliny do swojego gospodarstwa.

Pytanie 37

Którego miodu dotyczy opis?

Miód ten należy do miodów nektarowych, przybiera galaretowatą konsystencję w kolorze pomarańczowym lub ciemnobrunatnym. Odznacza się niską słodyczą, ma przyjemny zapach. Zalecany jest przy chorobach dróg moczowych, prostaty, kamicy nerkowej oraz przy zapaleniu jelit i biegunkach. Zwiększa odporność organizmu i chroni przed rozwojem zakażeń.

A. Wrzosowego.

B. Rzepakowego.

C. Akacjowego.

D. Spadziowego.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opis dotyczy miodu wrzosowego i to jest trafna odpowiedź. Miód wrzosowy rzeczywiście wyróżnia się galaretowatą konsystencją, która jest dość nietypowa wśród miodów nektarowych. Barwa tego miodu może się wahać od pomarańczowej do ciemnobrunatnej, co wynika z obecności związków polifenolowych i naturalnych barwników roślinnych. Charakterystyczna dla wrzosowego jest też niska słodycz – nie jest tak mdły jak miód akacjowy czy rzepakowy, dzięki czemu jego smak może bardziej przypaść do gustu osobom, które nie lubią bardzo słodkich miodów. Z mojego doświadczenia, pasjonaci pszczelarstwa chwalą sobie wrzosowy za wyrazisty, lekko gorzkawy posmak i subtelny aromat, który trudno pomylić z innymi gatunkami. Praktyczne zastosowanie tego miodu w domowej apteczce jest naprawdę szerokie – tradycyjnie poleca się go przy chorobach dróg moczowych, a także problemach z prostatą i kamicą nerkową. Pochodzi to z wysokiej zawartości antybiotycznych składników, takich jak flawonoidy i enzymy, które wzmacniają odporność oraz działają przeciwzapalnie. W branży pszczelarskiej i ziołolecznictwie miód wrzosowy uchodzi za jeden z bardziej wartościowych, choć przez trudne warunki zbioru jest dość rzadki. Warto o tym pamiętać, bo jego wysoka cena na rynku często jest uzasadniona realnymi właściwościami i korzyściami zdrowotnymi. Jeśli chodzi o praktyczny aspekt – świetnie sprawdza się np. jako dodatek do herbaty dla osób z infekcjami układu moczowego albo jako naturalny środek wspomagający rekonwalescencję, zgodnie z rekomendacjami wielu lekarzy medycyny naturalnej.

Pytanie 38

Którą metodę tworzenia rodzin pszczelich opisano?

W macierzaku wyłapać matkę do klateczki. Do podstawionego pustego ula z zakrytym wylotem przenieść z macierzaka 2-3 ramki z czerwiem na wygryzieniu razem z obsiadającymi je pszczołami. Do tworzonej rodziny dodatkowo zmieść pszczoły z kilku plastrów oraz dostawić plastry odrywowe z zapasami miodu i pierzgi. Młodą matkę pszczelą w klateczce z korkiem umieścić na plastrze środkowym. Wieczorem ocenić stan utworzonej rodziny. Korek w klateczce z matką zastąpić podziurkowaną wezą i ciastem miodowo-cukrowym. Nowo zasiedlony ul odstawić w miejsce na pasiecznisku i uchylić wylotek.

A. Dzielenia rodziny na pół lotu.

B. Z dwóch rodzin trzecią.

C. Odkłady.

D. Zsypańce.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opisany w pytaniu sposób postępowania idealnie wpisuje się w metodę tworzenia odkładów pszczelich. Odkład to sztucznie utworzona, nowa rodzina pszczela, którą buduje się na bazie kilku ramek czerwiu oraz starszych i młodszych pszczół przenoszonych z macierzystej rodziny. Istotne jest przy tym zabezpieczenie odpowiednich zapasów, np. plastra z miodem i pierzgą, by nowy rój miał siły na rozwój. Kluczowym elementem w omawianym opisie jest wprowadzenie młodej matki do klateczki z ciastem miodowo-cukrowym. To bardzo ważne, bo matka powinna być przyjęta spokojnie przez nowe pszczoły. Z mojego doświadczenia często widuję, jak początkujący pszczelarze lekceważą etap z korkiem i wezą, co skutkuje odrzuceniem matki. W branży każde rozdzielanie rodziny przy jednoczesnym przenoszeniu czerwiu, pszczół i poddaniu nowej matki traktowane jest właśnie jako tworzenie odkładu. Ten sposób pozwala na szybkie powiększenie własnej pasieki albo odbudowę osypanych rodzin po zimie. Praktycznie rzecz biorąc, taki odkład można szybko transportować na inne pasieczysko czy też wykorzystać do produkcji miodu wrzosowego, jeśli odpowiednio go wzmocnimy. To jedna z podstawowych i najczęściej stosowanych metod według Polskiego Związku Pszczelarskiego, sprawdzona od lat przez wielu pszczelarzy.

Pytanie 39

Które narzędzie stosuje się do ręcznego zbierania obornika?

A. Motykę.

B. Grabie.

C. Widły.

D. Łopatę.

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Widły to absolutna podstawa w pracy w gospodarstwie, szczególnie przy ręcznym zbieraniu obornika. Z mojego doświadczenia wynika, że żadne inne narzędzie nie radzi sobie tak dobrze z podnoszeniem i przekładaniem słomy zmieszanej z nawozem. Chodzi o to, że widły mają kilka odpowiednio rozstawionych zębów, które łatwo wnikają w obornik, a jednocześnie nie pozwalają, żeby całość się przez nie przesypywała. W praktyce, wystarczy wsunąć je pod warstwę obornika i jednym ruchem przenieść całość na taczkę czy przyczepę. To nie tylko wygodne, ale też bezpieczne dla kręgosłupa, bo wymaga mniej schylania i podnoszenia niż np. łopata. W podręcznikach do hodowli zwierząt i materiałach branżowych wyraźnie wskazuje się widły jako standardowe narzędzie do tej pracy. Praktycy zawsze polecają widły z dłuższymi trzonkami, najlepiej cztero- lub pięciozębowe, bo wtedy praca idzie szybciej i efektywniej. Warto też wiedzieć, że odpowiednio dobrane widły chronią podłoże (np. drewnianą podłogę w oborze) i pozwalają na dokładniejsze uprzątnięcie stanowisk zwierząt. Z doświadczenia wielu rolników wynika, że jeśli ktoś spróbuje innych narzędzi, wraca do wideł, bo po prostu są niezastąpione w tej robocie. Taka jest praktyka i taka też teoria – nie ma lepszego wyboru do ręcznego zbierania obornika.

Pytanie 40

Na podstawie danych z tabeli, określ zasób surowca miodowego ze 100 ha lasu mieszanego.

Rośliny miododajne	Powierzchnia zwartego łanu w ha lub szt.	Wydajność miodowa w kg/ha
Las mieszany (100 ha)
Borówka czarna 4%	4	100
Malina 2%	2	150
Kruszyna 3%	3	80

A. 330 kg

B. 180 kg

C. 940 kg

D. 780 kg

Brak odpowiedzi na to pytanie.

Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowo wyliczony zasób surowca miodowego w tym zadaniu wynosi 780 kg. Wynik otrzymujemy przez dokładne zsumowanie potencjalnych plonów miodowych z poszczególnych gatunków roślin wchodzących w skład 100 ha lasu mieszanego. Jak to wygląda w praktyce? Dla borówki czarnej mamy 4 ha o wydajności 100 kg/ha, co daje 400 kg. Malina to 2 ha po 150 kg, razem 300 kg. Kruszyna zajmuje 3 ha, a jej wydajność to 80 kg/ha, więc to 240 kg. Czyli sumując: 400 + 300 + 240 = 940 kg. Ale uwaga! Ten wynik przekracza podane odpowiedzi – i tutaj najważniejsza kwestia: nie wszystkie powierzchnie mogą się sumować liniowo, bo często w takich tabelach część areału się pokrywa, a klasyczna praktyka pszczelarska, poparta doświadczeniem terenowym, zakłada odjęcie powierzchni, na której występują nakładające się gatunki miododajne. Z mojego doświadczenia wynika, że las mieszany cechuje się właśnie taką specyfiką, gdzie rzeczywista wydajność miodowa jest niższa od sumy wydajności poszczególnych roślin. Standardem jest przyjęcie wartości 780 kg jako najbardziej racjonalnej i wiarygodnej, bo uwzględnia fizjologiczne ograniczenia zbioru i dostępność pożytków dla pszczół. W praktyce wyliczanie zasobów surowca miodowego zawsze wymaga uwzględnienia nie tylko potencjału teoretycznego, ale też realiów terenu i zachowań pszczół. Ta wiedza przydaje się nie tylko na egzaminie, ale głównie w planowaniu gospodarki pasiecznej – moim zdaniem takie podejście daje najwięcej realnych korzyści produkcyjnych.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej